مدیر یک کتابفروشی تاکید کرد؛
دولت از نشر حمایت کند/ کتاب زیرساخت فرهنگی است
مدیر کتابفروشی پیشگام معتقد است: انتظار میرود دولت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بیش از گذشته به وضعیت صنعت نشر توجه کنند. هرچند امکانات حمایتی محدود به نظر میرسد، اما هر اقدامی که بتواند بخشی از فشار هزینهها را از دوش ناشران، کتابفروشان و مخاطبان بردارد، میتواند به تداوم حیات این حوزه کمک کند.
مدیر کتابفروشی پیشگام با اشاره به تاثیر شرایط جنگی و نوسانات اقتصادی بر بازار کتاب به خبرنگار ایلنا گفت: نباید تصور کرد که تنها صنعت نشر و کتاب از جنگ آسیب میبینند. در چنین شرایطی تقریباً همه صنوف با مشکلات جدی روبهرو میشوند، اما کتاب به دلیل ماهیت فرهنگی خود معمولاً در اولویت آخر سبد خانوار قرار میگیرد و به همین دلیل آسیبپذیری بیشتری دارد.
او با بیان اینکه بازار کتاب در ماههای اخیر روزهای دشواری را پشت سر گذاشته است، افزود: وقتی جنگ یا بحران اقتصادی رخ میدهد، نخستین تاثیر آن را میتوان در کاهش قدرت خرید مردم مشاهده کرد. در چنین وضعیتی طبیعی است که خانوادهها هزینههای فرهنگی را کاهش دهند و خرید کتاب به تعویق بیفتد.
فتحی ادامه داد: صنعت نشر از دو جهت تحت فشار قرار دارد؛ از یکسو کاهش تقاضا و از سوی دیگر افزایش هزینههای تولید. در ماههای اخیر قیمت کاغذ افزایش قابل توجهی داشته و همزمان رشد نرخ ارز نیز بر هزینههای چاپ، نشر و توزیع کتاب تاثیر گذاشته است.
مدیر کتابفروشی پیشگام با اشاره به وابستگی بخشی از مواد اولیه صنعت نشر به بازار ارز گفت: افزایش قیمت دلار به صورت مستقیم و غیرمستقیم بر قیمت تمامشده کتاب اثر میگذارد. نتیجه این روند، افزایش قیمت کتاب و در نهایت کاهش توان خرید مخاطبان است؛ موضوعی که به رکود بیشتر بازار کتاب منجر میشود.
او تاکید کرد: کتاب امروز با چالشهای متعددی مواجه است. از یک طرف ناشران با هزینههای فزاینده تولید روبهرو هستند و از طرف دیگر کتابفروشیها با کاهش مراجعهکنندگان و افت فروش دست و پنجه نرم میکنند. در چنین شرایطی ادامه فعالیت برای بسیاری از فعالان این حوزه دشوار شده است.
او گفت: کتاب تنها بخشی از اقتصاد فرهنگ است که این روزها تحت فشار قرار گرفته، اما اهمیت آن در این است که آسیب دیدن بازار کتاب در بلندمدت میتواند بر سطح مطالعه، تولید فکر و جریان فرهنگی جامعه نیز تاثیر بگذارد. بنابراین حمایت از نشر و کتابفروشیها در چنین شرایطی ضرورتی فراتر از یک مسئله صنفی است.
مدیر کتابفروشی پیشگام با اشاره به شرایط دشوار بازار کتاب در ماههای اخیر گفت: صنعت نشر و کتابفروشی مانند بسیاری از صنوف دیگر تحت تاثیر مستقیم شرایط جنگی و نوسانات اقتصادی قرار گرفته است. البته نباید تصور کرد که تنها کتاب آسیب دیده است؛ همه کسبوکارها در چنین شرایطی با مشکلات جدی روبهرو میشوند، اما تفاوت اینجاست که کتاب کالایی فرهنگی است و معمولاً در اولویتهای بعدی هزینهکرد خانوار قرار میگیرد.
