خبرگزاری کار ایران

الحاق به سازمان جهانی تجارت، فرصتی برای اصلاح

الحاق به سازمان جهانی تجارت، فرصتی برای اصلاح

الحاق به سازمان جهانی تجارت با تعهداتی برای شما همراه است که این تعهدات از طرفی باعثمی شود سیستم داخلی شما بهبود پیدا کند و هم حضور شما در سازمان جهانی تجارت باعثتقویت نظام چند جانبه تجاری می شود و به فراگیرتر شدن آن کمک می کند.

" الحاق به سازمان جهانی تجارت فرصتی برای اصلاح، تجربه کشورهای در حال توسعه " عنوان نشستی بود که در موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی با حضور سرافینو مارچز کارشناس و مدرس سازمان جهانی تجارت به عنوان سخنران اصلی و محمدرضا رضوی رییس محترم موسسه به عنوان مباحثو همراهی و حضور صادق بیگدلی مدیر کل محترم دفتر نمایندگی تجاری سازمان توسعه تجارت و آقای میر هادی سیدی عضو هیات علمی و مشاور موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی برگزار شد.

به گزارش ایلنا، محمدرضا رضوی در ابتدای نشست ضمن خیر مقدم به حضار محترم و سخنران اصلی، بر اهمیت توجه به سیاست تجاری و روندهای بین المللی و تجربه کشورهای دیگر در زمینه موضوعات تجاری را مفید و لازم دانستند. ایشان سخنرانی و نشست حاضر را در راستای پوشش دادن به این نیاز دانسته و حضور آقای مارچز را در این نشست مغتنم شمردند. در ادامه جلسه بیگدلی به معرفی سخنران پرداختند.

ایشان با اشاره به سوابق فعالیت مارچز در آنکتاد، آشنایی ایشان را با ابعاد توسعه ای و تجربه کشورهای درحال توسعه مورد تاکید قرار دادند و افزودند که ایشان از ابتدای تاسیس سازمان یعنی در سال ۱۹۹۵ در سازمان جهانی تجارت فعالیت دارند و در بخش های مختلف این سازمان و حوزه های کاری متعدد آن صاحب تجربه و دانش هستند. به همین جهت از ایشان درخواست شده که دانش و تجربیات خودشان را در این نشست با ما در میان بگذارند.

صادق بیگدلی مدیر کل محترم دفتر نمایندگی تجاری سازمان توسعه تجارت با اشاره به نقش سازمان جهانی تجارت در جهان امروز الحاق به این سازمان را فرصتی برای انجام اصلاحات عنوان کردند وافزودند بر خلاف دهه نود که تصور می شد بین مقررات سازمان جهانی تجارت و فرایند جهانی شدن با اهداف کشورها ودولت ها برای حصول به توسعه اقتصادی و اجتماعی و صنعتی شدن تباین و تنش وجود دارد امروزه اندیشمندان توسعه و حتی کارشناسان آنکتاد بطور فزاینده ای ازنقش سازمان جهانی تجارت در این رابطه تقدیر می کنند. الحاق به این سازمان حقیقتاً فرصتی برای انجام اصلاحات ضروری برای کشورهای در حال توسعه محسوب می شود.

سپس سخنران اصلی نشست سرافینو مارچز کارشناس و مدرس سازمان جهانی تجارت ضمن تشکر از ریاست محترم موسسه و دعوت ایشان برای این سخنرانی، به نقش سازمان جهانی تجارت اشاره کردند و گفتند که امروزه بیش از ۹۷ درصد از تجارت تحت پوشش مقررات سازمان جهانی تجارت صورت می گیرد و اعضای این سازمان از ۱۲۸ عضو در سال ۱۹۹۵ با عضویت ۳۲ کشور دیکرامروز به ۱۶۰ عضوافزایش یافته است. کشور سیشل هم به عنوان ۱۶۱ امین کشور بزودی به عضویت سازمان درخواهد آمد.

علاوه بر این، ۲۲ کشور از جمله ایران هم در حال عضویت به این سازمان هستند. تاکنون ۱۳ کشورعضو سازمان ملل درخواست عضویت درسازمان جهانی تجارت را نکرده اند و این نشان دهنده جهانی و فراگیر بودن سازمان جهانی تجارت است.

