در گفتوگو با ایلنا مطرح شد:
از سنگر تولید تا خط مقدم نبرد/ کارگران پتروشیمیهای ماهشهر در چه وضعیتی هستند؟
ابراهیم پیرایش، دبیر اجرایی خانه کارگر بندر امام، ضمن انتقاد از نبود تمهیدات امنیتی و حمایتی برای نیروی کار، هشدار داد که تداوم این وضعیت و بیتوجهی به معیشت کارگران در خط مقدم نبرد اقتصادی، میتواند منجر به فروپاشی توان مالی خانوادههایی شود که حتی در شرایط جنگی نیز چرخهای تولید را رها نکردهاند.
به گزارش خبرنگار ایلنا، در روز پانزدهم فروردینماه، آسمان ماهشهر و بندر امام نه با دودِ معمولِ دودکشهای صنعتی، که با غبارِ سنگین و تلخِ تجاوز و کینه تیره شد. جنگندههای متجاوز آمریکایی و اسرائیلی، در ادامه تهاجمات بیرحمانه خود، بار دیگر شاهرگهای اقتصادی کشور، یعنی صنایع پتروشیمی این شهر را آماج حملات کینهتوزانه خود قرار دادند. در میانهی این آتش و آهن، متاسفانه ۶ تن از کارگران زحمتکش که سلاحی جز دستهای پینهبسته و ارادهای پولادین نداشتند، مظلومانه به شهادت رسیدند و ۱۹ نفر دیگر با تنی مجروح، سندِ زندهی این جنایت کور شدند.
این واقعهی اسفبار، پرده از حقیقتی تلخ و عمیقاً طبقاتی برمیدارد: در هنگامه بحران و جنگ، این خونِ کارگر است که بهایِ تداومِ حیاتِ اقتصادِ یک ملت را میپردازد. کارگران، این مظلومترین و در عین حال حیاتیترین قشر جامعه، اکنون نه تنها در خط مقدم جبهه نبرد اقتصادی با فقر و تورم میجنگند، بلکه سینههایشان سپر بلای موشکها و بمبهایی شده است که زیرساختهای کشور را نشانه رفتهاند. آنها در کنار مخازن عظیم و قابل اشتعال میایستند تا چرخِ دندههای اقتصاد از حرکت نایستد، اما در معادلهی قدرت و ثروت، همواره در انتهای صفِ توجه و برخورداری قرار دارند.
در چنین شرایط خطیری، وظیفهی دولت و حاکمیت سنگین است. وقتی کارگر، در اوج فقدانِ امنیتِ جانی و معیشتی، سنگِ زیرینِ آسیابِ این جنگِ نابرابر است، دولت موظف است تمامقد به میدان بیاید. تامین امنیت حداکثری در محیطهای کارگری، تضمین پرداختِ کاملِ حقوق و مزایا بدون نیاز به حضور در مناطق با خطر بالا و در نظر گرفتنِ بستههای معیشتیِ فوری برای جلوگیری از فروپاشی اقتصادِ خانوادههای کارگری، نه یک لطف، که وظیفه دولت است. نمیتوان از کارگری که در نیمهی ماه حتی هزینهی تامین نانِ سفرهاش را ندارد، انتظار داشت که با شکم گرسنه و در سایهی وحشتِ مرگ، بارِ سنگینِ تابآوریِ اقتصادِ ملی را به تنهایی بر دوش بکشد.
واکاوی ابعاد بحران در گفتوگو با دبیر خانه کارگر بندر امام
ابراهیم پیرایش، دبیر اجرایی خانه کارگر شهر بندر امام، در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، با اشاره به اینکه کارگران آسیبپذیرترین قشر جامعه محسوب میشوند، اظهار کرد: «طبیعتاً هنگامی که کشور وارد جنگ میشود، اقشار ضعیف بیشترین ضربه را متحمل میشوند. کارگران منطقه جنوب، به ویژه با توجه به نزدیکی به پایگاههای آمریکا و اسرائیل در کشورهای حوزه خلیج فارس، بدون شک در خط مقدم این آسیبها قرار دارند.»
وی در ادامه با بیان اینکه دشمنان، منابع اصلی و شاهرگهای اقتصادی کشور را هدف قرار دادهاند، افزود: «کارگران گردانندگان اصلی چرخهای اقتصاد این کشور هستند و در این تقابل، در صف اول ترکشها قرار میگیرند. حوزه بندر ماهشهر با توجه به موقعیت خاص خود و وجود شرکتهای عظیم پتروشیمی، یک قطب مهم اقتصادی است. شرکتهایی که در این جنگ مورد هجوم قرار گرفته و آسیب دیدهاند، هر کدام دارای نیروی کار عظیمی، از هفتصد تا پنج هزار نفر هستند.»
دبیر اجرایی خانه کارگر بندر امام با هشدار نسبت به تبعات ادامه این وضعیت تصریح کرد: «اگر این روند ادامه یابد، یقیناً بخش اعظمی از نیروی انسانی بیکار خواهد شد. به جرأت میتوانم بگویم که هفتاد درصد این کارگران حتی توان تحمل یک یا دو ماه بیکاری موقت را نیز ندارند. در این شرایط، انتظار میرود دولت برای احتمال تعطیلی این کارگاهها تدبیری اساسی بیندیشد.»
