در گفتوگو با ایلنا مطرح شد؛
روستاهای البرز با مدل مشارکتی صاحب ۱۰۰مگاوات نیروگاه خورشیدی میشوند
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز از برنامهریزی برای احداث ۱۰۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی در این استان با مشارکت تعاونیهای روستایی خبر داد و گفت: در این مدل، ۲۰ درصد سرمایهگذاری توسط مردم و ۸۰ درصد از طریق تأمین مالی انجام میشود تا روستاها از محل تولید برق، به درآمد پایدار دست پیدا کنند.
مجید مجیدیوش در گفتوگو با خبرنگار ایلنا در البرز در ارتباط با تولید برق روستایی اظهار کرد: در خردادماه تفاهمنامهای میان اتاق تعاون و استانداری البرز با هدف فراهم کردن زمینه مشارکت روستاهای استان در احداث نیروگاههای خورشیدی به امضا رسید و بر اساس آن، احداث ۱۰۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی در قالب تعاونیهای روستایی در دستور کار قرار گرفت.
وی با اشاره به یکی از مهمترین موانع توسعه نیروگاههای خورشیدی، یعنی تأمین مالی، افزود: بسیاری از متقاضیان در سالهای گذشته پس از دریافت مجوز، به دلیل نبود منابع مالی و محدودیت تسهیلات بانکی، امکان ورود به مرحله اجرا را پیدا نکردند؛ به همین دلیل در این طرح، تأمین مالی پیش از آغاز پروژهها مورد توجه قرار گرفته است.
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز ادامه داد: برای تأمین منابع مالی این طرح، یک مؤسسه مالی نیز در نظر گرفته شده تا فرآیند تأمین مالی پروژهها را دنبال کند و پس از فراهم شدن مقدمات، عملیات اجرایی نیروگاههای روستایی آغاز شود.
آغاز پایلوت نیروگاههای روستایی در طالقان و ساوجبلاغ
مجیدیوش با بیان اینکه دو روستا در شهرستانهای طالقان و ساوجبلاغ به عنوان پایلوت اجرای این طرح انتخاب شدهاند، گفت: امیدواریم حداکثر ظرف یک هفته تا ۱۰ روز آینده و پس از مشخص شدن زمین، عملیات احداث این دو نیروگاه را آغاز کنیم.
وی مدل این طرح را مشارکتی دانست و توضیح داد: در این الگو، ۲۰ درصد سرمایهگذاری بر عهده روستاییان و ۸۰ درصد آن از محل تأمین مالی انجام میشود. حتی برای تأمین سهم ۲۰ درصدی روستاییان نیز با بانکها مذاکره کردهایم تا در صورت نیاز، خطوط اعتباری و تسهیلات ریالی در اختیار اعضای تعاونی قرار گیرد.
به گفته وی، میزان سهم هر فرد نیز متناسب با تعداد اعضای تعاونی و میزان مشارکت میتواند متفاوت باشد و برای تأمین آن تسهیلاتی در حدود ۵۰، ۱۰۰ یا ۲۰۰ میلیون تومان قابل پیشبینی است.
زمین نیروگاهها از منابع طبیعی تأمین میشود
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز درباره تأمین زمین این پروژهها نیز گفت: زمینهای مورد نیاز از طریق منابع طبیعی تأمین میشود و به دلیل دولتی بودن اراضی، واگذاری آنها در قالب فرآیندهای قانونی انجام خواهد شد؛ البته این واگذاری کاملاً بدون هزینه نیست و در مناطقی که زمینها در مراتع قرار دارند، باید خسارت و حقوق عرفی مرتعداران نیز جبران شود.
مجیدیوش افزود: زمینهایی که برای احداث نیروگاه در اختیار تعاونیهای روستایی قرار میگیرد، از مسیر منابع طبیعی و با هماهنگی دستگاههای مرتبط تأمین خواهد شد.
وی از برنامه دیگری برای توسعه این مدل در میان کارکنان دستگاههای اجرایی خبر داد و گفت: بر اساس مصوبه و توافق انجامشده با استانداری، قرار است همین مدل برای کارکنان دستگاههای دولتی نیز اجرا شود. دستگاههایی که تعاونی دارند میتوانند از ظرفیت تعاونی خود استفاده کنند و دستگاههایی که فاقد تعاونی هستند نیز میتوانند تعاونی انرژی خورشیدی تشکیل دهند.
درآمد نیروگاه در اختیار مردم روستا قرار میگیرد
مجیدیوش درباره نحوه بازگشت منافع اقتصادی این پروژهها به روستاها توضیح داد: پس از تسویه هزینهها و بدهیهای نیروگاه، درآمد حاصل از آن در اختیار تعاونی روستایی قرار میگیرد و اعضای تعاونی درباره نحوه مصرف این درآمد تصمیمگیری خواهند کرد.
