سرخط خبرها :

۱۰ / ۰۶ / ۱۴۰۵ - ۱۵:۰۸:۵۷

بقایی در نشست خبری:

عاصم منیر نه پیام مثبت داشت و نه منفی/ منافع ملی، فرمول دائمی ماست

کد خبر : 1833342

سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به سفر عاصم منیر به ایران گفت: او نه پیام مثبت داشت و نه پیام منفی و در چارچوب نقش‌آفرینی پاکستان به‌عنوان کشور دوست و همسایه و تلاش‌های این کشور برای کمک به کاهش تنش‌ها به ایران سفر کرد.

به گزارش خبرنگار ایلنا، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در نشست خبری خود که عصر امروز برگزار شد، گفت: وزارت امور خارجه به عنوان دستگاه برتر در جشنواره شهید رجایی انتخاب شد که صرفاً یک عنوان اداری نیست، بلکه بازتاب تلاش شبانه‌روزی همکاران ما است که در سخت‌ترین روزها چراغ دیپلماسی را در کنار میدان روشن نگه داشتند.

وی افزود: ما در وزارت خارجه، در کنار میدان و با همکاری و هماهنگی با میدان، تلاش کردیم حضور فعال و مؤثری در عرصه رسانه و سازمان‌های بین‌المللی داشته باشیم و همچنین از طریق رایزنی با کشورهای مختلف، در جهت دفاع از منافع و حقوق ملت ایران اقدام کنیم. لازم می‌دانم از همکارانم نیز تشکر کنم؛ به‌دلیل زحماتی که در عرصه دیپلماسی انجام داده و همچنان انجام می‌دهند.

بقایی با اشاره به حملات دو شب گذشته به جزیره لارک گفت: همچنین لازم است از این فرصت استفاده کنم و شهادت سه نفر از هموطنان عزیزمان را در جریان حمله آمریکا به جزیره لارک تسلیت عرض کنم.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره اظهارات ترامپ که یادداشت تفاهم اسلام‌آباد را تکه کاغذ خوانده است و اینکه به نظر می‌رسد واشنگتن جدیتی برای دیپلماسی ندارد و رویکرد وزارت خارجه ایران گفت: وزارت امور خارجه بر اساس منافع و مصالح کشور، تحولات را ارزیابی و دیدگاه‌های خود را بیان می‌کند و در نهایت، هر آنچه از سوی مراجع ذی‌صلاح تصمیم‌گیری شود، بر همان اساس عمل خواهد کرد.

وی ادامه داد: در اینکه هیئت حاکمه آمریکا در اعلام مواضع خود دچار بی‌ثباتی، نوسان در اظهارات و سردرگمی در رویکردهاست، تردیدی وجود ندارد. با این حال، این مسئله باعث نمی‌شود که ما از استفاده از همه ظرفیت‌های خود، چه در میدان و چه در دستگاه دیپلماسی، غافل شویم.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی گفت: ما حتماً با در نظر گرفتن همه جوانب امر، هرجا که لازم باشد، از توانمندی‌ها و ابزارهای دیپلماسی استفاده خواهیم کرد؛ هم برای تبیین مواضع جمهوری اسلامی ایران و هم برای تأمین و احقاق حقوق ملت ایران.

بقایی درباره اینکه آیا واسطه‌ها از جمله عاصم منیر پیامی درباره تشدید تنش به ایران منتقل کرده بودند، گفت: فرمول دائمی ما، منافع ملی است و با توجه به شرایط، مقتضیات و مختصات موجود، درباره نحوه تأمین منافع ملی تصمیم‌گیری می‌شود.

وی ادامه داد: آقای عاصم منیر نه پیام مثبت داشتند و نه پیام منفی. ایشان در چارچوب نقش‌آفرینی پاکستان، به‌عنوان یک کشور دوست و همسایه، و کشوری که طی پنج، شش ماه گذشته تلاش‌های خود را برای کمک به کاهش تنش‌ها به کار گرفته است، به ایران سفر کردند و دیدگاه‌های خود را مطرح کردند. این تلاش‌ها نه فقط از سوی پاکستان، بلکه از سوی برخی دیگر از کشورها نیز ادامه دارد.

بقایی درباره حملات چند شب گذشته آمریکا به ایران گفت: اینکه آمریکا مرتکب چنین جنایتی شده است، برای ما تازگی ندارد. آمریکا هر بار به بهانه‌ای اقدامات تجاوزکارانه خود را انجام داده و حتماً پاسخ لازم را نیز دریافت کرده است.

وی ادامه داد: این رفتارها تنها نشان‌دهنده سوءنیت آمریکا نیست، بلکه نشان می‌دهد که آنها از یک سو، به دلیل گرفتار شدن در اشتباه راهبردی که خود مرتکب شده‌اند، دچار سردرگمی هستند و از سوی دیگر، به زیاده‌خواهی عادت کرده‌اند و مفهوم مذاکره را با دیکته کردن اشتباه گرفته‌اند؛ رویکردی که در مورد ایران قطعاً جواب نخواهد داد. مادامی که به این شیوه عمل کنند، حتماً نتیجه‌ای غیر از آنچه تاکنون گرفته‌اند، نخواهند گرفت.

سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: تأکید ما این است که باید با تمام توان و با هوشیاری کامل، مراقب تحرکات دشمن باشیم. همان‌طور که نشان داده شد، نیروهای مسلح ما هیچ تعرضی را بی‌پاسخ نخواهند گذاشت.

بقایی درباره سرانجام تفاهم اسلام‌آباد گفت: در هر بحثی راجع به تفاهم اسلام‌آباد، این واقعیت را نباید از نظر دور داشت که آمریکا مرتکب نقض تعهدی شد که در بالاترین سطح هیئت حاکمه این کشور امضا کرده بود. امضای رئیس‌جمهور آمریکا پای یادداشت تفاهم اسلام‌آباد بود و آمریکا آگاهانه تعهداتی را پذیرفته بود و علی‌القاعده آگاهانه نیز تصمیم به نقض آنها گرفت؛ آن هم صرفاً حدود ۲۱ یا ۲۲ روز پس از امضای این تفاهم.

