کنترل فشار خون در بحران با مدیریت استرس و مصرف منظم دارو

به گزارش ایلنا به نقل از وبدا، آرمین عطار، متخصص قلب و عروق، فلوشیپ مداخلات قلبی بزرگسالان و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز با بیان اینکه استرس، کم‌آبی بدن و تغییر در الگوی تغذیه از عوامل مؤثر در افزایش فشار خون در شرایط بحران هستند، گفت: بیماران مبتلا به فشار خون باید توجه ویژه‌ای به مصرف منظم داروهای خود داشته باشند و از قطع خودسرانه داروها بدون مشورت با پزشک خودداری کنند. 

وی افزود: بهتر است بیماران داروهای مصرفی خود را برای حداقل دو هفته همراه داشته باشند و نام دارو، دوز و زمان مصرف آن را نیز یادداشت کرده و در دسترس داشته باشند. 

این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به نقش استرس در افزایش فشار خون اظهار کرد: در شرایط بحرانی دنبال کردن مداوم اخبار منفی می‌تواند موجب افزایش اضطراب و استرس شود، بنابراین توصیه می‌شود میزان پیگیری اخبار محدود شود. انجام حرکات کششی، پیاده‌روی کوتاه و استفاده از تکنیک‌های آرام‌سازی سریع مانند تنفس عمیق (دم چهار ثانیه، نگه داشتن نفس چهار ثانیه و بازدم شش ثانیه) می‌تواند به کاهش استرس کمک کند. 

عطار با اشاره به اهمیت تغذیه مناسب در این شرایط گفت: در مواقع بحران ممکن است مصرف غذاهای کنسروی افزایش یابد که به دلیل نمک بالا می‌تواند باعث افزایش فشار خون شود؛ بنابراین بهتر است مصرف این نوع غذاها محدود شده و در مقابل از سبزیجات، حبوبات و آب کافی استفاده شود. همچنین مصرف مواد غذایی حاوی پتاسیم مانند گوجه‌فرنگی و موز می‌تواند در کنترل فشار خون مؤثر باشد. 

وی ادامه داد: محدود کردن مصرف قهوه، چای و سایر منابع کافئین و همچنین نوشیدن آب کافی از دیگر توصیه‌های مهم برای بیماران مبتلا به پرفشاری خون در شرایط بحران است، زیرا کم‌آبی بدن و استرس می‌تواند تعادل فشار خون را بر هم بزند. 

این متخصص قلب و عروق همچنین بر اهمیت خواب کافی تأکید کرد و گفت: توصیه می‌شود افراد در طول شبانه‌روز حدود ۶ تا ۷ ساعت خواب داشته باشند، زیرا کم‌خوابی می‌تواند موجب افزایش فشار خون شود. 

به گفته عطار، بیماران مبتلا به پرفشاری خون بهتر است در منزل دستگاه دیجیتال اندازه‌گیری فشار خون داشته باشند و فشار خون خود را به‌طور منظم کنترل کنند. 

وی افزود: فشارخون بالا به فشارخون گفته می‌شود که از محدوده ۱۳۰ روی ۸۰ بالاتر باشد که اقداماتی مانند استراحت در حالتی که سر بالاتر از پاها قرار گیرد، نوشیدن آب کافی، پرهیز از مصرف کافئین، سیگار، قلیان و نوشابه‌های انرژی‌زا و قرار گرفتن در محیطی آرام می‌تواند به کنترل فشارخون در افراد مبتلا موثر باشد. 

باید‌ها و نباید‌های کاپتوپریل؛ قرص زیر زبانی

عطار همچنین درباره نحوه مصرف داروی کاپتوپریل در منزل توضیح داد: در صورتی می‌توان در منزل از این دارو استفاده کرد که بیمار سابقه ابتلا به پرفشاری خون داشته باشد، این دارو یا داروهای مشابه پیش از این برای او تجویز شده باشد، فشار خون به طور واضح بالا رفته باشد (معمولاً حدود بیش از ۱۶۰ تا ۱۷۰ روی ۱۰۰ تا ۱۱۰)، علامت خطر شدیدی وجود نداشته باشد و امکان اندازه‌گیری مجدد فشار خون در فاصله ۲۰ تا ۳۰ دقیقه فراهم باشد. 

وی تأکید کرد: در صورت بروز علائم هشداردهنده مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس، ضعف یا بی‌حسی در یک سمت بدن، اختلال در تکلم، سردرد بسیار شدید یا کاهش سطح هوشیاری، بیماران نباید در منزل اقدام به مصرف خودسرانه دارو کنند و لازم است فوراً به نزدیک‌ترین مرکز درمانی مراجعه کنند. 

این متخصص قلب و عروق افزود: همچنین اگر فشار خون در محدوده خیلی بالا (حدود ۱۸۰ روی ۱۲۰ یا بیشتر) باشد، حتی در صورت نداشتن علامت، بهتر است فرد توسط پزشک ارزیابی شود. 

عطار خاطرنشان کرد: مصرف کاپتوپریل در دوران بارداری، در افرادی که سابقه حساسیت به این دارو یا سایر داروهای گروه ACE inhibitor دارند، در بیماران مبتلا به نارسایی شدید کلیه یا افزایش شدید پتاسیم (که قبلا توسط پزشک تشخیص داده شده) و همچنین در شرایط کم‌آبی شدید بدن مانند استفراغ، اسهال شدید یا تعریق زیاد توصیه نمی‌شود. 

وی در پایان گفت: در صورت مصرف کاپتوپریل در منزل، بهتر است حداکثر تا دو نوبت به صورت زیر زبانی استفاده شود و اگر فشار خون کنترل نشد، بیمار برای بررسی و درمان بیشتر به درمانگاه یا مرکز درمانی مراجعه کند.