طاهری در گفتوگو با ایلنا تشریح کرد:
دلایل شکلگیری «پیمان مکه» توسط عربستان/نقش ترکیه، مصر و پاکستان در امنیت منطقهای
رایزن پیشین ایران در افغانستان گفت: با توجه به شکستی که آمریکا واقعاً در منطقه متحمل شد، به نظر میرسد که عربستان نیز چشمهایش بیشتر باز شده است.
عبدالمحمد طاهری، رایزن پیشین ایران در افغانستان با اشاره به انعقاد توافق مکه میان عربستان، ترکیه و پاکستان در گفتوگو با ایلنا عنوان کرد: قبل از هر چیز باید توجه داشت که عربستان سعودی و پاکستان پیش از این یک معاهده امنیتی ـ دفاعی با یکدیگر امضا کرده بودند و طی یکی دو ماه اخیر نیز، حدود ۸ هزار نفر نیرو از پاکستان به عربستان اعزام شدند تا در مبارزه با حوثیها مشارکت کنند. اگر بخواهم از این زاویه نگاه کنم، احساس من این است که فشارهای جدیدی علیه جمهوری اسلامی در حال شکلگیری است. پاکستانیها ضمن اینکه من هم معتقدم با ایران وارد درگیری نخواهند شد، در عین حال سیاستی را دنبال میکردند که بر اساس آن، مثلثی تشکیل شد و ترکیه نیز به این معاهده پیوست. اینکه آیا چیزی شبیه به بند پنجم ناتو در این معاهده و پیماننامه وجود دارد یا خیر، باید گفت که بله، وجود دارد؛ اما این مسئله دو معنا دارد. یکی اینکه آنها میخواهند مسئله حوثیها را با جدیت بیشتری دنبال کنند و در کنار آن، موضوع گروههای دیگری که در عراق هستند نیز مطرح است. مسئله دوم این است که شواهد عینی نشان میدهد فشار بر جمهوری اسلامی در حال افزایش است.
من اعتقاد دارم که پشت این قضیه، بیشتر آمریکاییها قرار دارند. به نظرم اسرائیل در این قضایا نقش چندانی ندارد، اما آمریکا قطعاً نقش دارد؛ از این جهت که میخواهند به شکلی ایران را به پای میز مذاکره بکشانند. به هر حال، صورت مسئله برای ما به نفعمان نیست. اما اینکه آیا واقعاً آنها میخواهند با ما درگیر شوند یا خیر، من شکی ندارم که موضوع، درگیری نیست و آنها به دنبال جنگ با ایران نیستند.
عربستان با هزینههایی که از مدتها پیش در قبال پاکستان انجام داده و همچنان ادامه دارد، به هر حال تعهداتی ایجاد کرده است. پاکستانیها نیز باید این تعهدات را به منصه ظهور برسانند که حالا در قالب این تفاهمنامهای که میان آنها امضا شده، این موضوع دارد به شکل عینیتری خود را نشان میدهد.
وی ادامه داد: اگر کشورهای دیگری مانند امارات هم به این مجموعه بپیوندند (که احتمال آن وجود دارد) این ائتلاف شکل جدیدتری پیدا خواهد کرد که از هر سو به آن بنگریم، شرایط خوبی برای ما نخواهد بود؛ هرچند من صددرصد معتقدم که آنها وارد هیچگونه درگیری و نزاعی با ایران نخواهند شد. اعتقاد دارم آمریکاییها به دنبال این قضیه بودند، اما به هر حال عربستان نیز دیپلماسی فعالی دارد و در واقع در حال گسترش حریم امنیتی خودش است. وقتی شما با ارتشی مانند ارتش پاکستان وارد چنین موازنهای میشوید یا با ترکیه که آن هم از نظر نظامی ارتش قدرتمندی دارد، به هر حال به دنبال ایجاد یک حصار امنیتی قوی برای خودتان هستید. از سوی دیگر، منافع ملی عربستان برای این کشور اهمیت دارد. اینجا دیگر مسئله فقط آمریکا نیست. با توجه به شکستی که آمریکا واقعاً در منطقه متحمل شد، احساس میکنم عربستان سعودی نیز چشمهایش بیشتر باز شده است. آنها نظارهگر این بودند که بحرین، کویت، قطر و امارات تا چه اندازه در جریان جنگ آسیب دیدند.
این تحلیلگر مسائل سیاسی تصریح کرد: بنابراین، این تصور که آمریکا شکستناپذیر است، دیگر برای آنها وجود ندارد. آنها دیدند که اصلاً چنین چیزی نیست و آمریکا هم به راحتی آسیب دید و هواپیماهایش را از دست داد و به گونهای متحمل خسارت شد که اکنون به دنبال این است که ماجرای خود با ایران را هرچه سریعتر به پایان برساند. حتی ترامپ هم بار دیگر اعلام کرد که دیگر به دنبال جنگ با ایران نیست. بنابراین، میبینید که آمریکا مرتب در حال دستدست کردن و تلاش است تا هرچه سریعتر به توافق با جمهوری اسلامی برسد. به هر حال، از هر طرف که به موضوع نگاه کنیم، هم فشار آمریکاییها برای ایجاد اتحادهای جدید در منطقه وجود دارد تا پای آمریکا به منطقه کشیده نشود و هم تحولات دیگری در حال شکلگیری است. از سوی دیگر، اگر خوب به قضیه نگاه کنید، سه کشور مسلمان در این شرایط در کنار یکدیگر قرار گرفته و یک معاهده و پیماننامه تشکیل دادهاند. بنابراین، از هر سو که نگاه کنیم، به این نتیجه میرسیم که باید حواسمان جمع باشد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: کشورهای خاورمیانه در حال شکل دادن به یک پازل هستند و این پازل در نهایت میتواند در مقابل ما قرار بگیرد. بسیار بعید میدانم که ما وارد نزاع جدیدی شویم و آنها هم به دنبال چنین مسئلهای نیستند؛ اما به هر شکل که نگاه کنید، وقتی چنین مسائلی شکل میگیرد، به هر حال این کشورها تعهدی نسبت به یکدیگر پیدا کردهاند و دو کشور قدرتمند نیز وارد این ماجرا شدهاند. برای من این مسئله مهم است که در خاورمیانه، اکنون مصر، اسرائیل، ایران، پاکستان و ترکیه حضور دارند و در واقع قدرتهای نظامی برتر منطقه هستند و حالا ترکیه و پاکستان وارد پیمان موردنظر عربستان شدهاند و این مسئله از منظر موازنه قدرت در منطقه، موضوعی قابل توجه است.