وی افزود: بنابراین، آمریکا باید به‌دلیل نقض فاحش و گسترده تفاهم اسلام‌آباد پاسخگو باشد. ما نیز با توجه به مقتضیات زمانی و شرایط روز، درباره نحوه ادامه کار تصمیم خواهیم گرفت. در شرایط فعلی، با توجه به اینکه تحریم و محاصره دریایی آمریکا همچنان ادامه دارد، همان‌طور که بارها عرض کردم، این اقدام خود مصداق عمل تجاوزکارانه است. متعاقباً نیز جنگ اقتصادی علیه ایران را تشدید کردند. در چنین شرایطی، قاعدتاً ما باید بر دفاع و مقاومت در برابر زیاده‌خواهی‌های آمریکا متمرکز شویم.

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره موانع جدی ایجادشده برای آموزش ایرانیان، از جمله آزمون‌های بین‌المللی، گفت: وزارت امور خارجه در حد توان خود تلاش می‌کند تا کار دانش‌آموزان، دانشجویان و متقاضیانی را که در آزمون‌ها و فرآیندهای علمی مختلف شرکت می‌کنند، تسهیل کند.

بقایی ادامه داد: اما یک واقعیت دیگر نیز بار دیگر روشن شد و آن اینکه آمریکا در دشمنی خود با جمهوری اسلامی ایران، تک‌تک شهروندان ایرانی را در حوزه‌های مختلف، به‌عنوان هدف مشروع خود در نظر می‌گیرد. وگرنه اگر واقعاً کوچک‌ترین صداقتی در ادعاهای آنها وجود داشت و نگرانی‌شان صرفاً موضوع هسته‌ای بود، فلان آزمون دانش‌آموزی یا موضوعی که صرفاً به مبادلات دانشجویی مربوط می‌شود، چه ارتباطی با مسئله هسته‌ای دارد؟

وی گفت: این اقدامات نشان می‌دهد که آنچه خود آمریکایی‌ها این بار نیز صراحتاً از آن به‌عنوان جنگ اقتصادی علیه ایران یاد کرده‌اند، در عمل علم، دانش، فناوری و به نوعی تمدن ایرانی را هدف قرار داده است. این موضوعی نیست که بخواهیم صرفاً درباره آن تحلیل ارائه کنیم؛ آنها صراحتاً در موارد مختلف این رویکرد را اعلام کرده‌اند.

بقایی ادامه داد: این اتفاقات، ضمن اینکه برای ما ایجاد مزاحمت می‌کند، طبیعتاً دشواری‌هایی را نیز در حوزه‌های مختلف به وجود می‌آورد و من کاملاً درک می‌کنم که این تحریم‌ها موجب مشکلاتی برای مردم و بخش‌های مختلف کشور می‌شود. با این حال، ما راهی جز مقاومت، یادگیری و استفاده از روش‌های بدیل برای انجام اموری که باید انجام دهیم، نداریم. راهکار ما این است که با ابتکار و خلاقیت، راه‌های جایگزین را پیدا کنیم و اجازه ندهیم تحریم‌ها و محدودیت‌ها مانع پیشرفت علمی و فعالیت‌های دانش‌آموزان و دانشجویان کشور شود.

سخنگوی وزارت خارجه درباره ارزیابی ایران از اظهارات اخیر رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، که گفته شواهد بسیار محکمی برای اثبات ادعاهای مطرح‌شده درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران در «کوه کلنگ» وجود ندارد و همزمان بر ضرورت دستیابی به یک راه‌حل پایدار و بلندمدت درباره پرونده هسته‌ای ایران تأکید کرده است، گفت: ما در چارچوب‌های متعارف، با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در تماس هستیم. نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در وین، هرجا که لازم باشد، با طرف‌های ذی‌ربط در آژانس گفت‌وگو می‌کند.

وی ادامه داد: اما اینکه بگوییم مذاکره‌ای به معنای یک تحول جدید در روابط میان ایران و آژانس در جریان است، چنین چیزی نداریم. صحبت‌هایی که درباره فعالیت‌های هسته‌ای در نقاط مختلف مطرح می‌شود، از جمله در «کوه کلنگ»، موضوعی است که ما پیش از این نیز درباره آن توضیح داده‌ایم. متأسفانه در برهه‌های مختلف، برخی تناقض‌گویی‌ها و اظهارنظرهای سیاسی مقامات آژانس، از جمله شخص مدیرکل، موجب سوءاستفاده طرف‌های مقابل شده است.

بقایی گفت: ما همچنان این مطالبه جدی را از آژانس داریم که رفتار خود را با مسئولیتی که بر اساس اساسنامه آژانس بر عهده دارد، منطبق کند و از ورود به موضوعاتی که نشان داده شده تحت تأثیر سیاست و رویکردهای سیاسی برخی کشورهای عضو قرار دارند، پرهیز کند و این مسائل را در چارچوب مسئولیت‌های فنی و حقوقی خود پیگیری کند.

وی گفت: اما نفس این اظهارنظر مدیرکل، نشان می‌دهد نکته‌ای که ما بارها مطرح کرده‌ایم، درست بوده است. البته اینکه آنها چنین مطلبی را مطرح کرده‌اند، به این معنا نیست که ما بخواهیم آن را به‌عنوان اثبات‌کننده موضع خودمان در نظر بگیریم؛ ما پیش از این نیز اعلام کرده بودیم که در این مکان فعالیت هسته‌ای نداریم.

وی درباره حملات چند شب گذشته آمریکا به ایران گفت: اینکه آمریکا مرتکب چنین جنایتی شده است، برای ما تازگی ندارد. آمریکا هر بار به بهانه‌ای اقدامات تجاوزکارانه خود را انجام داده و حتماً پاسخ لازم را نیز دریافت کرده است.

