جشنواره جهانی معماری فهرست نهایی نامزدهای سال ۲۰۲۶ را اعلام کرد/ اثری از ایران در میان نامزدها

به گزارش خبرنگار ایلنا به نقل از مجله تخصصی معماری آرک‌دیلی، جشنواره جهانی معماری (WAF) فهرست نهایی نامزدهای جوایز سال ۲۰۲۶ خود را اعلام کرد.

در این فهرست ساختمان‌های ساخته‌شده، پروژه‌های آینده، فضاهای داخلی و طرح‌های معماری منظر از نقاط مختلف جهان حضور دارند. این نامزدها از میان صدها طرح ارسالی انتخاب شده‌اند و در جشنواره امسال که از ۱۸ تا ۲۰ نوامبر ۲۰۲۶ در مرکز همایش‌های شهرستان بروارد در فورت لادردیل، ایالت فلوریدا برگزار می‌شود، برای کسب عناوین نهایی با یکدیگر رقابت خواهند کرد. 

در دو روز نخست جشنواره، تیم‌های راه‌یافته به فهرست نهایی، پروژه‌های خود را به‌ صورت زنده در برابر هیئت‌های داوری بین‌المللی ارائه خواهند کرد.

برندگان هر بخش نیز به هیات داوری نهایی جشنواره، موسوم به «ابر داوران» راه پیدا می‌کنند تا در مرحله پایانی، برگزیدگان نهایی جوایز مشخص شوند. 

حضور پروژه‌هایی از طیف گسترده معماری

فهرست نهایی بخش ساختمان‌های ساخته‌ شده در سال ۲۰۲۶ طیف بسیار گسترده‌ای از پروژه‌ها را شامل می‌شود که ساختمان‌های مدنی و فرهنگی گرفته تا پروژه‌های مسکونی، آموزشی، حمل‌ونقل، درمانی و بازآفرینی و تغییرکاربری بناهای موجود را در بر می‌گیرد. 

در میان دفاتر معماری حاضر در این فهرست، نام برخی از شناخته‌شده‌ترین استودیوها و شرکت‌های معماری جهان دیده می‌شود؛ از جمله فاستر و شرکا، هرتزوگ و دو مورن، استودیو گَنگ، گریمشاو، پرکینز‌اند ویل، آراِس‌اِچ‌پی، وودز بگات، کی‌پی‌اِف، نیکن سِکِی و سانجی پوری آرکیتکتس. 

در کنار این نام‌های مطرح همچنین، شماری از دفاتر و استودیوهای نوظهور معماری از نقاط مختلف جهان نیز به فهرست نهایی راه یافته‌اند. این موضوعی نشان‌دهنده تلاش جشنواره برای ایجاد تعادل میان جریان‌های تثبیت‌شده معماری و نسل جدید طراحان است. 

هیأت داوری با نمایندگی ۳۷ کشور

هیأت داوری جشنواره جهانی معماری ۲۰۲۶ از ۱۶۴ معمار، طراح، استاد دانشگاه و متخصص حوزه صنعت ساختمان و معماری تشکیل شده است که از ۳۷ کشور جهان در آن حضور دارند. 

برای هر یک از چهار حوزه اصلی جشنواره، یعنی ساختمان‌ها، پروژه‌های آینده، فضاهای داخلی و معماری منظر، هیأت‌های ویژه «ابر داوران» در نظر گرفته شده‌ که مسئولیت نظارت بر روند انتخاب برندگان نهایی را بر عهده خواهند داشت. 

در ادامه، فهرست کامل نامزدهای بخش ساختمان‌های ساخته‌شده منتشر می‌شود. 

ایران بلوچستان

مهمانسرای ندارگ

معمار اصلی: علیرضا تقابنی

تیم طراحی: نیلوفر قبادی، هادی آل داوود، علی قدس، میثم فیضی، شنبه دهقانی، عبدالله دهقانی، مزمل نوهانی، زالور نوهانی، اکرم نوهانی، عبدالرحیم دلواشزهی، مهرداد مکارمی، ستار گنجعلی پور، مسعود فرزاه صوفیه‌یاس ایرانیان، صادقی، هما اسدی، عسل کرمی، مرضیه نوروزی

ساختمان‌های ساخته‌شده؛ بخش «مدنی و اجتماعی»

در بخش ساختمان‌های ساخته‌ شده، زیر گروه «مدنی و اجتماعی» جشنواره جهانی معماری ۱۷ پروژه از کشورهای مختلف جهان در فهرست نهایی قرار گرفته‌اند. این پروژه‌ها طیف متنوعی از بناهای عمومی، مراکز اجتماعی، فرهنگی، مذهبی، آموزشی و فضاهای شهری را شامل می‌شوند. فهرست امسال نشان می‌دهد مفهوم معماری عمومی و اجتماعی صرفاً به ساختمان‌های اداری یا نهادهای رسمی محدود نشده و پروژه‌هایی با رویکردهای مرتبط با حافظه جمعی، آموزش، محیط‌زیست، اجتماع محلی، فرهنگ، مذهب و بازآفرینی فضای عمومی نیز در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند.

