واشنگتن در آستانه توافق با ایران؛ اختلافات در دولت ترامپ بالا گرفت
همزمان با افزایش گمانهزنیها درباره توافق احتمالی میان آمریکا و ایران، اختلافات سیاسی در واشنگتن بر سر نحوه مواجهه با پرونده هستهای ایران بار دیگر تشدید شده است؛ موضوعی که شکاف میان جریانهای مختلف سیاسی در آمریکا را پررنگتر کرده است.
به گزارش ایلنا، رسانههای بینالمللی میگویند چارچوب توافق در حال بررسی، بر تثبیت آتشبس و تضمین آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز متمرکز است. در عین حال، بررسی پرونده هستهای ایران به مراحل بعدی مذاکرات موکول شده است؛ مسئلهای که با انتقاد گسترده برخی محافل سیاسی در آمریکا مواجه شده است.
طبق گزارش رویترز، این طرح شامل تمدید آتشبس ۶۰ روزه، بازگشایی تنگه هرمز و پاکسازی آن از مینهاست و در مقابل، بخشی از محدودیتهای اعمالشده علیه ایران از جمله در حوزه بنادر و صادرات نفت بهطور موقت کاهش خواهد یافت.
مخالفت تند جمهوریخواهان
جریان موسوم به «جریان تندروهای جمهوریخواه» از اصلیترین مخالفان این توافق احتمالی است. این طیف معتقد است تفکیک پرونده هستهای از سایر موضوعات، عملا به نفع ایران تمام میشود و بدون دریافت تضمینهای مشخص، موجب کاهش فشارها بر تهران خواهد شد.
به ادعای این جریان، دولت ترامپ با هدف کسب یک دستاورد سیاسی در آستانه تحولات انتخاباتی، ممکن است به توافقی تن دهد که فاقد ضمانتهای کافی باشد.
چهرههایی مانند مایک پمپئو و تد کروز نیز این رویکرد را مشابه توافق هستهای سال ۲۰۱۵ توصیف کرده و مدعیاند تغییرات فعلی، ماهیت اصلی پرونده هستهای ایران را تغییر نمیدهد.
این طیف همچنین مدعی است کاهش تحریمها، تسهیل صادرات نفت و آزادسازی احتمالی داراییهای بلوکهشده ایران میتواند به تقویت توان اقتصادی و منطقهای تهران منجر شود و سیاست موسوم به «فشار حداکثری» را تضعیف کند.
تردیدها در میان دموکراتها
مخالفان توافق تنها به جمهوریخواهان محدود نمیشوند و در میان برخی دموکراتها و کارشناسان سیاست خارجی آمریکا نیز نگرانیهایی درباره نبود سازوکارهای دقیق راستیآزمایی مطرح شده است.
این گروه تأکید دارد هرگونه توافق باید دارای ضمانتهای شفاف برای نظارت بر برنامه هستهای ایران باشد و نقش کنگره در بررسی و تصویب آن بهطور دقیق مشخص شود.
اختلافات در دولت ترامپ
در داخل دولت دونالد ترامپ نیز درباره نحوه مواجهه با ایران اختلافنظر وجود دارد. برخی مقامها از توافقی برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای حمایت میکنند، اما گروهی دیگر هرگونه امتیازدهی اقتصادی به تهران را عقبنشینی از سیاست فشار حداکثری میدانند.
این اختلافات در اظهارات اخیر ترامپ نیز بازتاب داشته است. وی از یک سو بر خط قرمز بودن جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای تأکید کرده و از سوی دیگر، از نزدیک بودن توافق و احتمال پایان درگیریها سخن گفته است.
فضای مبهم مذاکرات
برخی منابع اعلام کردهاند ترامپ از نهایی شدن چارچوب کلی یک تفاهم برای پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمز خبر داده است. با این حال، جزئیاتی درباره موضوعات حساس از جمله پرونده اورانیوم غنیشده همچنان منتشر نشده است.
در مقابل، برخی منابع ایرانی اعلام کردهاند این موضوعات به مراحل بعدی مذاکرات موکول شده است.
بر اساس گزارش «آکسیوس»، طرح پیشنهادی شامل تمدید ۶۰ روزه آتشبس، بازگشایی تنگه هرمز و کاهش محدودیتهای اقتصادی علیه ایران در این بازه زمانی است و همزمان مذاکرات هستهای بهصورت جداگانه ادامه خواهد یافت.
به این ترتیب، انتشار جزئیات این توافق احتمالی نهتنها از شدت تنشهای سیاسی در واشنگتن نکاهیده، بلکه بار دیگر اختلافات عمیق در ساختار سیاسی آمریکا درباره نحوه مواجهه با ایران را آشکار کرده است؛ اختلافاتی که همچنان بر روند تصمیمگیری در کاخ سفید سایه انداخته است.