وی ادامه داد: این رفتارها تنها نشان‌دهنده سوءنیت آمریکا نیست، بلکه نشان می‌دهد که آنها از یک سو به دلیل گرفتار شدن در اشتباه راهبردی که خود مرتکب شده‌اند، دچار سردرگمی هستند و از سوی دیگر، به زیاده‌خواهی عادت کرده‌اند و مفهوم مذاکره را با دیکته کردن اشتباه گرفته‌اند؛ رویکردی که در مورد ایران قطعاً جواب نخواهد داد. مادامی که به این شیوه عمل کنند، حتماً نتیجه‌ای غیر از آنچه تاکنون گرفته‌اند، نخواهند گرفت.

سخنگوی وزارت خارجه گفت: تأکید ما این است که باید با تمام توان و با هوشیاری کامل، مراقب تحرکات دشمن باشیم. همان‌طور که نشان داده شد، نیروهای مسلح ما هیچ تعرضی را بی‌پاسخ نخواهند گذاشت.

وی درباره فرجام تفاهم اسلام‌آباد گفت: در هر بحثی راجع به تفاهم اسلام‌آباد، این واقعیت را نباید از نظر دور داشت که آمریکا مرتکب نقض تعهدی شد که در بالاترین سطح هیئت حاکمه این کشور امضا کرده بود. امضای رئیس‌جمهور آمریکا پای یادداشت تفاهم اسلام‌آباد بود و آمریکا آگاهانه تعهداتی را پذیرفته بود و علی‌القاعده آگاهانه نیز تصمیم به نقض آنها گرفت؛ آن هم صرفاً حدود ۲۱ یا ۲۲ روز پس از امضای این تفاهم.

وی گفت: بنابراین، آمریکا باید به‌دلیل نقض فاحش و گسترده تفاهم اسلام‌آباد پاسخگو باشد. ما نیز با توجه به مقتضیات زمانی و شرایط روز، درباره نحوه ادامه کار تصمیم خواهیم گرفت. در شرایط فعلی، با توجه به اینکه تحریم و محاصره دریایی آمریکا همچنان ادامه دارد، همان‌طور که بارها عرض کردم، این اقدام خود مصداق عمل تجاوزکارانه است. متعاقباً نیز جنگ اقتصادی علیه ایران را تشدید کردند. در چنین شرایطی، قاعدتاً ما باید بر دفاع و مقاومت در برابر زیاده‌خواهی‌های آمریکا متمرکز شویم.

سخنگوی وزارت خارجه درباره موانع جدی ایجادشده برای آموزش ایرانیان، از جمله آزمون‌های بین‌المللی، گفت: وزارت امور خارجه در حد توان خود تلاش می‌کند تا کار دانش‌آموزان، دانشجویان و متقاضیانی را که در آزمون‌ها و فرآیندهای علمی مختلف شرکت می‌کنند، تسهیل کند.

وی ادامه داد: اما یک واقعیت دیگر نیز بار دیگر روشن شد و آن اینکه آمریکا در دشمنی خود با جمهوری اسلامی ایران، تک‌تک شهروندان ایرانی را در حوزه‌های مختلف، به‌عنوان هدف مشروع خود در نظر می‌گیرد. وگرنه اگر واقعاً کوچک‌ترین صداقتی در ادعاهای آنها وجود داشت و نگرانی‌شان صرفاً موضوع هسته‌ای بود، فلان آزمون دانش‌آموزی یا موضوعی که صرفاً به مبادلات دانشجویی مربوط می‌شود، چه ارتباطی با مسئله هسته‌ای دارد؟

وی درباره ارزیابی ایران از اظهارات اخیر رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، که گفته شواهد بسیار محکمی برای اثبات ادعاهای مطرح‌شده درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران در «کوه کلنگ» وجود ندارد و همزمان بر ضرورت دستیابی به یک راه‌حل پایدار و بلندمدت درباره پرونده هسته‌ای ایران تأکید کرده است، و اینکه آیا در حال حاضر گفت‌وگو یا مذاکره‌ای بین ایران و آژانس در جریان است و این ارتباطات در چه چارچوبی انجام می‌شود، گفت: ما در چارچوب‌های متعارف، با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در تماس هستیم. نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در وین، هرجا که لازم باشد، با طرف‌های ذی‌ربط در آژانس گفت‌وگو می‌کند.

بقایی درباره رویکرد اروپا و پذیرش تحریم‌های آمریکا علیه ایران گفت: اگر اروپا فکر می‌کند که با هزینه کردن از ایران می‌تواند برای خود نزد آمریکا احترام و جایگاهی ایجاد کند، سخت در اشتباه است. تجربه نشان داده است که مماشات و تبعیت در برابر آمریکا، به‌عنوان طرفی که دچار خودبرتربینی، زیاده‌خواهی و قلدری است، صرفاً اشتهای طرف آمریکایی را بیشتر می‌کند.

وی ادامه داد: به نظر می‌رسد اروپایی‌ها مدتی است استعداد و ظرفیت آموختن از تجارب زیسته خود را از دست داده‌اند. اروپا می‌تواند اندکی به عقب نگاه کند؛ اتفاقی که بعد از همراهی اروپا با آمریکا در جریان برجام یا همان توافق هسته‌ای رخ داد، خود گویای بسیاری از مسائل است. نتیجه همراهی اروپا با آمریکا این شد که آمریکایی‌ها حتی اروپا را از حضور فیزیکی در مذاکرات با ایران محروم کردند.

بقایی گفت: بنابراین، لازمه کسب احترام این است که خودتان هتک حرمت نکنید. اروپایی‌ها این موضوع را از ما، به‌عنوان کسانی که چند دهه با زیاده‌خواهی و قلدری آمریکا دست‌وپنجه نرم کرده‌ایم، بپذیرند. این یک نصیحت خیرخواهانه به کشورهای اروپایی است که از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند.

سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: در جریان صدور این بیانیه، اتحادیه اروپا در واقع از همه ارزش‌هایی که مدعی آن است، عدول کرد؛ از جمله ارزش‌هایی مانند احترام به حاکمیت قانون. حتی مقررات مصوب اتحادیه اروپا، از جمله مقرره موسوم به «قانون انسداد» کنار گذاشته شد. تبعیت اروپا از تحریم‌های آمریکا هم از منظر حقوق بین‌الملل خلاف مقررات است و می‌تواند یک عمل متخلفانه بین‌المللی محسوب شود و هم نقض صریح مقررات خود اتحادیه اروپا است.

وی گفت: بنابراین، اتحادیه اروپا به قیمت چشم‌پوشی از استقلال خود و حاکمیت تک‌تک کشورهای عضو و همچنین به قیمت زیر پا گذاشتن حاکمیت قانون، در واقع خود را به مطیع آمریکا تبدیل کرده است. در این ارتباط، قطعاً نتیجه‌ای نخواهند گرفت، جز اینکه اعتبار خود را بیش از پیش مخدوش خواهند کرد. همه کشورهای اروپایی که در این تصمیم مشارکت داشتند، به دلیل تبعات سیاسی و حقوقی این حمایت مسئولیت خواهند داشت؛ چراکه کاملاً آگاه هستند اقدام آمریکا خلاف حقوق بین‌الملل و مغایر با اصول حقوق بشر و مفاد منشور ملل متحد است. بنابراین، کشورهای اروپایی در این زمینه باید پاسخگو باشند.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره گزارش فارین پالیسی در خصوص احتمال وقوع جنایت جنگی در حمله به مدرسه میناب گفت: واقعاً نیازی به استناد به گزارش نشریات غربی یا اظهارنظر کارشناسان غربی نداریم تا نشان دهیم آنچه در میناب، لامرد، قشم و بسیاری از مناطق دیگر ایران اتفاق افتاد، مصداق جنایت جنگی بوده است. این موضوع کاملاً روشن است.

وی ادامه داد: همان‌طور که قبلاً نیز عرض کردم، نباید فراموش کنیم که یکی از شیوه‌های طرف آمریکایی برای پوشاندن عمق و گستره جنایاتی که مرتکب شده، این است که یک یا دو مورد را برجسته و رسانه‌ها را درگیر آنها کند تا در نهایت این‌گونه القا شود که صرفاً یک یا دو مورد جنایت جنگی رخ داده و گویی سایر اقداماتی که انجام داده‌اند، قانونی بوده است. این مسئله را باید مدنظر داشته باشیم که از نظر ما، تمام اقداماتی که آمریکا در جریان تجاوز نظامی علیه ایران مرتکب شد، تک‌تک مصداق جنایت جنگی است. این جنگ هیچ مبنای قانونی نداشته و جنگی مطلقاً ظالمانه و غیرقانونی بوده است؛ بنابراین، همه اقداماتی که در جریان آن انجام شده، جنایت جنگی محسوب می‌شود.

سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: با این حال، میناب به این دلیل برجسته شد که جمعی از معصوم‌ترین انسان‌ها در جریان آن جنایت به شهادت رسیدند. لامرد نیز به این دلیل مورد توجه قرار گرفت که برای نخستین‌بار از یک سلاح ممنوعه برای کشتار بیشتر استفاده شد. وظیفه ما و شما این است که همه موارد ارتکابی را مستندسازی کنیم تا هم برای طرح در سطح بین‌المللی مورد استفاده قرار گیرد و هم زمینه رسیدگی به آنها در محاکم داخلی فراهم شود.

وی درباره تناقض ترامپ درباره ارائه آمارهای ترامپ از میزان کشته‌شدگان در ۱۸ و ۱۹ گفت: ظاهراً خیلی‌ها تصور می‌کردند که دروغگویی برای طرف‌های آمریکایی یک تفنن و سرگرمی است و بعدها به بخشی از دیپلماسی عمومی آنها تبدیل شد. اما اکنون فکر می‌کنم جامعه جهانی به این جمع‌بندی رسیده است که دروغگویی برای آنها تبدیل به یک صنعت پردرآمد شده است.

بقایی ادامه داد: این عددسازی‌ها را اگر کنار هم بگذارید، در این شش ماه از ۲۰ هزار شروع شد، بعد به ۳۰ هزار، ۴۰ هزار و ۱۰۰ هزار رسید و دور از ذهن نیست که اگر این روند ادامه پیدا کند، طی روزها و هفته‌های آینده این عدد به یک میلیون هم برسد.

وی گفت: ما برخلاف طرف‌های آمریکایی که هیچ ارزشی برای جان انسان‌ها قائل نیستند، برای تک‌تک شهروندانمان که در جریان ناآرامی‌ها جان خود را از دست داده‌اند، اندوهگین هستیم. اما تردیدی نداریم که آمریکا، همان‌طور که عرض کردم، هیچ ارزشی برای جان انسان‌ها قائل نیست و هیچ دلسوزی برای ایرانیان ندارد. اگر غیر از این بود، مرتکب جنایاتی که برخی از شما در همین جلسه به آنها اشاره کردید، نمی‌شدند. اگر آمریکا حتی این عدد را به یک میلیون هم برساند، قطعاً عدد ۱۶۸ کنار نخواهد رفت. جنایاتی که در لامرد مرتکب شدند، از ذهن ما پاک نخواهد شد.

بقایی تصریح کرد: به نظر می‌رسد یکی از اقداماتی که آمریکایی‌ها در حال انجام آن هستند، همین است که با عددسازی و تولید این نوع جعلیات تلاش کنند جنایاتی را که مرتکب شده‌اند و ما قطعاً از آن نخواهیم گذشت، به حاشیه ببرند، برای آن توجیه ایجاد کنند و جامعه جهانی را با این اعداد مشغول کنند.

