مدیرکل کتابخانههای عمومی استان خبرداد؛
فارس دومین استان کشور در زیرساخت کتابخانهای است/ اعتبارات کتابخانههای عمومی فارس ۶ برابر شد
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس با تشریح آخرین وضعیت کتابخانههای عمومی استان، از فعالیت ۲۷۵ کتابخانه، اجرای ۳۹ پروژه کتابخانهای، ورود بیش از ۴۷ هزار نسخه کتاب جدید به کتابخانهها و برنامهریزی برای برگزاری بیش از ۲۱۰۰ رویداد فرهنگی و کتابمحور در فارس خبر داد.
به گزارش ایلنا، محمدحسین فیروزی امروز ۱۹ آبان در نشست خبری به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی با اشاره به رویکرد جدید نهاد کتابخانههای عمومی کشور اظهار کرد: در دوره جدید تلاش شده است الگوی فعالیت کتابخانهها از کتابخانهمحوری به جامعهمحوری تغییر کند تا با شناسایی نیازهای اقشار مختلف جامعه، مخاطبان بیشتری به کتابخانهها جذب شوند و خدمات متنوعتری در اختیار آنان قرار گیرد.
وی با بیان اینکه هفته کتاب از جمعه هفته جاری آغاز میشود و تا پایان آبانماه ادامه دارد، افزود: در استان فارس بیش از ۲۱۰۰ رویداد فرهنگی، کتابخانهای و فراتر از محیط کتابخانه طراحی شده است که اجرای آنها با هدف گسترش فرهنگ مطالعه، افزایش مشارکت اجتماعی و تقویت ارتباط مردم با کتابخانههای عمومی دنبال میشود.
فیروزی با تأکید بر اینکه هفته کتاب باید بازتابی از فعالیت مستمر کتابخانهها در طول سال باشد، تصریح کرد: هدف صرفاً برگزاری برنامههای مناسبتی و افزایش آمار رویدادها نیست، بلکه تلاش میکنیم با طراحی خدمات متناسب با نیاز مخاطبان، حضور مستمر و وفادار اعضا در کتابخانهها را تقویت کنیم.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس با تشریح وضعیت زیرساختهای کتابخانهای استان گفت: در حال حاضر ۲۷۵ کتابخانه عمومی در فارس فعال است که ۳۴۳ نقطه خدمت را پوشش میدهند. از این تعداد، ۵۴ کتابخانه مشارکتی و پنج کتابخانه سیار هستند.
وی با اشاره به ظرفیت کتابخانههای سیار افزود: این کتابخانهها خدمات خود را در مناطق روستایی ارائه میکنند و در مجموع ۳۳ نقطه روستایی را تحت پوشش دارند. همچنین برنامهریزی برای اضافه شدن دو کتابخانه سیار استاندارد جدید به ناوگان کتابخانههای عمومی استان در دستور کار قرار دارد.
فیروزی ادامه داد: فارس با برخورداری از ۲۴۰ سالن مطالعه خصوصی دارای مجوز و بیش از ۱۵۰۰صندلی مطالعه، دومین استان کشور از نظر تعداد سالنهای مطالعه خصوصی است و از نظر تعداد نقاط خدمت کتابخانهای نیز جایگاه دوم کشور را دارد.
وی با بیان اینکه فارس در حوزه زیرساختهای کتابخانهای از استانهای پیشتاز کشور محسوب میشود، اظهار کرد: توسعه متوازن کتابخانهها و دسترسی عادلانه شهروندان به خدمات کتابخانهای از اولویتهای جدی ماست و تلاش میکنیم این دسترسی صرفاً محدود به مراکز شهری نباشد.
اجرای ۳۹ پروژه کتابخانهای در استان
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس از فعالیت ۳۹ پروژه کتابخانهای در استان خبر داد و گفت: در چهار سال گذشته ۵۷ پروژه کتابخانهای در فارس تعریف شده بود و اکنون ۳۹ پروژه فعال در حال پیگیری است که نشاندهنده رشد قابل توجه فعالیتهای عمرانی در این حوزه است.
