در گفت وگو با ایلنا مطرح شد:
تهدید آینده درمان با گرانی دارو و تجهیزات پزشکی /مهاجرت پزشکان روز به روز در حال افزایش است/ پزشکان خانواده بهدلیل تأخیر چندماهه بیمهها درآمدی نداشته اند
داروخانهها به دلیل مشکلات مالی توان خرید دارو را ندارند
نظام سلامت کشور در آستانه سال جدید، با مجموعهای از چالشهای انباشته روبهروست؛ چالشهایی که اینبار نه بهصورت مقطعی، بلکه بهعنوان یک بحران ساختاری خود را نشان دادهاند.
به گزارش خبرنگار ایلنا، افزایش مداوم هزینههای درمان، رشد سرسامآور قیمت دارو و تجهیزات پزشکی، تعلل بیمهها در ایفای تعهدات مالی و تثبیت تعرفههای پزشکی در شرایط تورمی، معادلات اقتصادی حوزه سلامت را بهطور جدی بر هم زده است؛ معادلاتی که پیامدهای آن، فراتر از جامعه پزشکی، مستقیماً بیماران و امنیت درمانی جامعه را نشانه گرفته است.
بررسیها از وضعیت مراکز درمانی در شیراز حاکی از آن است که بخش قابل توجهی از مطبها، داروخانهها و بیمارستانهای خصوصی با فشار بیسابقهای در تأمین هزینههای جاری مواجهاند.
افزایش هزینه نگهداری و تعمیر تجهیزات پزشکی، محدودیت در خرید دستگاههای جدید و کاهش توان مالی برای تأمین اقلام مصرفی، برخی مراکز درمانی را به سمت کاهش خدمات یا حذف تدریجی برخی امکانات سوق داده است؛ روندی که در صورت تداوم، میتواند دسترسی بیماران به خدمات تخصصی را با اختلال مواجه کند.
در همین حال، بازار دارو نیز نشانههای روشنی از ناپایداری را بروز داده است. افزایش قیمت دارو، کاهش قدرت خرید داروخانهها و دشواری تأمین اقلام حیاتی، زنگ خطری جدی برای بیماران خاص و اقشار کمبرخوردار به شمار میرود. این وضعیت، در کنار فشارهای معیشتی بر پزشکان و کادر درمان، موجب شکلگیری موج تازهای از ناامیدی در میان نیروهای متخصص شده است؛ موجی که خود را در افزایش تمایل به مهاجرت و خروج سرمایه انسانی از کشور نشان میدهد.
کارشناسان حوزه سلامت هشدار میدهند که بیتوجهی به این نشانهها، میتواند به تضعیف زیرساختهای درمانی، افت کیفیت خدمات و تعمیق نابرابری در دسترسی به درمان منجر شود؛ بحرانی خاموش که پیامدهای آن، دیر یا زود دامان کل جامعه را خواهد گرفت.
جامعه پزشکی زیر بار تورم به مرز فرسودگی رسیده است
رئیس سازمان نظام پزشکی شیراز با تأکید بر اینکه ارائه خدمات درمانی به همه نیازمندان، وظیفه ذاتی و غیرقابلچشمپوشی کادر درمان است، گفت: کادر درمان در تمام شرایط، بدون تفاوت میان افراد، به هر کسی که نیازمند خدمات درمانی باشد خدمترسانی کرده و در این زمینه هیچگونه مضایقهای نداشته است.
محمدرضا دیدبان در گفت و گو با ایلنا افزود: کادر درمان همواره در روزهای مختلف در خدمت جامعه بوده و در جریان حوادث و شرایط خاص نیز نقش خود را ایفا کرده است. در برخی شهرهای کشور گزارشهایی از آسیبدیدن یا حتی جانباختن اعضای کادر درمان در جریان اعتراضات منتشر شد، اما تاکنون اطلاع موثقی مبنی بر کشته شدن کادر درمان در شیراز و استان فارس به دست ما نرسیده است.
دیدبان با اشاره به وضعیت معیشتی پزشکان و فعالان حوزه سلامت اظهار داشت: نارضایتی در جامعه پزشکی موضوعی جدی است. تعرفههای خدمات پزشکی ابتدای سال ۱۴۰۴ تعیین شدهاند؛ در حالی که این تعرفهها بر اساس شرایط اقتصادی و نرخ ارزی کاملاً متفاوت از وضعیت فعلی محاسبه شدهاند. در حال حاضر با وجود افزایش شدید نرخ ارز و تورم سنگین، هیچ تغییری در تعرفهها ایجاد نشده و این فشار مستقیم بر دوش جامعه پزشکی وارد شده است.
وی ادامه داد: با این حجم از گرانی، بسیاری از پزشکان به نقطهای رسیدهاند که دیگر توان ادامه فعالیت ندارند. مطبداری بهشدت دشوار شده و حتی بیمارستانهای خصوصی نیز با مشکلات جدی مواجهاند؛ چه از نظر تأمین ملزومات پزشکی و چه از نظر هزینههای تعمیر و نگهداری تجهیزات. هزینه تعمیر برخی دستگاهها به حدی افزایش یافته که عملاً صرفه اقتصادی ندارد و بعضی مراکز ناچار به خارج کردن دستگاهها از چرخه خدمت شدهاند، در حالی که امکان جایگزینی آنها نیز وجود ندارد.
