افتتاح های نمایشی دانشگاه علوم پزشکی گیلان بلای جان مردم؛
نارضایتی مردم گیلان از خدمات درمانی در اوج/نهادهای نظارتی در خواب زمستانی
کمبود شدید تختهای بیمارستانی، توقف طولانیمدت پروژههای درمانی و فرسودگی مراکز درمانی، استان گیلان را به یکی از بحرانیترین استانهای کشور در حوزه سلامت تبدیل کرده است که جان بیماران را به خطر می اندازد.
به گزارش خبرنگار ایلنا، استان گیلان بر اساس شاخص «تعداد تخت بیمارستانی به نسبت جمعیت»، در ردیف آخرین استانهای کشور قرار دارد و در وضعیت قرمز وزارت بهداشت است، شاخصی کلیدی که توان نظام سلامت هر استان در پاسخگویی به نیازهای درمانی را نشان میدهد.
این در حالی است که گیلان بهدلیل مهمان پذیر بودن وشیوع برخی بیماریهای مزمن و همچنین پذیرش سالانه میلیونها مسافر، نیاز درمانی بهمراتب بیشتری نسبت به میانگین کشوری دارد.
با وجود این شرایط، بررسیها نشان میدهد دهها پروژه مهم درمانی در سطح استان، از بیمارستانهای بزرگ گرفته تا طرحهای توسعهای و مراکز آموزشی، سالهاست با وجود پیشرفتهای فیزیکی بالا، در حد ۸۰ و حتی بیش از ۹۰ درصد، متوقف یا بلاتکلیف باقی ماندهاند. پروژههایی که میتوانستند نقش تعیینکنندهای در جبران کمبود تخت، کاهش فشار بر بیمارستانهای فعال و ارتقای ایمنی بیماران ایفا کنند، اما امروز به نماد اتلاف منابع و ناکارآمدی مدیریتی تبدیل شدهاند.
در همین رابطه، یک پزشک جراح و استاد دانشگاه علوم پزشکی در گفتوگو با ایلنا، با انتقاد از روند موجود، تأکید کرد و گفت: ادامه این وضعیت، مستقیماً سلامت و جان بیماران را تحت تأثیر قرار میدهد.
به گفته وی، زمانی که پروژههای درمانی با پیشرفتهای بالا سالها معطل میمانند و همزمان بیمارستانهای فعال با تراکم شدید بیمار و کمبود امکانات مواجهاند، نمیتوان از تأمین حداقلهای ایمنی بیمار سخن گفت.
گیلان در قعر جدول تخت بیمارستانی کشور قرار دارد
یک استاد دانشگاه علوم پزشکی با انتقاد از وضعیت زیرساختهای درمانی استان گیلان، گفت: استان گیلان بر اساس شاخص «تعداد تخت بیمارستانی به نسبت جمعیت» جزو آخرین استانهای کشور قرار دارد و این مسئله، سلامت مردم را بهطور جدی تهدید میکند.
وی با بیان اینکه شاخص تخت بیمارستانی یکی از مهمترین شاخصهای نظام سلامت است، اظهار کرد: متأسفانه گیلان نهتنها پایینتر از نرم کشوری قرار دارد، بلکه عملاً جزو دو تا سه استان آخر کشور و در وضعیت قرمز وزارت بهداشت است. این در حالی است که نیاز درمانی استان به دلایل متعددی از جمله سالمندی جمعیت و حضور گسترده مسافران، بالاتر از میانگین کشوری است.
این استاد دانشگاه افزود: وقتی استانی با چنین ویژگیهایی دچار کمبود شدید تخت بیمارستانی است، یعنی سیاستگذاری و مدیریت درمان در مسیر درستی قرار ندارد.
بیمارستان ۴۲۰ تختخوابی،پروژهای که ۱۴ سال معطل مانده است
این پزشک جراح در ادامه با اشاره به وضعیت بیمارستان ۴۲۰ تختخوابی استان گفت: کلنگ این بیمارستان در سال ۱۳۸۹ به زمین زده شد. در زمستان ۱۴۰۱ اعلام شد که این پروژه بیش از ۹۳ درصد پیشرفت فیزیکی دارد و در همان مقطع وعده داده شد که تا اردیبهشت ۱۴۰۲ افتتاح میشود، اما این وعده محقق نشد.
