بیانیه اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری در واکنش به واژگونی اتوبوس کارکنان نفت دهلران/ جان کارگران با پیام تسلیت برنمیگردد!
اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری با صدور بیانیهای ضمن محکومیت قصور و بیتوجهی به ایمنی نیروی کار، خواستار بررسی همهجانبۀ حادثۀ مرگبار واژگونی اتوبوس کارکنان صنعت نفت در ایلام و برخورد قانونی با عوامل احتمالی این حادثه شد.
به گزارش خبرنگار ایلنا، اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری در پی حادثۀ واژگونی اتوبوس حامل کارکنان شرکت نفتی NGL دهلران در استان ایلام و جانباختن تعدادی از کارکنان صنعت نفت، با صدور بیانیهای ضمن تسلیت به خانوادههای جانباختگان، نسبت به تکرار حوادث مرگبار کار و ضعف سازوکارهای نظارتی و پیشگیرانه در محیطهای کاری هشدار داد.
این اتحادیه با تأکید بر ضرورت بررسی ابعاد مختلف حادثه، از جمله وضعیت ایمنی ناوگان حملونقل، عملکرد کارفرمایان و پیمانکاران و مسئولیت دستگاههای نظارتی، خواستار پاسخگویی مسئولان و برخورد قانونی با عوامل مقصر احتمالی شد. در این بیانیه تأکید شده است: «جان کارگر، سرمایهای نیست که بتوان با پرداخت خسارت، صدور پیام تسلیت یا تشکیل جلسات مقطعی، فقدان آن را جبران کرد.»
متن کامل بیانیه به شرح زیر است:
«بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ
إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ
حادثه تلخ و جانکاه واژگونی اتوبوس حامل کارکنان شرکت نفتی NGL دهلران در استان ایلام و جانباختن تعدادی از کارکنان زحمتکش صنعت نفت، بار دیگر داغی سنگین بر دل جامعه کارگری کشور نشاند و خانوادههای متعددی را در سوگ عزیزانشان داغدار کرد. این ضایعه دردناک را به خانوادههای محترم جانباختگان، همکاران آنان و جامعه بزرگ صنعت نفت تسلیت میگوییم و برای درگذشتگان رحمت و مغفرت الهی و برای مصدومان این حادثه آرزوی سلامتی و بهبودی داریم.
اما آنچه در کنار این اندوه عمیق نمیتوان از کنار آن بهسادگی عبور کرد، تکرار حوادث مرگبار کار و فقدان سازوکارهای مؤثر برای صیانت از جان و سلامت نیروی انسانی است؛ حوادثی که هر بار پس از وقوع، به موجی از تأسف، صدور پیامهای تسلیت، تشکیل کمیتههای بررسی و وعده پیگیری منجر میشود، اما پس از فروکش کردن فضای رسانهای، بسیاری از مطالبات و ضرورتهای اصلاحی به فراموشی سپرده میشوند.
جامعه کارگری، با برخورداری از سهمی گسترده در جمعیت کشور و ایفای نقشی اساسی و انکارناپذیر در چرخه تولید، اقتصاد و توسعه ملی، متأسفانه همواره در برابر بسیاری از بیتوجهیها و کمکاریها مظلوم واقع شده است. گویی تنها زمانی که حادثهای رخ میدهد و تعدادی از کارگران جان خود را از دست میدهند، این قشر زحمتکش به تیتر نخست خبرگزاریها و رسانهها راه پیدا میکند؛ در حالی که شأن و منزلت نیروی کار و حق برخورداری از محیط کار ایمن، نباید وابسته به وقوع یک فاجعه باشد.
اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری معتقد است صیانت از جان کارگران، یک اقدام تشریفاتی، تبلیغاتی یا صرفاً اداری نیست؛ بلکه تکلیفی قانونی، انسانی و غیرقابل چشمپوشی است. بیتوجهی به الزامات قانونی ایمنی و بهداشت کار، بهویژه تکالیف مقرر در فصل چهارم قانون کار، ضعف نظارتهای تخصصی، بازرسیهای غیرمؤثر، نادیده گرفتن هشدارهای ایمنی و نبود برخورد قاطع با متخلفان، از جمله مسائلی است که باید با جدیت مورد بررسی قرار گیرد.
