درسهای یک مبارزه ۱۵ ساله در کره جنوبی؛
نظام پیمانکاری در غول فولاد برچیده شد!
دیوان عالی کره جنوبی با صدور حکمی تاریخی، شرکت «پوسکو» را ملزم به استخدام مستقیم کارگران پیمانکاری کرد؛ حکمی بنیادین که با ابطال واسطهگریِ حقوقی و دیجیتال، افق جدیدی را برای امنیت شغلی کارگران صنایع بزرگ میگشاید.
به گزارش ایلنا و به نقل از پایگاه خبری بیزنسکوریا (businesskorea)، شعبه دوم دیوان عالی کره جنوبی در حکمی بیسابقه و سرنوشتساز، نقطهی پایانی بر یک دعوای حقوقی ۱۵ ساله گذاشت و شرکت فولادسازی «پوسکو» (POSCO) را ملزم کرد تا کارگران پیمانکاری خود را به استخدام مستقیم و رسمی درآورد. دیوان عالی با رد ساختار واسطهگری شرکتهای پیمانکاری اعلام کرد زمانی که کارگران در خطوط تولید عملاً تحت نظارت، کنترل و دستور مستقیم کارفرمای اصلی فعالیت میکنند، استفاده از شرکتهای واسطه برای پوشاندن رابطه واقعی کارفرما و کارگر، فاقد وجاهت قانونی است.
این حکم در گام نخست، وضعیت استخدامی بخش عمدهای از ۳۷۸ کارگر شاکی این پرونده را از «پیمانکاری» به «رسمی و مستقیم» تغییر میدهد.
مبنای اصلی این رأی دادگاه بر این اصل استوار است که وجود چند لایه واسطه نباید مانع برخورداری کارگران از حقوق قانونیشان شود. دیوان عالی در رویکردی گستردهتر، حتی وضعیت استخدامی ۱۸ کارگر شرکت «کامتک» را هم که پیمانکارِ یک شرکت پیمانکار دیگر بود به رسمیت شناخت تا تأکید کند تعدد لایههای واسطه، مسئولیت کارفرمای اصلی را سلب نمیکند. اگرچه این حکم چهار کارگر بخش بستهبندی شرکت «پوسکو امتک» و برخی کارگران بازنشسته را به دلیل احراز استقلال فنی پیمانکار استثنا کرده است، اما انتظار میرود مبنایی برای تعیین تکلیف پروندههای مشابه بیش از ۱۱۰۰ کارگر پیمانکار دیگر در دادگاههای سئول و گوانگجو باشد.
یکی از برجستهترین ابعاد این پرونده، ورود فناوری به معیارهای سنجش حقوق کار و بستن راههای فرار مدرن کارفرمایان بود. شرکت پوسکو برای هدایت عملیات و ارسال دستور کار به نیروها از «سامانه اجرای تولید» (MES) استفاده میکرد تا مدعی شود نظارت مستقیمی بر کارگران ندارد؛ اما دیوان عالی صراحتاً اعلام کرد که مدیریت الگوریتمی و ارسال دستور از طریق سامانههای دیجیتال، مصداق بارز و مستند اعمال نظارت مستقیم کارفرمای اصلی است. این تصمیم شجاعانه راه فرار شرکتهایی را که پشت سپر اتوماسیون و هوشمندسازی پنهان میشوند تا از پذیرش مسئولیتهای قانونی خود در قبال نیروی انسانی شانه خالی کنند، بهطور کامل مسدود ساخت.
تحت فشار این مبارزات صنفی، مدیریت پوسکو فروردینماه امسال از برنامهای برای جذب مستقیم حدود ۷ هزار کارگر پیمانکاری خبر داده بود؛ اما اتحادیه فلزکاران کره جنوبی (KMWU) با هوشیاری در برابر این طرح یکجانبه ایستاد. علت مخالفت اتحادیه این بود که پوسکو قصد داشت کارگران جدید را با دستمزدی بهمراتب کمتر از نیروهای رسمی قدیمی استخدام کرده و شکل جدیدی از تبعیض ساختاری را ایجاد کند، از این رو کارگران خواستار اصلاح کامل طرح و دستیابی به برابری حقوق و مزایا شدند.
با وجود آنکه صدور این رأی نگرانیهایی را در خصوص افزایش هزینههای نیروی انسانی و سربار مالی در صنعت فولاد کره جنوبی برانگیخته است، اما از منظر حقوق کار، گامی بنیادین در جهت تقویت امنیت شغلی و رسمیت بخشیدن به رابطه واقعی کارگر و کارفرما است. این پرونده نشان داد که کرامت انسانی و امنیت شغلی نیروی کار باید بر منافع مالی و دغدغههای کارفرمایان مقدم باشد؛ الگویی زنده و الهامبخش برای تمامی جوامعی که کارگران آنها سالهاست از معضل شرکتهای واسطه و پیمانکاری رنج میبرند.