در خصوص ارتباط بین الحاق به سازمان جهانی تجارت و اصلاحات داخلی، موضوع را می شود دوسویه دید. اینکه الحاق موجب اصلاحات می شود و اینکه اصلاحات موجب الحاق می شود. باید توجه داشت که ابتدا در نتیجه اصلاحات داخلی ضرورت الحاق به سازمان جهانی تجارت مطرح می شود و پس از آن این الحاق به سازمان است که سبب ساز اصلاحات داخلی می شود. از نظر من الحاق حکم کنشیار(کاتالیزور) اصلاحات داخلی در کشور را دارد. وقتی شما به عضویت در سازمان جهانی تجارت در می آیید بدلیل اصلاحات انجام شده به سطح پیش بینی پذیری بالاتری در اقتصاد ارتقا پیدا می کنید. شما به سازمان جهانی تجارت تعهد می دهید و این موجب افزایش اطمینان خاطر به کشورهای دیگر می شود.

تعهدات شما فی الواقع حقوق دیگر اعضا محسوب می شود و تعهدات دیگر اعضا حقوق شما را تامین می کند. بدین ترتیب یک نظام حقوقی مبتنی بر حقوق و تعهدات شکل می گیرد که قابلیت پیش بینی پذیری بیشتری به شما می دهد.

سوال این است که منافع الحاق کدامند؟ یکی از منافع خیلی مهم الحاق تا حدودی غیر ملموس است و آن اینکه با الحاق شما در واقع چارچوب حقوقی خود را بهبود می بخشید. پس ازالحاق شما چارچوب حقوقی بهتری خواهید داشت که می توانید به واسطه آن در تنظیم، اعمال و اجرای سیاست های خود، از این چارچوب بهره برداری کنید. این چارچوب هماهنگی های داخلی را تقویت می کند و سیستم بررسی داخلی هم در آن تعبیه شده است.

نفع دومی که من می خواهم اشاره کنم مربوط به دسترسی به بازار می شود. وقتی شما بازار را باز می کنید مصرف کنندگان بهره مند می شوند. هم قیمت های پایینتری می پردازند وهم حق انتخاب های بیشتر و متنوع تری دارند. بنا برا ین با الحاق قطعاً مصرف کنندگان منتفع می شوند.

همین اقدام باعثنفع دیگری هم می شود. بدین ترتیب که فشار رقابتی به تولید کنندگان داخلی وارد می کند و باعث می شود برخی شرکت ها نتوانند به فعالیت خود ادامه دهند و برخی موفق تر شوند. این وضعیت پیغام مهمی را به داخل می دهد که باید تلاش نمایند تا در رقابت برنده شوند و این بهره وری کل اقتصاد را بالاتر می برد.

نفع بعدی از محل شفافیت حاصل می شود. شفافیت هم در سطح ملی و هم در سطح بین المللی می تواندبه سلامت سیستم شما کمک کند.

الحاق به سازمان جهانی تجارت با تعهداتی برای شما همراه است که این تعهدات از طرفی باعثمی شود سیستم داخلی شما بهبود پیدا کند و هم حضور شما در سازمان جهانی تجارت باعثتقویت نظام چند جانبه تجاری می شود و به فراگیرتر شدن آن کمک می کند.

حضور شما در سازمان به شما امکان می دهد از نظام حل و فصل اختلافات سازمان بهره مند شوید. می توانید دیگران را وادار کنید به تعهداتشان در قبال شما عمل کنند. البته دیگران هم می توانند همین اقدام را در مورد شما انجام دهند.

در کنار منافع، الحاق هزینه هایی هم دارد. شما برای تطبیق مقررات خود با سازمان جهانی تجارت باید راه درازی را طی کنید. اجرای تعهدات هزینه دارد. باید مقررات و قوانین را عوض کنید و نهادهای متعددی برای اجرای برخی از تعهدات در زمینه های استانداردها، حقوق مالکیت فکری و نظایر آن ایجاد کنید.

از طرف دیگر بدلیل کاهش نرخ های تعرفه گمرکی، درآمدهای حاصل از گمرکات شما کاهش پیدا می کند. البته اگر حجم تجارت بالاتر برود این کاهش می تواند تا حدودی جبران شود. در عین حال اگر لازم باشد شما می توانید با وضع مالیات داخلی که در سازمان جهانی تجارت اقدامی مجاز محسوب می شود، درآمدهای کاهش یافته را جبران کنید.

