پاسخهای داروغهزاده به ابهامات آییننامه جشنواره، ساخت سیمرغ و سرمایههای وارد شده به سینما
دبیر سی و هفتمین دوره جشنواره فیلم فجر گفت: جشنواره یکی از مراحل کمک به سینمای ایران است نه محل زایش.
به گزارش ایلنا ،برنامه سینمایی "سینماگرام" شب گذشته چهارم بهمنماه با حضور ابراهیم داروغه زاده (دبیر سی و هفتمین دوره جشنواره فیلم فجر) روی آنتن زنده تلویزیون رفت.
سیدامیر جاوید مجری در ابتدای برنامه به واحد نبودن پروتکل جشنواره انتقاد کرد و از داروغه زاده پرسید شورای سیاستگذاری جشنواره چه زمانی قرار است به یک پروتکل واحد برسد و سیاستهای مشخص و مدونی در جشنواره تدوین کند، که دبیر جشنواره در پاسخ به او گفت: سیاستهای جشنواره فیلم فجر تابع سیاستهای سازمان سینمایی و معاونت سینمایی بوده و خواهد بود چون این جشنواره را سازمان سینمایی برگزار میکند. هرچقدر که ثبات در حوزه مدیریتی کلان وزارت ارشاد و سازمان سینمایی بیشتر باشد این ثبات در سیاستهای جشنواره و آیین نامه ها بیشتر خواهد بود.
او گفت: در طول این سالها هر رییس سازمان سینمایی یا وزیری که آمده با نگاه و رویکردش تغییراتی را ایجاد کرده است. بخشی از تغییرات به ماهیت پویای سینما و نیازهای سینما برمیگردد. مثلا ما یک زمانی در جشنواره بخش فیلم کوتاه یا مستند به این شکل مستقل نداشتیم یا بخش مستند و بخش بینالملل در جشنواره فجر ادغام بودند ولی هرکدام از این بخش ها که قدرت پیدا کردند مستقل شدند بنابراین برخی تغییرات اجتناب ناپذیر است. یا مثلا منتقدان الان پیشنهاد میدهند که پروانه ساخت سینمایی ملاک فیلم اول نباشد این ناشی از تغییر در تکنولوژی است بنابراین برخی از تغییرات اجتنابناپذیر است. اما در کل اصل حرف شما درست است که باید هرچقدر میتوانیم ثبات در آیین نامه و سیاستگذاری داشته باشیم.
داروغهزاده درباره کارکرد جشنواره فیلم فجر اظهار داشت: جشنواره فیلم فجر بخشی از نگاه حمایتی سازمان سینمایی به سینمای ایران است. در همه بخشها و برای معرفی هرچه بهتر سینمای ایران، تبلیغ سینمای ایران و تشویق ارکان سینمای ایران و بهتر دیده شدن کارگردانان عومل فنی و بازیگران...سازمان سینمایی نگاه حمایتی دارد.
مجری از او پرسید پس جشنواره یک شوی تبلیغاتی است؟، که دبیر جشنواره خطاب به مجری گفت: یک بخشی از جشنواره شوی تبلیغاتی است یعنی ما بتوانیم سینماگران را تشویق کنیم و سیاستگذاری فرهنگی را سمت و سو بدهیم. هر سال هم بسته به سیاست سازمان سینمایی این سمت و سوی فرهنگی را جهت میدهد و همیشه جهت داده است.
مجری پرسید،«یعنی جنس کمدیها و جنس آثاری که با آن مواجه هستیم حاصل جشنواره فیلم فجر است؟» داروغهزاده در پاسخ به این سوال اظهار داشت: در سینمای آمریکا سالی نزدیک به 1000 فیلم ساخته میشود چند فیلم آن شاخص است؟ کمتر از 10 درصد. یعنی این نیست که توقع داشته باشید که تمام سینما همسو با سیاستهای فرهنگی باشد. یا همسو با نظرات منتقدان باشد.
دبیر جشنواره فیلم فجر گفت: یکسری آثار هستند که صرفا برای مخاطب ساخته میشوند و همه جاهای دنیا هم به همین شکل است اما یکسری آثار هستند که در همه جاهای دنیا آثار لوکوموتیو و پیش رو سینما ها هستند که در ایران در جشنوار فجر یا دیگر جشنواره نمایش داده میشوند. فیلمهای موثر درصد خیلی کمی هستند و درصد بالایی از فیلمها جنبه سرگرمی دارند. این نشانه عدم کارکرد جشنواره فجر نیست. اگر 10 فیلم اول پرفروش امسال را مرور کنید در جشنواره فجر 96 مورد تقدیر قرار گرفتند.
