ترامپ در دوراهی اوکراین؛ تردید در ارسال پاتریوت، فرصت تازه برای روسیه؟
همزمان با تشدید حملات روسیه و تداوم بنبست در مذاکرات صلح، تحلیلگران معتقدند تردید دونالد ترامپ در تأمین سامانههای پدافندی پاتریوت برای اوکراین، میتواند موازنه جنگ را به سود مسکو تغییر دهد و چشمانداز پایان درگیریها را بیش از پیش دور از دسترس قرار دهد.
به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، همزمان با تشدید درگیریها در جبهههای جنگ اوکراین و تداوم بنبست در مذاکرات صلح، بسیاری از تحلیلگران معتقدند تردید دونالد ترامپ در تأمین سامانههای پدافندی «پاتریوت» برای کییف، میتواند زمینه را برای تشدید حملات روسیه فراهم کند؛ مگر آنکه اوکراین به پذیرش امتیازاتی تن دهد که مورد نظر مسکو باشد.
این ارزیابی پس از دیدار اخیر ترامپ و ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، در کاخ سفید مطرح شد. زلنسکی پس از این دیدار اعلام کرد با رئیسجمهور آمریکا درباره احیای روند دیپلماسی و همچنین دریافت مجوز تولید سامانههای پاتریوت گفتوگو کرده و این نشست را «مثبت» توصیف کرد. این دیدار در حاشیه مراسم تشییع لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه آمریکا، برگزار شد.
با این حال، برخی کارشناسان معتقدند اظهارات زلنسکی بیش از آنکه از دستیابی به توافقی مشخص حکایت داشته باشد، کلی و فاقد جزئیات عملیاتی است. ولودیمیر شوماکوف، دیپلمات پیشین اوکراین، با اشاره به اینکه این دیدار بدون حضور خبرنگاران برگزار شد، گفت نشانهای از تصمیم قریبالوقوع واشنگتن برای تحویل یا صدور مجوز تولید سامانههای پاتریوت دیده نمیشود.
به گفته او، اگر آمریکا از تأمین این سامانهها خودداری کند، روسیه با دست بازتری حملات موشکی خود را ادامه خواهد داد؛ زیرا اوکراین بدون پاتریوت توان کافی برای مقابله با موشکهای بالستیک روسیه را در اختیار ندارد.
شوماکوف همچنین معتقد است ترامپ بیش از آنکه به دنبال حمایت نظامی رایگان از اوکراین باشد، با نگاهی اقتصادی به این جنگ مینگرد. به گفته او، واشنگتن ترجیح میدهد تسلیحات خود را به کشورهای اروپایی بفروشد تا آنها این تجهیزات را در اختیار کییف قرار دهند، نه اینکه مستقیماً و بدون دریافت هزینه به اوکراین کمک نظامی کند.
این دیپلمات اوکراینی حتی مدعی است مواضع ترامپ در برخی موارد به دیدگاههای روسیه نزدیکتر شده و او آمادگی بیشتری برای پذیرش برخی خواستههای مسکو، از جمله در خصوص مناطق مورد مناقشه، نشان داده است.
در مقابل، رولاند بیدغاموف، تحلیلگر روس، نیز با وجود اختلاف نظر با مقامهای اوکراینی، در یک نکته با شوماکوف همنظر است؛ اینکه ترامپ از ادامه جنگ اوکراین منافع اقتصادی کسب میکند. به اعتقاد او، تا زمانی که کییف شروط مورد نظر مسکو را نپذیرد، چشماندازی برای پیشرفت مذاکرات سیاسی وجود نخواهد داشت.
بیدغاموف میگوید روسیه همچنان بر حلوفصل سیاسی بحران بر پایه توافقات استانبول تأکید دارد، اما همزمان عملیات نظامی خود را نیز ادامه میدهد. به باور او، کرملین از اختلاف رویکرد آمریکا و اروپا نسبت به جنگ اوکراین آگاه است و همین مسئله احتمال دستیابی به توافق را در شرایط کنونی کاهش داده است.
در همین حال، دونالد جنسن، مدیر بخش امور روسیه در مؤسسه صلح ایالات متحده، معتقد است اوکراین برای حفظ توان دفاعی خود به سامانههای پاتریوت نیاز فوری دارد و بدون این تجهیزات، مقابله با حملات گسترده روسیه در کوتاهمدت و بلندمدت بسیار دشوار خواهد بود.
به گفته جنسن، ترامپ در موقعیتی پیچیده قرار گرفته است؛ از یک سو میخواهد جنگ از مسیر دیپلماسی پایان یابد و از سوی دیگر تمایلی به افزایش حمایت نظامی از اوکراین ندارد. همین مسئله درخواست زلنسکی برای دریافت سامانههای پاتریوت را به یکی از چالشهای اصلی دولت آمریکا تبدیل کرده است.
او همچنین معتقد است در شرایط کنونی، نه روسیه انگیزهای برای کاهش فشارهای نظامی دارد و نه اوکراین حاضر است از بخشی از سرزمین خود صرفنظر کند. از این رو، چشمانداز دستیابی به توافق سیاسی در آینده نزدیک همچنان دور از دسترس به نظر میرسد.
در مجموع، ارزیابی کارشناسان نشان میدهد جنگ اوکراین همچنان در بنبست نظامی و سیاسی قرار دارد. روسیه به تشدید عملیات نظامی ادامه میدهد، اوکراین همچنان خواستار حمایت تسلیحاتی بیشتر از سوی غرب است و دولت ترامپ نیز میان منافع اقتصادی، ملاحظات سیاسی و تلاش برای پیشبرد دیپلماسی، هنوز تصمیمی قاطع برای تغییر مسیر این جنگ اتخاذ نکرده است.
