قائممقامی در گفتوگو با ایلنا بررسی کرد:
دلایل صدور اعلان قرمز و حکم جلب بینالمللی ترکیه علیه نتانیاهو/چشمانداز روابط آنکارا و تلآویو
کارشناس مسائل ترکیه گفت: اگر ترکیه واقعاً بخواهد در برابر اسرائیل موضعی جدی اتخاذ کند، باید مجموعهای از اقدامات را علیه تلآویو در دستورکار قرار دهد و در غیر این صورت، بسیاری از اقدامات اعلامشده میتواند صرفاً جنبه سیاسی و نمادین داشته باشد.
علی قائممقامی، کارشناس مسائل ترکیه با اشاره به صدور اعلان قرمز و حکم جلب بینالمللی نخستوزیر اسرائیل از سوی ترکیه در گفتوگو با ایلنا اظهار کرد: قبل از هر چیز باید دانست که ترکیه از سال ۲۰۱۱ میلادی تاکنون برای براندازی بشار اسد اقدام کرده و گروههای تروریستی و تشکیلاتی را تحت حمایت خود قرار داده است. در همین چارچوب، نتانیاهو سه بار اعلام کرد که منافع ترکیه و اسرائیل در سوریه با یکدیگر منطبق است، اما بااینحال، در جریان قضیه کشتی «مرمره آبی»، دولت ترکیه علیه اسرائیل اقداماتی انجام داد و پس از آن، دادگاه کیفری استانبول علیه مقامات نظامی و اطلاعاتی اسرائیل و همچنین نتانیاهو، احکام بازداشت و محاکمه صادر کرد ولی در آن زمان با میانجیگری باراک اوباما، این روند متوقف شد و در نهایت عادیسازی روابط میان دو طرف انجام گرفت. مسئله دیگر به تحولات پس از عملیات «طوفان الاقصی» و حملات اسرائیل علیه مردم غزه و آنچه ترکیه نسلکشی در غزه میداند، مربوط میشود. این بار نیز ترکیه در چارچوب اقدام آفریقای جنوبی علیه اسرائیل در دیوان بینالمللی کیفری، به این روند پیوست و شکایت مربوط به اتهام نسلکشی مردم غزه و فلسطین را امضا کرد؛ بااینحال، تاکنون نتیجه عملی مشخصی از این اقدام حاصل نشده است.
وی ادامه داد: در همین مدت، رژیم صهیونیستی علاوه بر فلسطین و غزه، کرانه باختری، لبنان، ایران و دیگر کشورهای منطقه را هدف حملات خود قرار داده و بهویژه زیرساختهای نظامی، امنیتی، اطلاعاتی و نیروی هوایی و دریایی سوریه را منهدم و بمباران کرده است. با وجود این حملات، هیچگونه مجازات، تحریم بینالمللی یا اقدام مؤثر نظامی بینالمللی برای مقابله با تجاوزات اسرائیل شکل نگرفته است. آمریکا نیز در تمام این حملات، بهطور کامل از رژیم صهیونیستی حمایت کرده است. این در حالیست که در حمله اسرائیل به پایگاه نظامی ابوظهور سوریه نیز همین وضعیت تکرار شد. آمریکا تقریباً بهصورت تلویحی این حمله را محکوم کرد، اما اقدامی برای جلوگیری از حملات اسرائیل انجام نداد. پس از این تحولات، وزارت دادگستری ترکیه و همچنین دادگاه کیفری استانبول بار دیگر نتانیاهو را در «فهرست قرمز» قرار دادند، اما نه کل رژیم صهیونیستی اسرائیل را. بنابراین، ترکیه در این اقدام میان شخص نتانیاهو و کلیت رژیم صهیونیستی تفکیک قائل شده و حکم قرمز را علیه نتانیاهو صادر کرده است. دلایل این رویکرد نیز باید در چارچوب مجموعهای از عوامل دیگر بررسی شود.
این تحلیلگر مسائل سیاسی تصریح کرد: نتانیاهو اعلام کرده بود که اجازه نخواهد داد ارتش ترکیه در سوریه مستقر شود و در این راستا حمله به پایگاه ابوظهور، که هنوز ابعاد کامل آن مشخص نشده بود، در واقع هشداری عملی علیه حکومت جولانی و ترکیه تلقی شد. پیش از آن نیز به حکومت جدید سوریه هشدار داده شده بود که استقرار نظامی ایران در سوریه تهدیدی علیه اسرائیل است؛ اما این حکومت به این هشدارها توجه نکرد. در همین زمینه، مقامهای آمریکایی اعلام کردند که حمله اسرائیل به سوریه میتوانست یک گام با درگیری نظامی مستقیم میان ترکیه و اسرائیل فاصله داشته باشد و تلاشهایی برای کاهش تنش در جریان است. یکی از پیشنهادها نیز ایجاد یک سازوکار ارتباطی سهجانبه میان ترکیه، آمریکا و اسرائیل برای مدیریت و کاهش این تنشها بود. در این میان وزارت خارجه ترکیه نیز حملات اسرائیل به ابوظهور در ۱۸ آگوست را بهشدت محکوم کرد و خواستار اتخاذ مواضع قاطع از سوی جامعه بینالمللی برای جلوگیری از ادامه حملات اسرائیل شد. آنکارا تأکید کرد که این حملات نقض حقوق بینالملل است و جامعه بینالمللی باید اسرائیل را پاسخگو کند. وزارت خارجه ترکیه همچنین اعلام کرد که تجاوزات اسرائیل ابعاد جدیدی پیدا کرده و حمله به زیرساختهای سوریه، نقض تمامیت ارضی و حاکمیت این کشور و مغایر با حقوق بینالملل است.
وی افزود: همچنین نام باراک، نماینده ویژه ترامپ در امور سوریه و عراق نیز حملات اسرائیل را نگرانکننده توصیف کرد و گفت دو طرف بهجای روشهای نظامی باید روند مذاکرات را ادامه دهند. به گفته او، حکومت احمد الشرع سیاست تهاجمی علیه اسرائیل در پیش نگرفته و نیروهای نیابتی را نیز علیه اسرائیل به کار نگرفته است و حتی تلاش کرده از افزایش تنش با اسرائیل جلوگیری کند.