حذف موانع غیر تعرفه ای مورد دیگری است که در جریان الحاق شما رخ می دهد و پس از الحاق شما فقط محدود به استفاده از تعرفه ها می شوید. از این نظر برخی از ابزارهایی که قبل از الحاق می توانستید استفاده کنید دیگر قابل استفاده نخواهد بود. البته پس از الحاق شما هنوز از فضای سیاستگذاری و انعطاف در این زمینه برخوردارید. مثلا در مورد یارانه ها، اکثر یارانه ها مجازند مگر اینکه به صادرات یا به استفاده از کالاهای داخلی بجای کالاهای وارداتی(محتوای داخلی) مربوط شوند.

استفاده از سیاست صنعتی در سازمان جهانی تجارت ممنوع نیست. شما می توانید از ابزارهای تعرفه ای استفاده کنید از یارانه ها به استثنای یارانه های صادراتی استفاده کنید شما می توانید در الحاق برای کسب فضای سیاست گذاری مناسب برای خودتان مذاکره کنید. برخی از اعضای سازمان در حوزه تجارت کالا سیاست صنعتی اتخاذ کرده اند اما بیشتر بر بخش خدمات و متنوع سازی آن متمرکز شده اند. چرا که حتی خدمات در ارزش کالاها هم منعکس شده است، خدمات حمل و نقل، خدمات بیمه و خدمات مالی وتوزیع و… بخش قابل توجهی از هزینه کالا را تشکیل می دهند.

نوع تجارتی که امروزه رایج است تولید کالای کامل در یک کشور و صدور آن به کشور دیگر نیست بلکه زنجیره ارزش جهانی مطرح است و هر کشوری سهمی در تولید هر کالا پیدا می کند و ارزش افزوده ای را به خود اختصاص می دهد. ممکن است شما یک کالا را به ۱۰۰ دلار صادر کنید اما در واقع ارزش افزوده شما ممکن است فقط ۱۰ دلار باشد.

استفاده از نیروی انسانی و سرمایه انسانی و علمی می تواند به شما این امکان را بدهد که به سمت اقتصاد دانش محور حرکت کنید باید نگاهتان را وسیعتر کنید و خودتان را فقط منحصر به مفاهیم سنتی تجارت نکنید.

بیگدلی در مقام رییس جلسه پس از سخنان سخنران اصلی گفت به عنوان دفتر نمایندگی تجاری ما به سیاست تجاری به عنوان ابزاری برای رسیدن به اهداف خودمان نگاه می کنیم و در این راستا الحاق به سازمان جهانی تجارت هدف ما نیست بلکه وسیله ای در راه رسیدن به هدف ما محسوب می شود. گاهی در ایران این سوال مطرح می شود که آیا الحاق به سازمان مسیر درستی برای ما محسوب می شود یا نه؟

همانگونه که آقای مارچز گفت ما بزرگترین اقتصاد خارج از سازمان محسوب می شویم و با توجه به اینکه ما عمدتاً به بازارهای کشورهای همسایه متکی هستیم باید بدانیم که اکثر همسایگان ما مثل قزاقستان، افغانستان، عراق و آذربایجان در حال عضویت هستندو این می تواند برای ما اهمیت داشته باشد و باید به آن توجه کنیم که بعد از الحاق آنها چه تاثیری بر بازارهای منطقه ای ما ایجاد خواهد شد؟

به هر حال چه دوست داشته باشیم و چه نه، همه گیر شدن سازمان جهانی تجارت باعثمی شود که عدم الحاق به سازمان نماد انزوای ما محسوب و باعثافزایش هزینه مبادله ما شود. به همین جهت جذب سرمایه خارجی دشوارمی شود و در زنجیره ارزش جهانی جایگاهی نخواهیم داشت.

در مرور تجربه کشورهای دیگر به نمونه های خوبی برمی خوریم که نظام چندجانبه تجاری به نفع آنها تمام شده است. در فیلیپین شرکت هواپیما سازی بوئینگ کارخانه تاسیس کرده و منافعی از این منظر نصیب فیلیپین شده است. حتی تولید ساعت های سوییسی که اکنون در چین صورت می گیرد هم با مشارکت شرکت های سوییسی و با بسیاری از اجزاء و قطعات تولیدی شرکت های سوییسی و ارزش افزوده خدمات سوییسی فراهم می آید بر این اساس این کشورها به این نتیجه رسیده اند که ترس و واهمه اولیه از نظام چند جانبه تجاری و جهانی شدن ضرورتی نداشته و در عمل منافع ملموسی نصیب این کشورها کرده است.

