مدیر پایگاه چغازنبیل در گفتگو با ایلنا مطرح کرد؛
حصار الکتریکی راه نجات چغازنبیل است
چغازنبیل، یکی از برجستهترین آثار تاریخی ایران، واقع در استان خوزستان و در نزدیکی شهر شوش، متعلق به تمدن عیلام است. این محوطهی باستانی که بهعنوان بزرگترین معبد باقیمانده از دوران عیلام شناخته میشود، در حدود ۳۰۰۰ هزار سال پیش (قرن ۱۳ قبل از میلاد) ساخته شده و در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.
به گزارش خبرنگار ایلنا، چغازنبیل علاوه بر زیگورات عظیم خود، دارای مجموعهای از معابد و بناهایی است که نشاندهنده فرهنگ و معماری پیشرفته آن زمان است.
زیگورات چغازنبیل، بنای برج مانندی است که بهمنظور پرستش خدایان عیلامی ساخته شد. این بنا در اصل به شکل یک هرم چند طبقهای بوده و با استفاده از آجرهای بزرگ خشتی بنا شده است. ارتفاع زیگورات در زمان ساخت حدود ۵۲ متر بوده که امروزه به دلیل فرسایش و گذشت زمان، ارتفاع آن کاهش یافته است. از آن زمان تا کنون، چغازنبیل بهعنوان یکی از مهمترین جاذبههای گردشگری و تاریخی ایران شناخته میشود.
مشکلات جدی حفاظت از چغازنبیل
با وجود اهمیت تاریخی و جهانی این محوطه باستانی، چغازنبیل با مشکلات جدی در زمینه حفاظت و نگهداری روبهرو است.
عاطفه رشنویی، مدیر پایگاه میراث جهانی چغازنبیل، در گفتگو با ایلنا، با تاکید بر ضرورت حفاظت مستمر از این مکان تاریخی، به مشکلات عمدهای که این محوطه باستانی با آنها مواجه است، اشاره کرد.
وی گفت: یکی از بزرگترین چالشها، نبود حصار مناسب برای جلوگیری از تردد غیرمجاز افراد و وسایل نقلیه در داخل محوطه است.
رشنویی افزود: این مشکل باعث شده که افراد بدون آگاهی از اهمیت اثر به راحتی وارد محوطه شوند و حتی در بعضی موارد با خودرو داخل محوطه حرکت کنند که خطرات زیادی برای این اثر تاریخی به همراه دارد.
اهمیت حصارکشی و اقدامات حفاظتی
مدیر پایگاه میراث جهانی چغازنبیل تأکید کرد: برای جلوگیری از آسیبهای بیشتر، باید حصاری مناسب در اطراف چغازنبیل کشیده شود. بهویژه با توجه به اینکه بخشهایی از حریم درجه یک چغازنبیل در معرض تسطیح قرار دارد، نیاز به نیروی متخصص و تجهیزات حفاظتی لازم احساس میشود.
وی گفت: بهترین راهکار در این زمینه، استفاده از حصارهای الکترونیکی است که البته تأمین بودجه لازم برای این کار بهویژه در شرایط کنونی اقتصادی کشور، چالش بزرگی به شمار میرود. چون هزینه آن حدود ۲۰ میلیارد تومان میشود، اما تأمین این منابع مالی برای ما مشکل است.
اقدامات انجامشده و دستاوردها
با وجود چالشها، تلاشهای زیادی برای حفظ و نگهداری چغازنبیل انجام شده است و آنطور که عاطفه رشنویی به ایلنا گفته است، از ۱۰ سال گذشته تاکنون، همکاران او در تیمهای پایش و اجرا با ایستادگی در شرایط سخت جوی در گرما و سرما، بیوقفه برای حفظ سلامت معبد چغازنبیل تلاش کردهاند.
یکی دیگر از دستاوردهای مهم در زمینه حفاظت از چغازنبیل، اخذ سند مالکیت ۴۵۰ هکتار از اراضی اطراف محوطه است. این سند مالکیت که پس از ۷ سال تلاش بهدست آمده، بهعنوان گامی مهم در حفظ این محوطه و جلوگیری از تصرفات غیرقانونی به شمار میرود.
رشنویی گفت: توانستیم سند مالکیت ۴۵۰ هکتار از زمینهای اطراف چغازنبیل را دریافت کنیم، که این مسئله به ما کمک میکند تا از تصرفات عدوانی جلوگیری کنیم.
مدیر پایگاه میراث جهانی چغازنبیل گفت: حفاظت از چغازنبیل باید بهعنوان اولویت نخست سیاستگذاران در استان و کشور قرار گیرد.
او تصریح کرد: چغازنبیل همیشه در اولویت سیاستگذاران نبوده است، درحالیکه این محوطه باید جزء اصلیترین اولویتهای حفاظت میراث فرهنگی باشد. اگر وضعیت حفاظت از این محوطه تغییر نکند، احتمال آسیبهای جدی به این اثر جهانی وجود دارد.
چغازنبیل با تاریخ چند هزار ساله خود، نه تنها یکی از گنجینههای ارزشمند ایران، بلکه جزو میراث جهانی بشر بهشمار میآید. این محوطه باستانی نیازمند توجه و تلاشهای همهجانبه در زمینه حفاظت و نگهداری است. از تامین منابع مالی برای حصار کشی و نیروی متخصص گرفته تا ایجاد زیرساختهای مناسب برای جلوگیری از آسیبهای احتمالی، همه این موارد باید در اولویتهای دولت و مسئولان قرار گیرد تا این میراث ارزشمند برای نسلهای آینده محفوظ بماند.