رئیس سازمان نظام پزشکی شیراز گفت: دستگاههایی که زمانی با چند میلیارد تومان خریداری شدهاند، امروز هزینههایی چند برابر بر مراکز درمانی تحمیل میکنند و بازگشت این سرمایه عملاً غیرممکن شده است. نتیجه این شرایط، افزایش زمان انتظار بیماران و کاهش دسترسی به خدمات تشخیصی و درمانی است.
دیدبان با اشاره به وضعیت پزشکان خانواده تصریح کرد: پزشکان خانواده بهدلیل تأخیر چندماهه بیمهها در پرداخت سرانه، عملاً هیچ درآمدی ندارند. این در حالی است که هزینههایی مانند اجاره مطب، حقوق پرسنل و مخارج جاری همچنان پابرجاست و مشخص نیست این افراد باید از چه محلی هزینههای خود را تأمین کنند. پاسخهایی که از سوی بیمهها داده میشود، برای جامعه پزشکی قانعکننده نیست.
وی ادامه داد: این فشارها تنها متوجه پزشکان نیست و داروخانهها نیز با مشکلات جدی مواجهاند. مطالبات داروخانهها پرداخت نمیشود و در نتیجه توان تهیه دارو کاهش یافته است. بسیاری از داروخانهها در آینده نزدیک با مشکل تأمین دارو روبهرو خواهند شد و این مسئله مستقیماً به بیماران آسیب میزند.
با افزایش قیمت دارو، فشار سنگینی به مردم و بیماران وارد خواهد شد
دیدبان با اشاره به افزایش قیمت داروها گفت: قیمت پایه داروها بهشدت افزایش یافته که این موضوع عمدتاً ناشی از افزایش نرخ ارز و حذف عملی ارز ترجیحی در حوزه دارو است. هرچند گفته میشود ارز ترجیحی حذف نشده، اما در عمل آثار حذف آن کاملاً مشهود است. در ماههای آینده با افزایش بیشتر قیمت دارو، فشار سنگینی به مردم و بیماران وارد خواهد شد و حتی برخی اقلام دارویی بهسختی یافت میشوند.
وی افزود: بر اساس گفتههای داروسازان، حدود ۸۰ درصد داروها افزایش قیمت داشتهاند و با ادامه این روند، افزایشهای بیشتری نیز در پیش خواهد بود. بسیاری از داروخانهها به دلیل مشکلات مالی حتی توان خرید دارو را ندارند و چکهای آنها پاس نمیشود؛ در نتیجه شرکتهای دارویی نیز قادر به تأمین دارو برای آنها نیستند.
رئیس سازمان نظام پزشکی شیراز با اشاره به وضعیت بیماران گفت: تمام بیماران را از خود میدانیم. جامعه پزشکی واقعاً از جان و مال خود مایه میگذارد، اما مشاهده ناتوانی بیماران، بهویژه اقشار متوسط و ضعیف، در تأمین دارو و ادامه درمان، فشار روحی و روانی سنگینی بر پزشکان وارد میکند. بیمارانی که به بیماریهای سخت مانند سرطان مبتلا هستند و قادر به تهیه داروهای گرانقیمت نیستند، نمونهای از این واقعیت تلخاند.
مهاجرت نهتنها کاهش نیافته، بلکه روزبهروز در حال افزایش است
دیدبان درباره مهاجرت پزشکان اظهار داشت: مهاجرت نهتنها کاهش نیافته، بلکه روزبهروز در حال افزایش است. دلیل اصلی این موضوع، نبود چشمانداز روشن برای حل مشکلات جامعه پزشکی است. هر پزشکی که توان مهاجرت داشته باشد، به دنبال خروج از کشور است و درخواستها برای دریافت مدارک مهاجرتی بهطور مستمر افزایش یافته است.
وی ادامه داد: بر اساس آمار موجود، حداقل ۳۰ هزار نفر از جامعه پزشکی کشور طی سالهای اخیر مهاجرت کردهاند. آمار استانی دقیق در دست نیست، اما استان فارس نیز از این روند مستثنی نبوده است. بسیاری از این افراد در خارج از کشور به فعالیت پزشکی ادامه میدهند و برخی نیز حتی در صورت عدم امکان اشتغال در حوزه پزشکی، باز هم مهاجرت را ترجیح میدهند.
رئیس سازمان نظام پزشکی شیراز تأکید کرد: مسئله تنها مالی نیست؛ شأن و جایگاه جامعه پزشکی نیز بهشدت خدشهدار شده است. این شأن نهتنها از سوی برخی مسئولان و بیمهها، بلکه در نگاه بخشی از جامعه نیز تضعیف شده و این موضوع برای پزشکان آزار دهنده است. هزینههای درمان باید توسط بیمهها پرداخت شود، نه اینکه بار آن بر دوش بیمار و جامعه پزشکی بیفتد.
دیدبان گفت: اگر درآمد پزشکان ایران را با کشورهای منطقه مقایسه کنیم، میبینیم که دستمزد پزشکان در ایران بهمراتب کمتر و حتی در حد یکسوم برخی کشورهای همسایه است. این در حالی است که مسیر تحصیل، سختی کار و مسئولیت پزشکان در ایران تفاوتی با دیگر کشورها ندارد.
