معمای ناپدید شدن قطعات اف-۳۵؛ آیا اسرار این جنگنده به چین درز کرده است؟
تحقیقات آمریکا و استرالیا درباره محمولهای از قطعات اف-۳۵ آغاز شده که به جای رسیدن به آمریکا، سر از هنگکنگ درآورده است؛ موضوعی که احتمال دسترسی چین به برخی قطعات این جنگنده را مطرح کرده است.
به گزارش ایلنا، تحقیقات درباره ناپدید شدن و انتقال اشتباهی شماری از قطعات جنگنده اف-۳۵ به هنگکنگ، نگرانیهایی را درباره احتمال دسترسی چین به قطعات و فناوریهای مرتبط با این جنگنده پیشرفته ایجاد کرده است.
وزارت دفاع استرالیا اعلام کرده است که در همکاری با آمریکا و شرکت «لاکهید مارتین» در حال بررسی این پرونده است؛ محمولهای که قرار بود از استرالیا به آمریکا منتقل شود، در جریان انتقال از اقیانوس آرام به هنگکنگ فرستاده شد.
ریچارد مارلز، وزیر دفاع استرالیا، ضمن تأیید این حادثه گفت دولت کانبرا از موضوع مطلع شده و برای بررسی ابعاد آن با مقامهای آمریکایی و لاکهید مارتین همکاری میکند. با این حال، او مدعی شد قطعات مفقودشده شامل تجهیزات یا اطلاعات فنی حساس برنامه اف-۳۵ نبودهاند.
بلومبرگ و پولیتیکو گزارش دادهاند این محموله حاوی قطعات یدکی اف-۳۵ بود که در اوایل تابستان برای تعمیر از استرالیا به آمریکا ارسال شده بود، اما در میانه مسیر به هنگکنگ تغییر مسیر داد.
پنتاگون نیز مفقود شدن شماری از قطعات را تأیید کرده و کنگره آمریکا تحقیقات درباره این حادثه را آغاز کرده است. وزارت خارجه آمریکا درباره جزئیات پرونده اظهارنظر نکرده و سفارت چین در واشنگتن نیز اعلام کرده است اطلاعی از این موضوع ندارد.
استرالیا ۷۲ فروند اف-۳۵ در اختیار دارد و یکی از هشت کشوری است که در چارچوب برنامه این جنگنده از یک شبکه مشترک تأمین قطعات یدکی استفاده میکنند.
پولیتیکو به نقل از سه منبع گزارش داده است که محموله مذکور توسط یک واسطه و از طرف لاکهید مارتین حمل میشد، اما در نهایت در هنگکنگ تحویل شد. بر اساس این گزارش، یکی از قطعات موجود در محموله، پوشش کابین خلبان اف-۳۵ بوده که به فناوریهای مرتبط با قابلیت پنهانکاری این جنگنده ارتباط دارد.
انتقال این قطعات به هنگکنگ، به دلیل موقعیت این منطقه در خاک چین، نگرانیهایی را در آمریکا ایجاد کرده است؛ چرا که احتمال دسترسی پکن به قطعات مفقودشده مطرح شده است.
دفتر برنامه اف-۳۵ پنتاگون اعلام کرده است که از این مشکل در زنجیره تأمین مطلع بوده و قطعات مورد نظر قابل استفاده نبودهاند. این دفتر میگوید تلاشها برای بازگرداندن قطعات، شناسایی علت حادثه و جلوگیری از تکرار موارد مشابه در جریان است.
لاکهید مارتین نیز اعلام کرده است که مدیریت زنجیره تأمین جهانی اف-۳۵ را بر عهده دارد و برای انتقال قطعات از شرکتهای حملونقل تجاری استفاده میکند. این شرکت درباره محموله مشخصشده توضیح بیشتری نداده، اما تأکید کرده است که در این فرآیند از مقررات آمریکا پیروی میکند.
افشای این حادثه در شرایطی است که زنجیره تأمین قطعات اف-۳۵ پیش از این نیز با انتقاد و مشکلاتی روبهرو بوده است. گزارش دفتر حسابرسی دولت آمریکا در سال ۲۰۲۳ نشان داد بیش از یک میلیون قطعه یدکی این جنگنده طی پنج سال مفقود شده است.
کمبود قطعات بارها به زمینگیر شدن شماری از اف-۳۵ها منجر شده و گزارش دیگری از دفتر حسابرسی دولت آمریکا در سال جاری نیز از افزایش هزینههای نگهداری این جنگنده و تداوم چالشهای عملکردی آن خبر داده است.
پنتاگون برآورد کرده است که هزینه کل چرخه عمر برنامه اف-۳۵ ممکن است به حدود ۲ تریلیون دلار برسد.