داروغه زاده گفت: جشنواره یکی از مراحل کمک به سینمای ایران است نه محل زایش. جشنواره فجر ویترین سینمای ایران است. سیاستهایی که در طول سالهای گذشته در سینمای ایران تدوین اجرا و پیاد شده در جشنواره خود را نشان می دهند.
داروغه زاده در بخش دیگر این برنامه با بیان اینکه این فرض که فیلمهای سینمایی محصول مدیر سینمایی یا رویکردهای او هستند فرض درستی نیست، اظهار داشت: اینکه ما به چه فیلمی مجوز بدهیم یا ندهیم بخشی از آن در خروجی تولید موثر است. بخش قابل توجهی محصول فکر و اندیشه سینماگری است که در بستر اجتماع و اطراف خودش و آموزشی که دیده فیلم میسازد.
دبیر سی و هفتمین دوره جشنواره فجر گفت: ما در حوزه نظارت و ارزشیابی فقط می توانیم به شکل خیلی کمرنگی محدودیت هایی را طبق قانون ایجاد کنیم یا فیلمهایی که همسو با سیاستگذاریهای فرهنگی هستند را تشویق کنیم. ما نمیتوانیم مغز فیلمساز را عوض کنیم یا هنر فیلمساز را تحت تاثیر قرار دهیم که آن فیلمی که میخواهیم را بسازد. ما باید تلاش کنیم که آن سمت و سو حفظ شود.
مجری در این بخش خطاب به داروغهزاده گفت« یعنی شما اعتراف میکنید که سازمان سینمایی چندان تاثیری در تولیدات سینمایی ندارد؟» که دبیر جشنواره به جاویدی گفت: یکی بخشی از محصولات سینمایی تحت تاثیر مدیران است بخش قابل توجهی به سازنده، خالق و کارگردان اثر برمیگردد. ما درباره خلق یک اثر فرهنگی حرف میزنیم مثلا معاونت نظارت بر کتاب چقدر در انتشار کتابها تاثیر دارد؟ نویسنده که برای نوشتن و فکر کردن اجازه نمیگیرد. در بخش فیلم هم از نویسنده فیلمنامه سواد و برداشت خودش را مینویسد، کارگردان میخواهد فیلم خودش را بسازد. دولت میتواند از فیلمهایی که مدنظرش است حمایت کرد از آن فیلمهایی که مطابق با قانون نیست محدودیتهایی ایجاد کند.
داروغهزاده در پاسخ به سوالی درباره انتقادات این روزها به حضور محمد آفریده در جمع داوران، گفت: خوب بود که انتقاداتی که از آقای افریده در این برنامه شد در حضور خود ایشان مطرح میشد. اما درباره اینکه گفتید ایشان چه نقشی در ورود برخی کارگردانان به سینمای ایران داشتند من خاطرم هست آقای بهرام توکلی یکی از این افراد است که سال گذشته فیلم درخشان تنگه ابوقریب را ساخت. راجع بقیه مسائلی که مطرح کردید خودشان باید پاسخگو باشند.
او درباره تاثیر مدیران در ورود برخی افراد به بدنه سینما هم اظهار داشت: این یک ارزیابی درستی نیست.ما در جایگاه نظارت و ارزشیابی ساختار مشخصی داریم. ما قاعده و قانونی داریم و طبق آن شوراها فقط اختیار دارند که فیلمنامهها را بخوانند، اشخاص باید مدارج حرفهای کارگردانی و تهیهکنندگی را طی کرده باشند. فیلمنامهها توسط شورای پروانه ساخت مطالعه می شود، محدودیتهای قانونی و ممیزی در نظر گرفته میشود و حداقل قانون برای کف فیلمهایی که میتوانند مجوز ساخت بگیرند اعمال میشود. اما برای اینکه این فیلمها به حداکثر معیارهای قانونی را کسب کنند موسسه بنیاد فارابی تاسیس شده که در آنجا از بین فیلمنامههایی که مجوز گرفتند و حداقل قانون را رعایت کردند برای اینکه به سمت آن آرمانها و ایدهآلهای مدنظر سازمان سینمایی و دولت ببرند حمایت مالی میکنند.
مجری در ادامه برنامه سینماگرام از دبیر جشنواره فیلم فجر درباره شعار شفاف سازی پرسید و اینکه آیا فهرست اسامی سرمایهگذاران و میزان سرمایههای فیلمهایی که امسال در جشنواره هستند را منتشر کنید، که داروغهزاده گفت: حتما بعد از جشنواره اینکار را خواهیم کرد. حتما منتشر خواهیم کرد. این سیاست سرپرست سازمان سینمایی درباره شفافسازی یک سیاست موقت نیست و براساس قانون است و خیلی اجرای آن به تاخیر افتاده است. سازمان سینمایی فقط درباره خبرنگاران شفافیت نداشته است بلکه راجع به موسسات خودش و کمکهایی که به فیلمسازان کرده است را شفافسازی کرده است. لذا طبیعی است که سرمایهگذاران و سرمایههایی که برای فیلمهای جشنواره امسال شده است شفافسازی شود.
