وزیر امور خارجه:
سرنوشت جنگ در ایران و لبنان به هم گره خورده است/ روند رسمی مذاکرات بین ایران و آمریکا وجود ندارد، اما پیامها ردوبدل میشود
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در گفتوگو با شبکه المیادین لبنان با تأکید بر اینکه تهران سرنوشت جنگ در ایران و لبنان را به یکدیگر پیوندخورده میداند، گفت: پایان جنگ و آتشبس باید در همه جبههها از جمله لبنان برقرار شود.
به گزارش ایلنا به نقل از پایگاه اطلاعرسانی دولت، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، مصاحبهای با شبکه المیادین لبنان داشته است که مشروح آن را در ادامه میخوانید.
غسان بن جدو: دیپلماسی ایران در سطح بینالمللی، از زمان تأسیس جمهوری اسلامی و حتی پیش از آن، به دلیل مهارتش در بافتن فرش شناخته شده است؛ به این معنا که در تنظیم جزئیات، چیدمان نخها، تنظیم چشماندازها و تعیین روشها مهارت دارد؛ یعنی در نحوه شروع، زمانبندی پایان و شیوههای ساماندهی. اما در این مرحله از جنگ، یعنی جنگ رمضان و رویارویی بزرگ، دیپلماسی به شکلی دیگر درآمده است.
میتوان با تواضع علمی و تجربی گفت که این دیپلماسی، دیپلماسیای تاریخی و شاید بیسابقه است.
این دیپلماسی از راهبرد رویارویی بزرگ جدا نیست؛ یعنی از رهبری عالی، امنیت ملی، نهادهای نظامی، نیروهای رزمی و بسیجهای مردمی جدا نیست. بلکه دیپلماسی یا سیاست خارجی ایران در این مرحله، لوکوموتیو سیاست رسانهای و دیپلماسی بینالمللی جمهوری اسلامی ایران است؛ لوکوموتیو در نبرد مسلحانه و مذاکرات سیاسی بهطور همزمان. ما امروز با وزیر خارجهای عادی در یک دولت معمولی روبهرو نیستیم؛ بلکه با فرمانده این قطار رویارویی سیاسی، دیپلماتیک و رسانهای و عضو مرکزی در رهبری نبرد مذاکراتی روبهرو هستیم؛ مذاکراتی که از نظر پیچیدگی و شدت کمتر از جنگ نیست. این موضوع بهطور کلی است، حال چه برسد به اینکه درباره دکتر عباس عراقچی صحبت میکنیم؛ شخصیتی آمیخته با دانش آکادمیک، تجربه و اندیشه سیاسی خلاق و نوآور در دیپلماسی.
دکتر عراقچی حاصل دههها تجربه، عصاره دورههای متوالی و نزدیک به نیم قرن در ساختن تصویر کامل ایران با نخهایی از انعطاف، استحکام و قاطعیت، نه خشونت، برای بافتن فرش زیبای ایرانی است که امروز همه جهان آن را در این رویارویی بزرگ علیه جهان وحشی و نمادهای شناختهشدهاش و در رأس آن نتانیاهو و صهیونیسم جهانی و نمونه کوچک و مأیوسکننده آن یعنی دولت اسرائیل میبینند.
خوش آمدید جناب وزیر، دکتر عراقچی، به این گفتوگوی ویژه. از پذیرش دعوت و این تمایل شما در این زمان حساس و بسیار مهم تشکر میکنیم. طبیعتاً باید این گفتوگوی ویژه را در چارچوب کلی ایران آغاز کنیم، اما اجازه دهید ابتدا وارد پروندهای شویم که آن را بسیار داغ میدانیم؛ پرونده لبنان.
دو روز پیش شاهد یک تجاوز بزرگ، خشن و گسترده اسرائیلی بودیم؛ نه فقط علیه جنوب لبنان، بلکه علیه پایتخت آن، بیروت و ضاحیه جنوبی. همه جهان درباره آن صحبت کرد و ایران نیز موضع گرفت. جناب وزیر، در آغاز بفرمایید درباره این پرونده داغ و ملتهب چه نظری دارید؟ درباره این تجاوزی که انتظارش علیه لبنان میرفت.
