بریتانیا پس از انتخابات؛ پایان عصر کارگر و محافظهکار؟
تحلیلگران انگلیسی هشدار میدهند ادامه ریزش آرای احزاب سنتی میتواند بریتانیا را وارد دورهای از آشفتگی سیاسی و رقابتهای غیرقابل پیشبینی کند؛ وضعیتی که بیش از همه حزب کارگر را با بحران رهبری مواجه ساخته است. لید ۵:
به گزارش ایلنا، نتایج انتخابات محلی در بریتانیا، بهگفته بسیاری از رسانهها و تحلیلگران این کشور، به یک «زلزله سیاسی» تبدیل شده که عملا بنیان نظام سنتی دوحزبی در انگلیس را متزلزل کرده و نشانهای از آغاز مرحلهای تازه از آشفتگی سیاسی در این کشور است؛ وضعیتی که بیش از همه حزب کارگر به رهبری کییر استارمر را درگیر بحران کرده است.
روزنامه تایمز در تحلیلی به قلم «فریزر نلسون» هشدار داد بحران کنونی صرفا به ضعف رهبران یا احزاب محدود نمیشود، بلکه ریشه در فروپاشی تدریجی ساختار سیاسی و اجتماعی بریتانیا دارد؛ ساختاری که دههها بر پایه رقابت دو حزب اصلی کارگر و محافظهکار شکل گرفته بود.
این تحلیل تأکید میکند جوامع صنعتی قدیمی که ستون اصلی حمایت از حزب کارگر محسوب میشدند، بهتدریج در حال فرسایشاند و در مقابل، تغییرات جمعیتی و اقتصادی در حومهها و مناطق شهری باعث شده وفاداری سیاسی رأیدهندگان بیش از هر زمان دیگری متزلزل و سیال شود.
به نوشته تایمز، آنچه امروز در بریتانیا رخ میدهد صرفا جابهجایی قدرت میان دو حزب سنتی نیست، بلکه آغاز دورهای طولانی از فروپاشی نظم سیاسی قدیمی و شکلگیری فضای جدیدی است که در آن چندین حزب مختلف برای کسب نفوذ رقابت خواهند کرد. در این میان، همزمان با سقوط محبوبیت حزب کارگر، حزب محافظهکار نیز با بحران مشابهی مواجه شده و همین خلأ سیاسی، فرصت کمسابقهای را برای حزب «ریفورم» به رهبری نایجل فاراژ فراهم کرده است.
تحلیلگران معتقدند انتخابات محلی دیگر بازتاب عملکرد شوراهای شهری نیست، بلکه به صحنهای برای ابراز خشم عمومی از وضعیت اقتصادی، گرانی و ناکارآمدی دولت مرکزی تبدیل شده است. به همین دلیل، پیشبینی نتایج انتخابات آینده نیز دشوارتر از گذشته خواهد بود و بریتانیا احتمالا به سمت نظامی چندقطبی با حضور پنج یا شش حزب اثرگذار حرکت میکند.
در تحلیلی دیگر در همین روزنامه، نویسندگان تأکید کردند نتایج انتخابات اخیر تنها یک شکست عادی برای حزب کارگر نبود، بلکه نشانهای از فروپاشی اعتماد رأیدهندگان به هر دو حزب سنتی کشور است. بهگفته آنان، حزب کارگر ضربه اصلی را متحمل شد؛ نهفقط بهدلیل از دستدادن شوراها و کرسیهای محلی، بلکه بهخاطر کاهش شدید اعتماد عمومی به رهبری حزب.
در مقابل، حزب ریفورم به رهبری فاراژ توانست از موج نارضایتی عمومی بهرهبرداری کند و حتی در مناطقی که سالها پایگاه سنتی کارگر یا محافظهکاران محسوب میشدند، نفوذ قابلتوجهی بهدست آورد. رسانههای انگلیسی معتقدند لحن ساده، مستقیم و پوپولیستی فاراژ توانسته بخشی از رأیدهندگان ناراضی، بهویژه خارج از لندن، را جذب کند.
روزنامه گاردین نیز در گزارشی از تشدید بحران داخلی در حزب کارگر خبر داد و نوشت شکست سنگین این حزب، موج تازهای از اعتراض و نارضایتی در میان نمایندگان و فعالان حزبی ایجاد کرده است. طبق این گزارش، حزب کارگر کنترل بیش از ۲۵ شورای محلی و حدود هزار کرسی شهری را در انگلستان از دست داده؛ موضوعی که فشارها بر کییر استارمر را بهشدت افزایش داده است.
گاردین مینویسد بخشی از اعضای حزب اکنون آشکارا خواستار تعیین زمان کنارهگیری استارمر شدهاند و معتقدند ادامه رهبری او میتواند حزب را به سمت شکستهای بزرگتر سوق دهد. این بحران در حالی شدت گرفته که حزب کارگر در ولز، یکی از مهمترین پایگاههای تاریخی خود، نیز دچار عقبگردی کمسابقه شده و در لندن نیز بخشی از آرای سنتی خود را به حزب سبز واگذار کرده است.
با وجود این فشارها، استارمر فعلا حاضر به استعفا نشده و وعده داده در روزهای آینده برنامهای تازه برای بازسازی اعتماد عمومی ارائه کند. اما رسانههای بریتانیایی معتقدند مشکل تنها به شخص او محدود نمیشود، بلکه حزب کارگر دچار بحران عمیق هویتی و رهبری شده است.
روزنامه ایندیپندنت نیز در تحلیلی نوشت بحران کنونی فقط به کاهش محبوبیت نخستوزیر مربوط نیست، بلکه کل ساختار رهبری حزب کارگر را زیر سؤال برده است. این گزارش میگوید حتی چهرههایی که بهعنوان گزینههای جانشینی استارمر مطرح بودند نیز در مناطق نفوذ خود شکست خوردهاند و نتوانستهاند اعتماد رأیدهندگان را جلب کنند.
در مجموع، بسیاری از تحلیلگران بر این باورند که انتخابات اخیر، پایان عملی دوران سلطه سنتی دو حزب کارگر و محافظهکار را آشکار کرده و بریتانیا را وارد دورهای از بیثباتی سیاسی، چنددستگی حزبی و رقابتهای غیرقابل پیشبینی کرده است؛ وضعیتی که میتواند آینده سیاسی این کشور را برای سالها دستخوش تغییر کند.