نکته دیگری که باید اشاره نمایم این است که بسیاری از نگرانی هایی که در ایران در خصوص الحاق به سازمان جهانی تجارت وجود دارد بی موردو غیر واقعی است و ما باید این نگرانی ها را با شناختن درست نظام تجاری چند جانبه بر طرف نماییم. در عین حال چالشهای اساسی هم در این راستا باقی خواهد ماند و لازم است به صورت عالمانه به این چالشها هم بپردازیم.

همچنین باید به منافع و فرصت های الحاق هم تاکید کنیم. یکی از این منافع این است که شما بدون خدمات کارامد نمی توانید اقتصاد کارامدی داشته باشید. و الحاق به شما کمک می کند که خدمات کارآمد داشته باشید. از طرف دیگر باید بدانیم که فضای سیاست گذاری پس از الحاق به سازمان جهانی تجارت هم وجود خواهد داشت. و لی این موکول به این است که شما این نظام را بشناسید و از این فضای سیاستگذاری استفاده کنید.

در ادامه این نشست دکتر رضوی به عنوان مباحث مواردی را به صورت کوتاه بیان کردند. ایشان اصلی ترین پیام سخنان آقای مارچز را این دانستند که درگیر شدن کشور در فرایند الحاق به اصلاح امور داخلی کمک می کند و تغییرات غیر قابل بازگشتی را رقم می زند.

ایشان با تایید این نکته گفتند، حتی پروفسور استیگلیتز در خصوص جذب سرمایه گذاری مستقیم خارجی گفته که ورود سرمایه خارجی باعثمی شود که سیاست ها ی دولت ها از جامعیت برخوردار شوند و دولت ها یکجانبه عمل نکنند و این نکته مطلوبی است. در عین حال باید به دونکته هم اشاره کنم که جهانی شدن هم منافع و هم هزینه به همراه دارد. آقای مارچز به منافع اشاره کردند واین قابل فهم است جون ایشان توصیه کننده به الحاق هستند و در این سازمان فعالیت می کنند.

البته برخی از مطالعات نشان می دهند که هزینه ها کدامند و ما باید اینها را بخوانیم و بدانیم که لزوماً وارد باغ پر از گل نمی شویم بلکه ابعاد منفی هم در این زمینه وجود دارد و ما باید در الحاق این زمینه های منفی را بپذیریم و چون ما دیر عضو این سازمان می شویم این ابعاد برایمان بیشتر هم خواهد بود. وقتی برزیل، ژاپن یا کره جنوبی به عضویت سازمان در می آمدند قطعاً از آزادی عمل بیشتری برخوردار بودند.

مثلاً برزیل اخیراً نرخ تعرفه گمرکی خودرو را به ۳۵ درصد افزایش داده است که نشان می دهد این کشور در بخش خودرو ۳۵ درصد تعرفه در مذاکرات در نظر گرفته ولی برای الحاق ما رقم مشابه از ۱۰ و ۱۲ درصد بیشتر نخواهد بود. پس اگر مفروض بگیریم که هزینه الحاق ما بیشتر خواهد بود به همبن نسبت باید هوشمندی بیشتری به خرج دهیم تا یاد بگیریم که درخواست ها از ما چیست و چگونه می توانیم با آنها روبرو شویم. و راه مناسب برای الحاق کدام است و اساساً چه راههایی و چه انتخابهایی در برابر ما قرار دارد و دراین راه نیاز به هوشمندی و تخصص دولت، هوشمندی فعالین اقتصادی، توان و تسلط حقوقی به مقررات سازمان جهانی تجارت و هوشمندی نظام برای مذاکرات اصولی داریم. الحاق یک موضوع ساده کاهش تعرفه ها و نظایر آن نیست بلکه فوق العاده پیچیده است و به همین جهت ما نیاز داریم تخصص و مهارت در این زمینه را تقویت کنیم.

نکته مهم دیگر که در نقد آقای مارچز طرح می کنم پروفسور پاتنام هم به آن اشاره می کند این است که قواعد حقوقی بخشی ازجهانی شدن هستند که توسط قدرتهای بزرگ مورد تاکید قرار می گیرند تا سیستم حقوقی خود را به دیگر کشورها تحمیل کنند. باید توجه داشت که بخشی از نظام حقوقی سازمان جهانی تجارت منبعثاز نظام فکری آنگلوساکسونی است.

نکته دیگری که می خواهم اشاره کنم این است که بخش اعظمی از عملکردی که برای موفقیت عنوان می شود به چین برمی گردد. مثلاً گفته می شود ۶۰۰ میلیون نفر در دهه گذشته در جهان از فقر رهایی یافته اند. اما وقتی به جزئیات آماری این مورد توجه می کنیم می بینیم چین به تنهایی ۶۱۷ میلیون نفر را از فقر رهایی داده است.