وی افزود: ممکن است اعضای تعاونی تصمیم بگیرند درآمد نیروگاه مستقیماً میان آنها توزیع شود یا منابع حاصل را برای احداث مدرسه، درمانگاه، بیمارستان یا اجرای سایر پروژههای مورد نیاز روستا هزینه کنند. در واقع، تصمیمگیری درباره نحوه استفاده از درآمد، بر عهده خود مردم و شورای روستا خواهد بود.
۲۸۰ روستای البرز در طرح بررسی میشوند
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز با اشاره به شناسایی حدود ۲۸۰ روستا در استان به ایلنا گفت: قرار نیست همه این روستاها به صورت خودکار وارد طرح شوند، بلکه برای جانمایی نیروگاه چند شرط اساسی وجود دارد.
وی ادامه داد: نخست باید زمین مناسب از سوی منابع طبیعی وجود داشته باشد، دوم شبکه برق منطقه باید ظرفیت پذیرش برق تولیدی را داشته باشد و سوم فاصله نیروگاه با شبکه برق نباید به اندازهای زیاد باشد که هزینه انتقال و کابلکشی، اجرای پروژه را غیراقتصادی کند.
مجیدیوش تأکید کرد: فرآیندهای مربوط به جانمایی، تهیه نقشه، منابع طبیعی، جهاد کشاورزی، اراضی و مجوزهای مورد نیاز با هماهنگی استانداری و اتاق تعاون دنبال میشود و تلاش کردهایم این فرآیندها تا حد امکان متمرکز و تسهیل شود.
حساب «امین» برای جلوگیری از مشکلات مالی تعاونیها
وی یکی دیگر از بخشهای مهم این طرح را ایجاد حساب امین عنوان کرد و گفت: بر اساس مصوبه بانک مرکزی، در حال پیگیری برای افتتاح حساب امین در اتاق تعاون هستیم و اولویت ما بانک توسعه تعاون است؛ البته برخی بانکهای خصوصی نیز برای افتتاح این حساب اعلام آمادگی کردهاند.
مجیدیوش توضیح داد: برای هر روستا حساب مشخصی ایجاد میشود و افرادی که قصد مشارکت و سهامداری در نیروگاه را دارند، مبالغ خود را به حساب امین واریز میکنند و تمام هزینههای ساخت نیروگاه نیز از همان حساب پرداخت خواهد شد.
وی افزود: این مدل برای افزایش اعتماد مردم و جلوگیری از مشکلاتی طراحی شده که در برخی تعاونیها، از جمله تعاونیهای مسکن، موجب بیاعتمادی اعضا شده است؛ بنابراین پول مردم مستقیماً در اختیار تعاونی یا پیمانکار قرار نمیگیرد و پرداخت هزینههای پروژه از مسیر حساب امین انجام خواهد شد.
۵۰۰ هزار دلار برای احداث هر مگاوات نیروگاه
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز با اشاره به هزینه احداث نیروگاهها گفت: برای هر مگاوات نیروگاه خورشیدی حدود ۵۰۰ هزار دلار برآورد سرمایهگذاری شده و منابع مالی مورد نیاز برای اجرای ۱۰۰ مگاوات در نظر گرفته شده است.
وی ادامه داد: در حال حاضر اجرای حدود ۱۰ مگاوات در دستور کار قرار گرفته و برای ۹۰ مگاوات باقیمانده نیز قرار است فراخوان منتشر شود تا روستاهایی که شرایط لازم را دارند و علاقهمند به اجرای نیروگاه هستند، در این طرح مشارکت کنند.
مجیدیوش اضافه کرد: در صورتی که ظرفیت مورد نظر از سوی روستاها تکمیل نشود، بخش قابل توجهی از ظرفیت باقیمانده میتواند در قالب طرح کارکنان دستگاههای اجرایی مورد استفاده قرار گیرد.
اشتهارد نیز در برنامه توسعه نیروگاههای خورشیدی قرار دارد
وی در پاسخ به پرسشی درباره ظرفیت شهرستان اشتهارد گفت: این طرح محدود به یک شهرستان نیست و تمام استان البرز را دربر میگیرد. اشتهارد نیز به دلیل ظرفیت مناسب انرژی خورشیدی و وجود شهرکهای صنعتی، میتواند یکی از مناطق مهم توسعه این طرح باشد.
مجیدیوش از مرحله بعدی طرح نیز خبر داد و گفت: فاز دوم برنامه، ورود تعاونیهای صنایع است و در همین راستا شرکت تعاونی انرژی خورشیدی البرز در اشتهارد تشکیل شده که به صورت سهامی عام فعالیت خواهد کرد.
«اتاق تعاون» تسهیلگر اجرای پروژهها
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز درباره فعالیت سایر مجموعهها در حوزه احداث نیروگاههای خورشیدی نیز اظهار کرد: این طرح به معنای ایجاد انحصار برای اتاق تعاون نیست و مجموعههای مختلفی در کشور در حوزه انرژی خورشیدی فعالیت میکنند.