لیسبون، پرتغال

پردیس سبز اورینته

طراحی شده توسط KPF

ساختمان‌های ساخته‌شده؛ بخش «باز استفاده خلاقانه» 

در بخش «باز استفاده خلاقانه» از رقابت ساختمان‌های ساخته‌ شده در جشنواره جهانی معماری ۲۰۲۶، هشت پروژه در فهرست نهایی قرار گرفته‌اند. این بخش بر پروژه‌هایی تمرکز دارد که با تغییر کاربری، احیا، مرمت و باز طراحی بناهای موجود، به فضاهای تازه و معاصر تبدیل شده‌اند. این بخش از جشنواره اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا به جای تخریب و ساخت از صفر، بر حفظ سرمایه معماری موجود و انطباق آن با نیازهای جدید تأکید می‌کند. این رویکرد می‌تواند از نظر پایداری، کاهش مصرف منابع، حفظ هویت تاریخی و احیای بافت‌های شهری اهمیت زیادی داشته باشد.

عربستان سعودی درعیه

موزه پایداری

معماران: Schiattarella Associati

ساختمان‌های ساخته‌ شده: فرهنگ

در  بخش فرهنگ، طیف پروژه‌ها از موزه و کتابخانه تا مرکز فرهنگی، مجموعه هنری، فضای مراقبه و بازدیدکنندگان اماکن تاریخی را دربرمی‌گیرد و یکی از متنوع‌ترین بخش‌های فهرست ساختمان‌های ساخته‌شده جشنواره جهانی معماری ۲۰۲۶ محسوب می‌شود.

پاویون هند

بنگلور، هند

معماران: استودیوی پرپل اینک

ساختمان‌های ساخته‌شده: نمایش و ارائه

در بخش Display، محور رقابت بیشتر بر فضاهای نمایشگاهی، پاویون‌ها، مراکز همایش و پروژه‌هایی است که معماری را با تجربه عمومی، فناوری و رویدادهای فرهنگی پیوند می‌دهند. بخش Health بر معماری درمانی و الگوهای جدید ارائه خدمات سلامت، از مراکز بهداشت جامعه تا بیمارستان‌های تخصصی و حتی بیمارستان شناور، تمرکز دارد.

کشور هند

ساختمان‌های تکمیل‌شده: آموزش عالی و تحقیقات​

معماران: شرکت طراحی لیث

ساختمان‌های ساخته‌شده: آموزش عالی و پژوهش

این بخش از فهرست نهایی WAF 2026 نشان می‌دهد که معماری دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی به‌طور فزاینده‌ای از الگوی سنتی ساختمان آموزشی فاصله گرفته و به سمت فضاهای چندمنظوره، سلامت و تندرستی، فناوری، زندگی دانشجویی و پیوند نزدیک‌تر میان دانشگاه و جامعه حرکت کرده است.

ویتنام

هتل‌ها

معماران: شرکت معماری هو خوئه

ساختمان‌های ساخته‌شده: هتل و اوقات فراغت، با حمایت GROHE

این بخش از فهرست نهایی WAF 2026 طیف متنوعی از پروژه‌های گردشگری و تفریحی را دربر می‌گیرد؛ از هتل‌های شهری و بوتیک‌هتل‌ها گرفته تا استراحتگاه‌های طبیعت‌محور، ویلاهای لوکس، مراکز بازدیدکنندگان و اقامتگاه‌های واقع در مناطق حفاظت‌شده. حضور پروژه‌هایی در محیط‌های طبیعی حساسی مانند کالاهاری، بیسات و مومبو نیز نشان‌دهنده اهمیت فزاینده پیوند میان معماری، گردشگری و محیط‌زیست در طراحی فضاهای اقامتی معاصر است.

ژاپن

خانه آمامی/معماران ساکای

معماران: شرکت معماران ساکای

ساختمان‌های ساخته‌شده: خانه و ویلا (شهری)، با حمایت GROHE

این بخش از رقابت بر خانه‌ها و ویلاهای شهری تمرکز دارد؛ پروژه‌هایی که معمولاً در مقیاس خصوصی شکل می‌گیرند، اما در طراحی معاصر، موضوعاتی مانند نور طبیعی، تهویه، پیوند فضای داخلی و بیرونی، فشردگی شهری، حریم خصوصی و کیفیت زندگی را به‌طور جدی دنبال می‌کنند. حضور دفاتری مانند VTN Architects، OHLAB، RT+Q و INNOCAD نیز نشان‌دهنده تنوع رویکردهای معماری معاصر در این بخش است.

