عظیمیراد:
حذف شرط «مقاله» و «آزمون جامع» دکتری بیتدبیری است/ هشدار نسبت به سقوط آزاد رتبه علمی کشور
سخنگوی کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی با انتقاد از بخشنامههای اخیر وزارت علوم در حذف برخی الزامات آموزشی در تحصیلات تکمیلی، این تصمیمات را «غیرکارشناسی و آسیبزا برای جایگاه علمی کشور» دانست و از پیگیری جدی مجلس برای اصلاح این روند خبر داد.
به گزارش ایلنا، احسان عظیمیراد سخنگوی کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی، با اشاره به اقدامات اخیر وزارت علوم در حذف برخی الزامات آموزشی در مقاطع تحصیلات تکمیلی، گفت: وزارت علوم بهتازگی دو اقدام در راستای ارائه پایاننامه و رساله دکتری انجام داده است؛ نخستین اقدام، حذف شرط شرکت در آزمونهای تخصصی برای دانشجویانی است که معدل ۱۷ به بالا دارند؛ بهگونهای که ارزیابی دقیق علمی از طریق آزمون جامع حذف شده است.
حذف الزامات آموزشی بدون هماهنگی با مجلس
نماینده مردم مشهد و کلات در مجلس شورای اسلامی با انتقاد از اینکه این حذفیات در نشست مشترک با کمیسیون آموزش بررسی نشده و وزیر علوم از قبل اقدام به اتخاذ چنین تصمیمی کرده است، افزود: شرط ارائه مقاله برای دفاع از پایاننامههای کارشناسی ارشد و رسالههای دکتری در بسیاری از دانشگاهها حذف شده است؛ در حالی که پیش از این، ارائه مقاله یکی از شاخصهای مهم ارزیابی توان علمی دانشجویان بهشمار میرفت.
نقد توجیهات وزارت علوم؛ محدودیت اینترنت نباید راه را بر تولید علم ببندد
سخنگوی کمیسیون آموزش مجلس با تاکید بر اینکه کشور در شرایط خاصی از جمله محدودیتهای اینترنت بینالملل قرار دارد، تصریح کرد: انتشار مقالات دانشگاهی وابسته به دسترسی به مجلاتی است که معمولاً خارجی هستند. این مجلات فرآیند ارزیابی و داوری دارند و معمولاً مقالات را برای اصلاح بازمیگردانند. در چنین شرایطی دانشجویان باید امکان اصلاح مقاله را داشته باشند، اما با محدودیت اینترنت، این کار دشوار میشود؛ بنابراین وزارت علوم به دلیل مجازی بودن دانشگاهها و محدود بودن امکان حضور فیزیکی، چنین تصمیمی گرفته است.
سقوط سه پلهای رتبه علمی ایران در دوره مدیریت جدید وزارت علوم
عظیمیراد با تأکید بر اینکه وزارت علوم در اوج بیتدبیری چنین تصمیماتی را اتخاذ کرده است، ادامه داد: کشور باید طبق پیشبینی برنامه هفتم پیشرفت در مسیر ارتقای رتبه علمی حرکت کند؛ در حالی که امروز رتبه علمی کشور به ۱۷ رسیده و این یکی از پایینترین جایگاههایی است که تجربه کردهایم. متاسفانه در دوره مدیریت سیمایی صراف، وزیر علوم دولت چهاردهم، شاهد سقوط سه پلهای رتبه علمی بودهایم؛ در حالی که در دولت شهید رئیسی رتبه ۱۴ را داشتیم.
وی با اشاره به تحلیلهای نادرست وزیر علوم و معاونان وی درباره افت علمی کشور، یادآور شد: برخی مسئولان کاهش رتبه علمی ایران را صرفاً به کاهش تعداد مقالات نسبت میدهند؛ در حالی که علاوه بر رویکردهای فناورانه و دانشبنیان، انتشار مقالات نیز ضروری است و نمیتوان آن را حذف کرد. با حذف شرط مقاله برای دفاع، نخستین پیامد این تصمیم، تشدید افت رتبه علمی کشور خواهد بود و حتی ممکن است به رتبههای پایینتر نیز سقوط کنیم. کشورهایی مانند ترکیه و عربستان در حال پیشی گرفتن از ایران در این حوزه هستند.
عظیمیراد با بیان اینکه این حذفیات بدون برنامه، موجب کاهش سطح علمی دانشجویان خواهد شد، ادامه داد: اقدام وزارت علوم در حذف برخی دروس مهم از آزمون جامع و جایگزینی معدل، عملاً دانشجویان را با سطح علمی پایینتر وارد مرحله رساله میکند. آزمون جامع برای سنجش آمادگی علمی دانشجو در دروس تخصصی است و حذف آن میتواند تبعات جدی به همراه داشته باشد.
جایگزینی معدل با آزمون جامع؛ ورود دانشجویان به مرحله رساله با بنیه علمی ضعیف
سخنگوی کمیسیون آموزش با بیان اینکه شرایط خاص کشور نباید بهانهای برای چنین تصمیماتی باشد، گفت: حتی در شرایط بحرانی مانند دوران کرونا نیز میشد راهکارهایی مانند اعطای مرخصی تحصیلی یا افزایش سنوات بدون درج در کارنامه را در نظر گرفت. حذف کامل آزمون جامع و جایگزینی آن با معدل، تصمیمی غیرکارشناسی و شتابزده است.
این نماینده مجلس با اشاره به موضوع تولید مقاله برای دفاع از رساله، ادامه داد: با توجه به شرایط خاص برخی دانشجویان، مانند مشکلات سربازی، میتوان این موارد را بهصورت موردی در کمیسیون موارد خاص دانشگاهها بررسی کرد، نه اینکه شرط اصلی ارائه مقاله برای همه حذف شود.
لزوم استفاده از راهکارهای مدیریتی به جای حذف کامل استانداردها
سخنگوی کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی، بخشنامه لغو الزام ارائه مقاله برای دفاع از پایاننامهها و رسالههای دکتری را کاملاً اشتباه دانست و افزود: حتی با وجود شرایط خاص نیز میشد این موضوع را بهصورت کارشناسی مدیریت کرد، اما متاسفانه هیچ مشورتی با اعضای هیأترئیسه کمیسیون آموزش انجام نشده است.
وزیر علوم برای حذف الزامات دکتری باید پاسخگو باشد
به گزارش خانه ملت، عظیمیراد با بیان اینکه مجلس این موضوع را پیگیری خواهد کرد، گفت: در راستای این تصمیمات، طرح سوال از وزیر علوم در دستور کار قرار خواهد گرفت. کمیسیون آموزش نیز جلسهای برای بررسی این بخشنامه برگزار میکند و قطعاً اعتراض خود را اعلام خواهد کرد. انتظار داریم وزارت علوم نسبت به این تصمیمات پاسخگو باشد و مسیر را اصلاح کند.