وی با اشاره به حمایتهای دولت، استاندار فارس، سازمان مدیریت و برنامهریزی، فرمانداران، نمایندگان و خیرین خاطرنشان کرد: اعتبارات حوزه کتابخانههای عمومی در دولت فعلی بیش از شش برابر افزایش یافته و همین موضوع زمینه اجرای پروژههای جدید و توسعه زیرساختهای کتابخانهای را فراهم کرده است.
فیروزی افزود: در ابتدای سال جاری ۱۳ پروژه برای افتتاح و بهرهبرداری پیشبینی شده بود که تاکنون سه کتابخانه شامل کتابخانه ابونج، کتابخانه هماشهر در شهرستان سپیدان و کتابخانه فرشتگان مینا به بهرهبرداری رسیده است.
وی با اشاره به برنامه افتتاح کتابخانه مرکزی لار پس از ۱۷ سال انتظار بیان کرد: این کتابخانه با زیربنای حدود ۲۳۰۰ مترمربع، یکی از بزرگترین کتابخانههای جنوب کشور خواهد بود. عملیات تجهیز آن از ابتدای سال جاری آغاز شده و تاکنون بیش از ۶۰ درصد تجهیزات مورد نیاز وارد پروژه شده است. امیدواریم با تأمین تجهیزات باقیمانده، این مجموعه تا پایان سال به مردم لار تقدیم شود.
ورود بیش از ۴۷ هزار نسخه کتاب جدید به کتابخانههای فارس
فیروزی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به برنامههای تأمین و نوسازی منابع کتابخانهای گفت: از ابتدای سال جاری تاکنون، در قالب طرحهای مختلف ملی و استانی، ۴۷ هزار و ۳۲۰ نسخه کتاب به کتابخانههای عمومی استان افزوده شده است؛ این آمار جدا از کتابهایی است که از سوی شهروندان، نویسندگان و ناشران به کتابخانهها اهدا میشود.
وی با اشاره به اجرای طرحهایی همچون «شهرزاد»، «سروش» و «کاغذی» برای تأمین منابع جدید افزود: در این طرحها تلاش شده است انتخاب کتابها با مشارکت کتابداران انجام شود؛ چراکه کتابداران به دلیل ارتباط مستقیم با اعضا، شناخت دقیقتری از نیازهای مطالعاتی مخاطبان دارند.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس با بیان اینکه منابع کتابخانهها بهصورت مستمر بهروزرسانی میشوند، اظهار کرد: در حال حاضر بیش از ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار جلد کتاب در کتابخانههای عمومی استان وجود دارد و تأمین منابع جدید متناسب با نیاز دانشجویان، پژوهشگران، کودکان و سایر گروههای سنی در دستور کار قرار دارد.
برگزاری بیش از ۲۱۰۰ رویداد فرهنگی در هفته کتاب
فیروزی با تشریح برنامههای هفته کتاب در استان فارس گفت: در مجموع حدود ۲۱۰۰ رویداد فرهنگی و کتابمحور در کتابخانههای عمومی استان طراحی شده که شامل بیش از ۷۰۰ برنامه در حوزه کودک، ۱۱۰ نمایشگاه و فروشگاه کتاب، ۱۴۷ جلسه مطالعاتی، ۵۷ محفل ادبی، ۱۴۷ کارگاه آموزشی و ۱۶۸ نشست کتابخوان است.
وی ادامه داد: همچنین بیش از ۸۰ مسابقه کتابخوانی، بیش از ۵۰ جلسه نقد و بررسی کتاب و بیش از ۳۴ رویداد رونمایی از کتاب در کنار برنامههایی همچون نمایشنامهخوانی، مشاوره و برنامههای مناسبتی برگزار خواهد شد.
افزایش بیش از ۵۰ درصدی مخاطبان نوجوان کتابخانهها
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس با تأکید بر ضرورت توجه به نیازهای فرهنگی نوجوانان اظهار کرد: نوجوانان یکی از گروههایی هستند که در فضای فرهنگی جامعه کمتر مورد توجه قرار گرفتهاند و به همین دلیل از ابتدای تابستان، میز نوجوان با مشارکت کتابداران متخصص این حوزه تشکیل شد.
