ایلنا گزارش می دهد؛
گیاهان دارویی نان بهاری ساکنان بومی آذربایجان غربی/ جوانان بیکار روزی خود را در دامنه کوهها جستوجو میکنند
جمع آوری گیاهان دارویی و سبزیجات محلی برای بسیاری از ساکنان مناطق کوهستانی سبکی از زندگی و فرهنگ بومی است اما برای بسیاری از این افراد نیز راهی برای امرار معاش و گذران زندگی در روزهایی که فرصت های شغلی محدود شده و فشار مضاعف برای خانواده ها وارد کرده است.
به گزارش خبرنگار ایلنا، با آغاز فصل بهار و جان گرفتن دوباره طبیعت در آذربایجان غربی، بازار جمع آوری و فروش گیاهان دارویی و سبزیجات کوهی در شهر ها و روستاهای استان رونق گرفته است.
آذربایجان غربی با برخورداری بیش از ۶۰ گونه شناساییشده گیاه دارویی و سبزیجات کوهی، یکی از استانهای مستعد کشور در این حوزه به شمار میرود. همزمان با گرمتر شدن هوا، ساکنان بومی در برخی مناطق کوهستانی شهرستانهای مهاباد، اشنویه، نقده، ارومیه، سلماس و خوی از نخستین ساعات صبح راهی ارتفاعات میشوند تا گیاهان خودرو را جمعآوری کرده و ساعاتی بعد در بازارهای محلی عرضه کنند.
در پشت این رونق فصلی، روایت زندگی افرادی قرار دارد که کوه برای آنها تنها بخشی از طبیعت نیست، بلکه محل جستوجوی رزق و روزی است.
محمد، یکی از ساکنان بومی منطقه، در گفتوگو با خبرنگار ایلنا با اشاره به سختی این کار گفت: وقتی کار و درآمدی نیست، مجبور میشویم برای امرار معاش از ساعت ۴ صبح به دل کوه بزنیم. باید قبل از گرم شدن هوا برگردیم، چون هم مسیر سخت است و هم جمعآوری این گیاهان توان زیادی میخواهد. بعد هم گیاهان جمعآوریشده را برای فروش به بازار میبریم تا شاید خرج چند روز زندگی مان را دربیاوریم.
وی با بیان اینکه درآمد حاصل از این کار ثابت نیست، افزود: بعضی روزها ساعتها در کوه راه میرویم، اما چیزی که نصیبمان میشود خیلی کم است. با این حال، وقتی راه دیگری برای درآمد نیست، همین هم غنیمت است.
دخل و خرج باهم نمی خواند
در یکی از روستاهای اطراف اشنویه، زنی میانسال که سالهاست در فصل بهار به جمعآوری سبزیجات کوهی مشغول است، به ایلنا گفت: ما از قدیم این گیاهان را میشناختیم و بیشتر برای مصرف خانه جمع میکردیم، اما حالا خیلیها برای فروش میروند. وقتی دخل و خرج با هم نمیخواند، آدم مجبور می شود از هر کاری که بلد است کسب درآمد کند.
وی ادامه داد: این کار شاید ساده به نظر برسد اما ساعتها پیادهروی در مسیرهای سخت کوهستانی باعث میشود بعضی وقت ها دست و پایمان زخمی شود، با این حال فردا دوباره راهی کوه می شویم چون فصل رویش این گیاهان محدود است.
استقبال شهروندان از فروش گیاهان دارویی
همزمان با افزایش برداشت، بازارهای محلی استان نیز رنگ و بوی دیگری گرفتهاند. در برخی نقاط ارومیه و دیگر شهرهای استان، بساطهای کوچک فروش گیاهان دارویی و سبزیجات کوهی برپا شده و شهروندان برای خرید محصولات طبیعی و تازه به این بازارها مراجعه میکنند.
یکی از فروشندگان گیاهان دارویی در ارومیه در گفتوگو با ایلنا گفت: مردم از این گیاهان استقبال میکنند، چون طبیعی و تازه هستند.
وی افزود: این گیاهان برای پخت غذاهای محلی استفاده می شوند و در برخی موارد نیز کاربرد دارویی دارند.
بیکاری موجب شده جوانان به این کار روی بیاورند
یکی از جوانان بومی ساکن اطراف مهاباد نیز با اشاره به وضعیت اشتغال در منطقه گفت: خیلی از جوانهای مهاباد به دلیل بیکاری سراغ جمع آوری گیاهان دارویی می روند.
وی افزود: شاید اگر شغلی برای این جوانان وجود داشت دیگر به این کار سخت روی نمی آوردند اما وقتی شغل و درآمدی نیست جوانان مجبورند برای امرار معاش از طبیعت و کوه برای رزق و روزی شان کمک بگیرند.
با وجود نقش این فعالیت در معیشت بخشی از خانوارهای محلی، کارشناسان منابع طبیعی همواره نسبت به برداشت غیراصولی گیاهان خودرو هشدار میدهند. به گفته آنها، تداوم بهرهبرداری از این ظرفیت طبیعی تنها در صورتی امکانپذیر است که اصول برداشت رعایت شود و آسیبی به ریشه گیاهان و رویشگاههای طبیعی وارد نشود.
در پایان قابل ذکر است؛ در شرایطی که بیکاری و کمبود فرصتهای شغلی فشار مضاعفی بر برخی خانوارهای روستایی و کمدرآمد وارد کرده، برای تعدادی از ساکنان بومی آذربایجان غربی، فصل بهار تنها فصل سبز شدن طبیعت نیست بلکه فصل جستوجوی لقمه ای نان در دامنه کوهها است.
