یک فعال صنفی کارگران شرکتی توزیع برق در گفتوگو با ایلنا مطرح کرد؛
زخمهای ماندگار بر روح و روان «کارگران شرکتی»/ آینده را به پیمانکاران باختیم
مختار واعظی، فعال صنفی کارگران شرکتی توزیع برق، با انتقاد از تبعیض ساختاری و تداوم حضور شرکتهای پیمانکاری، تفاوت حقوق نیروهای شرکتی و رسمی را دو برابر دانست و تأکید کرد مسئولیت اصلی شکاف دستمزد و نابودی سوابق بیمهای کارگران، بر عهده تصمیمگیران کلان و دولتها است.
مختار واعظی، فعال صنفی کارگران شرکتی توزیع برق، در گفتگو با ایلنا، با اشاره به مشکلات نیروهای شرکتی و پیمانی اظهار کرد: ظلمهایی که در اثر تداوم سایۀ سنگین حضور شرکتهای پیمانکاری بر نیروهای شرکتی و پیمانی روا داشته شده، بر هیچکس پوشیده نیست و شمارش آنها دیگر از حوصله همگان خارج شده است؛ چرا که تکرار مکررات، چیزی از عمق این رنج کم نمیکند.
وی افزود: سالهاست یک پرسش اساسی پیش روی ما است: چگونه میتوان از عدالت و برابری سخن گفت، اما نیروهایی که در یک مجموعه با کار یکسان خدمت میکنند، صرفاً به دلیل رابطۀ استخدامی، حقوق دریافتیشان متفاوت باشد و یکی دو برابر دیگری حقوق بگیرد؟!
واعظی ادامه داد: بحث ما این نیست که چرا نیروهای رسمی فلان میزان حقوق میگیرند؛ مسئله این است که بخش قابل توجهی از دریافتی نیروهای شرکتی، پیش از رسیدن به دست آنان، در چرخهای از پیمانکاری و واسطهگری از بین میرود.
وی در ادامه گفت: در یک تشبیه ملموس، نیروهای شرکتی برای کشیدن بار زندگی مجبورند با پرداخت درصد به جماعتی که سر گردنه ایستادهاند، طی مسیر کنند، اما نیروهای رسمی به راحتی از تونلی ایمن طی مسیر میکنند.
این فعال صنفی تصریح کرد: تفاوت در اینجا صرفاً تفاوت در میزان دریافتی نیست؛ تفاوت میان «بقا با اعمال شاقه» و «بقا با آرامش نسبی» است.
مسئلۀ بیمه؛ زخمی که جایش تا عمر داریم ماندگار است
واعظی در ادامه با اشاره به وضعیت بیمۀ نیروهای شرکتی و پیمانی گفت: در این خصوص طی چند سال اخیر نظارتهایی از سوی شرکتهای توزیع صورت گرفته و طبیعتاً پیمانکاران امکان تخلف آشکار و مستمر گذشته را به همان شکل ندارند. اما مسئله اصلی ما، تخلفاتی است که در سالهای گذشته با عملکرد نادرست برخی پیمانکاران بر سوابق بیمهای همکاران شرکتی و پیمانی تحمیل شده است.
وی افزود: امروزه در بین همکاران با مواردی مواجهیم که فردی در آستانه ۵۰ سالگی، با ۲۵ سال سابقه کار در صنعت توزیع برق، تنها حدود ۲۰ سال سابقۀ بیمه برایش ثبت شده است و بهتدریج انگیزه، تعلق سازمانی و امید خود را از دست داده است؛ زیرا تخلفات بیمهای پیمانکاران، بخشی از آینده و امنیت اجتماعی نیروی انسانی را تحت تأثیر قرار داده است. از این رو، در یک واقعبینی تلخ، در چشماندازی کوتاهمدت شرکتهای توزیع به لحاظ توان سرمایه انسانی در حال مرگ خاموش هستند.
مسئله فراتر از افراد است
وی با قدردانی از مدیرانی که طی سالهای اخیر برای بهبود شرایط نیروهای شرکتی تلاش کردهاند، اظهار کرد: البته قدردان مدیرانی هستیم که طی سالهای اخیر، در حد اختیارات خود، اقداماتی برای بهبود شرایط نیروهای شرکتی انجام دادهاند؛ از جمله امکان استفاده از بیمه تکمیلی. اما با یک گل بهار نمیشود.