وی ادامه داد: پس از آن، زمانهای دیگری از جمله شهریور ۱۴۰۲، دهه فجر و سپس شهریور ۱۴۰۳ برای افتتاح مطرح شد که هیچکدام عملی نشد. امروز هم اگر تمام منابع استان بسیج شود، باز هم ماهها زمان نیاز است. این وضعیت نشاندهنده یک سوءمدیریت جدی در پروژههای حیاتی حوزه سلامت است.
توقف طرح توسعه بیمارستان شهید بهشتی انزلی
این استاد دانشگاه با اشاره به وضعیت بیمارستان شهید بهشتی انزلی گفت: این بیمارستان یکی از پرتراکمترین مراکز درمانی استان است و ضریب اشغال تخت در آن بسیار بالاست. بیماران زیادی بهصورت اکسترا در این مرکز بستری میشوند و فشار سنگینی بر کادر درمان وارد میشود.
وی افزود: با وجود این شرایط، طرح توسعه بال جنوبی این بیمارستان که قرار بود ۹۲ تخت جدید به ظرفیت درمانی استان اضافه کند، سالهاست در حدود ۸۵ درصد پیشرفت فیزیکی متوقف مانده و بیش از یک سال است که هیچ پیشرفتی نداشته است.
بیمارستانهای فرسوده در مرکز استان
این پزشک جراح در ادامه به وضعیت بیمارستانهای قدیمی مرکز استان اشاره کردو گفت: بیمارستان پورسینا بیش از ۱۰۵ سال قدمت دارد و بیمارستان رازی نیز حدود ۸۵ تا ۹۰ ساله است. این مراکز عملاً استانداردهای لازم برای یک بیمارستان ایمن را ندارند و باید سالها پیش جایگزین میشدند.
وی تصریح کرد: پروژههای بیمارستان جایگزین این مراکز یا متوقف شدهاند یا اساساً به مرحله اجرا نرسیدهاند و این در حالی است که این بیمارستانها جزو شلوغترین مراکز درمانی استان هستند.
افتتاحهای نمایشی و مراکز بلااستفاده
این استاد دانشگاه علوم پزشکی یکی دیگر از مشکلات جدی حوزه سلامت گیلان را افتتاحهای نمایشی دانست و گفت: در سالهای اخیر شاهد افتتاح مراکز درمانی متعددی بودهایم که پس از افتتاح، عملاً بلااستفاده ماندهاند و هیچ خدمتی به مردم ارائه نمیدهند.
وی افزود: در یکی از شهرستانها، یک کلینیک تخصصی که با هزینههای سنگین افتتاح شده، از زمان افتتاح تاکنون بسته بوده و نه پزشک دارد، نه پرسنل و نه خدمات درمانی. این مسئله حتی با ورود دستگاه قضایی نیز همراه شده است.
جان بیماران در معرض خطر است
این پزشک جراح با هشدار نسبت به پیامدهای ادامه این وضعیت گفت: در برخی بیمارستانهای فعال استان، حداقلهای ایمنی بیمار رعایت نمیشود. بهعنوان یک جراح و استاد دانشگاه، صراحتاً اعلام میکنم که جان بیماران در چنین شرایطی در معرض خطر است.
وی ادامه داد: در اغلب استانهای کشور، بار اصلی درمان بر دوش بخش دولتی و دانشگاهی است، اما در گیلان این معادله کاملاً معکوس شده و ضعف مدیریت باعث شده بخش دولتی عقب بماند و بار درمان به بخش خصوصی منتقل شود.
این استاد دانشگاه با اشاره به یک شاخص مهم دیگر در نظام سلامت گفت: در اغلب استانهای کشور، بخش دولتی و دانشگاهی ستون فقرات ارائه خدمات درمانی است و عمده جراحیهای بزرگ و خدمات پیشرفته در بیمارستانهای دولتی انجام میشود و سهم بخش خصوصی بهمراتب کمتر است، اما در استان گیلان این الگو کاملاً معکوس شده است.
به گفته وی، در گیلان بخش دانشگاهی حتی به نیمی از توان بخش خصوصی هم نمیرسد و این یک زنگ خطر جدی برای نظام سلامت استان است.
