انتشار سومین کتاب از مجموعه کتابهای روش تدریس علوم انسانی
سومین کتاب از مجموعه کتابهای روش تدریس علومانسانی با نام «روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد» به قلم دکتر نرگس رشیدی و دکتر احمد پورقاسم شادهی منتشر شد.
به گزارش ایلنا، احمد پورقاسم به عنوان سرپرست تیم تالیف مجموعه کتابهای روش تدریس علوم انسانی در ایران، با اشاره به لزوم کاربردی سازی علوم انسانی در کشور بر مبنای ایجاد زیرساخت های فکری و علمی، ماموریت اصلی گروه روش تدریس علوم انسانی را ایجاد چنین زیرساختی عنوان کرد.
وی با اشاره به اینکه برای کاربردی سازی علوم انسانی لازم است از همان ابتدا که علوم انسانی از استاد به شاگرد منتقل میشود، این علوم را به نحو کاربردی منتقل کرد، بر نقش روش تدریس علوم انسانی به عنوان یکی از مولفههای جامع برنامه درسی علومانسانی تاکید کرد.
پورقاسم با تاکید بر صحبتهای هرساله مقام معظم رهبری (دامت برکاته) مبنی بر ایجاد تولید و زیرساختهای لازم آن افزود: هنگامی که رهبر انقلاب بر تولید تاکید مینمایند، منظور از تولید صرفا در علوم مهندسی و بازارهای فنی نیست بلکه تولید مفهومی عام است و ایشان هم این کلمه را به صورت عام استفاده کردهاند. چنین استفادهای به معنای این است که تولید باید در علوم انسانی نیز لحاظ شود و بدون کاربردی-سازی علومانسانی هرگز نمیتوان فرمایشات مقام معظم رهبری را به عنوان یک سند بالادستی محقق کرد. برای کاربردی شدن این علوم هم لازم است تا آن را از همان ابتدا به نحو کاربردی به شاگردان آموخت تا هنگامی که دانش آموخته علوم انسانی میشوند بتوانند همواره کاربردی فکر کنند و کاربردی نیز عمل نمایند. مجموعه کتابهای روش تدریس علوم انسانی نیز در راستای تحقق همین هدف تالیف میشوند.
نرگس رشیدی به عنوان مولف کتاب نیز با اشاره به اینکه علم و دانش شما در حوزههای مختلف مانند مادهی خامیست که نیاز به پردازش دارد تا بتوانید از فواید آن به نحو شایسته بهرهبرداری کنید، عنوان کرد: در کتاب روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد، تألیف گروه پژوهش و تألیف روش تدریس علومانسانی، با انواع روشهای تمرین کلاسی که به یادگیری و کاربردی کردن علوم انسانی میانجامد، آشنا خواهید شد.
دربارهی کتاب «روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد»
آیا تاکنون به کاربرد درسهای دانشگاهی و فایدهای که در زندگی شما دارند، فکر کردهاید؟ کاربردیسازی و تجاریسازی علوم انسانی هدفیست که برای تحقق آن نیاز به فعالیتهای زیرساختی وجود دارد و بستر ایجاد آن از کلاسهای درس در دانشگاهها آغاز میگردد. این روند درست شبیه به تبدیل مواد خام به کالاهای مورد نیاز است و بدون انجام آن دانشجویان عملاً نمیتوانند از مهارتها و دانش خود استفادهی مطلوبی کنند.
در کتاب روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد که سومین اثر از مجموعه کتابهای روش آموزش علوم انسانی است، نسبت به این موضوع شناخت کافی پیدا خواهید کرد و با انجام تمرینات هر بخش میتوانید میزان یادگیری مباحث را محک بزنید. این کتاب حجمی اندک دارد و کاملاً آموزشی نوشته شده تا مخاطبان به آسانی بتوانند مطالب آن را فرابگیرند.
در کتاب روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد علاوه بر آنکه با تعاریف و تکنیکهای هر تمرین و مبانی نظری آن آشنا خواهید شد، روش طراحی تمرین و نقش آن در آموزش موثر دانشگاهی را درمییابید و مفهوم تمرین کنترلشده و آزاد را فرامیگیرید.