هند/گجرات

روستایی خودکفا  

معماران: استودیوی طراحی مانوج پاتل

ساختمان‌های ساخته‌شده: خانه و ویلا ـ روستایی/ساحلی

در این بخش، تمرکز جشنواره بر خانه‌ها و ویلاهای واقع در محیط‌های روستایی، ساحلی و طبیعی است؛ پروژه‌هایی که رابطه مستقیم‌تری با زمین، منظر، اقلیم و چشم‌انداز دارند. در بسیاری از این آثار، موضوعاتی مانند استفاده از مصالح بومی، همزیستی با طبیعت، بهره‌گیری از نور و تهویه طبیعی و کاهش وابستگی به زیرساخت‌های شهری اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است. حضور پروژه‌هایی از نیوزیلند، استرالیا و دیگر مناطق ساحلی و روستایی نیز تنوع جغرافیایی این بخش را برجسته می‌کند.

ایالات متحده/لس آنجلس 

معماری چند منظوره ،  معماری مسکونی ،  آپارتمان‌ها

معماران:  بروکس+اسکارپ

ساختمان‌های ساخته‌شده: مسکن

این بخش به پروژه‌های مسکن جمعی و مجتمع‌های مسکونی اختصاص دارد و بر راهکارهای نوآورانه برای پاسخ به نیازهای سکونتی شهرهای امروز تمرکز می‌کند. پروژه‌های راه‌یافته به فهرست نهایی، طیفی از مسکن عمومی، برج‌های مسکونی، مجتمع‌های چندواحدی و الگوهای جدید زندگی شهری را دربر می‌گیرند و موضوعاتی مانند تعامل اجتماعی، پایداری، کیفیت فضاهای مشترک و افزایش کیفیت زندگی ساکنان را در کانون طراحی خود قرار داده‌اند.

کانادا/ونکور

کلیسای پروانه و کلیسای اول باپتیست

معماران: شرکت معماری ریوی

ساختمان‌های ساخته‌شده: کاربری مختلط (Mixed Use)

بخش Mixed Use به پروژه‌هایی اختصاص دارد که چند کاربری مختلف را در یک مجموعه یا در قالب یک طرح یکپارچه گرد هم می‌آورند؛ از مسکن و دفاتر تجاری گرفته تا مراکز فرهنگی، بازار، حمل‌ونقل، عبادتگاه، فضاهای عمومی و سرگرمی. این رویکرد یکی از پاسخ‌های مهم معماری معاصر به مسئله فشردگی شهری و نیاز به استفاده بهینه از زمین است و تلاش می‌کند به جای تفکیک عملکردها، فضاهای متنوع زندگی شهری را در کنار یکدیگر قرار دهد. در این فهرست، پروژه‌هایی مانند بازار ماهی سیدنی، ترمینال کادیکوی، آرنای چندمنظوره شهری ییهلاوا و مجموعه باترفلای و کلیسای فرست باپتیست نمونه‌هایی از تلاش معماری برای ایجاد پیوند میان عملکردهای مختلف و تقویت حضور اجتماعی ساختمان در شهر هستند.

آلمان/برلین

ساختمان‌های اداری ، پایداری و طراحی سبز 

معماران: Tchoban Voss Architekten

ساختمان‌های تکمیل شده: اداری

بخش Office جشنواره جهانی معماری ۲۰۲۶ به ساختمان‌های اداری و محیط‌های کاری معاصر اختصاص دارد؛ پروژه‌هایی که دیگر صرفاً به تأمین فضای کار محدود نیستند و به مسائلی مانند انعطاف‌پذیری، رفاه کارکنان، پایداری، ارتباط با فضای عمومی و بازتعریف الگوی محیط کار توجه دارند. حضور پروژه‌هایی مانند ۲۷۰ پارک اَونیو اثر فاستر + شرکا در کنار دفاتری از ژاپن، استرالیا، فرانسه و اروپا نشان می‌دهد که طراحی فضای کار در معماری معاصر به حوزه‌ای جهانی برای آزمایش فناوری، پایداری و الگوهای جدید زندگی حرفه‌ای تبدیل شده است.

