برداشتهای شخصی در یک "دم"/ تجربههایی از مرگ و زندگی
گالری راه ابریشم این روزها میزبان نمایشگاهی با عنوان «دَم» که برداشتهای متفاوت عدهای از هنرمندان از یک سوژه واحد است.
به گزارش خبرنگار ایلنا، نمایشگاه عکس «دُم» این روزها در گالری راه ابریشم پارک لاله به نمایش درآمده است. این نمایشگاه درباره برداشتهای متفاوت افراد از یک موضوع واحد است. سمیرا داورفرا یکی از هنرمندان حاضر در این نمایشگاه درباره این پروژه اظهارکرد: همه ما روزانه با ورود به فضای مجازی به صورت اتفاقی تصاویری را میبینیم که انتخاب آن با ما نیست.
او درباره انتخاب این سوژه توضیح داد: هرکدام از ما تصاویری را انتخاب کردیم و در مجمموعهای قرار دادیم. پس از بررسی این موضوعات در جلسات مختلفی که حدود یکسال طول کشید به یک تصویر واحد رسیدیم.
این هنرمند با بیان اینکه این تصویر به صورت کاملا اتفاقی انتخاب شدهبود، ادامه داد: بدون اینکه سابقه و مضمونی درباره آن عکس بدانیم تصویر را انتخاب کردیم. در ابتدا برایما مهم بود که تصویر، تصویر شناخته شدهای نباشد و عکاس معتبری آن را نگرفته باشد و تنها عکس برای ما مهم بود.
داورفرا به احساسی که این عکس در هر یک از آنها زنده میکند، اشاره کرد و افزود: پس از انتخاب عکس، احساسات شخصیمان را بازسازی کردیم بعد از این پروسه آثار خود را خلق کردیم و زمانی که 70، 80 درصد از کار پیشرفت کرده بود دوباره به تصویر رجوع کردیم تا ببنیم که این موضوع عکس چیست و متعلق به کجاست.
او خاطرنشان کرد: پس از بررسیها متوجه شدیم هر کدام از ما به صورت شخصی از این تصویر بدون اینکه ما مرز آن را طی کنیم یا در آن جغرافیا بوده و آن را حس کرده باشیم، همان احساس را به صورت جهان شمول تجربه کردهایم.
این هنرمند ادامه داد: در این پروژه روی موضوعات مختلفی ازجمله بازه زمانی تولد، مادر، فرمهای مختلف سینما و پنجرههایی که به عنوان روزنه امید به دنیاهای مختلف باز میشود و همچنین موضوع ترس کار کردیم و همه از یک نتیجه واحد به موضوعات متفاوت رسیدیم.
داورفرا در پایان گفت: وقتی به این عکس نگاه میکردم برای من یادآور احساساتی بود که آن را تجربه کرده بودم و یک اتفاق از زندگیم زنده شد و روی آن کار کردم.
در گذشته عکسها هویت داشتند
سحر مختاری که با موضوع «طبیعت بیجان» در این نمایشگاه شرکت کرده، درباره این پروژه گفت: یکی از مهمترین عناصر شبکههای اجتماعی عکس است. با ورود شبکههای اجتماعی به زندگی، افرادی که ساعتها درگیر این شبکهها هستند تصاویر مختلف و متعددی روزانه میبینند. در صورتی که در گذشته اینگونه نبود و هر عکسی دارای هویت بود.
او با بیان اینکه تصمیم گرفتیم هجوم عکسها در شبکههای اجتماعی را دستمایه کارمان قرار دهیم، ادامه داد: زمانی که عکس مورد نظر را انتخاب کردیم تصمیم گرفتیم بدون در نظرگرفتن تاریخچه عکس، براساس برداشت شخصی خود به ایدههای مختلف برسیم.
این هنرمند افزود: وقتی به برداشتهای شخصیمان از عکس رسیدیم، تاریخچه این عکس را بررسی کردیم و متوجه شدیم این عکس متعلق به جنایتهایی است که علیه بشریت صورت گرفته و برای ما بسیار جالب بود که این اتفاق همچنان ادامه دارد و ما هنوز هم شاهد جنایاتی علیه بشریت هستیم.
مختاری درباره این عکس توضیح داد: این عکس مربوط به اتاق گازی در اردوگاههای آلمان نازیست که زنان و بچهها را در آنجا شکنجه میکردند. و این عکس آثار خنج کشیدن این زنان و کودکان روی دیوار است و نشان دهنده آخرین تلاش این افراد برای زندگیست.
