بقایی در نشست خبری:
اجازه نمیدهیم آمریکا تعیینکننده زمان جنگ یا صلح باشد/ هر زمان منافع ملی اقتضا کند از دیپلماسی استفاده میکنیم
سخنگوی وزارت امور خارجه با تأکید بر اینکه آمریکا هرگز تعیینکننده زمان جنگ یا صلح برای ایران نخواهد بود، گفت: تصمیمگیری درباره نحوه دفاع از کشور یا بهرهگیری از دیپلماسی، تنها بر اساس مصالح و منافع ملی و در چارچوب روندهای تصمیمگیری جمهوری اسلامی انجام میشود.
به گزارش خبرنگار ایلنا، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در نشست خبری صبح امروز گفت: امروز جلسهمان را در حضور سه شهید جاویدالاثر مدرسه شجره طیبه میناب آغاز میکنیم. شهید امیرعلی جدایی، شهید مسیحا سالاری و شهید ماکان نصیری همچنان مفقودالاثر هستند.
با تمام وجود، جنایتهای آمریکا را با تشییع تکههای پیکرهای کودکان میناب درک کردیم
وی با اشاره به تشییع قطعاتی از پیکر شهدای مدرسه شجره طیبه میناب گفت: هفته گذشته، همان اتفاقات قبلی تکرار شد، اما بار دیگر ایران شاهد صحنهای تاریخی و کمتر دیدهشده بود؛ تشییع دوباره فرشتگان این سرزمین، با پارههای پیکر دختران و پسران ایران.
سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد: دستها، پاها و انگشتان فرزندان این سرزمین، که بر اثر حملات آمریکا از پیکرشان جدا شده بود، بار دیگر عمق این فاجعه را به تصویر کشید. تصویر مادر سپیدمویی که از شدت درد و اندوه به خود میپیچید و حاضر نبود آخرین بازمانده از پیکر فرزندش را از دست بدهد، برای همیشه در حافظه ایرانیان باقی خواهد ماند.
وی تصریح کرد: چگونه میتوان به مادری گفت که تنها بخش باقیمانده از بدن فرزندش را تحویل دهد؟ چگونه میتوان آخرین یادگار یک فرزند را از آغوش مادر گرفت و به خاک سپرد، حتی اگر آن یادگار تنها تکه کوچکی از یک انگشت یا دست باشد؟ ما با تمام وجود، جنایتهای آمریکاییها را با تشییع تکهتکه پیکرهای عزیزانمان در میناب درک کردیم.
بقایی خطاب به کایا کالاس گفت: از خانم کایا کالاس که نگران حقوق بشر مردم ایران هستند و هر از چند گاهی بیانیهای در این خصوص صادر میکنند و افرادی را در فهرست تحریمهای حقوق بشری قرار میدهند، میپرسم؛ آیا اینها انسان نبودند؟
سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: از دولت فرانسه نیز سؤال میکنم؛ دولتی که همین هفته گذشته مدعی حمایت از مردم ایران و جامعه مدنی ایران شد و به بهانه اقدام متقابل ایران درباره دو دیپلمات فرانسوی ـ که در پوشش مأموریت دیپلماتیک، اقدامات مداخلهجویانه علیه ایران انجام میدادند ـ موضعگیری کرد باید پاسخ دهد که از کدام جامعه مدنی ایران سخن میگوید؟ آیا ایرانیانی که در معرض تجاوز نظامی و جنایت قرار گرفتند، بخشی از همین جامعه مدنی نبودند؟ چرا در برابر این جنایتها هیچ احساس مسئولیتی نشان ندادید، اما هنگامی که ایران در برابر اقدامات مداخلهجویانه شما واکنش نشان میدهد، پشت شعارهای حقوق بشر پنهان میشوید؟
اجازه نمیدهیم آمریکا تعیینکننده زمان جنگ یا صلح باشد
بقایی درباره اینکه گفته شده روز گذشته ایران و آمریکا مواضع خود را درباره ادامه مذاکرات به پاکستان ارائه کردهاند و با توجه به افزایش تجمیع ادوات جنگی آمریکا در منطقه، این وضعیت جنگ و مذاکره چگونه خواهد بود، گفت: چطور تصور میکنید که آنها در حال مدیریت جنگ هستند؟ جنگی که قرار بود ظرف سه روز ایران را فرو بپاشد و به تسلیم وادار کند، اکنون پس از پنج ماه، خودشان را در باتلاقی گرفتار کرده که با دست خود ساختهاند.
