عراقچی:
هر کسی کار خود را طوری انجام دهد که انگار نه انگار مذاکره میکنیم/ لطفاً کسی فریب نخورد؛ چه نیروهای مسلح چه دولت
وزیر خارجه کشورمان گفت: ما به آمریکاییها اعتماد نداریم، احتمال فریب هم وجود دارد، ممکن است فریب باشد و لطفاً کسی فریب نخورد و هر کسی کار خودش را انجام دهد، انگار نه انگار ما داریم مذاکره میکنیم؛ چه نیروهای مسلح چه دولت بقیه، کاری به کار ما نداشته باشند ما کارمان را انجام میدهیم یا به نتیجه میرسیم یا نمیرسیم. کشور باید بدون اتکا به این مسائل اداره شود که اداره هم میشود.
به گزارش خبرنگار ایلنا، در بخش پنل اولین کنگره ملی سیاست خارجی و تاریخ روابط خارجی، سعید خطیبزاده بهعنوان مجری پنل خطاب به صالحی گفت: به نظر شما امروز بزرگترین چالشها و بزرگترین فرصتهایی که در سیاست خارجی میبینید کدام هستند؟
علیاکبر صالحی گفت: بزرگترین چالش کشور در حکمرانی، روشن شدن تکلیف روابط بینالملل است. در طول ۴۷ سال گذشته بخشی که تکلیفش خیلی روشن نشد و همیشه با فراز و نشیب روبهرو بود، روابط بینالملل است که همواره از آشفتگی برخوردار بوده است.
وی ادامه داد: انعکاس این امر روی مسائل داخلی هم بوده است. مسائل داخلی روی مسائل خارجی تأثیر میگذارد و مسائل خارجی روی مسائل داخلی تأثیرگذار است؛ لذا بزرگترین چالش حکمرانی ما تعیین تکلیف روابط بینالملل است.
صالحی خاطرنشان کرد: فکر میکنم بین آرمانهایی که برای انقلاب اسلامی ترسیم کردیم و آن دستاوردها و راههای رسیدن به آرمانها فاصله افتاده است. لذا آرمانهای ما بسیار عالی است و قانون اساسی ما یکی از پیشروترین قوانین است، اما در پیادهسازی این قانون اساسی نتوانستیم شایسته عمل کنیم.
وی ادامه داد: ما اگر در کشورمان حزب به مفهوم واقعی داشتیم و اگر یک صدای معارضی بود و صحبت میکرد، البته در چارچوب اصول اصلی نظام، میتوانست مانند سوپاپ زودپز عمل کند. ما در اینها درست عمل نکردیم، در حالی که در قانون اساسی ما آمده است.
صالحی عنوان کرد: در قانون اساسی ما اصل ۱۱ و اصل ۱۵۴ وجود دارد. کشورها عضو سازمان ملل هستند. قانون اساسی ما در جاهایی ملتها را در نظر میگیرد که درست هم هست، اما این یک آرمان است. وقتی در قانون اساسی میآید، این را به ذهن متبادر میکند که ما با ملتها مستقیماً مواجه شویم و این باید مورد توجه قرار بگیرد تا دچار آشفتگی در روابط بینالملل نشویم. برخی کشورهای منطقهای این ایرادات را به ما میگویند.
سید عباس عراقچی وزیر خارجه کشورمان در بخشی از پنل اولین کنگره ملی سیاست خارجی و تاریخ روابط خارجی، درباره بزرگترین چالش سیاست خارجی ما گفت: ما با یک پدیده جدید مواجه شدهایم که همه اصول بینالملل را دگرگون کرده است. این پدیده همان تئوری رئیسجمهور آمریکا است که در بدو رسیدن به قدرت مطرح کرد و صلح از طریق زور را دنبال کرد. این نظریه از قبل هم بوده است، اما نظام بینالملل ۸۰ سال تلاش کرد که این را رفع کند. صلح از طریق زور، صلح عادلانه نیست و این را بهطور عریان انجام میدهد.
