دبیر انجمنهای میراثفرهنگی کشور:
مشارکت مردمی تنها راه صیانت از آثار فرهنگی و تاریخی است
دبیر انجمنهای میراثفرهنگی کشور با تأکید بر اینکه حفاظت از آثار تاریخی بدون مشارکت مردم و دستگاههای مختلف امکانپذیر نیست، گفت: میراثفرهنگی صرفاً مجموعهای از بناهای تاریخی نیست، بلکه تجربههای ارزشمند زیست ایرانیان و مهمترین نقشه راه توسعه پایدار کشور است.
به گزارش ایلنا به نقل از وزارت میراث فرهنگی و گردشگری، ایمان دهاقین روز دوشنبه ۲۲ تیرماه ۱۴۰۵، در نشست انجمن میراثفرهنگی و انجمن خیرین میراثفرهنگی استان اصفهان که با حضور امیر کرمزاده، مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان اصفهان و به ریاست مهدی جمالینژاد استاندار اصفهان در هتل آسمان برگزار شد، گفت: اصفهان نماد هویت، فرهنگ و تمدن ایرانی اسلامی است و آثار ارزشمند تاریخی این شهر، پیامآور جایگاه تمدنی ایران در جهان هستند.
دبیر انجمنهای میراثفرهنگی کشور با اشاره به فلسفه شکلگیری انجمنهای میراثفرهنگی ادامه داد: هدف از تشکیل این انجمنها، تقویت نگاه فرابخشی به حوزه میراثفرهنگی و جلب مشارکت همه دستگاهها و آحاد جامعه در حفاظت و صیانت از میراث ارزشمند کشور است، زیرا میراثفرهنگی مسئولیت یک دستگاه اجرایی نیست و تمامی نهادها و مردم در حفظ آن سهیم هستند.
دهاقین بابیان اینکه در سالهای گذشته نگاه محدود به میراثفرهنگی، این حوزه را صرفاً به حفاظت از بناهای تاریخی تقلیل داده است، افزود: میراثفرهنگی در مفهوم عمیق خود، مجموعهای از تجربههای موفق و الگوهای زیست نیاکان این سرزمین است؛ تجربههایی که پس از قرنها آزمونوخطا شکلگرفته و امروز میتواند راهنمای توسعه متوازن و پایدار شهرها و استانهای کشور باشد.
او با اشاره به ظرفیتهای تاریخی اصفهان تصریح کرد: شکوه معماری، شهرسازی و آثار تاریخی اصفهان تنها جلوهای از میراث این دیار است و در پس هر اثر تاریخی، اندیشه، فرهنگ، شیوه مدیریت و سبک زندگی نهفته است که باید به نسلهای آینده منتقل شود.
دهاقین بابیان اینکه توسعه امروز بدون بهرهگیری از میراثفرهنگی با چالشهای جدی مواجه خواهد شد، گفت: در دوره صفویه، اصفهان با جمعیتی قابلتوجه، بدون مشکلاتی همچون بحران آب، آلودگی هوا و تراکم نامتوازن شهری اداره میشد؛ زیرا مدیریت شهری بر پایه شناخت ظرفیتهای طبیعی، فرهنگی و اجتماعی شکلگرفته بود و مردم نیز سبک زندگی خود را با این ظرفیتها هماهنگ کرده بودند.
دبیر انجمنهای میراثفرهنگی کشور با اشاره به دانش بومی ایرانیان در مدیریت منابع آب افزود: وجود حدود ۴۰۰ هزار کیلومتر قنات در ایران که از فاصله زمین تا ماه نیز بیشتر است، نشاندهنده عمق دانش ایرانیان در مدیریت منابع طبیعی است و این ظرفیتها بخشی از میراثفرهنگی کشور محسوب میشود که میتواند در حل مسائل امروز نیز الهامبخش باشد.
او ادامه داد: میراثفرهنگی باید بهعنوان یکی از مهمترین سرمایههای توسعه کشور موردتوجه قرار گیرد و بهرهگیری از تجربههای تاریخی و دانش بومی، میتواند مسیر تصمیمگیری در حوزههای مختلف را اصلاح کند.
دهاقین نقش آموزش را از مهمترین ارکان حفاظت از میراثفرهنگی دانست و تصریح کرد: بسیاری از کشورهای موفق، آموزش نسل جدید را از بستر موزهها و مراکز فرهنگی آغاز کردهاند و امروز نیز رویکرد جهانی حفاظت از میراثفرهنگی بر آموزش کودکان و نوجوانان استوار است؛ زیرا زمانی که نسل آینده ارزش میراثفرهنگی را درک کند، از آن به بهترین شکل حفاظت خواهد کرد.
دبیر انجمنهای میراثفرهنگی کشور با اشاره بهضرورت تقویت فرهنگ عمومی حفاظت از میراثفرهنگی افزود: ارزش میراثفرهنگی با معیارهای اقتصادی قابلسنجش نیست و باید نگاه جامعه از ارزش مادی به ارزش هویتی، فرهنگی و تمدنی این آثار تغییر کند.
وی همچنین با تأکید بر ضرورت توجه به هویت ایرانی اسلامی در توسعه شهری اظهار کرد: معماری و شهرسازی باید بر پایه فرهنگ، سنت و هویت تاریخی شکل گیرد و حفظ بافتهای تاریخی، منظر فرهنگی و عناصر هویتبخش شهرها، لازمه توسعه متوازن و پایدار است.
او بابیان اینکه حفاظت از میراثفرهنگی نیازمند همافزایی تمامی دستگاههای اجرایی است، گفت: هیچ کشوری در جهان نتوانسته است تنها با اتکا به دولت از همه آثار تاریخی خود حفاظت کند و موفقترین الگوهای دنیا بر مشارکت مردم، تشکلهای مردمی، خیرین و نهادهای اجتماعی استوار است.
دهاقین تأکید کرد: برآوردها نشان میدهد شمار آثار فرهنگی و تاریخی کشور بسیار فراتر از ظرفیتهای مدیریتی دولت است؛ ازاینرو، مشارکت مردم و فعال شدن انجمنهای میراثفرهنگی، مهمترین راهکار برای صیانت از این سرمایه ملی محسوب میشود.