وی گفت: این مدیریت جنگ نیست. اینکه هر از گاهی مرتکب جنایات جنگی شوند و سپس به آن افتخار کنند، چیزی جز دستوپا زدن در فضاحتی نیست که با وسوسه رژیم صهیونیستی برای خود ایجاد کردهاند و طبیعتاً باید هزینه و تاوان آن را هم بپردازند. ببینید، به عنوان یک اصل، ما نه نگران نفت هستیم و نه دغدغه نگرانیهای آمریکا را داریم. آنچه برای جمهوری اسلامی ایران اصل و ملاک است، مصالح و منافع ملی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه تصریح کرد: تصمیمگیری درباره مصالح و منافع ملی یک کشور، یک معادله تکمجهولی نیست، بلکه متغیرهای متعددی در آن نقش دارند. در نهایت، آنچه برای ما تعیینکننده است، امنیت ملی و منافع ملی کشور است. تصمیمگیری در این زمینه هم در چارچوب یک روند کاملا شفاف و مشخص و با مشارکت همه دستگاههای تصمیمگیر در جمهوری اسلامی ایران انجام میشود و وزارت امور خارجه نیز یکی از این دستگاههاست.
وی تاکید کرد: قطعا ما هیچگاه اجازه ندادهایم و اجازه نخواهیم داد که آمریکا تعیینکننده زمان جنگ یا صلح باشد. تا هر زمان که منافع و مصالح ملی اقتضا کند، از کشور دفاع خواهیم کرد و هر زمان هم تشخیص دهیم که میتوان از ابزار دیپلماسی برای حفظ منافع ملی استفاده کرد، حتما از آن به عنوان یکی از ابزارهای تأمین منافع کشور بهره خواهیم گرفت.
حمله اوکراین به کشتی تجاری ایران بدون پاسخ نخواهد ماند
حامیان زلنسکی باید او را کنترل کنند
رفتار زلنسکی یادآور رفتار آنارشیستهای دوره جنگ جهانی اول است
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره حمله اوکراین به کشتی تجاری ایران گفت: قطعا همه طرفهایی که به هر نحوی خود را حامی و پشتیبان رژیم اوکراین میدانند، باید در این زمینه پاسخگو باشند. اساساً رفتار رئیسجمهور اوکراین یادآور رفتار آنارشیستهایی است که در آستانه جنگ جهانی اول، با اقدامات نمایشی و بسیار خطرناک خود، زمینهساز بحرانی شدند که پیامدهای آن دامنگیر سراسر اروپا شد.
وی گفت: شما نمیتوانید مطمئن باشید که یک اقدام نمایشی، صرفا برای جلب توجه یا نشان دادن جایگاهی که در واقع از وزن چندانی در معادلات بینالمللی برخوردار نیست، در همان حد باقی بماند. چنین اقداماتی میتواند تبعاتی غیرقابل پیشبینی برای خود شما و پیامدهایی گسترده برای کل منطقهای که آن را درگیر کردهاید، به همراه داشته باشد.
بقایی تصریح کرد: رژیم اوکراین از چهار سال پیش، کشور خود را به ابزاری در منازعه ژئوپلیتیکی میان قدرتها تبدیل کرده است. در تمام این مدت نیز، به جای تمرکز بر حل بحران و نجات کشور و منطقه از جنگی که به شرق اروپا و حتی بخشهایی از جهان تحمیل شده، همواره دیگران را متهم و سرزنش کرده است. ما از همان ابتدا اعلام کردهایم که هیچگونه مداخلهای در منازعه میان روسیه و اوکراین نداریم. اقدام اخیر اوکراین نیز از نظر ما اقدامی کاملاً غیرقانونی، ناموجه، مغایر با منشور ملل متحد و یک ماجراجویی خطرناک بوده است که قطعاً بدون پاسخ نخواهد ماند.
وی افزود: حامیان و پشتیبانان زلنسکی باید در این زمینه او را کنترل کنند و مراقب باشند که اقدامات رژیم اوکراین میتواند پیامدهایی فراتر از مرزهای این کشور داشته باشد و بخشهای مختلفی از جهان را تحت تأثیر قرار دهد.
سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: ما اطلاع داریم که کشورهای ساحلی دریای خزر نسبت به این اقدام بهشدت نگران و ناراضی هستند و رژیم اوکراین قطعاً باید در قبال این اقدام خود پاسخگو باشد.