وی گفت: نقش اتاق تعاون در این طرح، تسهیلگری برای تعاونیها است؛ به این معنا که در حوزه اخذ زمین، مجوزها و تأمین مالی به صورت متمرکز عمل میکنیم. طبیعتاً مذاکره برای احداث ۱۰۰ مگاوات نیروگاه با تأمینکنندگان، پیمانکاران و سرمایهگذاران، شرایط بهتری نسبت به مذاکره برای پروژههای یک مگاواتی ایجاد میکند و هزینهها نیز کاهش مییابد.
مجیدیوش افزود: پیمانکاران، سازندگان تجهیزات و شرکتهای واردکننده نیز میتوانند در این طرح مشارکت کنند و شرکتهایی که قصد همکاری با اتاق تعاون را دارند، پس از طی فرآیندهای مربوط، وارد چرخه همکاری خواهند شد.
نخستین افتتاح نیروگاههای روستایی در هفته تعاون
وی با اشاره به استقبال اولیه روستاها از این طرح گفت: تاکنون روستاهای استان برای اجرای حدود ۱۰ مگاوات اعلام آمادگی کردهاند و در حال رایزنی با بخشداران و دهیاران برای افزایش این ظرفیت هستیم.
مجیدیوش افزود: امروز نیز جلسهای با بخشدار چندار برگزار شد که ایشان علاقهمندی خود را برای مشارکت روستاهای این بخش اعلام کردند.
وی ادامه داد: تلاش میکنیم نخستین پروژههای نیروگاه خورشیدی روستایی را در هفته دولت به بهرهبرداری برسانیم و امیدواریم در هفته تعاون نیز امکان افتتاح یکی از این پروژهها فراهم شود.
کاهش آستانه خرید برق از بورس انرژی به ۱۵۰ کیلووات
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز همچنین از تغییر مهم در بازار برق تجدیدپذیر خبر داد و گفت: بر اساس مصوبه جدید، مشترکان دارای مصرف بالاتر از ۱۵۰ کیلووات، از ابتدای شهریورماه مشمول خرید برق از بورس انرژی خواهند شد؛ در حالی که پیش از این، این آستانه یک مگاوات بود.
وی افزود: کاهش این آستانه باعث افزایش تعداد مشتریان بازار برق تجدیدپذیر میشود و در نتیجه میتواند به تقویت بازار انرژی خورشیدی و افزایش تقاضا برای برق تولیدی نیروگاههای تجدیدپذیر کمک کند.
سرمایهگذاری در نیروگاه خورشیدی؛ راهکاری برای حفظ ارزش پول
مجیدیوش درباره جذابیت اقتصادی سرمایهگذاری در نیروگاههای خورشیدی نیز اظهار کرد: نیروگاهها با هزینههای ارزی ساخته میشوند و درآمد فروش برق نیز بر مبنای نرخ ارزی محاسبه میشود؛ بنابراین سرمایهگذاری در این حوزه میتواند تا حد زیادی به حفظ ارزش سرمایه در برابر تورم و نوسانات ارزی کمک کند.
وی توضیح داد: مبنای فروش برق در بورس انرژی تجدیدپذیر حدود ۶ سنت است و نرخ پایه بر اساس سازوکارهای تعیینشده محاسبه میشود؛ البته قیمت معامله در بورس میتواند بالاتر از نرخ پایه نیز باشد.
واردات تجهیزات با وجود محدودیتهای حملونقل ادامه دارد
رئیس کمیسیون انرژی خورشیدی اتاق تعاون البرز درباره تأمین تجهیزات نیروگاهها نیز گفت: اولویت ما استفاده از تجهیزات موجود در داخل کشور است، اما اگر تولید داخلی پاسخگوی نیاز پروژهها نباشد، امکان واردات مستقیم تجهیزات نیز وجود دارد.
وی افزود: پنلها و اینورترهای مورد نیاز عمدتاً وارداتی هستند و شرکتهای واردکننده در حال تغییر مسیرهای حملونقل خود هستند. در حال حاضر بخش قابل توجهی از تجهیزات به صورت زمینی وارد میشود و همین مسئله موجب افزایش برخی هزینههای حمل شده است.
البرز پیشگام اجرای مدل تعاونی نیروگاههای خورشیدی
مجیدیوش در پایان گفت: مدلی که در البرز برای تأمین مالی و احداث نیروگاههای خورشیدی به صورت تعاونی در حال اجراست، نخستین تجربه از این نوع در کشور است و هدف اصلی آن این است که مردم، روستاها و تعاونیها صرفاً مصرفکننده انرژی نباشند، بلکه خود به تولیدکننده و صاحب نیروگاه تبدیل شوند.
وی از دهیاران و تعاونیهای واجد شرایط روستایی استان البرز خواست هرچه سریعتر برای اعلام آمادگی و ثبتنام به اتاق تعاون البرز مراجعه کنند تا پس از بررسی شرایط زمین، ظرفیت شبکه و سایر الزامات فنی، امکان ورود آنها به طرح فراهم شود.