بنابراین معنای این آمار این است که در کل دنیا ۱۷ میلیون به تعداد فقرا اضافه شده ولی چین به تنهایی توانسته با عملکرد خوب خود موجب کاهش میلیونر فقر در کل جهان شود. از این نظر نباید بهبود وضعیت را تماماً به الحاق به سازمان جهانی تجارت نسبت دهیم و از عملکرد چین غفلت کنیم، ‌این عملکرد توانسته تاثیر مثبتی بر آمارهای جهانی در حوزه تجارت گذاشته است.

نکته پایانی همانگونه که می دانید امکان این وجود دارد که از روشهای مختلفی برای پی گیری سیاست صنعتی استفاده کنیم تا افزوده بیشتری به زنجیره ارزش جهانی داشته باشیم. اینکه در قعر زنجیره ارزش جهانی باشیم و به تولید نفت و اقلام پایه ای نفت مشغول باشیم، کار سختی نیست، بلکه ارتقای جایگاهمان در زنجیره ارزش مهم است پروفسور جرافی که از ۱۹۷۶ مطالعات خود را در حوزه زنجیره جهانی ارزش انجام داده به این نکته اشاره می کند که لازم است ما کثیری از امور از قبیل تحقیق و توسعه و نظایر آن را انجام دهیم تا جایگاه مناسب خودمان را در زنجیره ارزش جهانی تعیین کنیم. در غیر این صورت وضعیت مطلوبی نخواهیم داشت.

در ادامه جلسه سرافینو در پاسخ به نقدهای دکتر رضوی گفتند که قطعاً الحاق به سازمان جهانی تجارت هزینه هایی به همراه دارد. در خصوص نقش قوانین و قواعد باید گفت که من با نظر آقای دکتر رضوی موافق نیستم. در هر کشوری هر گروهی حقوقی دارند. در اغلب سیستم ها شهروندان، تجار، مصرف کنندگان و تولید کنندگان حقوقی دارند و هر کشور تلاش می کند این حقوق را در نظام حقوقی خود رعایت کند و این الزاماً ربطی به آموزه های آنگلوساکسون ندارد.

در خصوص نقش چین در آمارهای موفقیت تجاری، بنده هم به نقش برجسته چین اشاره کردم. در مورد سایر کشورها هم گفتم که برخی از کشورها مثل کامبوج و عربستان موفق تر بودند و برخی مثل نپال نه.

در مورد زنجیره ارزش جهانی هم من موافقم که خیلی کارها باید انجام دهیم تا مشارکت و سهم خودمان را دراین زنجیره ارتقاء دهیم.

بیگدلی در ادامه گفتند که در خصوص نقش قواعد و بستر حقوقی باید گفت که نظرات انتقادی زیادی وجود دارد و این مقوله همیشه بخشی از نظریات انتقادی را به خود اختصاص داده است. از زمان مستعمرات این بحثمطرح بوده و به شکل های مخلف بروز و ظهور پیدا کرده است.

اما من مایلم به نظراقتصاددان توسعه آقای دنی رودریک اشاره کنم که بدرستی معتقد است یک سیستم حقوقی نمی تواندبا شرایط و ویژگی های همه تطبیق داشته باشد. اما ایشان می گویند هر نظام حقوقی داشته باشیم ما نیاز به انگیزه و محرک در درون این نظام داریم تا بتواند فعالیتها را سامان دهدو به همه اطمینان دهد که تلاشهای آنها پاداش مناسب را خواهد داشت. این لزوماً به معنی تاکید بر ارزشهای آنگلوساکسون نیست بلکه نظام های متعدد و متفاوتی همین الان رایج است.

از نظر من الحاق به سازمان جهانی تجارت بطور فزاینده ای به پیش نیاز موفقیت اقتصادی برای رهایی از اقتصاد نفتی و تبدیل شدن به اقتصاد دانش محور و هر نوع بهبودی که در ذهن ما در خصوص اقتصاد وجود دارد بدل شده است. ا ز نظر من اگر شما الحاق به سازمان را کنار بگذارید در واقع پیش نیاز مهمی را ندیده گرفته اید.