شرطگذاری آمریکا تغییری در موضع اصولی ایران ایجاد نمیکند
بقایی در واکنش به شرط و شروط آمریکا برای توافق هستهای با عربستان سعودی گفت: من تنها میتوانم درباره موضع جمهوری اسلامی ایران اظهار نظر کنم. اینکه رژیم صهیونیستی اساساً با هرگونه انتقال فناوری و هرگونه پیشرفت درونزا در کشورهای منطقه مشکل دارد، تردیدی نیست. در این زمینه نیز بدون شک از هیچ اقدامی برای جلوگیری از انتقال فناوری به کشورهای منطقه دریغ نخواهد کرد.
وی ادامه داد: در مورد اصل موضوع نیز، همانطور که خودتان شاهد بودید، آنچه ما از طریق رسانهها شنیدیم این بود که این تفاهم، طبق روال معمول رفتار آمریکا، ظاهراً بیش از ۲۴ ساعت دوام نیاورد و بلافاصله با طرح شرط و شروط جدید همراه شد. اما فارغ از این مسائل، استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، بر اساس معاهده منع اشاعه سلاحهای هستهای (NPT)، حق مسلم همه کشورهای عضو این معاهده است. اساساً دلیل یا بهانه اقدامات آمریکا و همپیمانانش علیه ایران نیز همین اصرار جمهوری اسلامی ایران بر استفاده از حقوق قانونی خود ذیل این معاهده بوده است. قضاوت درباره این تناقضها را به افکار عمومی جهان واگذار میکنیم تا ببینند که رفتار آمریکا تا چه اندازه مبتنی بر قانونشکنی و برخوردهای گزینشی است.
بقایی گفت: با این حال، همانگونه که عرض کردم، این اقدامات هیچ تأثیری بر موضع اصولی جمهوری اسلامی ایران نخواهد داشت. موضع ما روشن است؛ جمهوری اسلامی ایران و هر کشور دیگری که عضو معاهده منع اشاعه باشد، باید بتواند بدون تبعیض از حقوق قانونی خود برای بهرهگیری صلحآمیز از انرژی هستهای برخوردار شود.
اجازه استفاده از فرودگاه صوفیه، مشارکت در تجاوز علیه ایران است
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره اقدام بلغارستان گفت: ما پیش از این نیز موضع خود را بهصراحت اعلام کردهایم. اطلاع داریم که بلغارستان پیشتر نیز اجازه استفاده از فرودگاه صوفیه را برای استقرار و بهرهبرداری هواپیماهای آمریکایی با هدف پشتیبانی از تجاوز نظامی این کشور علیه ایران صادر کرده بود.
وی گفت: این اقدام مغایر با اصول بنیادین منشور ملل متحد و قواعد اساسی حقوق بینالملل است و میتواند، بر اساس قطعنامه ۳۳۱۴ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، بهعنوان یکی از مصادیق مشارکت در عمل تجاوزکارانه تلقی شود. ما این موضوع را بهطور صریح اعلام کردهایم.
بقایی ادامه داد: همچنین اطلاع داریم که مردم بلغارستان، افکار عمومی این کشور و بخش قابلتوجهی از نمایندگان پارلمان بلغارستان با این تصمیم مخالف هستند؛ زیرا هر انسان آزادهای میداند که تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران اقدامی غیرقانونی بوده و در جریان آن، جنایتهای جنگی متعددی رخ داده است.
سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: مردم بلغارستان بهخوبی آگاه هستند که مردم ایران هیچگونه خصومتی با این کشور نداشتهاند. روابط ایران و بلغارستان طی دهههای گذشته همواره بر پایه احترام متقابل استوار بوده است. از این رو، تصمیمگیران بلغارستان باید درباره این تصمیم ناموجه و خطرناک پاسخگو باشند؛ تصمیمی که عملاً میتواند کشورشان را در جایگاه همدست و همکار آمریکا و رژیم صهیونیستی در یک تجاوز نظامی علیه ایران قرار دهد.
برخی کشورهای منطقه در تجاوز نظامی علیه ایران مشارکت مستقیم داشتهاند
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره همکاری کشورهای منطقه با آمریکا گفت: ما آمریکا را مسئول اصلی تجاوز نظامی علیه ایران میدانیم؛ تجاوزی که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. البته نمیتوانیم مشارکت برخی کشورهای منطقه در این تجاوز نظامی را نیز نادیده بگیریم. بارها تأکید کردهایم که جمهوری اسلامی ایران خواهان روابطی خوب و سازنده با کشورهای منطقه است و به هیچ عنوان هیچگونه خصومتی با هیچیک از کشورهای منطقه ندارد. برعکس، پیوندهای تاریخی، فرهنگی و مذهبی عمیقی میان ایران و کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس وجود دارد که میتواند مبنای اعتماد، همکاری و تعامل متقابل میان همه کشورهای منطقه باشد. با این حال، متأسفانه برخی از این کشورها، برخلاف اصول و موازین حقوق بینالملل و مغایر با اصل حسن همجواری، قلمرو خود را در اختیار طرفهای متجاوز علیه ایران قرار دادند. همچنین در برخی موارد، اطلاعاتی در اختیار داریم که نشان میدهد این کشورها بهطور مستقیم نیز در تجاوز نظامی علیه ایران مشارکت داشتهاند.