اگرچه حادثه اخیر در حوزه حملونقل کارکنان صنعت نفت رخ داده است، اما نباید بررسی آن صرفاً به علت مستقیم واژگونی اتوبوس محدود شود. لازم است تمامی ابعاد موضوع، از جمله وضعیت فنی و ایمنی ناوگان، استانداردهای خودرو، سوابق معاینه فنی، کیفیت قراردادهای حملونقل، صلاحیت و شرایط کاری راننده، ساعات کار و استراحت، نحوه نظارت کارفرما و پیمانکار و چگونگی اجرای دستورالعملهای ایمنی بهصورت دقیق و کارشناسی بررسی شود. همچنین باید روشن شود چه اشخاص و دستگاههایی مسئول نظارت بودهاند و آیا قصور، کوتاهی یا ترک فعل احتمالی در وقوع این حادثه نقش داشته است یا خیر.
در این میان، مسئولیت دستگاههای متولی بههیچوجه قابل اغماض نیست. وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی بهعنوان متولی اصلی صیانت از نیروی کار و نظارت بر اجرای مقررات ایمنی و بهداشت کار، وزارت نفت و مجموعههای تابعه و کارفرمایان مرتبط، در حوزه تأمین ایمنی جابهجایی کارکنان و نظارت بر پیمانکاران و همچنین وزارت راه و شهرسازی و دستگاههای مسئول حملونقل، هر یک باید در حدود وظایف قانونی خود پاسخگوی عملکرد و اقدامات نظارتیشان باشند.
از سوی دیگر، قوه قضائیه نیز باید با ورود جدی، مستقل و قاطع، ابعاد حادثه را بررسی کرده و در صورت احراز قصور، تخلف یا ترک فعل، با تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی مسئول، بدون ملاحظه و اغماض برخورد قانونی کند. برخورد قضایی با عوامل مقصر و مطالبه پاسخگویی از مدیران و مسئولان ذیربط، باید به یک اقدام بازدارنده و مؤثر برای جلوگیری از تکرار چنین فجایعی تبدیل شود.
ما باید بپذیریم که پیشگیری، بسیار مهمتر و کمهزینهتر از رسیدگی پس از وقوع حادثه است. جان انسانها آنقدر ارزشمند است که نباید برای صیانت از آن منتظر وقوع فاجعه ماند. تشکیل کمیتههای تخصصی و کارگروههای بررسی، زمانی ارزشمند است که پیش از وقوع حادثه، برای شناسایی خطرات، رفع نواقص، نظارت مستمر و جلوگیری از تکرار حوادث به کار گرفته شوند؛ نه اینکه تنها پس از جانباختن تعدادی از کارگران، جلسات متعدد تشکیل شود و پس از مدتی، همهچیز به دست فراموشی سپرده شود.
اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری تأکید میکند که جان کارگر، سرمایهای نیست که بتوان با پرداخت خسارت، صدور پیام تسلیت یا تشکیل جلسات مقطعی، فقدان آن را جبران کرد. هیچ تولید، پروژه، قرارداد و ملاحظه اقتصادی و اجرایی، ارزشمندتر از جان انسانی نیست که با دستان توانمند خود چرخهای اقتصاد و تولید کشور را به حرکت درمیآورد.
امروز جامعه کارگری بیش از ابراز تأسف و همدردی، انتظار اقدام، پاسخگویی و مسئولیتپذیری دارد. اجازه ندهیم خون کارگران جانباخته، به خبری چندروزه در صفحات رسانهها تبدیل شود و پس از مدتی، همان شرایط ناایمن و همان بیتوجهیها تکرار شود.
انتظار داریم مسئولان ذیربط، این حادثه را نقطه پایانی بر رویکردهای مقطعی و واکنشهای پس از وقوع بدانند و با تصمیمات قاطع، اصلاحات ساختاری و نظارت مستمر، از تکرار چنین حوادث تلخ و جبرانناپذیری جلوگیری کنند.
صیانت از نیروی کار، صیانت از تولید و اقتصاد ملی است و امنیت جانی کارگران، خط قرمزی است که هیچ دستگاه، کارفرما و مسئولی حق عبور از آن را ندارد.
حسن صادقی
معاون دبیرکل خانه کارگر
و رئیس اتحادیه پیشکسوتان جامعه کارگری