در ادامه جلسه میرهادی سیدی مشاور رییس موسسه مطالعات و پژوهش های بازرگانی در خصوص بحثالحاق به سازمان جهانی تجارت به نکاتی اشاره کردند. ایشان گفتند که ما در مباحثداخلی اقتصاد کشور به موضوع ناهماهنگی داخلی(Coordination Failure) در بین دستگاههای مسئول اشاره می کنیم و همین امر را مانعی در برابر کارکرد مناسب اقتصاد و هزینه ای برای آن می دانیم که بحثدرستی هم هست. در همین رابطه باید گفت که نوع دیگری از ناکامی در هماهنگی وجود دارد که هزینه های ما را افزایش می دهد و آن ناهماهنگی با روندهای بین المللی است.

ما با عدم الحاق به سازمان جهانی تجارت در هماهنگی با روندهای بین لمللی و ظوابط مورد عمل کشورها در عرصه جهانی دچار ناکامی می شویم و این ناکامی هزینه های ما را افزایش می دهد. بنا براین ما در سطح بین المللی هم دچار شکست در هماهنگی(Coordination Failure) شده ایم. الحاق به سازمان جهانی تجارت تا حد زیادی این شکست را برطرف می کند و ضرورت دارد.

نکته دیگر این است که در شرایط فعلی جهانی شدن، الحاق به سازمان جهانی تجارت پیش شرط داشتن اقتصادی پویا و در کلاس بین المللی است و بدون آن عملاً حصول به اهداف ملی اقتصادی و توسعه غیر ممکن می شود. عدم توجه به این امر هزینه های زیادی به اقتصاد ما تحمیل می کند. وقتی شرایط تولید به نحوی است که شما بجای تولید کالاهای نهایی، تولید کننده اجزاء و قطعات هستید، چگونه می توانید بدون هماهنگی با دیگران برای تولیدات آنها اجزاء و قطعات تولید کنید. این امر به سطح عالی تری از هماهنگی نیازمند است و بخش اعظم این هماهنگی با الحاق به سازمان جهانی تجارت و در بستر نظام چند جانبه تجاری می تواند محقق شود.

نکته دیگر اینکه، باید توجه داشت پس از الحاق به سازمان جهانی تجارت سیاست گذاری صنعتی و تجاری دشوارتر می شود، چرا که در این صورت کشور وارد تعامل های بین المللی شده و تعهدات بین المللی پیدا می کند. بنا براین در این شرایط اولاً ابزارهای شما بدلیل محدودیت های ایجاد شده محدود می شود و تغییر پیدا می کند.

پس شما برای رسیدن به اهداف خاص سیاست های خود ابزارهای محدودتری در اختیار خواهید داشت و استفاده از این ابزارها به هوشمندی بیشتری نیاز خواهد داشت. در چنین شرایطی شما باید تسلط خیلی بالایی به مقررات بین المللی بویژه مقررات سازمان جهانی تجارت پیدا کنید. اساساً در چنین شرایطی سطح توان کارشناسی بالاتری در دولت مورد نیاز است و لازم است تا برای ارتقای سطح کارشناسی فعلی دولت وجامعه علمی و دانشگاهی اقدام لازم صورت گیرد.

سیدی در بخش دیگری از سخنان خود مطرح کردند که در خصوص الحاق به سازمان جهانی تجارت دو رویکرد وجود دارد. عده ای معتقدند که ما باید ابتدا شروع به انجام اقدامات ضروری داخلی برای کسب آمادگی لازم برای الحاق کنیم و پس از انجام این اقدامات درخواست الحاق خودمان را به جریان بیاندازیم. گروه دیگری معتقدند که کسب آمادگی باید در جریان الحاق صورت گیرد چرا که در این روند حدود یک دهه و حتی بیشتر فرصت وجود دارد و بهتر است به سرعت الحاق را آغاز کنیم چرا که به حد کافی تاخیر غیر لازم در این فرایند ایجاد شده است و تلف کردن زمان مشکلی را حل نخواهد کرد.

البته الحاق به سازمان جهانی تجارت غذایی است که نیاز به افزودنی های ملی دارد و اگر این افزودنی ها به درستی تعیین نشده باشد و در زمان مناسب به این فرایند اضافه نشود، الحاق به سازمان موفقیت چندانی برایمان نخواهد داشت. اینکه این افزودنی های که در قالب کسب آمادگی های کارشناسی، سیاست گذاری های مکمل در حوزه های کلان اقتصادی و نظایر آن خواهد بود چیست، خود محتاج توجه ویژه می باشد و مسئولیت های ما و شما را سنگین تر می کند.

در ادامه این نشست پرسشهای حضار محترم مطرح و پاسخ سخنران اصلی ارایه گردید.

ارسال نظر
پیشنهاد امروز