وی گفت: در مورد بیانیه نیز باید گفت این بیانیه از نظر ما بسیار مخرب بود. کشورهای منطقه با آگاهی کامل از مفاد یادداشت تفاهم و با علم به اینکه جمهوری اسلامی ایران هیچگاه و تحت هیچ شرایطی درباره توانمندیها و امکانات دفاعی خود مذاکره یا مصالحه نخواهد کرد، در این موضوع با وزیر امور خارجه آمریکا همصدا شدند. از نظر ما، این اقدام با ادعاهایی که پیشتر از سوی همین کشورها درباره حمایت از روند گفتوگوها و یادداشت تفاهم ۲۸ خرداد مطرح میشد، در تعارض آشکار قرار دارد. این موضوع همچنان نیازمند توضیح و شفافسازی از سوی این کشورهاست.
سخنگوی وزارت امور خارجه افزود: در طول دو هفته گذشته نیز شاهد تداوم همکاری و مشارکت برخی کشورهای منطقه با آمریکا در ارتکاب جنایت جنگی و تجاوز نظامی علیه ایران بودهایم. ما همه این موارد را بهصراحت اعلام کردهایم و انتظار روشن جمهوری اسلامی ایران از این کشورها این است که به چنین همکاری و همدستی با آمریکا علیه ایران ادامه ندهند.
این پاریس است که باید از جمهوری اسلامی ایران عذرخواهی کند
اقدامات دیپلماتهای فرانسوی مصداق دخالت در امور داخلی ایران بود
بقایی درباره اظهارات وزیر امور خارجه فرانسه مبنی بر اینکه دو دیپلمات فرانسوی بازداشتشده در منزل یک فرد تحت تعقیب بودهاند و مأموریت آنها ارتباطگیری با جامعه مدنی ایران بوده و همچنین ادعای ضرب و شتم این افراد و درخواست عذرخواهی از سوی ایران، گفت: این موضوع واقعاً جالب است. این نوع فرافکنی و فرار رو به جلو، البته از سوی مقامات فرانسوی مسبوق به سابقه است. به اعتقاد ما، این طرف فرانسوی است که باید از جمهوری اسلامی ایران عذرخواهی کند؛ چراکه برخی اقدامات تحت پوشش مأموریت دیپلماتیک و از طریق سفارت فرانسه انجام شده که بر اساس کنوانسیون وین درباره روابط دیپلماتیک مصوب ۱۹۶۱، به هیچ عنوان موجه نبوده است.
وی گفت: آنها به بهانه ارتباط با جامعه مدنی، در امور داخلی ایران مداخله کردند و برای خود مأموریتهایی تعریف کردند که بر اساس همه تفسیرهای معتبر از کنوانسیون وین درباره روابط دیپلماتیک، مصداق دخالت در امور داخلی کشور میزبان محسوب میشود. ما مواضع خود را بهصراحت اعلام کردهایم. روز گذشته نیز سفیر فرانسه در تهران به وزارت امور خارجه احضار شد و در این دیدار تأکید شد که دولت فرانسه باید از چنین اقدامات و مداخلاتی در امور داخلی ایران، آن هم تحت عناوین فریبندهای مانند «ارتقای حقوق بشر» یا «حمایت از جامعه مدنی»، دست بردارد.
دولت انگلیس باید درباره همدستی در تجاوز نظامی علیه ایران پاسخگو باشد
آمریکا از پایگاههای نظامی انگلیس برای حمله به ایران استفاده کرد
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره رویکرد دولت جدید انگلیس و موافقت با در اختیار دادن پایگاه نظامی به آمریکا و گزارشهای منتشرشده درباره قصد این کشور برای همکاری با آمریکا در ائتلاف نظامی به منظور تأمین امنیت تنگه هرمز گفت: ما انتظار داشتیم دولت جدید انگلیس عاقلانهتر از دولت پیشین رفتار کند، اما متأسفانه مشاهده کردیم که نهتنها همان مسیر را ادامه داده، بلکه در برخی موارد عملکردی بدتر داشته است. ما اطلاع داشتیم و همچنان اطلاع داریم که در جریان تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران طی ۴۰ روز گذشته، آمریکا از پایگاههای نظامی انگلیس برای پشتیبانی از عملیات تجاوزکارانه علیه ایران استفاده کرده است.