داروغهزاده درباره پولهایی که وارد سینما میشود، اظهار داشت: یکی از سیاستهای سازمان سینمایی این است که سرمایهگذاری بخش خصوصی در سینما را تشویق و تقویت کند. در دو سه سال اخیر در سالنسازی بخش خصوصی مشارکت داشته که طی یک سال اخیر به بهرهبرداری میرسند. دولت هیچوقت نمیتوانست این سرمایهگذاری را بکند. حضور بخش خصوصی به سینما کمک خواهد کرد. در بخش تولید هم میزان سرمایهگذاری بخش خصوصی خیلی بیشتر از بخش دولتی شده است.
او گفت: سلامت سرمایه برایمان مهم است ولی سازوکار سلامت سرمایه در وزارت ارشاد تعریف نمیشود.
مجری از داروغهزاده پرسید آیا از دستگاه نظارتی خواستی برای این موضوع کمک خواستید؟ که دبیر جشنواره فیلم فجر پاسخ داد: دستگاههای نظارتی ما باید بخواهد که فلان مفسد اقتصادی را معرفی کنند؟ فرض بر صحت است مگر خلافش ثابت شود ما مسئول بررسی تخلف مالی سرمایهگذاران نیستیم.
جاوید به اظهارات دادستان درباره سرمایه گذاران یکی از فیلمهای جشنواره اشاره کرد که داروغهزاده در پاسخ به این اظهارات گفت: دادستان محترم کشور اگر حکم بکنند و نامه بزنند که فیلم مورد نظر توسط سرمایهگذار مورد نظر به شکل غیرقانونی تولید شده حتما طبق حکم دادستان عمل میکنیم ولی غیر از این نمیتوانیم عمل کنیم چون ما دادگاه نیستیم.
مجری برنامه سینماگرام از دبیر سی و هفتمین دوره جشنواره فیلم فجر درباره حاشیههای ساخت سیمرغ جشنواره فجر در امارات هم سوال کرد. داروغهزاده اظهار داشت: بحث ساخت سیمرغها در خارج از کشور مربوط به سی و هفت دوره است اما نمیدانم چرا امسال پررنگ شد. برای خود ما سخت و دردناک است که باید سیمرغ جشنواره فجر را خارج از کشور بسازیم. هرسال هم با تولیدکنندگان داخلی گفتگو میکنیم و هر موقع بتوانند انجام دهند حتما اینکار را انجام میدهیم. هفته پیش هم رییس اتحادیه صنف شیشه و اینه مصاحبه کردند و گفتند برایمان مقدور نیست که برای این تعداد کمی که در یک سال مورد نیاز است آن دستگاههای گران را برای تولید سیمرغ ها را وارد کنیم. البته این را هم میدانید که استقلال و خودکفایی کشور به این نیست که همه چیز را در داخل کشور تولید کند.
داروغهزاده گفت: مگر اینکه بخواهیم سیمرغ را بعد از سی و هفت دوره عوض کنیم. مجری گفت بهتر از این نیست که ساخت آن را دست امارات بدهیم؟ که داروغهزاده پاسخ داد: بحث امارات نیست. همه شرکتهای جهان آنجا شعبه دارند و کارخانهای که شعبه آن در امارات است این سیمرغها را تولید میکند. سوال من این است که همه دوربینهای رسانه ملی در داخل ایران تولید میشود؟
مجری گفت اگر فراخوان میدادیم و اینکار شدنی بود این کار را میکردیم که دبیر جشنواره در پاسخ به این اظهارات جاوید گفت: ما هم فراخوان دادیم. برای ساختن سیمرغ فراخوان عمومی نمیدهند بلکه بین شرکتها و تولیدکنندگانی که میتوانند تندیس بسازند هرسال فراخوان میدهیم و با آنها گفتگو میکنیم. همین الان جلوی دوربین هم این فراخوان را میدهیم اما ما نمیتوانیم بعد از سی و هفت دوره سیمرغ بلورین را تغییر دهیم. دنیا محل دادوستد است دادوستد هم نشانه وابستگی نیست.خیلی چیزهایی که ما مصرف میکنیم از خارج از کشور میآید خیلی از چیزها را هم ما به خارج صادر میکنیم.
مجری در بخش پایانی برنامه پرسید «چرا جشنواره همیشه تلاش میکند خنثی باشد و هوای همه را داشته باشد؟» که داروغهزاده اظهار داشت: اگر جشنواره خنثی بودانقدر مورد نقد قرار نمی گرفت و پرچالش نمیشد. سال گذشته کارگردانی که جایزه گرفته بود هم نقد داشت. این هم به خاطر اهمیت جشنواره و سیمرغ است و به خاطر اختلاف نظر داوران است و این چیزها به شکل طبیعی وجود دارد.
