جنگ دائمی یا صلح تحمیلی؛ ۵ سناریو برای آینده تقابل آمریکا با ایران
همزمان با افزایش نشانههای فروپاشی آتشبس شکننده میان ایران و آمریکا، نشریه آمریکایی نیوزویک در گزارشی به بررسی سناریوهای احتمالی آینده تقابل واشنگتن و تلآویو با تهران پرداخته و هشدار داده است که منطقه ممکن است وارد مرحلهای از «جنگ فرسایشی دائمی» شود.
به گزارش ایلنا، نیوزویک در ابتدای گزارش خود این پرسش را مطرح میکند که آیا ایران برای جلوگیری از گسترش جنگ، حاضر به پذیرش برخی توافقات خواهد شد یا اینکه ترجیح میدهد با اتکا به توان راهبردی و عامل زمان، آمریکا را وارد یک فرسایش سیاسی و اقتصادی پرهزینه کند.
سناریوی اول؛ حمله دوباره برای تحمیل توافق
به نوشته این نشریه آمریکایی، یکی از محتملترین سناریوها بازگشت آمریکا به گزینه حمله نظامی با هدف وادار کردن ایران به پذیرش توافقی محدود است.
بر اساس این گزارش، کاخ سفید ممکن است با اجرای حملات تازه تلاش کند تهران را به عقبنشینی در برخی پروندهها از جمله موضوع هستهای و امنیت کشتیرانی وادار کند تا دونالد ترامپ بتواند آن را بهعنوان موفقیت «دیپلماسی از موضع قدرت» معرفی کند.
با این حال، نیوزویک تأکید میکند تهدیدهای مکرر ترامپ درباره انجام «حملات شدیدتر» میتواند در صورت ناکامی عملیات نظامی، به نقطه ضعف سیاسی و امنیتی دولت آمریکا تبدیل شود.
این گزارش همچنین اذعان میکند حتی در صورت دستیابی به توافقی محدود، اختلافات اصلی میان تهران و واشنگتن از جمله مسئله برنامه هستهای ایران همچنان پابرجا خواهد ماند.
سناریوی دوم؛ فشار اقتصادی و تلاش برای امتیازگیری
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که آمریکا و متحدانش تلاش دارند با تشدید فشارهای اقتصادی و تحریمها، ایران را به پذیرش توافق پیش از آغاز دور جدید درگیریها سوق دهند.
نیوزویک مدعی است برخی کشورهای منطقه در حال رایزنی برای طراحی راهکاری هستند که تهران بدون قرار گرفتن در موضع ضعف، برخی امتیازات را بپذیرد و در مقابل بخشی از تحریمها کاهش یابد.
این در حالی است که فشارهای اقتصادی ناشی از ناامنی در خلیج فارس و افزایش قیمت جهانی انرژی، همزمان بر اقتصاد ایران و آمریکا تأثیر گذاشته است.
گزارش میافزاید دولت آمریکا نیز به دلیل افزایش بهای نفت و نگرانی از تبعات اقتصادی آن، بهویژه در آستانه رقابتهای سیاسی داخلی، با فشارهای فزایندهای روبهرو شده است.
سناریوی سوم؛ جنگ فرسایشی و ناامنی دائمی در هرمز
به اعتقاد نیوزویک، محتملترین و در عین حال خطرناکترین سناریو، تبدیل شدن بحران به یک جنگ فرسایشی بلندمدت است؛ جنگی که در آن حملات پراکنده آمریکا، پاسخهای ایران و تنش مداوم در تنگه هرمز ادامه پیدا کند.
این نشریه تصریح میکند ایران برای وارد کردن فشار به آمریکا الزاما نیازی به برتری کامل نظامی ندارد و ناامن شدن تنگه هرمز بهتنهایی میتواند اقتصاد جهانی را با بحران جدی روبهرو کند.
بر اساس این گزارش، ادامه چنین وضعیتی میتواند آمریکا را درگیر یک نبرد پرهزینه و فرسایشی کند؛ جنگی که هزینههای اقتصادی و سیاسی آن بهمرور افزایش خواهد یافت.
نیوزویک همچنین هشدار داده است ادامه تنشها میتواند نارضایتیهای داخلی را هم در ایران و هم در آمریکا افزایش دهد؛ بهویژه اگر بحران بدون چشمانداز روشن سیاسی ادامه پیدا کند.
سناریوی چهارم؛ ورود علنی کشورهای عربی به جنگ
این گزارش، خطرناکترین سناریو را ورود مستقیم برخی کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس به جنگ علیه ایران توصیف کرده است.
به نوشته نیوزویک، علنی شدن مشارکت این کشورها در هرگونه اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران، میتواند منطقه را به سمت یک درگیری فراگیر و غیرقابل کنترل سوق دهد؛ جنگی که پیامدهای سنگین امنیتی، اقتصادی و انسانی برای کل منطقه خواهد داشت.
سناریوی پنجم؛ آتشبس ظاهری و جنگ پنهان
در بخش پایانی این گزارش، نیوزویک محتملترین وضعیت را ادامه آتشبس بهصورت ظاهری توصیف میکند؛ در حالی که فشارهای اقتصادی، تحریمها، عملیات سایبری، حملات پهپادی و تنش در تنگه هرمز همچنان ادامه خواهد داشت.
به اعتقاد این نشریه، این مدل از تقابل میتواند مطلوبترین گزینه برای دولت ترامپ باشد؛ زیرا واشنگتن بدون ورود به یک جنگ تمامعیار، همچنان ابزارهای فشار علیه ایران را حفظ خواهد کرد.
با این حال، نیوزویک هشدار میدهد چنین وضعیتی ممکن است به یک «جنگ دائمی زیر سایه آتشبس» تبدیل شود؛ وضعیتی مبهم که در آن بحران ادامه دارد اما هیچ راهحل سیاسی واقعی برای پایان آن وجود ندارد.
این گزارش در پایان تأکید میکند نبود توافقی روشن درباره نحوه پایان جنگ، امنیت کشتیرانی در خلیج فارس و آینده برنامه هستهای ایران، همچنان مهمترین عامل بیثباتی در منطقه به شمار میرود.