بقایی یادآور شد: این اقدام، با هر معیاری که سنجیده شود و حتی بر اساس همان معیارهایی که انگلیس و سایر کشورهای اروپایی مدعی پایبندی به آن هستند، مغایر با موازین حقوق بینالملل و ناقض بند ۴ ماده ۲ منشور ملل متحد است و به هیچ عنوان قابل پذیرش نیست.
وی گفت: اظهارات صریح نخستوزیر جدید انگلیس نیز در واقع اعتراف و اذعان به همدستی دولت این کشور در ارتکاب یک عمل متخلفانه بینالمللی است. دولت انگلیس باید در قبال این اقدامات پاسخگو باشد. تجربه نشان داده است که مماشات در برابر طرف متجاوز و تلاش برای خوشنود ساختن کشوری که آشکارا قواعد و قوانین بینالمللی را نقض میکند، نهتنها کمکی به صلح و امنیت بینالمللی نمیکند، بلکه صرفاً اعتبار دولتهایی را که از چنین روندی حمایت میکنند، بیش از پیش خدشهدار خواهد کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه تصریح کرد: در خصوص تنگه هرمز نیز، مقامات انگلیسی بهخوبی میدانند که هرگونه مداخله در این موضوع تنها به پیچیدهتر شدن شرایط منجر خواهد شد و هیچ کمکی به حل مسئله نخواهد کرد. اگر دولت انگلیس و دیگر طرفهایی که مدعی نگرانی درباره وضعیت تنگه هرمز هستند، واقعاً صادقاند، باید به ریشه اصلی بحران توجه کنند. پیشنهاد میکنم مقامات انگلیسی سخنان وزیر امور خارجه لوکزامبورگ در نشست اخیر آسهآن را مرور کنند و برای یکبار هم که شده صادقانه بپذیرند که عامل و بانی وضعیت کنونی در تنگه هرمز، چیزی جز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران نیست. تنگه هرمز پیش از ۹ اسفند کاملاً باز و امن بود و وضعیت کنونی هیچ علت و دلیلی جز اقدام تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران ندارد.
مذاکرات ایران و عمان برای تضمین کشتیرانی ایمن در تنگه هرمز سازنده بود
وی در پاسخ به سؤالی درباره گفتوگوهای ایران و عمان در خصوص تنگه هرمز گفت: این مذاکرات، گفتوگوهایی دوجانبه میان ایران و عمان است. چند دور از این مذاکرات روزهای جمعه و شنبه برگزار شد و گفتوگوهای مفید و سازندهای بود. محور اصلی مذاکرات، نحوه مدیریت تردد کشتیرانی در تنگه هرمز است. هدف این است که ایران و عمان، به عنوان دو دولت ساحلی، سازوکارهایی را برای تضمین کشتیرانی ایمن در تنگه هرمز تدوین کنند؛ سازوکارهایی که ضمن رعایت حقوق حاکمیتی و حاکمیت دو کشور ساحلی، امنیت و منافع ملی جمهوری اسلامی ایران را نیز تأمین کند.
بقایی گفت: بار دیگر تأکید میکنم که وضعیت تنگه هرمز تغییری نکرده است. همچنان به دلیل اقدامات تجاوزکارانه آمریکا و ناامنیای که این کشور به منطقه تحمیل کرده، تنگه هرمز کماکان بسته است. این مذاکرات هیچ ارتباطی با آمریکا ندارد و موضوعی صرفاً دوجانبه میان ایران و عمان است و این گفتوگوها همچنان ادامه خواهد داشت.
شایعات درباره تعطیلی سفارتخانهها بخشی از جنگ روانی آمریکا است
فعالیت سفارتخانهها در فصل تعطیلات طبق روال ادامه دارد
وی درباره تعطیلی برخی سفارتخانهها گفت: توجه داشته باشید که اکنون در ماه اوت هستیم و طبیعی است که در این مقطع، به دلیل فصل تعطیلات، رفتوآمدها افزایش پیدا کند و فعالیت سفارتخانهها نیز، کموبیش، طبق روال ادامه داشته باشد. تنها در یک مورد، فضایی رسانهای ایجاد شد که به اعتقاد ما عامدانه بود و بخشی از جنگ روانی آمریکا و برخی از متحدانش محسوب میشد. در همان چارچوب، شایعاتی درباره فعالیت برخی دیگر از سفارتخانهها نیز مطرح شد که خود آن سفارتخانهها این ادعاها را تکذیب کردند؛ از جمله در مورد سفارت فرانسه.