سایه سنگین بحران معیشت بر سر کارگران
پیرایش با انتقاد از وضعیت اجرای قانون کار و نادیده گرفتن حقوق کارگران پیش از این بحران، گفت: «متأسفانه تا پیش از این اوضاع، قانون کار حاکمیت بلامنازعی نداشت و هر گروه، صنف یا ارگانی تنها برای منافع خود به صورت فراقانونی عمل میکرد. هر جا کارگر حقی داشت و مطالبهای میکرد، متأسفانه به دادِ او نمیرسیدند؛ اما اکنون در این وضعیت جنگی، همه به وضوح میبینند که کارگر واقعاً سنگِ زیرینِ آسیاب و سرباز خط مقدم اقتصاد است و دولت باید فکری به حال آنها بکند.»
وی بیان کرد: «وضعیت فعلی کارگران به هیچ وجه خوب نیست. بنده به عنوان یک کارگر شاغل، به جرأت میگویم که در روزهای ابتدایی ماه (پنجم یا ششم برج) پولی در حسابم باقی نمانده است. اگر اقتصاد خانوادهِ کارگر از پا بیفتد و بخوابد، طبیعتاً نمیتواند چرخ اقتصاد کشور را سر پا نگه دارد. مشکل اساسی و بحث اصلی ما همین مباحث اقتصادی است؛ فارغ از مسئله جنگ که هر ایرانی طبق معمول تا آخرِ خط ایستاده و مقاومت میکند.»
پیرایش در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت اشتغال کارگران در واحدهای آسیبدیده، توضیح داد: «در حال حاضر کارگران با یکدوم یا یکسوم ظرفیت در محل کار حاضر میشوند و بیشتر در حالت آمادهباش یا دورکاری قرار دارند. با توجه به انجام عملیات آواربرداری و رعایت الزامات امنیتی، اجازه حضورِ کامل به کارگران داده نمیشود؛ به طوری که شاید تنها یکپنجم آنها بر سر کار خود حاضر باشند.»
وی درباره وضعیت پرداخت دستمزد این گروه از کارگران افزود: «قاعدتاً حقوق روزهایی که کارگران بر سر کار حاضر میشوند پرداخت میگردد، اما مسئله اینجاست که حقوق پایه اصلاً کافی نیست. بخش اعظمی از درآمد کارگران در شرکتهای این منطقه تحت عنوان اضافهکاری پرداخت میشود. اگر اضافهکاری در کار نباشد، حداقل حقوقِ قانون کار، حتی پاسخگوی یکپنجم مخارج خانواده کارگر نیز نخواهد بود.»
فقدان امنیت و لزوم حمایت فوری
دبیر اجرایی خانه کارگر بندر امام در خصوص اقدامات دولت برای تأمین امنیت جانی کارگران در محیطهای صنعتی اظهار داشت: «در شرایط فعلی، دفاع از زیرساختها حتی برای نیروهای امنیتی و نظامی ما نیز با دشواریهایی همراه شده است. نمیتوان از کارگرِ نامسلحی که با فنون نظامی و حتی امدادی (هلال احمر) آشنایی کامل ندارد، انتظار دفاع داشت. واقعیت غیرقابل کتمان این است که در ساختار جنگ، امنیت تضمینشدهای برای کارگر وجود ندارد.»
وی با تأکید بر لزوم حمایتهای مالی جبرانی جهت کاهش آسیبها و استرسِ نیروی کار، خاطرنشان کرد: «حداقل کاری که دولت باید انجام دهد، حمایت مالی از کارگرانی است که در مناطق پرخطر مشغول به کار هستند تا بتوانند بدون دغدغه معیشتی، چرخه کار را پیش ببرند. کارگری که میداند در چهار کیلومتری مجتمعی نظیر پتروشیمی امیرکبیر کار میکند و آگاه است که در صورت هدف قرار گرفتن این شرکت، تا شعاع چند کیلومتری فاجعه انسانی رخ خواهد داد، نمیتواند با آرامش کار کند. نباید این واقعیات را کتمان کرد؛ علاج واقعه را باید قبل از وقوع کرد. کارگری که خود، خانواده و هستیاش را برای چرخاندن اقتصاد مملکت در کف دست گذاشته، نباید به امان خدا رها شود، اما متأسفانه تاکنون ندیدهام که فکری اساسی به حال این مسئله بشود.»
پیرایش با ستایش از شجاعت و فداکاری کارگران ایرانی در این شرایط بحرانی، عنوان کرد: «ذات کارگر ایرانی اینگونه است که با وجود آگاهی از خطرات و مسلح بودنِ دشمن تا دندان، از کار خود کوتاه نمیآید. بنده از نزدیک شاهد بودم که علیرغم تهدیدات فراوان، کارگران جرثقیل و سایر بخشها با جان و دل در حال کار و آواربرداری در شرکتهای آسیبدیده هستند؛ هرچند به دلیل مسائل امنیتی اجازه تصویربرداری از این فداکاریها داده نشد. این کارگران ایثارگرانه در میدان حضور دارند، اما متأسفانه حمایتی از آنها صورت نمیگیرد.»
دبیر اجرایی خانه کارگر بندر امام در پایان، در پاسخ به ادعاهایی مبنی بر اینکه دشمن با مراکز غیرنظامی و مردم عادی کاری ندارد، تحلیل خود را اینگونه بیان کرد: «با تجزیه و تحلیل اخبار متوجه میشویم که هدف قرار دادن مراکز پتروشیمی، صرفاً به معنای فلج کردن یک سیستم نظامی نیست، بلکه هدف اصلی آنها، از بین بردن منابع درآمدی نظام و اقتصاد کشور است. دشمن به دنبال از پا درآوردن قشر خاصی نیست، بلکه هر نقطهای را که احساس کند منبع درآمدی محسوب میشود یا منافعی در آن نهفته است، هدف قرار میدهد تا اقتصاد جامعه را فلج کند.»