وی افزود: بیش از ۲۰ نفر از کتابداران استان در این برنامه مشارکت داشتند و ایدههای مختلفی برای جذب نوجوانان به کتابخانهها اجرا کردند که نتیجه آن افزایش بیش از ۵۰ درصدی مخاطبان نوجوان در کتابخانههای هدف بود.
فیروزی با اشاره به طراحی بخشهایی همچون ساختکده، تالار علم و امانت اشیا در کتابخانهها گفت: تلاش میکنیم با تلفیق کتاب، مهارت، هنر و فعالیتهای علمی، ارتباط نوجوانان با کتابخانهها را تقویت کنیم. تجربه برنامههای گفتوگومحور در تابستان نیز نشان داد که فراهم کردن فضای تعامل و گفتوگو میان نوجوانان و سایر گروههای سنی میتواند در جذب این گروه بسیار مؤثر باشد.
وی کتابخانه امین ولایت صدرا را یکی از موفقترین کتابخانههای استان در اجرای برنامههای ویژه نوجوانان معرفی کرد.
عضویت رایگان با کد ملی در کتابخانههای عمومی
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس همچنین از فراهم شدن امکان عضویت رایگان شهروندان در کتابخانههای عمومی کشور خبر داد و گفت: همه مردم میتوانند با ارائه کد ملی و مراجعه به سامانه سامان به نشانی `samanpl.ir` بهصورت رایگان عضو کتابخانههای عمومی شوند و از خدمات امانت کتاب استفاده کنند.
وی با اشاره به هزینه عضویت سالانه در کتابخانهها افزود: حق عضویت سالانه در کتابخانههای عمومی استان از کمتر از ۱۰۰ هزار تومان آغاز میشود و در تعداد محدودی از کتابخانهها به ۴۰۰ هزار تومان میرسد.
فیروزی با اشاره به برنامههای نهاد کتابخانههای عمومی برای ورود به عرصه خدمات هوشمند و دیجیتال اظهار کرد: تحول دیجیتال در بخشهای اداری و کتابخانهای از برنامههای جدی نهاد است و پلتفرمهایی برای ساماندهی منابع، تجهیزات و خدمات کتابخانهها راهاندازی شده است.
وی از آغاز فعالیت باشگاه همخوان همزمان با هفته کتاب خبر داد و گفت: این باشگاه با هدف تقویت فعالیتهای کتابخوانی اعضای کتابخانههای عمومی راهاندازی شده و در هفته گذشته بیش از ۱۰ هزار نفر به آن پیوستهاند. جشنواره پاییزی این باشگاه نیز با در نظر گرفتن جوایز برای اعضا آغاز شده است.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس همچنین از برنامه نهاد برای راهاندازی سامانه امانت دیجیتال کتاب خبر داد و افزود: برخلاف سکوهای موجود که عمدتاً کتابهای الکترونیکی را به فروش میرسانند، هدف این طرح فراهم کردن امکان امانت کتاب بهصورت دیجیتال برای اعضای کتابخانههای عمومی است.
بازطراحی ۱۰ تا ۱۵ کتابخانه فرسوده در فارس
فیروزی در پاسخ به پرسشی درباره حفاظت از کتابخانهها در برابر حوادث طبیعی و بازسازی ساختمانهای فرسوده گفت: برای صیانت از ساختمانها و منابع کتابخانهای، بیمههای مورد نیاز از جمله بیمه آتشسوزی، زلزله و سیل پیشبینی شده است.
وی افزود: تاکنون چهار تا پنج کتابخانه بزرگ استان بازطراحی شدهاند و در حال حاضر ۱۰ تا ۱۵ پرونده فعال برای بازسازی و بهسازی کتابخانههای فرسوده در دست پیگیری است.
او با اشاره به کتابخانههای سپیدان، جهرم و لامرد بهعنوان بخشی از پروژههای مورد توجه در این زمینه بیان کرد: با توجه به گستردگی استان فارس، اجرای این طرحها نیازمند حمایت بیشتر دولت و خیرین است و تلاش میکنیم با تأمین منابع مالی، بازسازی کتابخانهها را بهصورت مرحلهای پیش ببریم.
فیروزی همچنین از اجرای برنامههای آموزشی برای مقابله با حوادث و بلایای طبیعی خبر داد و گفت: آموزش کارکنان و اعضای کتابخانهها برای مواجهه با شرایط اضطراری از جمله اقداماتی است که در این زمینه دنبال میشود.