وی گفت: خوشبختانه امروز یکی از دوستان از یکی از نرم‌افزارهای هوش مصنوعی درباره همین موضوع سؤال کرده بود. پاسخ آن جالب بود و به تناقض‌گویی‌های موجود اشاره کرده بود؛ یعنی به نظر می‌رسد هوش مصنوعی هم واقعاً از دست دروغ‌هایی که آمریکایی‌ها تولید می‌کنند، به ستوه آمده است؛ آن هم در شرایطی که بخش‌هایی از همین سامانه‌های هوش مصنوعی نیز به هر حال تحت نفوذ خودشان ایجاد شده است.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره اینکه منطق آمریکا برای همراهی کشورها علیه ایران در جنگ اقتصادی چقدر مؤثر خواهد بود، گفت: آمریکا منطق قابل اتکایی برای مجاب کردن کشورهای دیگر به همراهی با جنگ اقتصادی علیه ایران ندارد. تنها کسانی که در برابر منطق زور آسیب‌پذیر هستند، ممکن است با آمریکا همراهی کنند. هیچ بازیگر منطقی که اندک ارزشی برای حقوق بین‌الملل، منشور ملل متحد، حقوق بشر و اخلاق انسانی قائل باشد، قطعاً با آمریکا همراهی نخواهد کرد؛ به همان دلایلی که عرض کردم، چراکه نفس و ذات اقدامات آمریکا علیه ایران مطلقاً غیرقانونی و غیرانسانی است.

وی ادامه داد: ما از همه ظرفیت‌های خود استفاده خواهیم کرد و معتقدیم دنیا به‌خوبی متوجه شده است که اقدام آمریکا صرفاً علیه ایران نیست، بلکه اعلام جنگ علیه همه ارزش‌ها و اصولی است که ۱۹۲ کشور عضو ملل متحد خود را نسبت به آنها متعهد می‌دانند. مهم‌ترین اصلی که در نتیجه اقدامات آمریکا در معرض آسیب قرار گرفته، اصل حاکمیت و استقلال کشورهاست. اینکه شما بخواهید کشورها صرفاً برای ارضای هوس‌ها و مطامع یک کشور، روابط تجاری خود را با کشور دیگری قطع کنند، صرفاً چیزی جز پایمال کردن مهم‌ترین اصل مندرج در منشور ملل متحد، یعنی احترام به حاکمیت کشورها، نیست.

بقایی گفت: در مورد اجلاس شانگهای نیز نشست این سازمان دیروز و امروز در حال برگزاری است. با توجه به اهمیتی که ما برای ترتیبات چندجانبه قائلیم، هم از حیث پیشبرد روابط دوجانبه با کشورهای عضو و هم از جهت تقویت چندجانبه‌گرایی، حتماً از این فرصت برای رایزنی با کشورهای مختلف استفاده خواهیم کرد.

وی در پاسخ به این سوال که در هفته‌های اخیر، باز هم گزارش‌هایی مبنی بر بررسی امکان خروج ایران از «معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای» (NPT) منتشر شده است. حال این سؤال مطرح است که عضویت در سندی که صرفاً تعهد و تکلیف ایجاد می‌کند، اما اجازه استفاده از مزایای آن به شما داده نمی‌شود، چه فایده‌ای دارد؟ ضمن اینکه ما مدام از سوی دارندگان سلاح هسته‌ای تهدید می‌شویم. آیا واقعاً چنین بحث‌هایی در کشور مطرح است؟ گفت: این یک سؤال واقعی است. در دو سال اخیر، فکر می‌کنم چندین نوبت این سؤال از من پرسیده شده است. واقعیت این است که هم در سطح نخبگان و هم در میان مردم عادی، خیلی وقت‌ها تحلیل‌ها دقیق‌تر از امثال بنده است. این بحث مطرح است که چگونه می‌توانید در یک سند بین‌المللی عضو بمانید، اما هم‌زمان از همه مزایای آن محروم شوید و بدتر از آن، به دلیل پایبندی به تعهدات خود مجازات شوید و چنین جنایاتی علیه شما صورت بگیرد.

وی گفت: این سؤال را کسانی باید پاسخ دهند که نظام منع اشاعه را به سخره گرفته‌اند. آمریکا، به‌عنوان یک کشور دارنده سلاح هسته‌ای و یکی از کشورهای امین این سند، و همچنین حامیان این کشور که مدام از حفظ معاهده و رژیم منع اشاعه سخن می‌گویند، باید واقعاً پاسخگو باشند؛ چراکه این پرسش، امروز در سطح بین‌المللی به‌صورت جدی مطرح است که چگونه نظام منع اشاعه از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی، در منطقه ما و فراتر از آن، مورد خدشه قرار گرفته است.اما از لحاظ موضع رسمی، موضوع کاملاً مشخص است. وی ادامه داد: مادامی که در این سند عضو هستیم، خودمان را متعهد به تکالیف مندرج در آن می‌دانیم و موضع ما در این زمینه ثابت و اصولی بوده است. در رابطه با اصل سلاح‌های هسته‌ای نیز موضع ما روشن است. سلاح‌های هسته‌ای، به‌عنوان مخرب‌ترین سلاح کشتار جمعی، از نظر ما هم با آموزه‌های دینی‌مان مغایرت دارد و هم سلاحی ضدتمدنی و ضددبشری است.

وی در پاسخ به این سوال که برخی از رسانه‌ها مدعی شدند که آقای عاصم منیر در جریان سفر اخیرشان به تهران، پیشنهاد عبور از بند ۱۳ تفاهم‌نامه اسلام‌آباد را مطرح کرده، بدون در نظر گرفتن اجرای تعهدات از سوی آمریکا، و پیشنهاد ورود به مذاکرات جدید با آمریکا را مطرح کرده است. آیا اساساً چنین درخواستی مطرح شده است؟ و اگر پاسخ مثبت است، پاسخ جمهوری اسلامی ایران به این درخواست چه بود؟ گفت: من عرض کردم که سفر آقای عاصم منیر به تهران در چارچوب تلاش‌هایی است که پاکستان از چند ماه قبل برای جلوگیری از تشدید تنش انجام داده است. مواردی که مطرح کردند، عمدتاً گمانه‌زنی رسانه‌ای است. در واقع، ما در شرایطی قرار داریم که الان نمی‌توانیم اصلاً درباره بازگشت به فلان تفاهم صحبت کنیم؛ دلیلش هم روشن است، طرف آمریکایی آن را نقض کرده است.

