در گفت و گو با ایلنا مطرح شد؛
نگرانی تازه برای بافت تاریخی شیراز/ هشدار درباره تملک خانههای تاریخی در مسیر طرحهای اتصال حرمها
مطرح شدن طرحی با عنوان «طرح بصیرت» با هدف اتصال حرم شاهچراغ(ع) به حرم سیدتاجالدین غریب (ع) در محدوده دروازه کازرون، بار دیگر نگرانیها درباره آینده بافت تاریخی شیراز را افزایش داده است؛ طرحی که هنوز نقشه، مسیر اجرایی و جزئیات رسمی آن منتشر نشده، اما به گفته فعالان میراث فرهنگی، میتواند بخشهایی از محله تاریخی سنگ سیاه و شمار قابل توجهی از خانهها و بناهای ارزشمند این محدوده را تحت تأثیر قرار دهد.
به گزارش ایلنا، ماجرا اما به یک مسیر محدود نمیشود. فعالان میراث فرهنگی هشدار میدهند که اگر مجموعه طرحهای اتصال حرمها در شیراز بهصورت زنجیرهای دنبال شود، دامنه مداخلات میتواند از یک پروژه شهری فراتر رفته و بخش قابل توجهی از بافت تاریخی ۳۶۰ هکتاری شهر را درگیر کند؛ محدودهای که بسیاری از خانهها و بناهای ارزشمند تاریخی در آن قرار دارند.
دبیر پویش ملی نجات بناها و بافتهای تاریخی با اشاره به طرحی با عنوان «بصیرت» در شیراز گفت: این طرح ظاهراً با هدف اتصال حرم شاهچراغ(ع) به حرم سیدتاجالدین غریب(ع) در محدوده دروازه کازرون مطرح شده است.
محمدمهدی کلانتری در گفتوگو با خبرنگار ایلنا افزود: پیش از این نیز زمزمههایی درباره چنین طرحهایی وجود داشته و در مصاحبههای مختلف نسبت به آن هشدار داده شده است. مسئله فقط پروژه بینالحرمین میان حرم شاهچراغ (ع) و آستانه نیست؛ بلکه نگرانی اصلی، شکلگیری طرحهای متعدد برای اتصال حرمهای مختلف به یکدیگر است.

این فعال میراث فرهنگی ادامه داد: پیش از این نیز موضوع اتصال حرم شاهچراغ (ع) به حرم علیبنحمزه (ع) در محدوده بالای رودخانه خشک مطرح شده بود و حتی تخریبهایی نیز در آن محدوده انجام شد که ظاهراً متوقف شده است؛ اما به اعتقاد من، این روند در باطن متوقف نشده و تلاشهایی برای تملک تدریجی املاک و باز کردن این مسیرها ادامه دارد.
کلانتری گفت: اکنون نیز موضوع اتصال حرم شاهچراغ (ع) به حرم سیدتاجالدین غریب (ع) در دروازه کازرون مطرح شده است. به برخی سرمایهگذارانی که قصد خرید و مرمت خانههای تاریخی در محله سنگ سیاه و تبدیل آنها به بوتیکهتل، کافیشاپ یا رستوران را دارند، گفته شده که در این محدوده ملک خریداری نکنند، زیرا ممکن است در آینده مجبور به فروش آن با قیمت پایین شوند و این املاک تخریب شوند.
وی با بیان اینکه اجرای چنین طرحی میتواند بخش قابل توجهی از محله تاریخی سنگ سیاه را تحت تأثیر قرار دهد، اظهار کرد: هنوز مشخص نیست این مسیر دقیقاً از کجا عبور خواهد کرد و چه پلاکهایی در مسیر آن قرار میگیرند.
«طرح بصیرت» هنوز نقشه و مصوبه مشخصی ندارد
کلانتری تأکید کرد: تا زمانی که نقشه طرح منتشر نشود، نمیتوان مشخص کرد چه میزان از خانههای تاریخی در معرض تخریب قرار خواهند گرفت. در حال حاضر تنها زمزمههایی درباره اجرای چنین طرحی مطرح است و هنوز یک ورق نقشه که مشخص کند مسیر از کدام محدوده عبور میکند، با چه عرضی اجرا میشود و چه پلاکهایی را تحت تأثیر قرار میدهد، منتشر نشده است.
دبیر پویش نجات بافت تاریخی شیراز افزود: اگر چنین نقشهای منتشر شود، طبیعتاً واکنشها و مخالفتهای جدی نیز شکل خواهد گرفت؛ چرا که طرحی که نه مصوبهای دارد و نه جزئیات آن مشخص است، نمیتواند مبنای تصمیمگیری درباره املاک و بافت تاریخی باشد.

کلانتری ادامه داد: در اظهارات آقای هاجری، عضو شورای شهر شیراز نیز به وجود طرحهایی برای اتصال حرم شاهچراغ (ع) به حرم علیبنحمزه (ع)، حرم علیبنحمزه (ع) به دروازه قرآن، حرم شاهچراغ(ع) به حرم سیدتاجالدین غریب(ع) و حرم شاهچراغ (ع) به امامزاده ابراهیم اشاره شده بود. این موضوع در مصاحبه تصویری وی در سال ۱۴۰۱ نیز مطرح شده است.
وی خاطرنشان کرد: بنابراین نگرانی فقط «بینالحرمین» نیست، بلکه «بینالحرمینها»ست؛ یعنی مجموعهای از طرحها که در صورت اجرا میتواند عملاً بخش بزرگی از بافت تاریخی ۳۶۰ هکتاری شیراز را تحت تأثیر قرار دهد.
به گفته کلانتری، نگرانی فعالان میراث فرهنگی تنها محدود به یک پروژه با عنوان «بینالحرمین» نیست، بلکه مجموعهای از طرحهای اتصال حرمهاست که در صورت اجرای گسترده، میتواند بخشهایی از بافت تاریخی ۳۶۰ هکتاری شیراز را تحت تأثیر قرار دهد.
دبیر پویش نجات بافت تاریخی شیراز با تأکید بر ضرورت شفافسازی درباره طرحهای مطرحشده گفت: توسعه و ساماندهی پیرامون اماکن مذهبی باید همراه با انتشار طرح مصوب، نقشه مشخص و رعایت ضوابط و ملاحظات میراث فرهنگی باشد تا هرگونه مداخله احتمالی در بافت تاریخی با اطلاعرسانی شفاف و بررسی کارشناسی انجام شود.