محافظت موزه بزرگ یزد از موریانه
همزمان با روند مرمت بنای تاریخی موزه بزرگ یزد، طرح جامع ایجاد سد محافظتی در برابر آسیب موریانه با هدف حفاظت پیشگیرانه و بلندمدت از بنا در حال اجراست؛ طرحی که با ایجاد سد شیمیایی در کف و دیوارهای بنا، مانعی میان کلنیهای موریانه و ساختمان موزه ایجاد میکند.
به گزارش ایلنا به نقل از وزارت میراث فرهنگی و گردشگری، احداث موزه در بناهای تاریخی، بهویژه بناهای خشتی، در بسیاری از نقاط جهان رویکردی مرسوم و مورد استقبال است؛ بااینحال، حفاظت از این بناها و رعایت استانداردهای حفاظتی موزهها، به دلیل ویژگیهای کالبدی و شرایط خاص بناهای تاریخی، با چالشهای ویژهای همراه است.
یکی از مهمترین دغدغههای حفاظتی در موزههای مستقر در بناهای تاریخی خشتی، پیشگیری از آلودگی و آسیبهای ناشی از موریانه است.
در موزه بزرگ یزد نیز از ابتدای آغاز روند مرمت بنا، این موضوع بهصورت تخصصی مورد توجه قرار گرفته و برنامهای جامع برای ایجاد سد محافظتی در برابر موریانه، همزمان با مراحل مرمت، طراحی و اجرا شده است.
در این طرح، با ایجاد یک سد شیمیایی در کف و دیوارهای بنا، مانعی محافظتی میان کلنیهای موریانه و ساختمان ایجاد میشود. این روش با توجه به شرایط و ابعاد بنای موزه و با هدف تأمین حفاظت بلندمدت در برابر آسیب موریانه طراحی شده و دوام متوسط آن حدود ۲۵ سال برآورد میشود.
اجرای کامل این سد حفاظتی در بنایی تاریخی با ابعاد و ویژگیهای خاص موزه، به دلیل ضرورت هماهنگی با مراحل مختلف مرمت، نیازمند برنامهریزی دقیق و اجرای همزمان با عملیات مرمتی است. بر همین اساس، تاکنون عملیات ایجاد سد شیمیایی در حدود ۸۰ درصد از بخشهای بنا انجام شده است.
در حال حاضر نیز ادامه عملیات برای تکمیل این فرایند پیشگیرانه و حفاظتی در موزه بزرگ یزد در حال اجراست تا با تکمیل سد محافظتی، زمینه برای حفاظت مؤثرتر و بلندمدت از این بنای تاریخی در برابر آسیبهای موریانه فراهم شود.