آیا واقعا اسفنج آشپزخانه سرطان زاست؟
«سرطان اسفنج آشپزخانه» به خودی خود یک شبه جمله گمراه کنده است. این نه یک اظهار نظر علمی که یک جمله وایرال شده در فضای مجازی است. اما تا چه حد این شبه جمله درست است؟
مردم در فضای مجازی در واقع در حال واکنش نشان دادن به نتایج یک تحقیق هستند که نشان میدهد اسفنجهای آشپزخانه میتوانند حامل تعداد زیادی باکتری باشند. بر اساس نتایج این تحقیق که در نشریه موسسات بهداشت آمریکا انتشار یافته اسفنحهای آشپزخانه میتوانند میزبانها میکروب باشند. این نتایج هشدار دهنده هستند اما به طور مستقیم با خطر سرطان مرتبط نیستند.
این فهم غلط زمانی پیش میآید که مردم باکتری را با بیماری اشتباه میگیرند و سپس این ایده را به سرطان تعمیم میدهند. اما سرطان توسط باکتریهای سطوح ایجاد نمیشود. سرطان به دلیل وجود فاکتورهای پیجیده ژنتیکی و قرار گرفتن طولانی مدت در معرض یک سری مواد شیمیایی و عفونتهای یک سری ویروسهای خاص و عادات اشتباه زندگی ایجاد میشود.
پزشک چه میگوید؟
اگر چه این ایده که اسفنج آشپزخانه سرطانزاست نگران کننده است اما مهم این است که ما افسانه را از علم جدا کنیم. این مساله به خوبی دانسته شده که اسفنجها به دلیل خصوصیات و خلل و فرجی که دارند اگر به درستی پس از هر باز ظرف شستن تمیز نشوند باکتریها به درون آنها نفوذ خواهند کرد. با این حال هیچ شواهد مستقیم علمی مبنی بر اثبات این مساله که اسفنج آشپزخانه باعث ابتلا به سرطان میشود وجود ندارد. این تعریفی است که وضعیت را از نگرانی و ترس به آگاهی از حقیقت سوق میدهد. اسفنج آشپزخانه یا ظرفشویی آنقدرها هم خطرناک نیست که مردم فرض میکنند، اما اگر به تمیزی آن توجه نشود هم چندان بی خطر نیست.
اهمیت نظافت آشپزخانه
اینکه اسفنجهای آشپزخانه میتوانند حاوی باکتری باشند و سلامت کلی را مورد تهدید قرار دهند واقعیتی است که به ما نشان میدهد نظافت و تمیزی و حفظ و رعایت موارد بهداشتی در آشپزخانه ضروری است. بنابراین خطر واقعی ابتلا به سرطان وجود ندارد، اما خطر ابتلا به انواع بیماریهای دارای منشا در عفونتها وجود دارد.
خطر واقعی کجاست؟
اگر ما از نظافت و تمیزی اسفنج غافل شویم. اسفنج آلوده میتواند باکتری به بشقابها و غذا منتقل کند. احتمال عفونتهای شکمی را بالاببرد و در ای نصورت حتی خطر بروز مسمومیت غذایی وجود دارد.
این مساله به طور بی صدا باعث ابتلای فرد به سرطان نمیشود و اثرات سرطانزا روی بدن نمیگذارد. البته اگر نظافت اسفنج نادیده گرفته شودمیتواند یک مشکل بهداشتی جدی ایجاد میکند.
عادات کوچکی که تغییرات بزرگی ایجاد میکنند
نظافت اسفنج یکی از سادهترین و قابل کنترلترین خطرات بهداشتی است. نیاز به ابزار گرانقیمت و کارهای نظافت پیچیده ندارد. یک سری کارهای کوچک میتواند تغییرات بزرگ ایجاد کند: عوض کردن اسفنج آشپزخانه هر یک یا دو هفته یکبار. پس از هبر بار استفاده آنها طوری قرار دهید که کاملا خشک شوند. آنها را با استفاده از آب گرم یا گرمای مایکرویو (البته اگر ایمن است) ضد عفونی کنید. از استفاده اسفنج سطوح و اسفنجی که سایر جاهای آشپزخانه را با آن پاک میکنید برای شستن ظروف خودداری کنید.