نقشآفرینی پاکستان برای مهار تنش؛ واشنگتن به توافق با تهران امیدوار شد
در حالی که تنشها میان ایران و آمریکا همچنان ادامه دارد، کاخ سفید از «خوشبینی» نسبت به دستیابی به توافقی برای پایان جنگ سخن گفته و همزمان جمهوری اسلامی ایران خواستار پرهیز واشنگتن از طرح مطالبات حداکثری در مذاکرات شده است.
به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، مقامات آمریکایی و ایرانی در حال بررسی بازگشت به پاکستان برای ازسرگیری مذاکرات در سریعترین زمان ممکن هستند؛ مذاکراتی که دور قبلی آن در روز شنبه گذشته بدون هیچگونه پیشرفتی پایان یافت. در همین چارچوب، ژنرال عاصم منیر، رئیس ستاد ارتش پاکستان که نقش میانجی را ایفا میکند، روز چهارشنبه وارد تهران شد تا از تشدید مجدد درگیریها جلوگیری کند.
از سوی دیگر، دونالد ترامپ مدعی شده جنگی که با همراهی رژیم صهیونیستی علیه ایران از اواخر فوریه آغاز شده، «در آستانه پایان» قرار دارد؛ این در حالی است که محاصره دریایی اعلامشده از سوی آمریکا همچنان برقرار بوده و تردد کشتیها در تنگه هرمز بهشدت کاهش یافته است.
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید نیز با تکرار مواضع خوشبینانه واشنگتن، مذاکرات با میانجیگری پاکستان را «مثمرثمر و ادامهدار» توصیف کرد، اما در عین حال گزارشها درباره درخواست رسمی آمریکا برای تمدید آتشبس دو هفتهای (که از ۸ آوریل برقرار شده) را رد کرد.
شبکه «ایبیسی نیوز» به نقل از مقامات آمریکایی گزارش داده که واشنگتن امیدوار است بهزودی نشست مستقیم دیگری میان طرفین برگزار شود. به گفته این منابع، تماسها میان مذاکرهکنندگان دو کشور پس از پایان دور نخست، بهطور مستمر ادامه داشته و آمریکا در تلاش است با نزدیکسازی دیدگاهها، زمینه یک توافق جامع را فراهم کند.
تشدید فشارهای اقتصادی همزمان با مذاکرات
در همین حال، ایالات متحده در راستای افزایش اهرم فشار، تهدید کرده است که ممکن است تحریمهای ثانویه علیه خریداران نفت ایران اعمال کند؛ اقدامی که پس از کاهش نسبی برخی محدودیتها علیه بخش انرژی ایران صورت میگیرد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا نیز مدعی شده که خرید نفت ایران از سوی چین احتمالا «بهطور موقت» متوقف خواهد شد، چراکه محاصره دریایی آمریکا علیه کشتیهای مرتبط با بنادر ایران ادامه دارد. وی همچنین از احتمال اعمال تحریم علیه کشورهایی که نفت ایران را خریداری میکنند خبر داد.
این اقدامات در حالی است که بهگفته تحلیلگران، نشاندهنده عقبنشینی واشنگتن از سیاستهای قبلی خود برای کنترل قیمت انرژی از طریق اعطای معافیتها به خریداران نفت ایران و روسیه است.
در مقابل، جمهوری اسلامی ایران نیز در واکنش به این فشارها، تنگه هرمز را عملا به روی کشتیهای غیرایرانی محدود کرده که این موضوع باعث کاهش قابلتوجه صادرات کشورهای حوزه خلیجفارس و نگرانی واردکنندگان انرژی شده است.
در همین راستا، ارتش آمریکا مدعی شده که از خروج ۹ کشتی از بنادر ایران جلوگیری کرده است. براد کوپر، فرمانده نیروهای آمریکایی در منطقه با ادعایی قابلتأمل گفته است: «ما عملا تجارت دریایی ایران را متوقف کردهایم»، در حالی که چنین ادعاهایی با تردیدهای جدی روبهرو است.
در واکنش، یکی از فرماندهان نیروهای مسلح ایران هشدار داد که ادامه اقدامات خصمانه آمریکا و ایجاد ناامنی برای کشتیهای ایرانی، میتواند به نقض آتشبس منجر شود. وی تأکید کرد نیروهای مسلح ایران اجازه هیچگونه صادرات یا وارداتی در خلیج فارس، دریای عمان و دریای سرخ را در صورت تداوم فشارها نخواهند داد.
ادامه رایزنیها با میانجیگری پاکستان
همزمان در تهران، رسانههای ایرانی گزارش دادند که ایران و پاکستان قرار است درباره پیامهای رد و بدلشده میان تهران و واشنگتن طی روزهای اخیر، گفتوگوهای مفصلی انجام دهند.
در این چارچوب، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران در دیدار با ژنرال عاصم منیر، ضمن بررسی پیامهای آمریکا، بر برنامهریزی برای دور جدید مذاکرات تأکید کرد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران نیز بار دیگر تصریح کرد که حق ایران برای بهرهمندی از انرژی هستهای صلحآمیز «تحت فشار یا جنگ قابل سلب نیست»، هرچند درباره سطح و نوع غنیسازی امکان گفتوگو وجود دارد.
برخی منابع نیز مدعی شدهاند که آمریکا پیشنهاد تعلیق ۲۰ ساله برنامه هستهای ایران را مطرح کرده، در حالی که تهران تنها با توقفی محدود بین ۳ تا ۵ سال موافق است؛ موضوعی که «رافائل گروسی» مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی آن را «تصمیمی سیاسی» دانسته است.
در همین حال، یک مقام ایرانی تأکید کرده که تهران پس از رایزنی با طرف پاکستانی، درباره ادامه مسیر مذاکرات تصمیمگیری خواهد کرد و در عین حال، از آمریکا خواسته است بهجای طرح مطالبات غیرواقعبینانه، رویکرد خود را اصلاح کند.