وی ادامه داد: حالا از نظر آنها آنچه صلح است، صلحی است که من میخواهم؛ یعنی چیزی که من میخواهم از طریق زور به آن میرسم. البته سیاست آمریکا همیشه رسیدن به مقاصد خودش از طریق زور بوده، ولی سابقاً تلاش میکرد یک پوشش حقوقی برایش بسازد. ولی رئیسجمهور جدید آمریکا همه اینها را کنار گذاشته است و حتی مسخره میکند و میگوید ما قوی هستیم. این بازگشت به قانون جنگل است و در این قانون جنگل طبیعی است که ضعیفها پایمال میشوند و لذا چارهای بهجز قوی شدن نیست. بنابراین بزرگترین چالش ما در حال حاضر، چالش ایستادگی است که بر عهده نیروهای نظامی و دیپلماسی است تا پرچم ایران را در جهان بالا نگه دارند و بر حقوق مردم ایران بایستد.
وزیر امور خارجه گفت: قوی شدن برای ما یک اجبار است. یکی از رموز قوی شدن هم قدرت مقاومت است. اگر ناوگانش را دور شما آورد، نباید ترسید. اگر یک قدم عقب بگذارید، معلوم نیست تا کجا باید عقب بروید. این بازگشت به سیاستهای استعماری قدیم است. حتماً تدبیر و خرد و دیپلماسی هوشمندانه لازم است و ما اینها را به کار خواهیم گرفت. ترسیدن در این شرایط حتماً سم خطرناک است و اگر تنازل کنیم، تنازل انتهایی ندارد. الان بزرگترین چالش ما ایستادگی است و هم بر عهده نیروهای مسلح و هم دولت و دستگاه دیپلماسی است که باید بر حقوق ملت ایران بایستد.
خطیبزاده در ادامه این پنل گفت: در همه کشورها این شکافها وجود دارد و ما باید بررسی کنیم که نظریه با عمل همخوان بوده و در کجا همخوان نبوده است.
در ادامه، کمال خرازی با اشاره به حضور برخی چهرهها بهصورت تجربی در عرصه سیاست خارجی ایران گفت: این چالش هنوز هم برقرار است و باید برای این امر فکری جدی شود، بهویژه زمانی که اکنون ناکارآمدی نظریههای تدوینشده مشخص میشود.
وی ادامه داد: برای مثال، پیروان و مبلغین نظریه لیبرالدموکراسی خودشان الان میگویند که دیگر این نظریه نمیتواند دنیا را اداره کند.
خرازی در بخش دیگر سخنان خود گفت: اولویت اول ما در سیاست خارجی باید همسایگان ما باشند. اشتباهات زیادی در ارتباط با همسایگان کردیم. یکی از اولویتهای ما باید ارتباط با همسایگان باشد، غیر از اینکه در راستای حفظ استقلال کشور در برابر قدرتمندان چگونه باید عمل کرد که جای خود را دارد. ما برای حفظ استقلال خود در برابر زورگوییها ایستادیم. در صحنه روابط خارجی، حفظ استقلال و مقاومت در برابر زورگوییها و توسعه روابط با همسایگان میتواند اولویتهای ما باشد.
عراقچی در ادامه پنل در پاسخ به سؤالی در مورد علت دشمنی افراطی با آمریکا گفت: سؤال درست این است که علت دشمنی افراطی آمریکا با ما چیست؟ در مورد مذاکرات هستهای، مثلاً ما دو سال و نیم مذاکرات مستقیم با آمریکا داشتیم و به توافق برجام هم رسیدیم؛ همه دنیا جشن گرفت، ولی در زمان اجرا از آن خارج شدند. امسال هم در بحبوحه مذاکرات به ما حمله کردند. آیا این تقصیر ما است؟ باید دید علت دشمنی افراطی آمریکا با ما چیست.
وی تاکید کرد: من فکر میکنم علت دشمنی افراطی آنها را در سخنرانیام گفتهام. نمیتواند تحمل کند کشوری در برابرش بایستد و از حق خود دفاع کند. در طول یک سال گذشته چه کاری بوده که علیه ما نکردند؟ سیاست فشار حداکثری، تحریمهای متعدد را علیه ما داشتند، جنگ اسنپبک، اخیراً هم عملیات شبهکودتا که از بیرون هدایت شد. در همه اینها شکست خوردند و به میز مذاکره بازگشتند؛ البته این هم معلوم نیست.