ایالات متحده

کارخانه جعبه سازی

معماران hb+a

ساختمان‌های ساخته‌شده: تولید، انرژی و لجستیک

بخش تولید، انرژی و لجستیک به پروژه‌هایی اختصاص دارد که معمولاً پشت صحنه عملکرد شهرها و اقتصاد را شکل می‌دهند؛ از زیرساخت‌های انرژی و بازیافت گرفته تا تأسیسات صنعتی، مراکز تأمین و سامانه‌های حمل‌ونقل. حضور پارک انرژی ملک سلمان، تونل تایدویِ تیمز و مرکز بازیافت TCC DAKA نشان می‌دهد که در معماری معاصر، زیرساخت صرفاً یک مسئله فنی نیست و موضوعاتی مانند پایداری، تاب‌آوری و مدیریت منابع نیز به بخش مهمی از طراحی تبدیل شده‌اند. در بخش Retrofit، تمرکز بر افزایش عمر و کارایی بناهای موجود از طریق بازسازی، بهسازی انرژی و انطباق با نیازهای جدید است؛ رویکردی که در برابر تخریب و ساخت مجدد، اهمیت بیشتری در معماری پایدار پیدا کرده است. بخش School نیز نشان می‌دهد که مدرسه معاصر دیگر فقط فضای آموزش نیست؛ بسیاری از پروژه‌های این فهرست، مدرسه را به مرکز اجتماعی، فضای عمومی و بخشی از ساختار زندگی محله تبدیل کرده‌اند.

مکزیک

بازار و مرکز تجاری 

معماران استودیو آیدیا

ساختمان‌های ساخته‌شده: تجاری و خرده‌فروشی (Shopping)

بخش Shopping در رقابت ساختمان‌های ساخته‌شده جشنواره جهانی معماری ۲۰۲۶، تنها به طراحی فروشگاه‌های تجاری محدود نیست و پروژه‌هایی را دربرمی‌گیرد که به تجربه خرید، هویت مکان، فضای عمومی و بازتعریف مراکز تجاری توجه دارند. در این میان، پروژه‌هایی مانند بازار اینک اینک و مرکادو نیکولاس براوو مفهوم بازار را به‌عنوان بخشی از زندگی اجتماعی شهر دنبال می‌کنند، در حالی که بازسازی لا‌ئیلا دیاگونال نمونه‌ای از تلاش برای به‌روزرسانی و احیای یک مجموعه تجاری موجود است.

چین/شانگهای

ورزشگاه‌

معماران: موسسه طراحی و تحقیقات معماری آرک‌پلاس شانگهای ، معماران زاها حدید،

ساختمان‌های تکمیل شده: ورزشی

بخش Sport یکی از جذاب‌ترین بخش‌های ساختمان‌های ساخته‌شده در WAF 2026 است؛ زیرا پروژه‌های آن تنها به طراحی ورزشگاه برای تماشای مسابقه محدود نمی‌شوند، بلکه به تجربه تماشاگر، انعطاف‌پذیری، دسترسی عمومی، هویت شهری و پیوند ورزش با فضای اجتماعی توجه دارند. در این فهرست، حضور پروژه‌های شاخصی مانند ورزشگاه One New Zealand در Te Kaha و ورزشگاه بین‌المللی فوتبال شی‌آن نشان می‌دهد که ورزشگاه‌های معاصر بیش از گذشته به‌عنوان نمادهای معماری شهرها و زیرساخت‌های اجتماعی بزرگ‌مقیاس طراحی می‌شوند.

کامبوج/پنوم پن

فرودگاه

معماران فاستر و شرکا

ساختمان‌های ساخته‌شده: حمل‌ونقل

بخش Transport به پروژه‌هایی اختصاص دارد که زیرساخت‌های جابه‌جایی در مقیاس شهری و بین‌المللی را بازتعریف می‌کنند؛ از فرودگاه‌ها و ترمینال‌های هوایی تا ایستگاه‌های مترو، خطوط ریلی، تونل‌ها و پل‌های عابر. نکته مهم در بسیاری از این پروژه‌ها، تلاش برای عبور از نگاه صرفاً مهندسی به زیرساخت و تبدیل آن به بخشی از تجربه شهری، معماری عمومی و هویت مکان است. حضور پروژه‌هایی مانند فرودگاه بین‌المللی تِچو، فرودگاه بین‌المللی وسترن سیدنی، ایستگاه کراوز نست متروی سیدنی و مرکز حمل‌ونقل LAX/Metro نشان می‌دهد که معماری حمل‌ونقل در حال تبدیل شدن به یکی از مهم‌ترین عرصه‌های آزمایش برای پایداری، مقیاس‌پذیری، فناوری و اتصال شهروندان به شبکه‌های شهری و جهانی است.