خبرگزاری کار ایران

ایزوپروپیل الکل و استفاده­ وسیع آن در دوران همه­‌گیری کرونا

ایزوپروپیل الکل و استفاده­ وسیع آن در دوران همه­‌گیری کرونا

در دوران همه­‌گیری ویروس کرونا، استفاده­ی وسیع از ایزوپروپانول به عنوان ضد عفونی کننده، می‌تواند میزان ابتلا را کنترل کند و زنجیره­ی بیماری را به طور موثر متوقف کند؛ زیرا ایزوپروپیل الکل، با از بین بردن غشای چربی اطراف باکتری­ها و ویروس­ها، می­تواند آن­ها را از بین ببرد و باعث حل شدن تمام اجزای حیاتی سلول شود. در نهایت طی این فرآیند سلول ویروس را به طور کامل از بین می­رود.

با توجه به اهمیت استفاده از این محصول در دوران همه­گیری کرونا، میزان تقاضای آن در سطح بین­المللی افزایش داشته و به همین دلیل تمامی شرکت­های تولیدکننده در سراسر جهان به سرعت در حال افزایش ظرفیت تولید خود هستند. احتمال می­رود این افزایش تقاضا برای استفاده در کاربردهای دارویی، در آینده افزایش یابد.

باید توجه داشت که به هیچ عنوان نباید از ایزوپروپیل الکل به طور مستقیم برای ضدعفونی وسایل الکترونیکی مثل کامپیوتر یا موبایل استفاده شود. همچنین استفاده از آن بر روی برخی پارچه­ها و لوزام چوبی به دلیل ایجاد پوسیدگی توصیه نمی­شود.

معرفی

ایزوپروپیل الکل خاصیت ضد باکتری قابل توجهی دارد و عموما به این دلیل شناخته می­شود و به همن علت در بسیاری از ضدعفونی کننده­ها و شوینده­ها استفاده می­شود. همچنین از ایزوپروپیل الکل در محلو­ل­های پزشکی با غلظت 70% استفاده می­شود. ایزوپروپیل الکل در تولید برخی از عطرها، صابون­ها و شوینده­ها نیز کاربرد دارد.

   خوردن ایزوپروپیل الکل مسمومیت به همراه دارد و در صورت تماس با چشم باعث قرمزی و التهاب چشم می­شود.  استنشاق بخارات آن باعث گلو، بینی و به طور کلی دستگاه تنفسی را تحریک می­کند. این ماده بسیار آتش‌گیر است و در دماهای بسیار پایین با کوچکترین جرقه ایجاد حریق می­کند.

 

برخی خصوصیات شیمیایی

ایزوپروپانول با نام تجاری ایزوپروپیل الکل ، ساده­ترین الکل نوع دوم با فرمول شیمیایی C3H8O است. از نام­های دیگر آن می­توان به 2- پروپانول و پروپان-2-ال اشاره کرد. کد شناسایی CAS این ماده 67-63-0 است. در شکل زیر ساختار شیمیایی این ماده را مشاهده می­کنید.

ایزوپروپیل الکل و استفاده­ وسیع آن در دوران همه­‌گیری کرونا

برخی خصوصیات فیزیکی

کاربردهای مهم

ایزوپروپیل الکل با غلظت 70%  در محلول­های پزشکی مثل ضدعفونی کننده­ها و ژل­ها ضدعفونی­کننده­ی دست کاربرد دارد. همچنین از کاربردهای آزمایشگاهی آن می­توان به محلول نگهدارنده­ی نمونه­های بیولوژیکی و کاربرد در استخراج DNA اشاره کرد. علاوه بر آن از این الکل در تولید کیسه­های یخ و محلول­های پانسمان نیز می­توان استفاده کرد.

 