وی ادامه داد: باید واقعاً مراقبت کرد که جای مدعی و مدعی‌علیه عوض نشود. آمریکا بود که جنگ را شروع کرد، آمریکا بود که تفاهم را نقض کرد، آمریکا بود که به یک بهانه ساختگی مجدداً حملات را آغاز کرد و الان هم این آمریکاست که باید در این زمینه در برابر جامعه جهانی پاسخگو باشد.

وی در پاسخ به این سوال که آمریکا مدعی شده است که چون نیروهای ما در جزیره لارک آماده مین‌گذاری بودند، به این جزیره حمله کرده است گفت: آنها دروغ گفتند. آمریکا هر بار برای اینکه جنایات خود را توجیه کند، بهانه‌ای می‌تراشد. باز هم عرض می‌کنم که شما ادعای آمریکا را به‌صورت مقطعی و موردی نگاه نکنید؛ جنایاتی را که این دو سال مرتکب شده‌اند، کنار یکدیگر بگذارید.

وی ادامه داد: از ابتدا بهانه‌ای که مطرح کردند، «خطر قریب‌الوقوع» بود. بعد، موضوع «خطر بمب هسته‌ای ایران» را مطرح کردند؛ چیزی که کماکان نیز تکرار می‌کنند. بنابراین، این یک الگو است که آمریکا هر بار دروغی را جعل می‌کند تا جنایت خود را توجیه کند. اینکه ما در قلمرو جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از خودمان آماده شویم و تمهیدات لازم را بیندیشیم، به هیچ‌کس ارتباطی ندارد. این ادعایی که مطرح کرده‌اند نیز، همان‌طور که عرض کردم، ادعایی بیش نیست. آنچه اتفاق افتاد، یک تجاوز نظامی آشکار بود و آمریکا باید در این موارد پاسخگو باشد؛ که حتماً این اتفاق افتاده و خواهد افتاد.

وی در پاسخ به سؤالی درباره اینکه آیا به نظر شما تهران اکنون می‌تواند روی کمک واقعی، فنی، نظامی و دفاعی شرکای خود در سازمان همکاری شانگهای، از جمله روسیه و چین، حساب کند یا اینکه این موضع صرفاً در قالب یک بیانیه قرائت شده و در چارچوب دیپلماتیک باقی خواهد ماند؟ گفت:

قاعدتاً کشورها وقتی می‌پذیرند موضعی را در رابطه با یک موضوع اعلام کنند، حتماً خود را نسبت به آثار آن نیز متعهد می‌دانند. انتظار ما این است که همه کشورهای عضو سازمان‌های بین‌المللی، از جمله سازمان همکاری شانگهای، بریکس و دیگر ترتیبات منطقه‌ای، با درک اهمیت تحولات و این واقعیت که قانون‌شکنی آمریکا محدود به یک کشور و یک منطقه نخواهد ماند، تلاش خود را برای صیانت از حقوق خود و حفظ حاکمیت ملی‌شان مضاعف کنند.

وی ادامه داد: به‌دلیل اینکه فشارها و تحریم‌های آمریکا علیه یک کشور، تحریم‌ها و فشارهای ثانویه آمریکا علیه کشورهای دیگر را نیز به‌دنبال دارد، ما رایزنی‌های خود را با همه کشورهایی که برای حاکمیت قانون، حقوق بین‌الملل و مصالح و منافع ملی خود ارزش قائل هستند، حتماً ادامه خواهیم داد.

و درباره پیمان مکه گفت: قبلاً هم عرض کردیم که هیچ دلیلی نمی‌بینیم که پیمانی میان سه کشور اسلامی را که خود این سه کشور، به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم، بارها از سوی رژیم صهیونیستی مورد تهدید قرار گرفته‌اند، به‌عنوان تهدیدی علیه خودمان قلمداد کنیم.

وی گفت: ترکیه را در همین روزهای اخیر دیدید که به چه نحو از سوی رژیم صهیونیستی مورد خطاب و تهدید قرار گرفت. ادعاهای ارضی که رژیم صهیونیستی در قالب توهم «اسرائیل بزرگ» درباره عربستان مطرح کرده و مواضعی که علیه پاکستان داشته، همه روشن است.

وی ادامه داد: اینها نشان می‌دهد که کشورهای اسلامی منطقه از یک سو به این نتیجه رسیده‌اند که نمی‌توانند امنیت خود را متکی به وعده‌های آمریکا کنند؛ چراکه آمریکا تنها دغدغه‌اش حفظ مطامع رژیم صهیونیستی است. از سوی دیگر، به این نتیجه رسیده‌اند که برای صیانت از امنیت خود باید به سمت همکاری و اعتماد متقابل با یکدیگر حرکت کنند.

بقایی گفت: در این چارچوب، جمهوری اسلامی ایران با این کشورها در حال گفت‌وگو است. ترکیه نیز همسایه بسیار مهم ما و دارای روابط خوبی با جمهوری اسلامی ایران است و ما حتماً در همه زمینه‌ها رایزنی‌های خود را با این کشور ادامه خواهیم داد.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «برخی تحلیلگران می‌گویند که ایران در این جنگ یک مدل پیچیده را در پیش گرفته و در چارچوب آن تلاش می‌کند تا به جای شکست آمریکا، واشنگتن را با بالا بردن هزینه‌های سیاسی، اقتصادی، امنیتی و انتخاباتی از کرده خود پشیمان کند. آیا شما این رویکرد را تأیید می‌کنید؟» پاسخ داد: بله.

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه «رئیس‌جمهور چین در نشست سازمان همکاری شانگهای در تیانجین، «ابتکار حکمرانی جهانی» را با هدف مقابله با کمبودهای حکمرانی جهانی و پاسخ به چالش‌های نظام بین‌الملل مطرح کرد. در آستانه نخستین سالگرد ارائه و اجرای این ابتکار، ارزیابی ایران از دستاوردهای آن چیست و ایران چه انتظارات و پیشنهادهایی برای تقویت و اجرای مؤثرتر این ابتکار دارد؟» گفت: ما از هر ابتکاری که در جهت ارتقای صلح و امنیت بین‌المللی، حفظ چندجانبه‌گرایی، صیانت از منشور ملل متحد و رعایت حقوق بین‌الملل باشد، حمایت می‌کنیم.