این استاد دانشگاه ادامه داد:این وضعیت نه طبیعی است و نه قابل توجیه و ریشه آن را باید در ضعف مدیریت و نبود نگاه مسئولانه به دانشگاه علوم پزشکی جستوجو کرد؛ مدیریتی که گویی سلامت مردم را وظیفه مستقیم خود نمیداند.
پروژههای ۹۰درصدی سالهاست متوقف ماندهاند
این پزشک جراح با تأکید بر اینکه مردم گیلان بازنده اصلی این شرایط هستند، ادامه داد: در حالی که مردم بومی، بیماران محروم و حتی مسافران استان با کمبود شدید تخت بیمارستانی مواجهاند، پروژههایی با پیشرفت فیزیکی بالای ۹۰ و ۹۵ درصد، سالهاست به بهرهبرداری نرسیدهاند. اینکه یک پروژه درمانی ظرف سه سال هم افتتاح نشود، اوج سوءمدیریت در حوزه سلامت است.
این استاد دانشگاه با بیان اینکه،سایر پروژه های بر زمین مانده در حوزه های مختلف دانشگاه علوم پزشکی گیلان فراواندهستند: تصریح کرد: اهم آنها ساخت دانشکده پزشکی رشت که معاون آموزشی وزارتخانه در دولت مرحوم رئیسی معتقد بود افتتاح آن بایستی بر افتتاح بیمارستان ۴۲۰ تختخوابی سایت لاکان هم ارجح باشد و ای بسا اگر مسوولین دانشگاه در همان یکی دوسال اول حضور در راس مدیریت دانشگاه در دوره مرحوم رئیسی همت می کردند، شاید میتوانستند آن پروژه مهم و زیرساختی - که به نوعی نجات دانشکده استیجاری بهداشت دانشگاه ما را هم در پی داشت- را به افتتاح و بهره برداری برسانند اما دریغ که نشد.
وی خاطر نشان کرد مرد:موارد دیگر نیز عبارتند از تکمیل بخش الحاقی و آموزشی شدن بیمارستان شهید حسین پور لنگرود، تکمیل و بهره برداری از اتاق تمیز (clean room) دانشکده شرق گیلان، و ...که اغلب از سالهای ۹۶ و ۹۷ شروع شده و با پیشرفتهای فیزیکی بالا تحویل ریاست و تیم مدیریتی حاضر دانشگاه علوم پزشکی گیلان شد، اما متاسفانه ظرف این سه سال و اندی به مرحله افتتاح و بهره برداری نرسیدند.
این پزشک جراح،با اشاره به نارضایتی عمومی در استان گفت: مردم گیلان بارها به اشکال مختلف نارضایتی خود را اعلام کردهاند و خواسته اصلی آنها تغییر و اصلاح در مدیریت است. جامعه پزشکی و مردم، مدیران ناکارآمد را نمیخواهند و خواهان استفاده از نیروهای متخصص و نخبه هستند.
این استاد دانشگاه در پایان خاطرنشان کرد: متأسفانه بسیاری از نخبگان حوزه سلامت یا مهاجرت کردهاند یا به حاشیه رانده شدهاند و حتی آنهایی که باقی ماندهاند، در فرآیند تصمیمگیری و مدیریت به کار گرفته نمیشوند. اگر قرار است تغییری رخ دهد، باید از همین نقطه آغاز شود. انتشار این گزارشها تنها با یک امید صورت میگیرد، اینکه گوش شنوایی وجود داشته باشد.
مطالبه جامعه پزشکی و مردم گیلان
این استاد دانشگاه تأکید کرد: مردم گیلان و جامعه پزشکی خواهان پاسخگویی شفاف و تغییر در مدیریت درمان استان هستند. پروژههایی که با پیشرفت ۸۰، ۹۰ و حتی ۹۵ درصد رها شدهاند، نماد هدررفت منابع و بیتوجهی به سلامت مردم هستند.
وی خاطرنشان کرد: هر روز تأخیر در بهرهبرداری از این پروژهها، به معنای فشار بیشتر بر بیمارستانها، افزایش نارضایتی عمومی و به خطر افتادن جان بیماران است. سلامت مردم نباید قربانی وعدههای تکراری و مدیریت ناکارآمد شود.