شریعتی دهاقانی در گفت وگو با ایلنا:
عربستان هیچگونه پیروزی قاطع نظامی در یمن به دست نیاورده است
سفیر و نماینده سابق ایران در سازمان همکاریهای اسلامی با اشاره به بحران یمن گفت که این موضوع، بحث پیچیدهای است. به گونهای که مشکلات یمن نه با ارتباط بین ایران و حوثیها شروع شده که عربستان بخواهد این موضوع را تبلیغ کند و نه با حملات عربستان به خاک این کشور.
حجتالاسلام والمسلمین «محمد شریعتی دهاقانی» در گفتوگو با خبرنگار ایلنا در تشریح ریشههای بحران یمن و ارتباطات موجود در این بین، تصریح کرد: مشکلات یمن در همپیمانیهای گذشته این کشور با همسایگان منطقهای آن به وجود آمده است به طوری که حوثیها قبلاً همپیمانیهایی را با قطریها و عمانیها داشته و با این کشورها در ارتباط بودهاند و با ایران ارتباطی برقرار نکرده بودند اما بعداً این ارتباط برقرار شد.
وی ادامه داد: علی عبدالله صالح، چهار – پنج جنگ علیه حوثیها به وجود آورد و با آنها جنگید و هم اکنون همپیمان حوثیها است. لذا باید بگوییم جابهجایی معادلات و قدرت در یمن بسیار زیاد و فراوان بوده و با شیب بسیار تندی صورت میگیرد و باید دانست که همه چیز در یمن غیر ثابت است.
این تحلیلگر مسائل منطقه با اشاره به همپیمانی عبدالله صالح و عربستان گفت: علی عبدالله صالح زمانی همپیمان عربستان سعودی بود و هم اینک سعودیها در برابر وی ایستادهاند. بنابراین مشکلات یمن از لحاظ اقتصادی، سیاسی و منطقهای بسیار فراوان است. باب المندب در موقعیت حساس و استراتژیک قرار گرفته است لذا مساله دخالت عربستان سبب شده مشکلات سیاسی و انسانی در یمن بیشتر شود. اینکه عربستان در این فکر است که تمامی مسائل یمن با حملات هوایی و مداخله نظامی به سرانجام میرسد و طبق تفکر آن در این جریان عمل میشود، کاملاً اشتباه است.
وی با تاکید بر نقش ترکیه در حل و فصل بحران یمن افزود: در رسانه ها اعلام کردهاند که در سفر چند روز پیش اردوغان به ایران، رئیسجمهوری کشورمان طرحی را در مورد یمن به رئیسجمهوری ترکیه پیشنهاد داده تا اردوغان با مسئولان عربستان سعودی مطرح کند.
شریعتی دهاقانی درباره اقدام شورای امنیت برای تصویب طرح محکومسازی حوثیها گفت: شورای امنیت قرار است در مورد یک طرح بهمنظور محکوم کردن حوثیها و علی عبدالله صالح و واگذاری قدرت به حکومت عبدربه منصور هادی رایگیری کند. اما موضع چین و روسیه مشخص نیست. به گونهای که اگر به عنوان مخالف رای دهند این موضوع وتو خواهد شد و اگر به عنوان ممتنع رای دهند، ممکن است در شورای امنیت بر اساس بند هفتم، پیشنهاد کشورهای خلیجفارس رای بیاورد. بنابراین باید بگویم طرح ایران و آتشبس از طرف عربستان پذیرفته نشده است و آنها میگویند که اگر حوثیها طرح کشورهای خلیج فارس که در شورای امنیت تصویب شده و مراحل موقتش را میگذراند و مراحل تصویب قانون اساسی موقت آن در حال انجام است را بپذیرند، ممکن است آتشبس را قبول کنند. لذا تاکنون آثاری از پذیرفتن اینگونه طرحها توسط حوثیها وجود ندارد.
وی با تاکید بر نیت سعودیها در حمله به یمن خاطرنشان کرد: عربستان درصدد بود تا جنگ علیه یمن در صنعا صورت گیرد ولی با توجه به عملکرد حوثیها، جنگ در اطراف عدن صورت گرفته و تخریب این شهر شکل گستردهتری پیدا میکند. چرا که عدن پایگاه منصور هادی بوده و وی اکنون در ریاض به سر میبرد. لذا باید بگویم که اوضاع فعلی در یمن بسیار پیچیده شده است.
این کارشناس مسائل بینالملل در ادامه تصریح کرد: هیچگونه پیروزی قاطع نظامی برای عربستان صورت نگرفته که بخواهیم بگوییم امور را یکسره خواهند کرد. هماکنون باید منتظر وقایع بعدی در روزهای آینده باشیم تا ببینیم در شورای امنیت چه رخ خواهد داد. همینطور باید دید عمان که خود را کشور بیطرف اعلام کرده است، چگونه میتواند تماسهای ارتباطیاش را برای حل بحران یمن برقرار کند.
وی در پایان با اشاره به لزوم اتخاذ موضع صحیح توسط جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با مساله یمن تاکید کرد: به نظرم ایران برای اینکه بخواهد طرح واسطه بودن بین کشورهای اطراف یمن شکل بگیرد و خودش را در این جهت جا بیندازد، باید یک نوع موضع بیطرفی اتخاذ کند و به سمت حوثیها متمایل نباشد. اگر این موضع را اتخاذ کند، میتواند نقش قوی در مناسبات منطقهای داشته باشد و اگر بر حوثیها فشار بیاورد که طرح سیاسی را همزمان بپذیرند و از طرف دیگر، چون عربستان به صورت صریح به خواستههایش نرسیده است، ممکن است با عدم همکاری مصر، ترکیه و پاکستان در خصوص اعزام نیروی زمینی، ترغیب بشود تا اینکه طرح آتشبس را قبول کند و طرح سیاسی را پیش بگیرد.
گفتوگو: فرشاد گلزاری