«جراحی» در میدان مین؛ واشنگتن چگونه به دنبال باز کردن تنگه هرمز است؟
در حالی که تنشها در خلیج فارس افزایش یافته، گزارشها از طرحی پیچیده از سوی آمریکا برای ایجاد مسیرهای امن در تنگه هرمز حکایت دارد؛ عملیاتی که به گفته منابع نظامی، با خطر درگیری مستقیم در یکی از مینگذاریشدهترین آبراههای جهان همراه است.
به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا در برابر یک مأموریت نظامی حساس قرار گرفته که برخی آن را «عملیات جراحی پیچیده» توصیف کردهاند؛ عملیاتی که در صورت تصمیمگیری نهایی، هدف آن باز کردن مسیرهای کشتیرانی در تنگه هرمز خواهد بود.
بر اساس این گزارش، نخستین مرحله این طرح با اتکا به اطلاعات و عملیات شناسایی برای رصد سامانههای موشکی و قایقهای تندرو آغاز میشود و در ادامه با چالش جدیتر یعنی وجود مینهای دریایی مواجه خواهد شد؛ مسئلهای که به ادعای منابع نظامی، یکی از مهمترین تهدیدها در این منطقه محسوب میشود.
در همین چارچوب، گفته میشود واشنگتن با استقرار دو ناوشکن در نزدیکی تنگه، در حال آمادهسازی برای ایجاد نوعی «منطقه حائل دریایی» و باز کردن مسیرهای محدود و کنترلشده است؛ مسیری که تحت پوشش شدید هوایی محافظت خواهد شد.
تنگه هرمز یکی از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان به شمار میرود و روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت از آن عبور میکند. هرگونه اختلال در این مسیر میتواند به افزایش شدید هزینههای حملونقل، بیمه و قیمت جهانی انرژی منجر شود.
مینهای دریایی و جنگ زیرسطحی
بخش مهمی از چالش پیشروی آمریکا به جنگ زیرسطحی مرتبط است. این گزارش بر این ادعا استوار است که ایران تا مارس ۲۰۲۶ دارای هزاران مین دریایی از انواع مختلف بوده که شامل مینهای شناور، مینهای کفنشین مجهز به حسگرهای مغناطیسی و مدلهای پیشرفتهتر قابل استتار در بستر دریا است.
با وجود ادعاهای مطرحشده درباره آسیبپذیری توان دریایی ایران، همچنان نگرانی اصلی واشنگتن، امکان استفاده سریع از این مینها توسط قایقهای تندرو در منطقه عنوان میشود.
برای مقابله با این تهدید، آمریکا به ناوهای مینروب متکی است؛ شناورهایی با بدنه غیر فلزی و امضای صوتی و مغناطیسی پایین که با استفاده از سامانههای سونار، مینها را شناسایی کرده و سپس با رباتهای زیرآبی یا تیمهای تخصصی اقدام به خنثیسازی میکنند.
فرسایشی بودن عملیات
گزارشها نشان میدهد عملیات پاکسازی مسیرهای مینگذاریشده بسیار زمانبر خواهد بود و ممکن است برای یک منطقه کوچک چندین هفته و برای مناطق گستردهتر حتی ماهها طول بکشد. همچنین اجرای این طرح نیازمند ناوگان قابل توجهی از کشتیهای پشتیبانی و مینروب است.
در عین حال، کارشناسان نظامی تأکید دارند که ماهیت جغرافیای تنگه هرمز و باریکی مسیر، هرگونه عملیات نظامی را به شدت پرریسک و قابل رصد برای طرف مقابل تبدیل میکند.
افزایش تنش و هشدارها
در همین حال، در فضای سیاسی و رسانهای نیز تنشها رو به افزایش است و برخی مقامات آمریکایی از احتمال اقدامات سختگیرانهتر در قبال عبور و مرور دریایی در این منطقه سخن گفتهاند؛ موضوعی که با واکنش و هشدار طرف مقابل درباره پیامدهای هرگونه اقدام نظامی در تنگه هرمز همراه شده است.
در مجموع، به نظر میرسد تنگه هرمز همچنان یکی از حساسترین نقاط در معادلات انرژی و امنیت جهانی باقی خواهد ماند؛ نقطهای که هرگونه اشتباه محاسباتی میتواند پیامدهای گسترده منطقهای و بینالمللی به دنبال داشته باشد.