شعیب بهمن در گفتوگو با ایلنا بررسی کرد:
۳ محور متضاد در مذاکرات ابوظبی/چشمانداز پایان جنگ اوکراین
کارشناس مسائل روسیه گفت: در صورتی که پرونده اوکراین با فشارهای آمریکا به سرانجام برسد، بدون تردید اروپاییها بزرگترین بازندگان امنیتی و ژئوپلیتیکی این معادله خواهند بود.
شعیب بهمن، کارشناس مسائل روسیه با اشاره به مذاکرات ابوظبی پیرامون پرونده جنگ اوکراین در گفتوگو با ایلنا عنوان کرد: مذاکرات ابوظبی، از جنبههای مختلف قابل بحث و بررسی است. در وهله نخست، این مذاکرات و چالشهای پیشروی آن نشان میدهد که برخلاف مدل سادهانگارانهای که دونالد ترامپ و تیم او درباره پایان دادن به جنگ اوکراین در نظر داشتند، همچنان معضلات و مشکلات قابلتوجهی در مسیر آن وجود دارد و این بحران بهسادگی قابل حلوفصل نیست؛ مگر آنکه اوکراین از بخشی از اراضی سرزمینی خود چشمپوشی کند. این مسئله میتواند هم در داخل اوکراین پیامدها و عواقب ناگواری برای حاکمان فعلی به همراه داشته باشد و هم بر موازنه قوا میان روسیه و کشورهای اروپایی تأثیرگذار باشد.
وی ادامه داد: از همین نقطه میتوان به محور دوم، یعنی نقش و موقعیت کشورهای اروپایی، پرداخت؛ کشورهایی که عملاً در این مذاکرات هیچ جایگاهی ندارند. همانگونه که اروپا با سیاستهای نادرست خود و همراهی با آمریکا در شکلگیری جنگ اوکراین نقش داشت، امروز نیز از سوی آمریکاییها بهطور کامل از معادلات و مذاکرات مربوط به صلح یا پایان جنگ اوکراین کنار گذاشته شده است. وقتی جایگاه اروپا را در سایر مسائل مهم جهانی، از جمله موضوعات مرتبط با منطقه غرب آسیا و بهویژه ایران، مورد توجه قرار میدهیم، بیش از پیش روشن میشود که اروپاییها عملاً جایگاه و وزن گذشته خود را در سطح نظام بینالملل از دست دادهاند. در صورتی که پرونده اوکراین با فشارهای آمریکا به سرانجام برسد، بدون تردید اروپاییها بزرگترین بازندگان امنیتی و ژئوپلیتیکی این معادله خواهند بود.
این تحلیلگر مسائل سیاسی تصریح کرد: نکته سوم به شرایط داخلی اوکراین بازمیگردد. اوکراین از ابتدای جنگ، اساساً جامعهای دوتکه و دوقطبی بوده و این وضعیت امروز نیز تا حد زیادی حفظ شده است. افزون بر این، فساد ساختاری و ناتوانی ولودیمیر زلنسکی و نزدیکان او بهعنوان یک عامل جدی، فشار قابلتوجهی بر فضای داخلی این کشور وارد میکند. از آنجا که معادله آتشبس یا ترک مخاصمه در نهایت باید به مبادله زمین و اراضی ملی منتهی شود، دولت فعلی اوکراین با یک چالش بسیار اساسی مواجه است و یا باید یک همهپرسی برگزار کند و از این طریق نظر مردم را جویا شود، یا باید زمینه برگزاری انتخابات را فراهم آورد و اجازه دهد دولت دیگری بر سر کار بیاید تا بتواند این روند را پیش ببرد. با وجود فشارهای قابلتوجه، بهویژه از سوی آمریکا، برای پیشبرد این راهحلها، به نظر میرسد زلنسکی همچنان قصد دارد در قدرت باقی بماند؛ مگر آنکه فشارهای شدیدتری به او و اطرافیانش وارد شود.
وی در پایان خاطرنشان کرد: در مجموع، مذاکرات ابوظبی، همچنان چالشهای اصلی مربوط به پایان دادن به جنگ اوکراین را در دل خود حفظ کرده است؛ مسائلی از جمله تبادل قلمرو سرزمینی، شکل و ماهیت دولت آینده اوکراین، موقعیت جغرافیایی و ژئوپلیتیکی این کشور در معادلات آینده اروپایی و جهانی، جایگاه کشورهای اروپایی و آینده امنیت آنها، میزان همگرایی یا واگرایی آمریکا با کشورهای اروپایی و آنچه پیشتر «غرب متحد» نامیده میشد، و در نهایت دستاوردهای ژئوپلیتیکی و امنیتی که روسیه میتواند از این جنگ کسب کند. این موارد همچنان از مهمترین موضوعات مرتبط با آینده جنگ اوکراین به شمار میروند و هر یک از طرفها نسبت به آنها نگرانیهای خاص خود را دارند. بنابراین، در شرایط کلی، با وجود آنکه آمریکا و روسیه خواهان دستیابی به توافق هستند (بهگونهای که روسها از آن منتفع میشوند و آمریکاییها نیز تلاش میکنند پایان دادن به یک جنگ مهم را بهعنوان دستاورد خود به نمایش بگذارند) دولت اوکراین و کشورهای اروپایی بهطور کامل متضرر خواهند شد. همین مسئله میتواند فرآیند پایان جنگ را با دشواریها و پیچیدگیهای قابلتوجهی روبهرو کند.
