انتخابات تناسبی، پایان لیستهای بیهویت؛ احزاب باید پاسخگو باشند
دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت ایران اسلامی با تأکید بر اصلاح ساختار انتخابات شوراها گفت: اجرای انتخابات تناسبی از سال ۱۴۰۵، احزاب را ناگزیر به معرفی لیستهای شفاف و پذیرش مسئولیت عملکرد منتخبان خواهد کرد.
به گزارش خبرنگار ایلنا از بندرعباس، نشست اصحاب رسانه و مطبوعات جمعیت پیشرفت و عدالت استان هرمزگان، چهارشنبه ۲۹ بهمنماه با حضور درستکار دبیرکل این جمعیت در هرمزگان و مرتضی کامل نواب دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت ایران اسلامی برگزار شد.
مرتضی کامل نواب در این نشست با آسیبشناسی فضای سیاسی کشور، بر ضرورت بازسازی فرهنگ سیاسی و تقویت کار جمعی سازمانیافته تأکید کرد و گفت: فرهنگ سیاسی ما نیازمند بازسازی است، چراکه تجربه فعالیت حزبی شفاف، هویتدار و پاسخگو در کشور نهادینه نشده و اگر به دنبال توسعه واقعی هستیم باید به سمت تحزبگرایی ساختاری حرکت کنیم.
وی با اشاره به ضعف شکلگیری لیستهای انتخاباتی فاقد هویت افزود: در ایام انتخابات، لیستهایی شکل میگیرد که ماهیت مشخصی ندارند و عملاً پس از انتخابات نیز پاسخگو نیستند؛ در حالی که هر جریان سیاسی باید پیش از انتخابات رویکرد خود را شفاف اعلام کرده و پس از آن نیز مسئولیت عملکرد منتخبانش را بپذیرد.
دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت ایران اسلامی با اشاره به اصلاح قانون انتخابات شوراها اظهار داشت: اجرای انتخابات تناسبی از سال ۱۴۰۵ در تهران و سپس در شهرهای بالای ۵۰۰ هزار نفر، میتواند بخشی از آسیبهای ساختاری نظام انتخاباتی را برطرف کند.
وی توضیح داد: در مدل تناسبی، احزاب باید لیستهای شفاف ارائه دهند و متناسب با میزان رأی، کرسی دریافت کنند؛ بهگونهای که در شورای شهر تهران با ۲۱ کرسی، تقریباً هر ۴.۸ درصد آرا معادل یک کرسی خواهد بود. در چنین سازوکاری، اگر عضوی از لیست مرتکب خطا شود، اعتبار جریان معرفیکننده او آسیب میبیند و همین موضوع احزاب را به دقت بیشتر در معرفی نامزدها وادار میکند.
نواب با اشاره به تجارب جهانی نیز افزود: در حال حاضر بیش از ۸۰ کشور جهان انتخابات خود را به شکل تناسبی برگزار میکنند و این مدل بستر مناسبی برای رقابت ساختاریافته حزبی فراهم میکند.
وی با تشریح راهبرد این تشکل برای انتخابات شوراهای آینده گفت: در جمعیت پیشرفت و عدالت به دنبال تحقق گفتمان «مدیریت مسئلهمحور شهری» هستیم. لیستهای انتخاباتی باید بر اساس مسائل اولویتدار هر شهر شکل بگیرند، نه صرفاً ملاحظات سیاسی.
به گفته نواب، در استان هرمزگان و شهر بندرعباس موضوعاتی نظیر بافتهای فرسوده، مدیریت پسماند، درآمد پایدار شهرداریها، ساماندهی شهرسازی، معضلات زیستمحیطی، حاشیهنشینی و آلودگی هوا از جمله مسائل اصلی هستند که نیازمند حضور نیروهای متخصص در شوراهاست.
وی افزود: ملاک ما در چینش لیستها، توانایی نامزدها برای حل مسائل شهری خواهد بود و برای کارشناسان و صاحبنظران در حوزههای تخصصی کرسی قائل هستیم.
دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت با اشاره به ظرفیتهای اقتصادی استان هرمزگان، توسعه اقتصاد دریامحور و بهرهگیری از ظرفیتهای سواحل مکران را از اولویتهای جدی استان دانست و تصریح کرد: هرمزگان میتواند نقش کلیدی در کریدورهای تجاری و بازرگانی کشور ایفا کند و تحقق این ظرفیتها نیازمند مدیریت منسجم و برنامهمحور است.
نواب در بخش دیگری از سخنان خود بر ضرورت تقویت روحیه مسئولیتپذیری اجتماعی و امیدآفرینی تأکید کرد و گفت: آینده کشور در گرو پذیرش سهم و نقش هر یک از ما در ساختن ایران است. اگر آیندهای روشن میخواهیم، باید با امید، مشارکت و همافزایی در کنار یکدیگر بایستیم.
وی با اشاره به اهمیت گفتوگو در حل اختلافات افزود: اعتراض باید به رسمیت شناخته شود و از رفتارهای خشونتآمیز و اخلالگرانه تفکیک گردد. حفظ آرامش اجتماعی و تقویت فضای گفتوگو، شرط پیشرفت کشور است.
دبیرکل جمعیت پیشرفت و عدالت در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره تضمین سلامت و پاسخگویی نامزدها اظهار کرد: در مدل تناسبی، یک جریان سیاسی مسئول عملکرد منتخب خود است و این سازوکار به خودی خود بازدارنده و اصلاحگر خواهد بود.
وی همچنین با تأکید بر نقش رسانهها گفت: رسانهها ناظران افکار عمومی هستند و باید از نامزدها درباره تعهد به برنامهها، نحوه مواجهه با تعارض منافع و ارائه گزارش عملکرد مطالبهگری مستمر داشته باشند.
نواب درباره تخصصگرایی در شوراها نیز افزود: هرچند برای شهرداران آییننامههای مشخصی وجود دارد، اما درباره اعضای شورا صرف داشتن مدرک کفایت میکند. ما معتقدیم باید سازوکاری طراحی شود تا افراد متناسب با تخصص خود در کمیسیونهای مرتبط فعالیت کنند و حتی دورههای آموزشی برای نامزدها پیشبینی شود.
وی با اشاره به موضوع سرمایه اجتماعی و بیاعتمادی عمومی گفت: اعتماد از مسیر شفافیت، گزارشدهی مستمر و معرفی نیروهای سالم و متخصص بازسازی میشود. شوراها و شهرداران موفق و پاکدست کم نبودهاند و احزاب و رسانهها باید چهرههای کارآمد را به جامعه معرفی کنند.
در بخش دیگری از نشست نیز بر ضرورت تقویت فعالیتهای حزبی در استانها تأکید شد. مسئولان حزب اعلام کردند با پذیرش مسئولیت دبیرکلی از سوی مرتضی کامل نواب در ماههای اخیر، فعالیتهای منسجمتری در سطح استانها آغاز شده و سفرهای استانی با هدف فعالسازی ظرفیتهای حزبی در حال انجام است.
در این نشست تأکید شد که فعالیت احزاب نباید به ایام انتخابات محدود شود و رویکرد جدید بر فعالیت مستمر، کادرسازی و آمادگی سازمانی برای انتخابات شوراهای آینده استوار است.
نواب در پایان خاطرنشان کرد: اگر فرهنگ سیاسی کشور به سمتی حرکت کند که پاسخگویی و شفافیت اصل باشد و هزینهکردهای غیرمتعارف انتخاباتی امتیاز تلقی نشود، بسیاری از آسیبهای مدیریت شهری کاهش خواهد یافت و کیفیت حکمرانی محلی ارتقا پیدا میکند.
