نثاری در گفتوگو با ایلنا:
تأمین کالاهای اساسی از مرزهای زمینی از این پس یک الزام برای کشور است/ اجازه ندهیم توقف کالاها در مرزها منجر به افزایش قیمتها شود
این عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی گفت: تأمین کالاهای اساسی از طریق مرزهای زمینی از این پس به یک ضرورت برای کشور تبدیل شده است،باید برای این بخش راهبردی اجرایی، بدون دغدغه و همراه با توسعه زیرساختها تدوین شود. توقف طولانی کامیونها در مرزها، علاوه بر افزایش کرایه حمل، قیمت تمامشده کالاها را افزایش داده و زمینه کمبود کالا و فعالیت دلالان را فراهم میکند.
علیرضا نثاری در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، درباره اینکه پس از محاصره دریایی بخش عمدهای از واردات و صادرات کشور به مرزهای زمینی منتقل شد اما اکنون رانندگان از توقف ۱۰ تا ۱۵ روزه در مرزها مخصوصا مرزهای دوغارون، میرجاوه و بازرگان گلایه دارند، آیا نباید در خصوص زیرساخت در مرزهای زمینی بازنگریهایی صورت گیرد تا در شرایطی مانند آنچه که امروز در کشور وجود دارد تامین کالاهای اساسی با مشکل روبهرو نشود، گفت: معتقدم تامین کالاهای اساسی از طریق مرزهای زمینی از این به بعد برای کشور ما یک الزام خواهد بود و باید راهبرد اجرایی و بدون دغدغه برایش تعریف شود.
این عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی گفت: در گذشته باتوجه به این که نیازهای کشور از طریق جنوب کشور تأمین میشد و مشکل خاصی هم وجود نداشت. شاید تاکنون توجه ویژهای به حملونقل و واردات از مرزهای زمینی نشده بود و این حوزه آنگونه که باید مورد توجه قرار نگرفته بود تا زیرساختهای لازم برای آن طراحی و اجرا شود و این یک واقعیت است.
وی خاطرنشان کرد: اگر امروز مشاهده میکنیم که به دلیل افزایش تردد و نبود زیرساختهای لازم، رانندگان زحمتکش از وضعیت موجود گلایهمند هستند، این موضوع یک واقعیت غیرقابل انکار است. البته بخشی از این معطلیها به کنترلهای مرزی کشورهای همسایه هم مربوط میشود؛ زیرا گیتهای ورودی و خروجی تنها در اختیار ما نیست و در سوی دیگر مرز هم کشورهایی دومی مانند ترکیه، عراق و پاکستان قرار دارند که کنترلهای آنها هم بر روند عبور و مرور تأثیرگذار است و این موضوع یک مقدار کنترل عبور و مرور را سخت میکند.
نثاری تاکید کرد: موضوع از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و اگر بخواهیم برای آینده یک راهبرد عملیاتی و اجرایی داشته باشیم که دیگر با چنین مشکلاتی مواجه نشویم، باید از یک سو از طریق تفاهمنامههای دوجانبه این مشکلات را برطرف کنیم و از سوی دیگر، زیرساختها را در حوزه ایجاد پارکینگ، کاهش زمان توقف و فراهم کردن امکانات رفاهی برای شرایط پیک توسعه دهیم. برای مثال، اگر قرار باشد در طول ۲۴ ساعت ۳هزار تریلی از یک مرز عبور کند اما زیرساخت تنها برای عبور ۴۰۰ تریلی طراحی شده باشد، طبیعی است که روند تردد قفل خواهد شد و مشکلات متعددی ایجاد میشود.
وی ادامه داد: در جلسهای که با وزیر راه و شهرسازی داشتیم، با محوریت سازمان راهداری، مسئولان قول دادند زمینه تسهیل و رفع این مشکلات را فراهم کنند؛ اما تحقق این موضوع قطعاً زمانبر خواهد بود. همزمان با افزایش واردات از مرزهای زمینی، تمهیدات لازم برای رفع این مشکلات هم در دستور کار قرار گرفته است، اما تا رسیدن به نتیجه نیازمند زمان هستیم و آثار آن بهتدریج نمایان خواهد شد.
این نماینده مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه اکنون برای کشور، زمان مهمترین مسئله است، گفت: حتی در شرایط عادی هم واردات از مرزهای زمینی، بدون هیچ مشکلی، فرآیندی زمانبر است؛ زیرا فاصله، کنترلها و رفتوآمدها ذاتاً زمانبر هستند. حال اگر این کنترلها و محدودیتها هم به آن اضافه شود، طبیعتاً شرایط دشوارتر خواهد شد. به نظر من، زمان آن رسیده است که یک عملیات اجرایی متقن و برنامهریزیشده، همراه با زمانبندی مشخص، برای رفع مشکلات مرزهای ورودی کالاهای اساسی تدوین شود.
وی در پاسخ به این که امروز کشور در شرایط جنگی است و بیش از هر زمانی باید به معیشت و اقتصاد مردم فکر کرد؛ این توقف کالاها و افزایش قیمت حمل و نقل خود باعث افزایش قیمت کالاها و گرانی مایحتاج مردم خواهد شد و آیا این مسئله به تورم دامن نخواهد زد، گفت: این امر کاملاً بدیهی است؛ حتی در شرایط عادی هم اگر کالا از مسیر زمینی وارد شود، قیمت تمامشده آن برای مردم قطعاً بیشتر از واردات از بنادر جنوبی و مسیر دریایی خواهد بود و این موضوع کاملاً روشن است.
این عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: علاوه بر این، تعلل و توقف بیش از حد در مرزها هم موجب افزایش کرایه حملونقل میشود، ممکن است بر کیفیت مواد غذایی تأثیر بگذارد و از سوی دیگر، زمانی که یک کالا دیرتر به بازار برسد، کمبود آن در بازار به بستری برای فعالیت سوداگران، دلالان و سوءاستفادهکنندگان تبدیل میشود. در نتیجه، این عوامل یک چرخه معیوب ایجاد میکند و شرایط را به شدت دشوارتر میسازند.
وی ادامه داد: به اعتقاد من در ته خط باید برای این تعللها و توقفهای غیرضروری یارانهای در نظر گرفته شود؛ به این معنا که اگر قرار بوده کالایی با یک قیمت مشخص به دست مصرفکننده برسد اما به دلیل این توقفها قیمت آن ۳۰ درصد افزایش یافته است، این افزایش تحت هر عنوانی حالا میخواهد کالابرگ یا هر چیز دیگری که نامگذاری میشود، از طریق حمایتهای دولتی برای مردم جبران شود که قطعا این کار هم نخواهد شد از همین رو باید مسیر تثبیت قیمتها و جلوگیری از افزایش خودسرانه قیمت کالاها را دنبال کنیم.
نثاری ادامه داد: پس راهکار چیست؟ راهکار هم ایجاد زیرساخت برای تسهیل رفتوآمد، جلوگیری از توقفهای غیرضروری در مرزها و رفع موانع است. این موضوع یا از طریق تفاهمنامههای دوجانبه وزارت راه و شهرسازی با کشورهای همسایه محقق خواهد شد یا از طریق توسعه و تسهیلگری زیرساختهای داخلی که بخشی از مشکلات را برطرف خواهد کرد.
وی درباره اینکه آیا زمان آن نرسیده است که روی واردات و صادرات بنادر کشور هم بازنگری صورت گیرد تا در مواقع ضروری با مشکلاتی روبهرو نشوریم، گفت: کشور ما، کشوری پهناور است و واردات از مسیر دریایی، قطعاً برای مصرفکننده ارزانتر تمام میشود. اینکه تاکنون بیشتر واردات از طریق بنادر جنوبی انجام شده، به دلیل پایینتر بودن قیمت تمامشده آن بوده است.
این نماینده مجلس شورای اسلامی یادآور شد: از سوی دیگر، عمده واردات کشور از چین انجام میشود و طبیعی است که نزدیکترین، آسانترین و کمهزینهترین مسیر، بنادر جنوبی کشور باشد. با این حال، با توجه به شرایط موجود، معتقدم باید در توزیع واردات میان بنادر شمالی، جنوبی و مرزهای زمینی بازنگری صورت گیرد تا در شرایط خاص با چنین مشکلاتی مواجه نشویم. البته این به معنای حرکت به سمت افزایش قیمت تمامشده کالا نیست، زیرا حتی در بهترین شرایط هم واردات از مسیر زمینی گرانتر از مسیر دریایی خواهد بود.
وی تاکید کرد: باید همچنان بر واردات از مسیر دریایی به دلیل ارزانتر بودن آن برنامهریزی شود، اما تا ابد این گونه نخواهد بود؛ با توجه به شرایط موجود و برنامهریزیهایی که از سوی حاکمیت، دولت و مجموعه نظام در حال اجراست، لازم است از تمامی ظرفیتهای کشور استفاده شود. اگر قرار باشد این وضعیت به یک راهبرد آسیبزا برای کشور و مردم تبدیل شود، باید مسیرهای جایگزین تعریف کنیم تا اگر به هر دلیل یکی از گلوگاههای وارداتی کشور مسدود یا دچار آسیب شد، بتوانیم در کوتاهترین زمان و با کمترین هزینه از سایر گلوگاهها برای تأمین نیازهای کشور استفاده کنیم.
این عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی گفت: شاید در گذشته هم به این موضوع اندیشیده شده باشد، اما به دلیل ارزانتر بودن قیمت تمامشده کالاها، تمرکز اصلی بر همان مسیرهای رایج بوده و آنچنان به این موضوع فکر نکردیم و اهمیت کافی به مسیرهای جایگزین داده نشده است. البته پایین بودن قیمت تمامشده اهمیت دارد، اما این مزیت زمانی ارزشمند است که استمرار داشته باشد. اگر آن مسیر با تهدید مواجه شود و بخواهیم بعداً از مسیرهای دیگر کمبودها را جبران کنیم، طبیعتاً شرایط دشوارتر خواهد شد.
وی بیان کرد: به نظر من، باید توزیع گلوگاههای وارداتی میان مرزهای زمینی و بنادر دریایی بهعنوان یک راهبرد جایگزین در کشور شکل بگیرد تا در مواقع اضطراری، هم از نظر زمان و هم از نظر هزینه، کمترین آسیب متوجه مصرفکنندگان، یعنی مردم، شود.