داروغهزاده همچنین با اشاره به همزمانی سی و هفتمین دوره جشنواره فجر با جشن چهل سالگی انقلاب تاکید کرد: سینمای ایران در 40 سال گذشته یکی از بهتری دستاوردهای انقلاب بوده است. امسال بهترین جشنواره را در چهل سالگی انقلاب به لحاظ مضمون و ساختار و تنوع خواهیم داشت. اتفاقا یکی از افتخارآمیزترین دستاوردهای انقلاب سینما بوده است.
مدیر روابط عمومی جشنواره فیلم فجر نیز که در این برنامه حضور پیدا کرده بود با اشاره به اینکه یکی از دغدغههای سال گذشته جشنواره پارکینگ پردیس ملت بود، اظهار داشت: آمادهسازی پارکینگ آغاز شده و امسال همزمان با شروع جشنواره فیلم فجر 37 به بهرهبرداری خواهد رسید.
مدیر روابط عمومی جشنواره فیلم فجر با اعلام این خبر که بلیت فروشی تکی فیلمها در گیشه به صورت اینترنتی انجام خواهد شد، اظهار داشت: هر فیلم براساس سهمیهای که داشته باشد علاقمندان میتوانند به گیشه ها مراجعه کنند و بلیت فیلم مورد نظرشان را تهیه کنند.
نجفی با بیان اینکه 14 سینما در تهران میزان جشنواره فیلم فجر 37 خواهند بود، گفت: امسال دو مجموعه پردیس ایران مال در غرب تهران و سینما آستارا که بازسازی شدهاند همزمان با جشنواره رسما افتتاح میشوند. در مجموع در همه نقاط تهران سینماهای جشنواره قابل دسترسی خواهد بود.
او ادامه داد: در استانها هم برنامه نمایش فیلمها از 12 بهمن آغاز خواهد شد و تقریبا در همه استانها جشنواره برگزار خواهد شد.
مدیر روابط عمومی جشنواره در بخش دیگر برنامه سینماگران اظهار داشت: امسال تا 20 دی ماه فرصت ثبتنام برای اهالی رسانه بود که اسامی متقاضیان در دو مرحله اعلام شد و 20 دی هم برای افرادی که جا ماده بودند اختصاص پیدا کرد و طبق 10 بندی که در شیوه نامه اعلام کرده بودیم بررسیها تمام شده است.
بنا به گفته نجفی، نشست خبری دبیر جشنواره 8 بهمن ماه در پردیس ملت برگزار خواهد بود و کارتهای اهالی رسانه در همان روز به نمایندگان آنها تحویل داده خواهد شد.
همچنین او اظهار داشت: لیست اسامی افرادی که متقاضی شرکت در جشنواره بودند اعلام شده است که تعداد آنها 2228 نفر بوده است و لیست افرادی که تایید شدند و علت عدم تاییدنشدگان نیز منتشر خواهد شد.
نجفی با اشاره به اینکه کسانی که متقاضی حضور در پردیس چارسو بودند کارتشان برای آنجا صادر خواهد شد، گفت: نشستهای بعد از فیلمها به صورت پرسش و پاسخ خواهد بود. قرار است 5 مجری آشنا به سینما و اجرا، جلسات را اداره کنند و سوالات به صورت کتبی خواهد بود. با توجه به سطح سوالاتی که در 2 سال اخیر در جشنواره شاهد بودیم و فضایی که بوجود میآمد و با توجه به اینکه جشنواره فیلم فجر مهمترین رویداد سینمایی است و سطح سوالات باید در حد جشنواره باشد تصمیم بر این شد تا سوالات به صورت کتبی باشد.
بنا به گفته مدیر روابط عمومی جشنواره فجر، برای همه فیلمها نشست پرسش و پاسخ برگزار خواهد شد و در مجموع 39 نشست در جشنواره فیلم فجر امسال برگزار خواهد شد.
نجفی در ادامه این گفتگو تاکید کرد: جشنواره باید فضای تبلیغی را برای فیلمهایی که حضور دارند فراهم کند.
او درباره جزئیات مراسم افتتاحیه و اختتامیه هم گفت: افتتاحیه 9 بهمن در پردیس تئاتر تهران و اختتامیه 22 بهمن در برح میلاد برگزار خواهد شد. پردیس تئاتر تهران سالهاست افتتاح شده اما بهره برداری نشده بود امسال تصمیم بر این شد که شروع جشنواره که همزمان با شروع جشنهای انقلاب است در جنوب شهر در پردیس تئاتر تهران باشد.