چین به‌عنوان شریک تجاری ایران و کشوری دوست که دارای روابط در سطح شراکت راهبردی با جمهوری اسلامی ایران است، برای ما اهمیت بسیار بالایی دارد. چین عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد است و ما همواره تلاش کرده‌ایم از این جایگاه، به‌عنوان ظرفیتی برای تقویت چندجانبه‌گرایی و ایجاد همبستگی میان کشورهای جنوب جهانی استفاده کنیم.

وی گفت: در همکاری و تعامل با دوستان چینی، با وجود اینکه در یک سال اخیر، همان‌طور که اشاره کردید، شاهد سالگرد صدور این ابتکار بودیم، اما در این مدت با ناامنی شدید در منطقه مواجه بوده‌ایم که دلیل اصلی آن نیز اقدامات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده است. چینی‌ها تلاش‌های زیادی برای کمک به بهبود اوضاع در منطقه ما انجام داده‌اند. ما برای این تلاش‌های چین ارج قائل هستیم و در عین حال معتقدیم که همه ما باید تلاش‌های خود را تقویت کنیم و هم‌افزایی بیشتری داشته باشیم تا از تشدید ناامنی در منطقه و تضعیف و تحلیل رفتن چندجانبه‌گرایی جلوگیری کنیم.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «وزیر امور خارجه جولانی گفته است اگر ایران آنچه را در این ۱۴ سال با مردم سوریه کرده است بپذیرد، شاید امکان دیپلماسی با ایران فراهم شود. آیا واقعاً ایران، به صورت مستقیم یا از طریق میانجی‌هایی مانند پاکستان، پیام یا علامتی حاکی از اشتیاق برای برقراری روابط با رژیم داده است؟ آیا ایران قرار است در رابطه با موضوعاتی که وزیر خارجه جولانی گفته است، توضیح بدهد؟» گفت: در پاسخ سؤال اول شما را عرض کردم؛ خیر.

وی ادامه داد: اما در مورد بخش دوم سؤال، اگر بخواهیم اعتراف کنیم، بله، اعتراف می‌کنیم که ما بنا به درخواست قانونی دولت وقت سوریه، برای دفاع از مردم این کشور در برابر تروریسم، به هر شیوه‌ای که می‌توانستیم کمک کردیم و از نظر ما، این اقدامات در چارچوب حقوق بین‌الملل و با هدف حفظ تمامیت سرزمینی سوریه انجام شد.

بقایی گفت:اگر هم صحبت از اعتراف باشد، این موضوع را نیز فراموش نمی‌کنیم که در آن زمان، رژیم صهیونیستی جرأت انجام اقداماتی را که طی یکی، دو سال اخیر علیه مردم سوریه انجام داده، نداشت.

وی گفت: ما بسیار متأسفیم از اینکه بخش قابل توجهی از جولان سوریه در حال حاضر تحت اشغال رژیم صهیونیستی است و این رژیم همچنان به اقدامات و جنایات خود علیه سوریه، از جمله دست‌اندازی به سرزمین این کشور، ادامه می‌دهد. این اقدامات از نظر ما محکوم است و ما همواره بر این موضع اصولی تأکید کرده‌ایم.

وی در پاسخ به این سوال که هفته گذشته شاهد امضای توافقی میان ونزوئلا و آمریکا بودیم که آمریکا از آن به‌عنوان یک دستاورد بزرگ برای خود یاد کرده است. ترامپ نیز گفته است که آمریکا کنترل ۶۵ میلیارد بشکه نفت ونزوئلا را در اختیار خواهد داشت. این استدلال مطرح شده که این اقدام در واکنش به، یا به‌نوعی برای جبران، بسته شدن تنگه هرمز انجام شده و آمریکا می‌خواهد از این طریق قیمت انرژی را در بازارهای جهانی، به‌ویژه بازار آمریکا، کاهش دهد.

با توجه به اینکه انتخابات کنگره را پیش رو داریم، آیا این اقدام را می‌توان تلاشی برای اثرگذاری بر افکار عمومی آمریکا دانست؛ به‌ویژه در شرایطی که بخش قابل توجهی از افکار عمومی آمریکا به‌شدت علیه جنگ موضع گرفته‌اند، نظر شما در این باره چیست، گفت: درباره ماهیت این قرارداد، بهترین داور مردم بزرگ ونزوئلا هستند. در عین حال، می‌دانیم که درباره اینکه این قرارداد بر اساس اصول حقوق بین‌الملل و منافع مردم ونزوئلا تنظیم شده یا خیر، حرف و حدیث‌های زیادی مطرح است. این موضوعی است که خودشان باید درباره آن اظهارنظر کنند.

وی گفت: بحث دیگری هم مطرح شده که گویا این قرارداد سابقه‌ای در تاریخ ایران دارد و از قرارداد دارسی در سال ۱۹۰۱ میلادی، برابر با ۱۲۸۰ شمسی، به‌عنوان الگویی برای تنظیم چنین قراردادی استفاده شده است. حتماً کسانی که با تاریخ ایران آشنا هستند، می‌دانند قرارداد دارسی چه بود و چه اتفاقی در پی آن رخ داد. البته این موارد ارتباطی با ما ندارد.

وی ادامه داد: اما درباره ارتباط این موضوع با تحولاتی که در منطقه ما در جریان است و تلاشی که آمریکا برای فرار از پیامدهای بحران خودساخته در منطقه ما انجام می‌دهد، می‌توانم در یک جمله بگویم: این همان تاکتیک «بزک نمیر، بهار میاد» است.