![]()
او تصریح کرد: تاریخچه این عکس با برداشتهای شخصی ما از عکس تا حدودی یکسان بود و جنایت علیه بشریت موضوعی است که همچنان ادامه دارد.
«آن»
سمیرا داورفرا در این نمایشگاه موضوع مادر را پیگیری کردهاست و درباره ایدهاش میگوید: مادرم بعد از پارگی رگ مغز و جراحی مدتی در کما بود. بعد از بهبودی، شیوه نفس کشیدنش مانند همیشه نبود، گاهی در خواب با دهان باز نفس میکشید باصدای زیاد و نه چندان عمیق. اغلب هنگامی که او خواب است نگاهش میکنم و منتظرم نفس بعدی بیاید. شاید به انتظار یک لحظه، لحظهای که به فردا وصل میشود.
«طبیعت بیجان»
سحر مختاری با ایده طبیعت بیجان در این پروژه حضور دارد و دراینباره توضیح میدهد: همهی ما ناخواسته بخشی از طبیعت بیجان زندگی خود هستیم؛ صحنهای از پیشساخته شده که به ناچار بازیگرانشایم، همچون اجزایی ناتوان در کادری محدود و بسته از زمانی که متوجه این واقعیت شدم، دچار نوعی تنش و ترس شدم که ابعادش شیوهی زندگیام را تحت تاثیر قرارداده است.
«9 دقیقه»
فرزین فروتن با دیدن این عکس لحظه زندگی و مرگ برایش تداعی میشود و در توضیح این ایده میگوید: مطالعات نشان میدهد مدت زمان عمل سزارین برای خارج کردن نوزاد از شکم مادر و مدت زمان خفه شدن با گاز برابر 9 دقیقه است. این اثر هر 9 دقیقه خاموش میشود.
زمانی که ایده مطرح شد؛ دوربینم را برداشتم و به دنبال تجسم خودم از تولد و مرگ، عکسی از خود گرفتم. دوست داشتم عکس پر از نور باشد، پر از فلاش خوردن، اما نوری که خفه شده باشد؛ چون گاز و خفهگی هم گوشهی ذهنم نشسته بود. به ایدهی استفاده از لایتباکس رسیدم، اما این بار نه با شیشهای شفاف، که با شیشهای مات؛ تا شاید انتزاعی باشد از آن خفهگی.
«روزنه»
سالومه سوزنچی این عکس را روزنه و پنجرهای دانسته از فضای خالی به بیرون و در اینباره میگوید: همیشه از فضای خالی ترسیدهام؛ از خلاء؛ از نبودن آدمها؛ از غیاب دیگران. برای رهایی از این ترس به رد و نشان آدمها پناه میبرم؛ به هر چیزی که از بودنشان در گذشته نشانی دارد و این یادآوری برای من پنجرهایست از آن فضای خالی به بیرون.
دیدن عکس این دیوار همراه شد با مجموعهای که بر مبنای غیاب کار میکردم. خراشهای روی دیوار برای من جای چنگ آدمها و ردی از حضوری بود که حالا غیاب است. از سوی دیگر، جای چنگها تلاشی بود برای «بودن».
تنها روزنهای، پنجرهای، یا راه خروجی نیاز داشتند تا تداوم یابند و نفس بکشند. بنابراین تصمیم گرفتم پنجره موضوع کارم باشد و آن پنجره را از سینما انتخاب کردم چون بخش اساسی از شناخت ما از دنیای بیرون محصول سینماست. دنیا را آنگونه میشناسیم که فیلمها به ما معرفی کردهاند.
«تکاپو»
شقایش سیروس نیز با ایدهای به نام «تکاپو» در این پروژه شرکت کرده است و در توضیح آن میگوید: نگاه کن، به خورشید نگاه کن. بیپرده به خورشید نگاه کن. اشکانت سرازیر میشوند درد تو را فرا میگیرد. و تو همچنان به دنبال مسیری میگردی تا به خورشید نگاه کنی. مستقیم و بیپرده. حقیقت. آیا این رنجی ارزشمند است، برای یافتن حقیقت؟ و تو همچنان نگاه میکنی، دوباره و دوباره.
این نمایشگاه که به صورت سلف کیوریت بوده و اعضا خود نمایشگاهگردانی کردهاند از تاریخ 21 خرداد تا سیو یکم در گالری راه ابریشم پارک لاله میزبان علاقهمندان است.
![]()