مقدار

استاندارد

واحد

خاصیت

60.1

ASTM D6579-11

گرم/مول

وزن مولکولی

82.6

ASTM D5399-09

درجه­ی سانتیگراد

نقطه­ی جوش در 760 میلیمتر جیوه

89-

ASTM D5399-09

درجه­ی سانتیگراد

نقطه­ی ذوب در 760 میلیمتر جیوه

11.7

ASTM D93-18

درجه­ی سانتیگراد

نقطه­ی اشتعال

0.85

ASTM D854-14

-

20 ℃وزن مخصوص در 

1.96

ASTM D445-18

مگاپاسکال.ثانیه

25 ℃ویسکوزیته در

1000000

ASTM D2042-15

میلی­گرم/لیتر

25 ℃حلالیت در آب در

45.42

ASTM E1194-17

میلی­متر جیوه

25 ℃فشار بخار در

0.786

ASTM D792-13

گرم/ سانتی­متر مکعب

20 ℃دانسیته در

1.7

ASTM D3539-11

-

نرخ تبخیر نسبت به بوتیل استات

400

ASTM D659-15

درجه­ی سانتیگراد

نقطه­ی اشتعال خود به خودی

20.93

ASTM D1331-14

میلی­نیوتون/متر

25 ℃کشش سطحی در 

45.39

ASTM E2071-00

کیلوژول/مول

گرمای  نهان تبخیر

1.3852

ASTM D542

-

ضریب شکست در زاویه­ی 8 درجه

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

از ایزوپروپیل الکل به عنوان ضدیخ، مایعات شستشو و همچنین از آن برای تمیزکردن آثار روغن ترمز استفاده می­شود. از این ماده به عنوان حلال در لوازم آرایشی، ضدعفونی کننده­ی سطوح، لوازم الکترونیک و کاتالیزور و معرف شیمیایی نیز استفاده می­شود.

ایزوپروپیل الکل در فرآیندهای استخراج، تولید روان کننده­ها، جوهرها و آفت­کش­ها نیز کاربرد دارد. علاوه بر آن این الکل در سنتز برخی مواد شیمیایی مانند متیل ایزو بوتیل کتون و استون در صنایع شیمیایی استفاده­ی وسیعی دارد.

 

نکات مهم در حفظ سلامتی

  • باید از خوردن ایزوپزوپیل الکل به علت ایجاد مسمومیت شدید اجتناب شود.
  • استفاده از ایزوپروپیل الکل بر روی زخم باز روند بهبود را به تاخیر می­اندازد. همچنین از استفاده از آن بر روی دیگر عارضه­ها پوستی مانند آفتاب سوختگی یا التهاب نیز توصیه نمی­شود.
  • از ایزوپروپیل الکل در مجاورت آتش و دود نباید استفاده کرد زیرا احتمال ایجاد حریق دارد.
  • به هیچ عنوان نباید ایزوپروپیل الکل را با سفیدکننده­ی خانگی ترکیب کرد؛ زیرا این دو با یکدیگر واکنش داده و گازهایی سمی تولید می­کنند که می­توانند باعث سردرد، سرگیجه، التهاب ریه­ها و در موارد حادتر باعث مشکلات کبدی و کلیوی و آسیب سیستم عصبی شوند.
  • در صورت تماس مستقیم ایزوپروپیل الکل با چشم­ها، پس خارج کردن کردن لنزهای تماسی باید چشم­ها را با مقادیر زیادی آب شستشو داد.

بنا به دلایل گفته شده، اکیدا توصیه می­شود این ماده دور از دسترس کودکان نگهداری شود.

مقایسه با اتانول

   ایزوپروپیل الکل و متانول هر دو در تهیه­ی الکل پزشکی کاربرد داشته و خاصیت ضد باکتری دارند؛ ولی اتانول در صورت استفاده برای ضدعفونی پوست، ایجاد خشکی نمی­کند؛ اما ایزوپروپیل الکل چنین اثری بر روی بافت پوست نداشته و انتخاب بهتری به شمار می­رود.

دیگر مزیت مهم ایزوپروپیل الکل سمیت کمتر آن نسبت به اتانول است. همچنین ایزوپروپیل الکل برای عمل موثر و نابودی باکتری­ها به زمان کمتری نیاز نیاز دارد و موثرتر عمل می­کند.

ایزوپروپیل الکل یا ایزوپروپانول، یک الکل آلی شفاف است و بویی تیز نتقریبا شبیه به استون دارد. ایزوپروپیل الکل بسیاری از ترکیبات غیر قطبی را حل می­کند و با آب نیز امتزاج­پذیر است ولی در محلول­های نمکی حل نمی­شود. این الکل برای پلاستیک­ها و لاستیک­ها خاصیت خورنده دارد.

 

ایزوپروپیل الکل و استفاده­ وسیع آن در دوران همه­‌گیری کرونا

پیش­بینی میزان افزایش تقاضای ایزوپروپیل الکل تا سال 2027 در صنایع مختلف

 

روش­های رایج سنتز

برای تولید ایزوپروپیل الکل ، می­توان طبق واکنش زیر، پروپیلن را به صورت غیر مستقیم با استفاده از اسید سولفوریک هیدراته کرد و ایزوپروپیل سولفات به دست آورد. سپس سولفوریک و ایزوپروپیل الکل با هیدرولیز کردن ایزوپروپیل سولفات با استفاده از بخار به دست می­آید. این روش در گذشته کاربرد بیشتری داشته است.

CH3CH=CH2 + H2O                    (CH3)2CHOH

همچنین با هیدراته کردن پروپیلن باخلوص بالای 90% به صورت مستقیم نیز می­توان ایزوپروپیل الکل را تولید کرد. در این روش نیازی به استفاده از اسید سولفوریک نیست. همچنین این روش نسبت به روش قبل مدرن­تر است.

انتهای پیام/
ارسال نظر
پیشنهاد امروز