واعظی افزود: در چند سال اخیر، در همین شرکت توزیع نیروی برق تهران بزرگ، برخلاف برخی دورههای گذشته، معاونانی در حوزۀ منابع انسانی حضور داشته و دارند که درِ دفترشان به روی پرسنل باز بوده و شنونده مشکلات همکاران و تا حد توان یاریرسان آنان بودهاند. این رفتارها شایسته قدردانی است، با این حال، نباید مسئلهای ساختاری را به عملکرد چند مدیر محدود کرد.
این فعال صنفی ادامه داد: پیشنهادهایی نیز برای کاهش شکاف میان دریافتی نیروهای شرکتی و رسمی به شرکتهای توزیع برق ارائه کردهایم؛ از جمله استفاده از ظرفیتهای قانونی و اقتصادی شرکتهای دارای ساختار خصولتی، مانند دادن کارتهایی مثل کارت شهروندی صرفاً به نیروهای شرکتی. یا در طرحی ابتکاری میتوان با سازوکاری نوین، مدلی از «ضمانت محل کار» را برای خریدهای اعتباری به کار گرفت.
وی تصریح کرد: اینها مطالبههای غیرممکن یا خارج از ظرفیتهای مدیریتی نیستند؛ بلکه نمونههایی از راهکارهایی هستند که میتوانند دستکم بخشی از تبعیض موجود را کاهش دهند.
با آدرس اشتباه گمراه نمیشویم
واعظی با اشاره به حدود اختیارات مدیران عامل شرکتهای توزیع برق گفت: ما بهخوبی نسبت به حدود اختیارات مدیران عامل شرکتهای توزیع آگاهی داریم. بلوغ فکری نیروهای شرکتی به اندازهای هست که بتوانند میان مسئول اجرایی، سیاستگذار و تصمیمگیر حاکمیتی تفاوت قائل شوند و اجازه ندهند کسی با آدرس اشتباه، اصل مسئله را منحرف کند.
وی افزود: ما میدانیم که در سطح کلان و مشخصاً در موضوع حذف یا محدودسازی نقش پیمانکاران، مدیرعامل در رأس شرکتی که خود بخشی از یک ساختار گسترده است، تصمیمگیرنده نیست و در دلسوزانهترین حالت میتواند صدای کارکنان را در سطوح بالاتر بازتاب دهد.
واعظی تأکید کرد: مسئولیت اصلی متوجه ساختارهای سیاستگذاری و تصمیمگیریای است که طی سالها این وضعیت را ایجاد یا استمرار بخشیدهاند؛ دولتها، وزارتخانهها، سیاستگذاران و نمایندگانی که بارها با وعدههای مختلف، امید اصلاح را در دل نیروها زنده کردند اما بخش قابل توجهی از این وعدهها، هیچگاه به نتیجه عملی نرسید.
این فعال صنفی گفت: سالهایی از عمر کاری ما با حقوق پایمالشده، وعدههای تحققنیافته و آیندهای نامطمئن سپری شد و مهمتر از حقوق مادی، چیزی که از ما گرفته شد، بخشی از زندگی بیبازگشت ما بود.
وی افزود: سالهایی که میتوانست به جای اضطراب، شرمساری در برابر خانواده و نگرانی دائمی از آینده، صرف آرامش، شادی و رضایت از زندگی خانوادههایی شود که ما مسئول تأمین آن بودیم، اما نخواستند که بشود؛ در حالی که برای خانواده پیمانکاران همه امکانات فراهم بود و همیشه اوضاع بر وفق مراد آنها بوده و خواهد بود.
واریز مستقیم حقوق، اقدام اثربخش نهایی نیست
واعظی درباره اخباری که درباره واریز مستقیم حقوق نیروهای شرکتی منتشر میشود نیز گفت: در خصوص اخباری که این روزها درباره واریز مستقیم حقوق نیروهای شرکتی منتشر میشود نیز باید صریح باشیم: این خبر بهخودیخود ما را هیجانزده نمیکند، زیرا آن را اقدام اثربخش نهایی نمیدانیم.
به گفته وی، واریز مستقیم، زمانی معنا و اثر واقعی خواهد داشت که بخشی از یک اصلاح ساختاری باشد، نه صرفاً تغییری در شیوه پرداخت.
این فعال صنفی کارگران شرکتی توزیع برق در پایان گفت: جان کلام آنکه، در شرایطی گرفتاریم که نه راه پیش داریم نه راه پس! کارنامه دولتها و نمایندگان مجلس، مملو از ترک فعلها، رؤیافروشی با وعدههای گاهوبیگاه و نمایشی تراژیک با تاوانی سخت برای ما بوده که نمیتوانیم فراموش کنیم؛ در مجموع، ما نسبت به آینده بدبینیم و امیدی به وعدههای تازه نداریم.
