رئیس مرکز تحقیقات کشاورزی استان:
بخش از ظرفیت منابع آبی گلستان بدون برنامهریزی مؤثر باقی مانده است
رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان با تأکید بر ضرورت تقویت ارتباط میان مراکز علمی و دستگاههای اجرایی گفت: عبور از چالشهای حوزه آب و کشاورزی نیازمند استفاده عملی از ظرفیتهای پژوهشی، تبادل تجربیات تخصصی و برنامهریزی مبتنی بر دادههای علمی است.
به گزارش ایلنا از گلستان، قربانعلی روشنی در نشست تخصصی بررسی پدیده النینو در گرگان اظهار کرد: برگزاری چنین نشستهایی با هدف ایجاد فضای تعامل علمی و بررسی مسائل مهم استان و کشور انجام میشود و نباید آن را صرفاً فرصتی برای کسب امتیاز پژوهشی یا منافع فردی دانست. هدف اصلی، طرح چالشها و افزایش حساسیت مدیران و مسئولان نسبت به موضوعاتی است که میتوانند بر آینده استان تأثیرگذار باشند.
وی با اشاره به ضرورت تغییر نگاه به بارندگیها افزود: بارشها همواره از نعمتهای ارزشمند الهی به شمار میروند، اما معمولاً با صدور هشدارهای هواشناسی، توجهها بیشتر به احتمال وقوع خسارت معطوف میشود؛ در حالی که باید در کنار مدیریت مخاطرات، راهکارهای ذخیرهسازی، هدایت و استفاده بهینه از آب حاصل از بارندگی نیز مورد توجه قرار گیرد.
روشنی یکی از موانع مهم در حل مسائل بخش کشاورزی را نبود ارتباط مؤثر میان مراکز دانشگاهی و مجموعههای اجرایی دانست و تصریح کرد: با وجود ظرفیتهای علمی و تخصصی قابل توجه در استان، همچنان فاصلهای میان تولید دانش و اجرای آن وجود دارد. لازم است این فاصله کاهش پیدا کند و پژوهشها به راهکارهایی کاربردی تبدیل شوند که امکان استفاده از آنها در تصمیمگیریها و برنامههای اجرایی فراهم باشد.
رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گلستان در ادامه با ارائه آماری از وضعیت منابع آبی استان گفت: حدود ۲.۲ میلیون هکتار از مساحت گلستان در حوضه آبریز قرار گرفته و میانگین بارندگی سالانه استان به ۴۵۷ میلیمتر میرسد. بر اساس برآوردهای مطرحشده، سالانه نزدیک به ۱۰ میلیارد مترمکعب آب وارد استان میشود، اما ظرفیت برنامهریزی و مدیریت برای بهرهبرداری از حدود ۲ میلیارد مترمکعب آن وجود دارد.
وی خاطرنشان کرد: اگرچه بخشی از منابع آبی بهصورت طبیعی تبخیر میشود، اما قسمت دیگری از این ظرفیت نیز به دلیل نبود برنامهریزی مناسب بهدرستی مورد استفاده قرار نمیگیرد. با مدیریت علمی و اجرای طرحهای مناسب میتوان میزان بهرهبرداری از منابع آب را افزایش داد و بخشی از مشکلات موجود را کاهش داد؛ بهگونهای که نباید در استانی با ظرفیتهای آبی گلستان، شهروندان گرگانی با قطعی روزانه ۱۲ساعته آب مواجه باشند.
روشنی همچنین راهاندازی رصدخانه کشاورزی در استان را گامی مؤثر در مسیر پیشبینی و مدیریت مخاطرات دانست و گفت: ایجاد این ظرفیت امکان شناسایی و رصد پدیدههایی را فراهم میکند که احتمال دارد در آینده خسارتهایی به بخش کشاورزی وارد کنند. اطلاعات حاصل از این رصدخانه میتواند در اختیار دستگاههای اجرایی، مدیریت بحران و مجموعههای مسئول در حوزه پدافند غیرعامل قرار گیرد و زمینه تصمیمگیری بهموقع را فراهم سازد.
رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گلستان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به بازتاب گسترده موضوع النینو در رسانهها اظهار کرد: مطرح شدن نام این پدیده در فضای عمومی گاهی موجب برداشتهای نادرست و نگرانیهایی میشود؛ در حالی که النینو را نمیتوان بهطور قطعی معادل بارندگیهای شدید یا وقوع سیلاب دانست.
وی توضیح داد: آثار این پدیده ممکن است در مناطق مختلف جغرافیایی و دورههای زمانی متفاوت، نتایج اقلیمی گوناگونی به همراه داشته باشد. از این رو، تحلیل شرایط جوی باید با در نظر گرفتن موقعیت جغرافیایی، دادههای علمی و سایر عوامل تأثیرگذار انجام شود و از تعمیمهای غیرتخصصی پرهیز شود.
روشنی چهار محور اصلی نشست تخصصی را تشریح کرد و گفت: شناخت علمی و دقیق پدیده النینو، بررسی ارتباط آن با شرایط اقلیمی ایران و استان گلستان و پیامدهای احتمالی آن، ارزیابی فرصتها و تهدیدهای این پدیده برای بخش کشاورزی و ارائه راهکارهایی برای کاهش خسارتها و استفاده از ظرفیتهای احتمالی، از مهمترین اهداف این گردهمایی است.