وی گفت: همانطور که اشاره کردم، روز گذشته سفیر فرانسه برای ارائه توضیحات به وزارت امور خارجه احضار شد. بنابراین، بخش عمده این گزارشها را باید در چارچوب جنگ روانی ارزیابی کرد؛ جنگی که آمریکا در آن سابقه طولانی دارد و بارها از این شیوه استفاده کرده است. از این رو، نباید بیش از حد به چنین فضاسازیها و شایعاتی توجه کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه، در پاسخ به سؤالی درباره وضعیت یادداشت تفاهم اسلامآباد گفت: وضعیت کاملاً روشن است. ما یک یادداشت تفاهم داشتیم که در آن، تعهدات و تکالیف هر دو طرف بهصورت شفاف و دقیق مشخص شده بود. با این حال، آمریکا کمتر از دو یا سه روز پس از امضای این یادداشت تفاهم، آن را نقض کرد؛ نه فقط بخشی از آن، بلکه کل سازوکاری را که در این یادداشت تفاهم پیشبینی شده بود، زیر پا گذاشت.
وی ادامه داد: طبیعی است که هیچ تفاهمی نمیتواند بهصورت یکجانبه اجرا شود. بر همین اساس، جمهوری اسلامی ایران نیز اجرای تعهدات خود را متوقف کرد.
بقایی افزود: اینکه در آینده مسیر تحولات به چه سمتی خواهد رفت، موضوعی است که باید در زمان مقتضی درباره آن تصمیمگیری و اظهار نظر شود. اما یک نکته کاملاً روشن است؛ جمهوری اسلامی ایران به هیچ عنوان از اصول و مبانیای که آنها را جزو منافع و امنیت ملی خود تعریف کرده است، عقبنشینی نخواهد کرد و در این زمینه هیچگونه کوتاهی یا مصالحهای نخواهد داشت.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره احتمال از سرگیری مذاکرات گفت: چنین چیزی با ژن ما همخوانی ندارد و درخواست مذاکره از سوی ایران خبرسازی است. ما همیشه گفتهایم که هیچگاه از استفاده از ابزار دیپلماسی برای صیانت از منافع ملی فرار نکردهایم. دیپلماسی را ابزاری برای حفاظت از منافع ملی ایران میدانیم. همزمان، به هیچ عنوان هیچ اقدامی را انجام نخواهیم داد که طرف مقابل برداشت ناصحیحی از آن کند. در زمانی که طرف مقابل مشغول اقدامات ایذایی علیه ایران است، تمرکز ما بر دفاع است.
وی درباره لبنان نیز گفت: درباره موضوع لبنان، ما بارها موضع خود را بیان کردهایم. سلاح مقاومت، ابزاری برای دفاع از حاکمیت ملی، تمامیت ارضی و امنیت لبنان بوده است. بخشهایی از خاک لبنان همچنان در اشغال قرار دارد و این واقعیتی انکارناپذیر است. اینکه مردم لبنان، از جمله مقاومت لبنان، به چه شیوهای برای دفاع از حاکمیت ملی، تمامیت سرزمینی و عزت کشور خود در برابر رژیمی که هیچ حد و مرزی در ارتکاب جنایت و تجاوز نمیشناسد تصمیمگیری کنند، موضوعی است که به خود لبنانیها مربوط میشود.
بقایی تأکید کرد: اما تجربه نشان داده است که در برابر طرفی که جز زبان زور نمیشناسد، نمیتوان بیسلاح و بیدفاع باقی ماند.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که هفته گذشته شاهد حضور نخستوزیر عراق در کشورمان بودیم و رایزنیهایی نیز با رئیسجمهور انجام شد و رسانههای آمریکایی مدعی انتقال پیام از سوی آمریکا از طریق نخستوزیر عراق شدهاند، گفت: در هفته گذشته، شاهد حضور نخستوزیر عراق در جمهوری اسلامی ایران بودیم و ایشان دیدار و رایزنیهایی نیز با رئیسجمهور محترم داشتند.
