جنگ ایران به وقت انتخابات آمریکا؛ ترامپ از چه چیزی پیش از ۳ نوامبر میترسد؟
در حالی که ترامپ تأثیر انتخابات بر تصمیمهایش درباره جنگ ایران را انکار میکند، گزارشهای داخلی آمریکا نشان میدهد موعد ۳ نوامبر در محاسبات کاخ سفید جدی است؛ چراکه ادامه جنگ میتواند با افزایش قیمت انرژی و نارضایتی عمومی، هزینه سنگینی برای جمهوریخواهان داشته باشد.
به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، در حالی که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بارها تأکید کرده انتخابات میاندورهای این کشور در تصمیمهایش درباره جنگ با ایران نقشی ندارد، گزارشها از داخل کاخ سفید نشان میدهد موعد انتخابات ۳ نوامبر به یکی از عوامل مؤثر در محاسبات واشنگتن درباره سطح درگیری با تهران تبدیل شده است.
ترامپ دوم سپتامبر در پاسخ به پرسشی درباره تأثیر انتخابات بر تصمیمهایش درباره جنگ ایران گفته بود: «من نامزد انتخابات نیستم؛ حزبم نامزد است و من به حزبم کمک خواهم کرد.» با این حال، همان روز رویترز گزارش داد که تاریخ ۳ نوامبر در بحثهای داخلی کاخ سفید درباره میزان تشدید نظامی علیه ایران مطرح شده است.
ترامپ یک هفته بعد نیز گفت جنگ «بلافاصله پس از پایان انتخابات» تمام خواهد شد و ایران را به تلاش برای تأثیرگذاری بر نتایج انتخابات متهم کرد.
این تفاوت میان مواضع علنی ترامپ و بحثهای داخلی دولت آمریکا نشان میدهد انتخابات به یکی از ملاحظات واشنگتن در مدیریت سطح درگیری تبدیل شده است؛ بهویژه در شرایطی که ادامه جنگ میتواند هزینه سیاسی و اقتصادی سنگینی برای جمهوریخواهان داشته باشد.
انتخابات چگونه وارد محاسبات جنگ شد؟
نگرانی درباره پیامدهای انتخاباتی جنگ از ماههای نخست آغاز شد. رویترز در مارس گزارش داده بود برخی مقامهای ارشد کاخ سفید به ترامپ درباره دشواری مهار تنش و احتمال گره خوردن سرنوشت سیاسی دولت به نتیجه جنگ هشدار دادهاند.
در آن مقطع، نگرانی اصلی تأثیر فوری جنگ بر انتخابات نبود، بلکه پیامدهای تدریجی آن از جمله طولانی شدن درگیری، افزایش تلفات آمریکایی و رشد قیمت بنزین بود.
اما با نزدیک شدن به انتخابات، این نگرانیها جدیتر شده است. به گفته چهار منبع مطلع، مشاوران ارشد ترامپ تلاش میکنند پیش از انتخابات ۳ نوامبر از تشدید جنگ جلوگیری کنند تا هزینههای انتخاباتی آن برای جمهوریخواهان کاهش یابد.
یکی از مقامهای کاخ سفید در این باره گفت: «ما فشار بر ایران را حفظ میکنیم، اما نوامبر اولویت دارد.»
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، و مارکو روبیو، وزیر خارجه این کشور، از جمله مقامهایی هستند که خواستار کنترل نسبی سطح درگیری تا زمان برگزاری انتخابات شدهاند.
تهران چگونه از حساسیت انتخاباتی واشنگتن استفاده میکند؟
در مقابل، به نظر میرسد تهران نیز نسبت به حساسیت زمانی واشنگتن آگاه است؛ بهویژه آنکه ادامه فشار بر تنگه هرمز میتواند پیش از انتخابات، قیمت انرژی و هزینه اقتصادی جنگ را برای دولت آمریکا افزایش دهد.
توماس جونو، استاد علوم سیاسی دانشگاه اتاوا، به خبرگزاری فرانسه گفت ایران تلاش میکند از «ضعف و آسیبپذیری آمریکا» استفاده کند.
سانام وکیل، پژوهشگر چتمهاوس، نیز معتقد است تهران بر این باور است که فشار بر تنگه هرمز و تهدید به گسترش بیثباتی میتواند هزینه سیاسی و اقتصادی بحران را پیش از انتخابات میاندورهای افزایش دهد.
علی آلفونه، پژوهشگر، نیز گفت ایران نمیتواند آمریکا را در میدان نظامی شکست دهد و در عوض امیدوار است با بالا نگه داشتن قیمت بنزین و یادآوری جنگی که ترامپ وعده داده بود آمریکا را وارد آن نکند، به تضعیف سیاسی رئیسجمهور آمریکا و شکست جمهوریخواهان در انتخابات کمک کند.