تمرین کنترلشده، به طور خلاصه به تمارینی گفته میشود که پاسخهایی قابل پیشبینی و محدود به سوال مورد نظر میدهند. تمرینهای چندگزینهای یا تمرینهایی که برایشان پاسخ بله یا خیر در نظر گرفته شده از آن جملهاند؛ اما تمرین آزاد به تمرینی گفته میشود که جوابی مشخص برای آن وجود ندارد و شما میتوانید با استفاده از مطالعات خود و مباحثی که در آن حوزه مطرح شده به اینگونه تمارین پاسخ دهید. دکتر رشیدی درباره تالیف این کتاب نیز افزود: این کتاب عملا اولین جلد از شیوه طراحی تمرین بر أساس تفکر کاربردیسازی علوم انسانی است. برای طراحی این کتاب با مشکلات متعدد از جمله طراحی تمرینها در رشتههای مختلف علوم انسانی روبروی بودیم که در یک مقطعی مجبور شدیم از دانش آموختههای علوم انسانی در رشتههای دیگر تقاضا کنیم تا یک تمرین برای ما طراحی نمایند.
این کتاب از چه فصلهایی تشکیل شده است؟
این کتاب شامل ۷ فصل است که در فصل نخست تعریف تمرینهای کنترل شده و آزاد و اهمیت آنها ارائه میشود. فصل دوم به چگونگی طراحی تمرین و ویژگیهای یک تمرین پرداخته میشود. در فصل سوم مراحل انجام یک تمرین بیان میگردد. فصل چهارم به بررسی انواع تمرین کنترل شده میپردازیم و در فصل پنجم انواع تمرین آزاد در اختیار قرار میگیرد. فصل ششم تمرینهای مناسب برای سبکهای یادگیری معرفی میگردد و فصل آخر تمرینهای یخشکن معرفی میشود.
کتاب روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد مناسب چه کسانی است؟
استادان دانشگاه و دانشجویان رشتههای علوم انسانی در کلاس درس و کسانی که به آموزش علاقمند هستند و با آن سرو کار دارند میتوانند از رهنمودها و تئوریهای این کتاب استفاده کنند.
در بخشی از کتاب روش تدریس علوم انسانی: تمرینهای کنترل شده و آزاد میخوانیم
هر کاری که استاد سر کلاس انجام میدهد باید هدفی را دنبال کند. از یک احوالپرسی ساده گرفته تا انجام سختترین فعالیتهای آموزشی باید در یک جریان آرام و هدفمند تعریف شوند. به عبارت واضحتر، چنانچه یک مشاهدهگر بیرونی کلاس استادی را مشاهده میکند نباید بتواند فعالیتی پیدا کند که یا هیچ هدفی را در کلاس دنبال نمیکند و یا هدفی غیر مرتبط با آنچه در یک جلسه تعریف شده است دنبال میکند. بر این اساس، دومین ویژگی یک تمرین، اهداف، دلایل انجام و باورهای درونی آن تمرین است. به این معنی که مهم است که بدانیم این تمرین چه چیزی را دنبال میکند و ما به چه دلیلی از آن استفاده میکنیم و حتی اینکه این تمرین چه پیشفرضهایی نسبت به افراد، آموزش و یادگیری در خود دارد. هر تمرین یک هدف خاص یا چند هدف را به طور همزمان دنبال میکند. لازم است بدانیم که هدف تمرین چیست تا آن را در شرایط مناسب استفاده کنیم. درست است که هدفمند بودن همهی تمرینها ممکن است دشوار به نظر برسد اما راه اصلی نگه داشتن تمرکز کلاس بر آموزش و یادگیری هدفمند بودن همهی فعالیتهای آن است.
بهطور مثال، گاهی قرار است یک استدلال فلسفی و یا یک فرایند قضاوت در حقوق را به شاگردان بیاموزیم در این راستا باید برای فعالیتها و تمرینهای کلاس هدف از پیش تعیینشده باشد به این ترتیب که پس از آموزش آن، در راستای هدف آموزش دو محور را میتوانیم بهعنوان تمرین انتخاب کنیم. محور اول مهارتی است که دانشجو باید بیاموزد و در پرتو آن مهارت بتواند استدلالهای مشابه را بازسازی کند و محور دوم، محتوای آن استدلال است که باید آن را از بر نماید و ماده و قانون آن را بهخاطر بسپارد.
این کتاب در نرمافزار کتابراه برای همه اندیشمندان و علاقمندان علوم انسانی در دسترس است.