شعر و ادب فارسی؛ روایتی از انسان، کار و زندگی اجتماعی
رییس موسسه کار و تامین اجتماعی به مناسبت روز شعر و ادب فارسی پیامی منتشر کرد.
به گزارش روابط عمومی موسسه کار و تامین اجتماعی متن این پیام به شرح زیر است:
روز شعر و ادب فارسی، فرصتی برای پاسداشت یکی از ماندگارترین سرمایههای فرهنگی ایران و در عین حال، تأمل در نسبتی عمیق میان ادبیات و زندگی اجتماعی است. ادبیات فارسی در طول تاریخ، تنها عرصه آفرینش زیبایی و زبان نبوده؛ بلکه بخشی از حافظه اجتماعی ما و روایتگر تجربه انسان ایرانی در مواجهه با کار و معیشت، عدالت و نابرابری، امید و رنج، مهاجرت و تعلق و تحولات زندگی جمعی بوده است.
از این منظر، ادبیات برای نهادی که مأموریت آن مطالعه و شناخت تحولات کار، اشتغال، رفاه و تأمین اجتماعی است، موضوعی دور از حوزه مأموریت محسوب نمیشود. پژوهش درباره این حوزهها، در نهایت پژوهش درباره انسان و کیفیت زندگی اوست؛ انسانی که آثار سیاستهای اقتصادی و اجتماعی را نه در قالب شاخصها، بلکه در متن زندگی روزمره خود تجربه میکند.
دادهها و شاخصها برای سیاستگذاری ضروریاند، اما همه واقعیت اجتماعی را بازنمایی نمیکنند. آمار میتواند تغییرات اشتغال، درآمد، فقر یا پوششهای حمایتی را نشان دهد؛ اما برای فهم اینکه این تحولات چگونه در زندگی افراد و خانوادهها تجربه میشوند، به شناخت تجربه زیسته و روایتهای اجتماعی نیز نیاز داریم. ادبیات یکی از مهمترین قلمروهایی است که این تجربهها در آن ثبت، بازنمایی و ماندگار میشوند.
این موضوع بهویژه در شرایطی اهمیت دارد که جهان کار در حال دگرگونی است. گسترش فناوریهای نوین و هوش مصنوعی، اقتصاد پلتفرمی، تغییر الگوهای اشتغال، ظهور مشاغل جدید، گسترش صنایع فرهنگی و خلاق و تغییر مهارتهای مورد نیاز، نهتنها بازار کار، بلکه معنای کار، امنیت شغلی، هویت حرفهای و مناسبات اجتماعی را نیز تحت تأثیر قرار دادهاند. شناخت این تحولات، در کنار تحلیلهای اقتصادی و حقوقی، نیازمند توجه به ابعاد انسانی، اجتماعی و فرهنگی کار است.
از سوی دیگر، شعر و ادبیات امروز خود بخشی از اقتصاد فرهنگ و صنایع فرهنگی و خلاق هستند. نویسندگان، شاعران، مترجمان، ویراستاران، ناشران و دیگر فعالان این حوزه، بخشی از نیروی کار فرهنگی کشورند که مسائل آنان در زمینه اشتغال، مهارت، حقوق حرفهای، بیمه و حمایت اجتماعی، مالکیت فکری و پایداری اقتصادی، با مباحث آینده کار و سیاستگذاری اجتماعی پیوندی مستقیم دارد.
بر همین اساس، توجه به مطالعات فرهنگی در کنار پژوهشهای اقتصادی، اجتماعی، حقوقی و مدیریتی میتواند به شناخت جامعتری از تحولات جامعه و جهان کار منجر شود. مؤسسه کار و تأمین اجتماعی بهعنوان بازوی علمی، پژوهشی، آموزشی و اندیشگاهی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، وظیفه خود میداند که در تولید دانش و پشتیبانی از سیاستگذاری، ابعاد مختلف زندگی انسان را در نسبت با کار، رفاه و تأمین اجتماعی مورد توجه قرار دهد.
روز شعر و ادب فارسی از این منظر، تنها مجالی برای بزرگداشت یک میراث گرانسنگ نیست؛ یادآور این حقیقت است که شناخت جامعه، بدون شناخت فرهنگ آن و شناخت جهان کار، بدون فهم تجربه انسانیِ کار، کامل نخواهد بود.
در سالروز درگذشت استاد محمدحسین شهریار، یاد این شاعر نامدار و همه پاسداران زبان و ادب فارسی را گرامی میداریم و امیدواریم پیوند میان دانش، فرهنگ و سیاستگذاری اجتماعی بتواند به شناخت عمیقتر تحولات جامعه و طراحی سیاستهایی نزدیکتر به واقعیت زندگی مردم یاری رساند.
روز شعر و ادب فارسی گرامی باد.