وی ادامه داد: در خصوص ادعاهایی که برخی رسانههای آمریکایی مبنی بر انتقال پیام از سوی آمریکا از طریق نخستوزیر عراق مطرح کردند، موضع ما همان است که در زمان سفر اعلام شد. دفتر نخستوزیری عراق نیز بهصراحت این ادعاها را تکذیب کرد و پاسخ روشنی به آن داد.
بقایی گفت: اما درباره موضوعات امنیتی، بله؛ در جریان این سفر، گفتوگوهایی درباره همکاریهای ایران و عراق در زمینه تقویت امنیت مرزهای مشترک، مقابله با تروریسم و مبارزه با گروههای تروریستی انجام شد. این رایزنیها در چارچوب توافقنامه امنیتی مشترکی صورت گرفت که از چند سال پیش میان دو کشور منعقد شده است. تلاش ما این است که با همکاری دولت عراق و همچنین مراجع ذیربط در اقلیم کردستان عراق، مرزهای مشترک دو کشور به مرزهایی امن، باثبات و عاری از هرگونه تحرکات گروههای تروریستی تبدیل شود.
وی درباره اینکه گفته شده عدم حمله در دو روز گذشته از سوی آمریکا به دلیل پذیرش آتشبس ۱۰ روزه از سوی ایران بوده است، گفت: آمریکا باید بیاموزد که مانند یک دولت مسئول رفتار کند. عملکرد این کشور در یکی دو سال گذشته، بیش از آنکه به رفتار یک دولت متعهد به حقوق بینالملل شباهت داشته باشد، شبیه عملکرد یک باند مافیایی بوده است؛ جریانی که به هیچ قاعده و قانونی پایبند نبوده و هم در گفتار و هم در رفتار، هنجارهای حقوق بینالملل را زیر سؤال برده و نقض کرده است.
وی ادامه داد: تا زمانی که چنین رویکردی از سوی آمریکا ادامه داشته باشد، نمیتوان به شکلگیری یک روند معقول و پایدار امیدوار بود. در شرایط کنونی، آنچه وجود دارد را نمیتوان آتشبس نامید. آرامتر شدن فضای چند روز گذشته، نتیجه تدبیر، هوشیاری و آمادگی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران بوده است؛ نیروهایی که همواره با چشمانی باز تحولات را رصد میکنند.
بقایی تأکید کرد: قطعاً هرگونه اقدام از سوی آمریکا با پاسخ متقابل، قاطع و متناسب جمهوری اسلامی ایران مواجه خواهد شد؛ همانگونه که طی دو تا سه هفته گذشته نیز شاهد آن بودهایم.
وی همچنین درباره اظهارات وزیر خارجه کویت مبنی بر عدم حمله به ایران گفت: در خصوص اظهارات سفیر کویت در آمریکا، باید بگویم که این اظهارات، اگر در عمل نیز محقق شود، قابل استقبال است. اما متأسفانه آنچه در عمل مشاهده میکنیم، با این مواضع اعلامی همخوانی ندارد. در عمل، آمریکا بهصورت مستمر از پایگاههای نظامی مستقر در کویت و امکانات موجود در این کشور برای پشتیبانی و تداوم اقدامات نظامی خود علیه ایران استفاده میکند.
بقایی ادامه داد: مواضعی که از سوی برخی کشورهای منطقه اعلام میشود، عمدتاً بر سرزنش ایران به دلیل پاسخ به اقدامات نظامی آمریکا متمرکز است و در مواردی نیز شامل اظهاراتی از جنس آنچه شما اشاره کردید. با این حال، معیار قضاوت، عملکرد عملی کشورهاست، نه صرفاً مواضع رسانهای و سیاسی.
وی گفت: اگر این کشورها واقعاً به مواضع اعلامی خود پایبند هستند، نباید اجازه دهند آمریکا از حاکمیت و تمامیت ارضی آنها سوءاستفاده کند و از خاک و امکاناتشان برای حمله به یک کشور همسایه و مسلمان، یعنی جمهوری اسلامی ایران، بهره ببرد. این همان معیاری است که میتواند میزان پایبندی آنها به اصول حسن همجواری و احترام به حاکمیت کشورها را نشان دهد.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره حمله به زائران اربعین در شلمچه گفت: همانطور که عرض کردم، آمریکا از روی استیصال، طی هفت، هشت یا ۱۰ روز اخیر حملات گستردهای را علیه زیرساختهای نظامی و غیرنظامی جمهوری اسلامی ایران انجام داده است.