با این حال، تهران نشانهای از آمادگی برای امتیازدهی سریع نشان نداده است. حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، برای پایان جنگ شروطی از جمله خروج نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان و آزادسازی حدود ۲۴ میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشده ایران را مطرح کرده است.
ترامپ در ۳ نوامبر چه چیزی را از دست میدهد؟
نظرسنجیها نشان میدهد جنگ ایران میتواند به یکی از نقاط ضعف سیاسی ترامپ تبدیل شود. بر اساس نظرسنجی رویترز/ایپسوس در اواخر اوت، تنها ۳۱ درصد آمریکاییها از جنگ حمایت کردهاند و حدود ۶۳ درصد با آن مخالف بودهاند. در نظرسنجی دیگری نیز میزان رضایت از عملکرد ترامپ ۳۳ درصد اعلام شده و ۸۳ درصد شرکتکنندگان گفتهاند انتظار دارند جنگ برای مدت طولانی ادامه پیدا کند.
هزینه جنگ همچنین مستقیما به زندگی روزمره آمریکاییها منتقل شده است. قیمت بنزین در آمریکا پس از شش ماه جنگ بیش از یک دلار در هر گالن افزایش یافته و قیمت گازوئیل نیز برای نخستینبار از ۶ دلار در هر گالن عبور کرده است؛ موضوعی که میتواند حساسیت رأیدهندگان را پیش از انتخابات افزایش دهد.
با وجود این فشارها، ترامپ همچنان از تصمیم خود برای جنگ دفاع میکند. او در گفتوگویی با لورا اینگراهام، مجری فاکسنیوز، گفت اگر دوباره در همان شرایط قرار گیرد، «دقیقاً همان کاری را که انجام داده» تکرار خواهد کرد.
آیا جنگ واقعا پس از انتخابات تمام میشود؟
اظهارات ترامپ درباره پایان جنگ پس از انتخابات در حالی مطرح شده که همان روز، والاستریت ژورنال به نقل از منابع خود گزارش داد جیدی ونس، مارکو روبیو و برخی مشاوران ارشد به رئیسجمهور هشدار دادهاند ایران ممکن است به مقاومت در برابر فشار آمریکا ادامه دهد و جنگ حتی تا سال ۲۰۲۹ نیز طول بکشد.
بنابراین، تلاش برای کاهش سطح درگیری پیش از انتخابات لزوما به معنای نزدیک بودن پایان جنگ نیست. واشنگتن همچنین با محدودیتهای نظامی ناشی از طولانی شدن درگیری روبهروست. بر اساس گزارش رویترز، ارتش آمریکا بخشی از ذخایر موشکهای دقیق خود را مصرف کرده و فرماندهان ارتش، نیروی دریایی و نیروی هوایی در گزارشی مکتوب درباره پیامدهای ادامه جنگ هشدار دادهاند.
این شرایط میتواند بخشی از رویکرد کنونی واشنگتن برای افزایش فشار اقتصادی بر ایران و تلاش برای گرفتن امتیازهایی باشد که عملیات نظامی طی ماههای گذشته نتوانسته به آن دست یابد.
از سوی دیگر، آمریکا تنها بازیگر تعیینکننده روند جنگ نیست. رویترز گزارش داده عربستان پس از حملهای که روز جمعه گزارش شد، خط لوله «شرق ـ غرب» را بهطور موقت متوقف کرده است؛ خطی که در ماههای اخیر روزانه ۴ تا ۵ میلیون بشکه نفت، معادل حدود ۴ تا ۵ درصد عرضه جهانی، منتقل میکرد.
همزمان، منابع دولتی یمن از کنترل جزیره میون در ورودی دریای سرخ توسط انصارالله یمن خبر دادهاند؛ تحولی که فشار بر مسیرهای کشتیرانی و انرژی را افزایش میدهد. قیمت نفت برنت نیز ۹ سپتامبر برای نخستینبار از ژوئیه ۲۰۲۲ از ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرد.
در نهایت، اگرچه سوم نوامبر به یکی از ملاحظات مهم کاخ سفید تبدیل شده، اما پایان جنگ تنها به تقویم انتخاباتی آمریکا وابسته نیست. میزان تحمل هزینههای جنگ، فشار اقتصادی، وضعیت میدانی و امکان دستیابی به توافق نیز در تعیین سرنوشت آن نقش دارند.
ترامپ میتواند برای روز انتخابات خط قرمز تعیین کند، اما ایران، متحدانش، بازار انرژی و مسیرهای حیاتی کشتیرانی الزاما با تقویم انتخاباتی آمریکا پیش نمیروند.