او افزود: در سالهای اخیر قیمت کتاب به دلیل افزایش هزینههای تولید، رشد قیمت کاغذ و نوسانات نرخ ارز چندین برابر شده است. در برخی موارد قیمت کتابها نسبت به سالهای گذشته بین پنج تا ۱۰ برابر افزایش یافته و طبیعی است که چنین افزایشی بر قدرت خرید مخاطبان تاثیر بگذارد.
فتحی ادامه داد: امروز بسیاری از مردم برای تامین نیازهای اولیه زندگی با دشواری مواجهاند. وقتی قیمت کالاهای اساسی، مسکن و خوراک افزایش پیدا میکند، خرید کتاب به حاشیه رانده میشود. در چنین شرایطی نمیتوان انتظار داشت خانوادهها همانند گذشته برای خرید کتاب هزینه کنند.
فتحی با اشاره به رکود بازار کتاب تاکید کرد: امروز برخی فعالان حوزه فرهنگ با این پرسش روبهرو هستند که آیا ادامه فعالیت اقتصادی در این شرایط توجیه دارد یا خیر. وقتی فروش کاهش پیدا میکند و هزینهها مدام افزایش مییابد، ادامه کار برای کتابفروشان و ناشران دشوار میشود.
مدیر کتابفروشی پیشگام درباره حمایتهای دولتی نیز اظهار کرد: در شرایط فعلی انتظار میرود دولت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بیش از گذشته به وضعیت صنعت نشر توجه کنند. هرچند امکانات حمایتی محدود به نظر میرسد، اما هر اقدامی که بتواند بخشی از فشار هزینهها را از دوش ناشران، کتابفروشان و مخاطبان بردارد، میتواند به تداوم حیات این حوزه کمک کند.
او افزود: صنعت نشر صرفاً یک فعالیت اقتصادی نیست، بلکه بخشی از زیرساخت فرهنگی کشور محسوب میشود. اگر کتابفروشیها و ناشران با مشکلات جدی مواجه شوند، آثار آن تنها محدود به بازار کتاب نخواهد بود و در بلندمدت بر سطح مطالعه و جریان فرهنگی جامعه نیز تاثیر خواهد گذاشت.
فتحی در پاسخ به این پرسش که دولت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی چه حمایتهایی میتوانند از فعالان حوزه کتاب داشته باشند، گفت: اصل موضوع این است که همه از حمایت استقبال میکنند، اما باید دید در عمل چه میزان از این حمایتها امکان تحقق دارد. وقتی در سالهای گذشته فشارهای اقتصادی بر معیشت مردم افزایش پیدا کرده، این سوال مطرح میشود که دولت تا چه اندازه توانسته از زندگی روزمره شهروندان حمایت کند.
او ادامه داد: امروز بسیاری از مردم با نگرانیهای اقتصادی زندگی میکنند. افزایش مداوم قیمت کالاها و خدمات باعث شده قدرت خرید خانوارها کاهش پیدا کند و این مسئله فقط به بازار کتاب محدود نیست. واقعیت این است که وقتی قیمتها در یک بازه زمانی طولانی افزایش پیدا میکنند، بازگرداندن آنها به سطح گذشته کار سادهای نیست.
فتحی افزود: برای مثال کتابی که چند سال پیش با قیمت حدود ۹۰۰ هزار تومان عرضه میشد، امروز ممکن است به سه میلیون تومان رسیده باشد. یا در سایر کالاهای مصرفی نیز شاهد رشد قابل توجه قیمتها بودهایم. وقتی چنین افزایشهایی رخ میدهد، عملاً امکان بازگشت به قیمتهای گذشته وجود ندارد و جامعه ناچار است خود را با شرایط جدید تطبیق دهد.
فتحی تاکید کرد: اگر قرار است حمایتی صورت بگیرد، مهمترین مسئله ایجاد ثبات اقتصادی و کاهش نگرانیهای معیشتی مردم است. هر اقدامی که بتواند به بهبود قدرت خرید جامعه کمک کند، در نهایت به نفع بازار کتاب و سایر بخشهای فرهنگی نیز خواهد بود.
