برنامه چین برای بیمه و حقوق ۷.۵ میلیون کارگر پلتفرمی

به گزارش ایلنا به نقل از روزنامۀ «چاینا دیلی»، فدراسیون سراسری اتحادیه‌های کارگری چین در برنامۀ پنج‌سالۀ پانزدهم خود (۲۰۲۶ تا ۲۰۳۰)، صیانت از حقوق کارگران پلتفرمی را در صدر اولویت‌ها قرار داده است. بر اساس این طرح، اتحادیه‌ها قصد دارند دست‌کم ۷.۵ میلیون کارگر اقتصاد گیگ را به عضویت خود درآورند و شرکت‌های دیجیتال را به پذیرش مذاکرۀ جمعی درباره دستمزد، الگوریتم‌ها و شرایط کار وادار سازند. این سند ۱۲ هدف محوری در هشت حوزه شامل توسعه مهارت، حمایت معیشتی و ایجاد سازوکارهای جدید نمایندگی کارگری را دنبال می‌کند. 

مذاکره بر سر الگوریتم‌ها؛ مهار سلطۀ دیجیتال بر حقوق کارگران

مهم‌ترین بخش این رویکرد جدید، ورود مستقیم اتحادیه‌ها به فرایند تعیین قواعد کار در شرکت‌های پلتفرمی است. در اقتصاد گیگ، شاغلانی چون پیک‌های تحویل غذا و مرسوله، رانندگان تاکسی اینترنتی و کامیون‌داران معمولاً خارج از رابطۀ استخدامی سنتی قرار می‌گیرند. الگوریتم‌های پیچیده بدون نظارت کارگران، میزان دستمزد، کمیسیون، زمان انجام سفارش و ارزیابی عملکرد آنان را مشخص می‌سازند. 

لی یی، معاون دفتر تحقیقات فدراسیون اتحادیه‌های کارگری چین، تاکید کرد ورود به الگوریتم‌ها و مقررات کار پلتفرمی، محور اصلی مطالبات کارگری خواهد بود. اتحادیه‌ها مایلند قدرت تصمیم‌گیری یک‌جانبه الگوریتم‌ها بر زندگی و معیشت زحمت‌کشان را به موضوع چانه‌زنی رسمی تبدیل کنند. 

پنج محور اصلی در مذاکرات مستقیم با کارفرمایان

وانگ های‌لونگ، معاون ادارۀ حمایت از حقوق این فدراسیون، از تداوم مذاکرات طبق دستورالعمل مشترک ماه مارس با نهادهای دولتی خبر داد. این دستورالعمل چارچوبی عملی برای گفت‌وگوی کارگران و شرکت‌ها فراهم می‌سازد. پنج محور اصلی این گفت‌وگوها مستقیماً به سفره و امنیت شغلی نیروی کار پیوند خورده است: 

نحوۀ تخصیص سفارش‌ها به کارگران

نحوۀ محاسبۀ دستمزد و کمیسیون

تعیین دقیق ساعات کار و زمان‌های استراحت

زمان‌بندی انجام سفارش و تعیین مسیر

معیار ارزیابی عملکرد و مقررات جریمه‌ها

این اقدام، تصمیم‌گیری دربارg حیات شغلی فرودست‌ترین گروه‌های کاری را از اتاق‌های دربسته نرم‌افزاری به میز مذاکرات جمعی منتقل می‌کند. 

پوشش ۲۵ میلیون کارگر و نظارت بر اجرای واقعی توافق‌ها

اتحادیه‌های چین امسال برگزاری مذاکرات سراسری و امضای توافق‌نامۀ رسمی در ۱۸ شرکت بزرگ پلتفرمی را هدایت می‌کنند. این اقدام پوشش حمایتی ۲۵ میلیون کارگر اقتصاد گیگ را رقم می‌زند. برای جلوگیری از تبدیل توافق‌ها به کاغذپاره، اتحادیه‌های محلی بر اجرای آن‌ها در شعب و شرکت‌های همکار نظارت می‌کنند تا حقوق مصوب دقیقاً به دست کارگران خط مقدم برسد. 

تأمین اجتماعی و بیمۀ حوادث؛ پاسخ به مخاطرات شغلی

فدراسیون کارگری چین گسترش بیمۀ حوادث ناشی از کار و برخورداری کارگران انعطاف‌پذیر از بیمۀ اجتماعی کارکنان را پیگیری می‌کند. با توجه به خطرات بالای مشاغلی مانند پیک موتوری و رانندگی، برنامۀ جدید شامل ارائۀ خدمات معاینات پزشکی، ایجاد صندوق‌های حمایت متقابل در حوادث و ارتقای سطح مهارت حرفه‌ای این قشر است. 

پیشینه این اقدام به الگوی ساختاری شرکت‌های دیجیتال بازمی‌گردد. این شرکت‌ها معمولاً با عناوینی چون «پیمانکار مستقل» یا «شریک پلتفرم»، نیروی کار را از حقوق قانونی، بیمه و درآمد پایدار محروم می‌کنند. کارگران پلتفرمی همواره با درآمد ناپایدار، ساعات کار طولانی، فشار برای تحویل سریع و ارزیابی‌های بی‌رحمانۀ الگوریتمی روبه‌رو بوده‌اند. طرح جدید اتحادیه‌ها نه فقط افزایش کمّی اعضا، بلکه شکستن این ساختار ناعادلانه و احقاق حقوق واقعی زحمت‌کشان را هدف گرفته است.

اتحادیه‌ها تا کنون حدود ۱۵۰ هزار ایستگاه خدماتی و ۱۰ هزار «خانۀ راننده» برای تامین امکانات اولیه رفاهی مانند استراحت‌گاه، آب آشامیدنی و شارژ وسایل ارتباطی ایجاد کرده‌اند. علاوه بر این، تا سال ۲۰۳۰ تربیت ۳۱ هزار استادکار در سطوح ملی، استانی و شهری و ایجاد ۱۶۰ هزار استودیوی نوآوری در دستور کار قرار دارد. حمایت از تحصیل و ارتقای مهارت ۳ میلیون کارگر صنعتی و ارائۀ سالانه ۱۵ میلیون خدمت اشتغال‌زایی، بخش دیگری از برنامۀ صیانت از حقوق نیروی کار چین محسوب می‌شود.