وزیر خارجه کشورمان تاکید کرد: ما به آمریکاییها اعتماد نداریم، احتمال فریب هم وجود دارد، ممکن است فریب باشد و لطفاً کسی فریب نخورد و هر کسی کار خودش را انجام دهد، انگار نه انگار ما داریم مذاکره میکنیم؛ چه نیروهای مسلح چه دولت بقیه، کاری به کار ما نداشته باشند ما کارمان را انجام میدهیم یا به نتیجه میرسیم یا نمیرسیم. کشور باید بدون اتکا به این مسائل اداره شود که اداره هم میشود.
عراقچی در ادامه پنل همچنین در پاسخ به این سؤال که چرا در موضوعات مربوط به سیاست خارجی و وزارت خارجه صدای واحد شنیده نمیشود، گفت: سیاست خارجی موفق با اجماع در داخل کشور پیش میرود. یکی از وظایف وزارت خارجه، در حالی که در خارج از کشور کار میکند، این است که در داخل نیز نباید غافل باشد. مجلس و رسانهها رکن هستند. اگر صدای واحد ایجاد کنیم، سیاست خارجی بهتر جلو میرود. در اینکه صدای واحد در داخل کشور باشد، هستند کسانی که دغدغه دارند و یا کسانی که غرض سیاسی دارند؛ اینها را باید صحبت کرد و توجیه کرد. سیاست خارجی موفق احتیاج به صدای واحد دارد و ما در وزارت خارجه تلاش کردهایم یک اجماع ایجاد کنیم. آنهایی که دغدغه ملی داشتند، همراه شدند و افرادی که دغدغه سیاسی دارند را نمیتوان کاری کرد، باید تحمل کرد. صبر میکنیم.
وی درباره اینکه اظهارات ترامپ مبنی بر اینکه اگر ایران پیشنهاد ما را میپذیرفت جنگ نمیشد، در پاسخ به این سؤال که این پیشنهاد چیست، گفت: اصرار طرف مقابل بر غنیسازی صفر بود که به هیچوجه از طرف ما پذیرفتنی نبود. ما مواضع کشور را قاطعانه بیان کردیم و همچنان که در این جلسه هم بیان کردند، مردم ایران برای داشتن و برخورداری از تکنولوژی پیچیده غنیسازی که محصول دانشمندان ایرانی است و چیزی نیست که از خارج وارد کرده باشیم که بگوییم حالا مثلاً صرفنظر میکنیم یا بعداً دوباره وارد میکنیم.
وزیر خارجه کشورمان گفت: این یک دستاورد علمی بسیار بزرگ است که دانشمندان ما به آن رسیدند، خود ما ایجاد کردیم، به خاطرش هزینههای زیادی دادیم، دانشمندان ما به خاطر این دستاورد ترور شدند، قبل از جنگ خون پاک دانشمندان هستهای ما پای این غنیسازی ریخته شده و بعد به خاطر آن جنگیدیم، ۱۲ روز جنگیدیم، بیش از هزار نفر از مردم این کشور شهید شدند به خاطر این دستاورد که الان تبدیل به یک غرور و افتخار ملی شده و به هیچوجه قابل گذشت نیست و ما هرگز از این حق مردم ایران برای برخورداری از انرژی صلحآمیز هستهای، به شمول غنیسازی، صرفنظر نخواهیم کرد. بنابراین اگر قرار باشد مذاکرات موفق باشد، حتماً این موضوع باید مورد توجه باشد.
وی درباره حضور فرمانده سنتکام و اینکه گفته شده برای مذاکره در خصوص موضوع موشکی است، اما بعد ترامپ گفت که موضوع مذاکره فقط هستهای است و آیا آمریکا از موضوع موشکی کوتاه آمده است، گفت: موضوع موشکی هیچ وقت وارد نشده که بخواهد خارج شود. موضوع الان هستهای است و به همین شکل ادامه پیدا میکند. حضور فرمانده سنتکام هیچ فرقی در اصل قضیه نمیکند. به ما گفته شده ایشان آمدهاند از آنجا برای بازدید از ناو خودشان بروند. درخواستی از طرف آمریکایی بود که در جریان آن برخورد نزاکتی که معمولاً هست، ایشان هم حضور داشته باشد که ما قاطعانه مخالفت کردیم و گفتیم حضور یک نظامی را در روند مذاکراتی ما نمیپذیریم. ایشان برای هر هدفی که آمده، به هدف خودش برسد؛ از نظر ما هیچ ارتباطی بین ایشان و مذاکرات وجود ندارد.