عراقچی: بسمالله الرحمن الرحیم. اولاً خیلی خوشحال هستم که از بنده دعوت کردید برای این برنامه و باعث افتخار من است که در شبکه المیادین صحبت کنم. از عباراتی که درباره بنده به کار بردید تشکر میکنم. این لطف شماست.
در خصوص لبنان، ما طبیعتاً لبنان را کشور دوست و برادر خود میدانیم. ما هیچگاه تلاش نکردهایم در امور داخلی لبنان دخالت کنیم. دیدگاهها و نظراتی داشتهایم و آنها را بیان کردهایم.
حزبالله بهعنوان یک بخش بسیار مهم در ساختار سیاسی و اجتماعی لبنان مطرح است. ما طبیعتاً همیشه از حزبالله و آرمانهای آن حمایت کردهایم، اما هیچگاه به دنبال دخالت نبودهایم.
اما در جنگ اخیر بین ایران، آمریکا و رژیم صهیونیستی، لبنان بخشی جداییناپذیر از این جنگ است. طبیعتاً لبنان در طول این جنگ درگیر بوده است. لذا ما سرنوشت جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل را جدا از سرنوشت جنگ در لبنان نمیدانیم و اینها به هم پیوسته هستند.
از روز اولی که بحث مذاکرات مطرح شد و بحث آتشبس و پایان جنگ به میان آمد، موضع ما روشن بوده است؛ اینکه پایان جنگ و آتشبس باید هم در ایران و هم در همه جبههها، از جمله لبنان، برقرار شود و ما بر این موضوع پافشاری کردیم.
زمانی که آتشبس برقرار شد، من در گفتوگویی که با جناب آقای شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، داشتم، صریحاً درخواست کردم که وقتی گفته میشود آتشبس در همه جبههها، باید عبارت «بهویژه لبنان» اضافه شود که نهایتاً این کار انجام شد.
اکنون نیز در مذاکراتی که برای رسیدن به یک تفاهم با آمریکا در جریان است، اولین بند مربوط به پایان جنگ است و در همان جمله اول گفته شده که جنگ در همه جبههها، از جمله لبنان، باید پایان یابد.
لبنان در این جنگی که توسط آمریکا و اسرائیل به ما تحمیل شد، هزینه داده است و ما هرگز مردم لبنان را فراموش نمیکنیم؛ دوستان ما در لبنان که در این جنگ هدف قرار گرفتند.
حتماً از نظر ما یک سرنوشت واحد برای پایان این جنگ در ایران، منطقه و لبنان وجود خواهد داشت. یعنی یا جنگ در هر دو جا تمام میشود یا در هر دو جا ادامه پیدا میکند.
غسان بن جدو: دکتر عراقچی، در دو روز اخیر خبرهای زیادی منتشر شده است. برخی میگویند کسی که تجاوز اسرائیل به لبنان را متوقف کرد ترامپ بود. نظر شما چیست؟
عراقچی: آنچه در این دو روز گذشته این وضعیت جنگ را متوقف کرد، قدرت مقاومت بود؛ قدرت نیروهای مسلح در ایران و مقاومت لبنان.
وقتی دستور حمله به ضاحیه بیروت صادر شد، ما موضع بسیار قاطعی گرفتیم. نیروهای مسلح ما آماده واکنش شدند.
اکنون چندین روز است که اسرائیل آتشبس بین ایران و آمریکا و همچنین در لبنان را نقض میکند، اما حمله به بیروت یک نقض بسیار بزرگ بود.
ما به طرف آمریکایی اعلام کردیم که اگر به بیروت حمله شود، اصلاً آن را تحمل نخواهیم کرد و از نظر ما آتشبس کاملاً شکسته میشود و نیروهای مسلح ما پاسخ خواهند داد.
غیر از اینکه این پیام را به آمریکاییها منتقل کردم، با دوستان منطقه نیز تماس گرفتم. آن شب فهرست تماسهای تلفنی من روشن است؛ با کشورهای مختلف تماس گرفتم و گفتم در اثر اقدام اسرائیل، جنگ دوباره آغاز خواهد شد.
کشورهای منطقه نیز تماس گرفتند و به آمریکا فشار آوردند و نهایتاً اقدام اسرائیل برای حمله به بیروت متوقف شد. گزارشهای آن هم در رسانهها منتشر شده است.
