پارادایم جدید جنگ؛ پیام تازه روسیه به اوکراین
اظهارات تازه کرملین درباره ورود جنگ اوکراین به «مرحلهای جدید» بار دیگر گمانهزنیها درباره تغییر در قواعد درگیری میان مسکو و کییف را افزایش داده است؛ موضوعی که در سایه تشدید حملات دو طرف و گسترش نبرد به عمق خاک یکدیگر مطرح میشود.
به گزارش ایلنا، کرملین با اعلام اینکه جنگ اوکراین وارد «مرحلهای تازه» شده، از احتمال بازنگری در شیوه مواجهه روسیه با تحولات میدانی خبر داد؛ اظهاراتی که همزمان با تشدید حملات متقابل مسکو و کییف و گسترش دامنه درگیریها مطرح میشود.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در واکنش به موج جدید حملات روسیه به اوکراین اعلام کرد که جنگ «وارد یک مرحله متفاوت» شده است. او این ارزیابی را به آنچه مسکو «هدف قرار گرفتن غیرنظامیان در حملات اوکراین» میخواند مرتبط دانست و به حادثهای در شهر استاروبیلسک در منطقه لوهانسک اشاره کرد.
مقامهای روسی اعلام کردهاند در این حادثه ۲۱ نفر کشته و ۴۲ نفر زخمی شدهاند. در مقابل، اوکراین تأکید کرده است که هدف حمله یک تأسیسات مرتبط با مدیریت و عملیات پهپادها بوده و نه مراکز غیرنظامی.
در پی این تحولات، ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه نشستی برای بررسی پیامدهای این حمله برگزار کرد و مقامهای روسی بار دیگر کییف را به هدف قرار دادن غیرنظامیان متهم کردند. کرملین همچنین اعلام کرد که پوتین دستورات لازم را به ارتش صادر کرده است؛ موضوعی که با آغاز یکی از گستردهترین موجهای حملات روسیه علیه اوکراین همزمان شد.
در این موج حمله، روسیه با استفاده از موشکهای بالستیک و کروز و همچنین پهپادهای تهاجمی، دهها هدف را در مناطق مختلف اوکراین مورد اصابت قرار داد. این در حالی است که اوکراین نیز طی ماههای اخیر حملاتی را علیه زیرساختهای نظامی، انبارهای سوخت، مراکز انرژی و تأسیسات مرتبط با پهپادها در خاک روسیه انجام داده است.
جدال بر سر «مرحله جدید» جنگ
در همین زمینه، کارشناسان معتقدند تعبیر کرملین از ورود جنگ به «مرحله جدید» میتواند نشانهای از تغییر احتمالی در رویکرد نظامی مسکو باشد.
محمود افندی، کارشناس مسائل روسیه، در گفتوگو با «ارم نیوز» اظهار داشت که این تغییر نگاه تنها به حملات اخیر اوکراین در عمق خاک روسیه محدود نمیشود، بلکه بیش از هر چیز به آنچه مسکو «تغییر ماهیت حملات و هدف قرار گرفتن غیرنظامیان» میداند مربوط است.
به گفته او، روسیه پیشتر این جنگ را در قالب یک رویارویی نظامی کلاسیک میان دو ارتش ارزیابی میکرد، اما اکنون معتقد است قواعد درگیری در حال تغییر است و همین موضوع میتواند به بازنگری در شیوه پاسخ نظامی منجر شود.
این کارشناس افزود که مسکو احتمالاً در حال حرکت به سمت استفاده از ابزارهای نظامی سنگینتر و هدفگیری دقیقتر مراکز حساس است و حتی برخی اشارههای اخیر درباره احتمال بهکارگیری موشک «اورشنیک» را نیز در همین چارچوب ارزیابی میکند.
افندی تأکید کرد که تعبیر «مرحله جدید» میتواند به معنای تمرکز بیشتر روسیه بر مراکز فرماندهی و تصمیمگیری در خاک اوکراین باشد؛ تغییری که به گفته او ممکن است دامنه حملات به شهرهایی مانند کییف را نیز گسترش دهد.
نگاه اوکراین؛ ادامه جنگ و نه نشانه صلح
در مقابل، ولودیمیر شوماکوف، دیپلمات پیشین اوکراینی، در گفتوگو با ارم نیوز این ارزیابی را رد کرد و گفت روسیه همزمان با جنگ، روند مذاکرات را نیز ادامه میدهد؛ موضوعی که از نگاه او نشانهای از عدم تمایل جدی برای پایان درگیری است.
او تأکید کرد که تشدید حملات و همزمانی آن با مذاکرات، بیش از آنکه نشانه ورود به مرحلهای برای حلوفصل بحران باشد، بیانگر تداوم و حتی تشدید درگیریهاست.
شوماکوف همچنین گفت حملات اخیر اوکراین به زیرساختهای نفتی و انرژی روسیه فشار قابل توجهی بر مسکو وارد کرده است و همین مسئله سطح تقابل را افزایش داده است.
به گفته این دیپلمات سابق، مذاکرات فعلی بیشتر جنبه فرمالیته دارد و هنوز هیچ نشانهای از یک توافق سیاسی واقعی میان دو طرف دیده نمیشود.
در مجموع، هرچند هنوز مشخص نیست کرملین از «مرحله جدید» جنگ دقیقاً چه معنایی را مدنظر دارد، اما همزمانی این اظهارات با تشدید درگیریها در میدان نبرد، از نگاه ناظران میتواند نشانهای از احتمال تغییر در الگوی عملیاتی روسیه در ماههای آینده باشد.