وی ادامه داد: اینکه در روزهای نخست، مسیر ارتباطی منتهی به حرم مطهر امام رضا (ع) را هدف قرار دادند و در روزهای اخیر نیز مسیری را که میدانند محل تردد زائران پیادهروی اربعین است، مورد حمله قرار دادهاند، اقدامی معنادار است.
بقایی تصریح کرد: این اقدامات نشاندهنده کینهتوزی آمریکا نسبت به ارزشها، باورها و مقدساتی است که برای مردم ایران از اهمیت و قداست ویژهای برخوردار است.
وی گفت: علاوه بر این، حمله به چنین زیرساختهایی، از منظر حقوق بینالملل بشردوستانه، میتواند مصداق ارتکاب جنایت جنگی باشد؛ زیرا هدف قرار دادن زیرساختهای غیرنظامی و تأسیسات مورد استفاده شهروندان، از جمله مواردی است که در حقوق بینالملل ممنوع شناخته شده است.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره از سرگیری مذاکرات تأکید کرد: به اینگونه گمانهزنیهای رسانهای توجه زیادی نکنید. همانطور که پیشتر نیز عرض کردم، در حال حاضر هیچگونه مذاکرهای میان جمهوری اسلامی ایران و آمریکا در جریان نیست.
وی افزود: تنها مذاکراتی که در حال انجام است و گاهی ممکن است از سوی برخی رسانهها با برداشتها و تفسیرهای متفاوتی همراه شود، گفتوگوهای دوجانبه ایران و عمان است. این مذاکرات صرفاً بر ایجاد تمهیدات و سازوکارهای لازم در ارتباط با مدیریت وضعیت تنگه هرمز متمرکز است و ارتباطی با مذاکره با آمریکا ندارد.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره دیدار وزرای امور خارجه ایران و چین گفت: دیدار آقای دکتر عراقچی با همتای چینی خود در حاشیه اجلاس سازمان همکاری شانگهای برگزار شد. چین شریک راهبردی جمهوری اسلامی ایران، عضو مؤثر سازمان همکاری شانگهای و بریکس و همچنین عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد است. روابط دوجانبه ایران و چین نیز همواره در مسیر توسعه و گسترش قرار داشته و از ظرفیتهای گستردهای در حوزههای مختلف برخوردار است.
وی ادامه داد: ایران و چین، علاوه بر منافع مشترک در زمینههای گوناگون، نگرانیهای مشترکی نیز دارند. چین، همانند جمهوری اسلامی ایران، نسبت به وضعیت صلح و امنیت در منطقه و همچنین در سطح بینالمللی نگران است. هر دو کشور نگرانی جدی نسبت به تداوم رویکرد یکجانبهگرایانه و مخرب آمریکا دارند.
بقایی گفت: در جریان این دیدار، علاوه بر بررسی موضوعات دوجانبه، درباره هماهنگیها و همکاریهای دو کشور در سازمان ملل متحد و سایر سازوکارها و ترتیبات چندجانبه نیز گفتوگو و تبادل نظر انجام شد.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره تروریستی خواندن سپاه از سوی انگلیس گفت: البته اینطور نبود و لازم است سؤال شما را اصلاح کنم.
وی ادامه داد: سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ذیل یکی از قوانین مصوب سال ۲۰۲۳، با اصلاحات سال ۲۰۲۶، بهعنوان یک تهدید امنیت ملی معرفی شده است. اما از نظر ما تفاوتی نمیکند که چنین برچسبی تحت چه عنوان یا در قالب کدام قانون مطرح شود.
بقایی تصریح کرد: اینکه بخشی از حاکمیت جمهوری اسلامی ایران و نهادی که بخش لاینفک نیروهای مسلح کشور است؛ نهادی که از ایران دفاع کرده و در مبارزه با تروریسم داعش نقش مؤثری در دفاع از امنیت منطقه داشته است، با چنین برچسبهایی مواجه شود، اقدامی مغایر با حقوق بینالملل، خصمانه و به هیچ عنوان قابل پذیرش نیست.
وی گفت: این تصمیم، اقدامی کاملاً سیاسی با هدف اعمال فشار بر جمهوری اسلامی ایران است و هیچ مبنای حقوقی یا قانونی در حقوق بینالملل ندارد. از این رو، مسئولیت همه پیامدهای ناشی از این اقدام بر عهده دولت انگلیس خواهد بود که چنین تصمیم نابجا و غیرقانونی را اتخاذ کرده است. جمهوری اسلامی ایران نیز متناسب با این اقدام، تدابیر لازم را برای مقابله با این رفتار غیرقانونی اتخاذ خواهد کرد.