بنابراین آنچه تعیینکننده است، قدرت نیروهای مسلح و مقاومت است. ما آن شب موضع بسیار قاطعی داشتیم، نیروهای مسلح بیانیه دادند، قرارگاه خاتم بیانیه داد و دیپلماسی ما هم در همان جهت عمل کرد و نتیجه این شد که رژیم صهیونیستی از حمله منصرف شد.
غسان بن جدو: دکتر عراقچی، آیا در صورت حمله مجدد اسرائیل به ضاحیه بیروت آماده واکنش هستید؟
عراقچی: در هر لحظه آماده هستند. حتماً همینطور است. این اولین بار هم نیست. ما چند هفته پیش نیز در همین شرایط قرار گرفتیم و نیروهای مسلح ما تهدید کردند که واکنش نشان خواهند داد.
همین واکنشها باعث شد به آتشبس برسیم و از حمله به بیروت جلوگیری شود.
ما در این موضع کاملاً قاطع هستیم و نیروهای مسلح ما هر لحظه آمادهاند که اگر نقض آتشبس صورت بگیرد، به وظیفه خود عمل کنند.
غسان بن جدو: آیا تبادل پیامها و ادامه مذاکرات همچنان برقرار است یا به دلیل وضعیت لبنان متوقف شده است؟
عراقچی: مذاکره میتواند تحت تأثیر عوامل بیرونی قرار بگیرد. در حال حاضر روند رسمی مذاکرات بین ایران و آمریکا وجود ندارد، اما پیامها همچنان ردوبدل میشود؛ همانطور که ما دو شب قبل پیامهایی را به طرف آمریکایی در خصوص ضرورت جلوگیری از حمله به بیروت ارسال کردیم.
ارتباطات ما قطع نشده است، اما در چند روز اخیر پیشرفت خاصی در موضوع مذاکرات نداشتهایم.
البته هر دو طرف در حال بررسی چارچوبهای موجود هستند و اگر شرایط مناسب باشد، مذاکرات دوباره بر اساس منافع ملی ایران، حقوق مردم ایران و همچنین برای پایان جنگ در ایران و لبنان ادامه خواهد یافت.
غسان بن جدو: دکتر عراقچی، آیا شما پرونده لبنان را به پرونده ایران گره زدهاید؟ برخی میگویند شما از ابتدا شرط کردهاید که آتشبس در لبنان باید برقرار شود تا مذاکرات ادامه پیدا کند. همچنین گفته میشود ترامپ به دنبال خلع سلاح حزبالله و پایان دادن به مقاومت است و میخواهد لبنان و اسرائیل را به سمت توافقی مشابه توافقهای ابراهیم ببرد. ایران چه میخواهد؟
عراقچی: ما این ربط را ایجاد نکردهایم. اسرائیل این ربط را ایجاد کرده است، چون همزمان با جنگ با ما، جنگ با حزبالله را هم گسترش داد و حملات به لبنان را تشدید کرد. بنابراین این ارتباط را ما ایجاد نکردهایم، بلکه رژیم صهیونیستی ایجاد کرده است، اما پایان آن به دست آنها نخواهد بود. این جنگ زمانی پایان پیدا میکند که در لبنان هم پایان یابد. این موضع روشن ماست. در مورد آتشبس هم همین موضع را داریم و در مورد پایان جنگ نیز همین است. در عین حال، جهان باید بپذیرد که حزبالله بخشی از واقعیت لبنان است؛ بخشی از واقعیت سیاسی، اجتماعی و فرهنگی این کشور است. هیچکس نمیتواند آن را نادیده بگیرد یا حذف کند.
تلاشهایی هم برای این کار انجام دادند و حتی رهبر بزرگ حزبالله، شهید سید حسن نصرالله را ترور کردند، اما آرمانها و عملکرد حزبالله تغییر نکرد، بلکه قویتر وارد میدان شد. بنابراین مسائل داخلی لبنان باید با مشارکت همه طرفها و در یک گفتوگوی داخلی حلوفصل شود. در امور داخلی لبنان ما دخالتی نداریم. اما وقتی موضوع جنگ مطرح است، چون این جنگ توسط اسرائیل به لبنان تحمیل شده، طبیعی است که ما پایان جنگ را فقط زمانی میپذیریم که در همه جبههها، از جمله لبنان، پایان یابد.