برنامهریزی برای افزایش ساعات فعالیت کتابخانهها
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس در پاسخ به پرسشی درباره محدودیت ساعات فعالیت کتابخانهها و ضرورت افزایش زمان دسترسی دانشآموزان و دانشجویان به این مراکز اظهار کرد: در نیمه دوم سال، کتابخانههای دو نوبته از ساعت ۸ صبح تا ۱۸ فعالیت میکنند و کتابخانههایی که تنها در نوبت صبح خدمات ارائه میدهند، از ساعت ۸ تا ۱۳ فعال هستند.
وی ادامه داد: حدود ۴۹ کتابخانه در استان روزهای پنجشنبه نیز در نوبت صبح خدمات ارائه میدهند و کتابخانه شهید ربانی نیز در روزهای جمعه فعالیت دارد.
فیروزی با بیان اینکه ایده فعالیت هفتروزه کتابخانهها در حال بررسی است، افزود: تحقق این موضوع به تأمین نیروی انسانی، مسائل امنیتی، مجوزهای لازم و همچنین محدودیتهای ناشی از دستورالعملهای مدیریت مصرف انرژی بستگی دارد.
وی در بخش دیگری از این نشست با اشاره به اهمیت کتابخانههای سیار در توسعه عدالت فرهنگی گفت: ایجاد کتابخانه ثابت در برخی روستاها هزینه قابل توجهی دارد، در حالی که کتابخانه سیار میتواند با هزینه کمتر، خدمات کتابخانهای را به چندین منطقه ارائه دهد.
فیروزی با اعلام اینکه ۵ کتابخانه سیار در استان فعال هستند و ۳۳ نقطه روستایی را پوشش میدهند، از برنامهریزی برای افزودن دو دستگاه کتابخانه سیار استاندارد جدید به ظرفیت خدماترسانی استان خبر داد.
حمایت از کتابخانهها و منابع در برابر حوادث
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس همچنین در پاسخ به پرسشی درباره ضرورت توجه به استانداردهای طراحی فضاهای کتابخانهای گفت: در پروژههای جدید، هماهنگی و نظارت بر طراحی فضاها با هدف تأمین نیازهای مطالعاتی مخاطبان اهمیت ویژهای دارد و تلاش میکنیم الزامات مربوط به کیفیت فضا، تهویه و شرایط مناسب مطالعه در طرحهای جدید رعایت شود.
وی تأکید کرد: توسعه زیرساختهای کتابخانهای تنها به ساخت ساختمان محدود نمیشود، بلکه کیفیت خدمات، تناسب فضا با نیاز مخاطبان و فراهم کردن شرایط مناسب برای حضور مستمر شهروندان نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
فیروزی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به شهدای جنگ ۱۲روزه و جنگ رمضان گفت: استان فارس در این جنگ ها ۲۳۰ شهید تقدیم کرده است که ۳۴ نفر از آنان از اعضای کتابخانههای عمومی استان بودند.
وی افزود: همزمان با هفته دفاع مقدس، برنامه دیدار با خانوادههای شهدا و تکریم آنان در کتابخانههای عمومی سراسر استان آغاز شد و کتابداران و همکاران ما در شهرستانها در این برنامه مشارکت داشتند.
مدیرکل کتابخانههای عمومی استان فارس همچنین درباره مطالبه افزایش ساعات فعالیت کتابخانهها، بهویژه در روزهای پنجشنبه و ساعات عصر، گفت: افزایش زمان فعالیت کتابخانهها از موضوعاتی است که بهصورت جدی دنبال میشود، اما تحقق آن به فراهم شدن زیرساختهایی از جمله نیروی انسانی، امنیت، مجوزهای لازم و رعایت دستورالعملهای مدیریت مصرف انرژی بستگی دارد.
وی با اشاره به ضرورت پاسخگویی کتابخانهها به نیاز دانشجویان و سایر گروههای مخاطب تصریح کرد: سیاست ما این است که زمینه حضور مردم در کتابخانهها فراهم شود و در این مسیر، محدودیتهای موجود را بررسی و برای رفع آنها تلاش میکنیم.