بقایی تصریح کرد: آمریکا قطعاً نمی‌تواند مشکلاتی را که برای خودش، برای منطقه ما و برای جهان در حوزه انرژی ایجاد کرده، از طریق بزرگنمایی اعداد و صحبت کردن درباره میلیاردها بشکه نفتی که در اعماق زمین وجود دارد و در صورت بهره‌برداری، قطعاً به سال‌ها زمان و انرژی نیاز خواهد داشت، حل کند.

وی گفت: تنها راه حل مشکلاتی که خودشان ایجاد کرده‌اند، این است که هرچه زودتر مسیر خود را تغییر دهند؛ چراکه ادامه این مسیر قطعاً به گرفتاری بیشتر در باتلاق منجر خواهد شد.

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «با توجه به رایزنی‌های اخیر ایران و اقلیم کردستان عراق درباره اجرای توافق امنیتی ایران و عراق، آیا تهران از عملکرد اقلیم در جلوگیری از فعالیت گروه‌های مسلح مخالف جمهوری اسلامی در مناطق مرزی رضایت دارد و آیا برای اجرای کامل این توافق، ضرب‌الاجل یا اقدام مشخصی از سوی ایران در نظر گرفته شده است؟» گفت: ما از دوستانمان در عراق و اقلیم کردستان انتظار داریم به خاطر مصالح دو کشور و به‌منظور صیانت از امنیت مرزهای ایران و عراق، تلاش‌های خود را مضاعف کنند؛ چراکه گروه‌ها و طرف‌هایی که هیچ ارزشی برای امنیت و ثبات در منطقه قائل نیستند و برخی از آنها آشکارا به آلت دست برخی طرف‌های خارج از منطقه، از جمله رژیم صهیونیستی، تبدیل شده‌اند، هیچ ارزشی برای صلح قائل نیستند.

وی گفت: ما باید به‌عنوان همسایگان دائمی، تلاش کنیم بر مبنای توافقی که صورت گرفته، تعهدات خود را اجرا کنیم. اگر بخواهم صادقانه عرض کنم، همچنان جای کار بیشتری وجود دارد؛ به‌دلیل اینکه ما شاهد سوءاستفاده برخی گروه‌های تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان برای طراحی و تدارک اقدامات ایذایی علیه ایران هستیم.

وی ادامه داد: این موارد را در بندهای مختلف به دوستانمان در عراق و اقلیم منتقل کرده‌ایم و امیدواریم این تماس‌ها و رایزنی‌ها منجر به رفع تهدیدی شود که امنیت هر دو سوی مرز را تضعیف می‌کند.

وی در پاسخ به این سوال که صدراعظم آلمان پیش‌تر گفته بود که اسرائیل در حال انجام «کار کثیف» برای همه ماست، اما امروز از ضرورت کمک به پایان جنگ سخن می‌گوید. از سوی دیگر، وزیر دارایی آلمان نیز درباره پیامدهای افزایش قیمت انرژی، تورم و حتی افزایش هزینه استقراض دولت آلمان هشدار داده است. آیا می‌توان گفت آنچه در این فاصله تغییر کرده، صرفاً نگاه امنیتی برلین به تهران نیست، بلکه محاسبه مستقیم و ملموس هزینه‌های اقتصادی جنگ برای آلمان نیز در حال تغییر است؟ آیا می‌توان این اظهارات جدید مقام‌های آلمانی را نشانه‌ای از تغییر محاسبات برلین درباره ادامه جنگ دانست؟ گفت: امیدواریم که این‌گونه باشد. امیدواریم کشورهای اروپایی به این واقعیت تن بدهند که مشکلاتی که در حوزه سوخت و مسائل اقتصادی گریبانگیرشان شده، ناشی از اقدامات غیرقانونی آمریکاست.البته آنها از مدت‌ها قبل به این واقعیت پی برده‌اند، اما نیازمند نوعی شجاعت اخلاقی هستند تا بتوانند این واقعیت را به‌صراحت بیان کنند.

وی ادامه داد: آنچه ما در بیانیه اتحادیه اروپا دیدیم، ناامیدکننده بود. علی‌رغم اینکه اروپایی‌ها می‌دانند مشکل از کجاست، باز هم خودشان را به نشنیدن و ندیدن زدند و به جای اینکه علت‌العلل مسئله را مورد توجه قرار دهند، ترجیح دادند در مسیر مماشات و راضی کردن طرف متجاوز گام بردارند. این رویکرد قطعاً جوابگو نخواهد بود.

وی در پاسخ به این سوال که مدیرکل تشریفات ریاست‌جمهوری که پیش‌تر نیز سخنگوی وزارت امور خارجه بوده است، در گفت‌وگو با برنامه «به وقت ایران» گفته است که «حقوق بین‌الملل کاغذپاره‌ای بیش نیست» و اینکه تمایلی ندارد برای اعلام مواضع، بیش از حد به اسناد و حقوق بین‌الملل استناد کند. آیا چنین نگاهی به حقوق بین‌الملل و هنجارهای بین‌المللی، به موضع رسمی جمهوری اسلامی ایران آسیب نمی‌زند؟ گفت: من را با سلف خودم به جنگ نیندازید. من فکر می‌کنم آنچه مدنظر سرپرست محترم معاونت سیاسی رئیس‌جمهور بود، این بود که تبدیل حقوق بین‌الملل به یک امر کم‌ارزش یا بی‌ارزش، نتیجه رویکرد آمریکا در قبال هنجارهای بین‌المللی است.

وی ادامه داد: حقوق بین‌الملل حتماً برای ما ارزشمند است. سازمان ملل متحد و منشور سازمان ملل متحد برای ما ارزشمند هستند و جمهوری اسلامی ایران خود را پایبند به قواعد و مقررات بین‌المللی می‌داند. عملکرد ما را نگاه کنید. طی همین دفاع ۴۰ روزه، شما یک مورد مشابه آنچه آمریکا در ایران مرتکب شد، و شما فقط به میناب و لامرد مکرراً اشاره می‌کنید، یک مورد مشابه مثال بزنید که ایران مرتکب نقض حقوق بشردوستانه بین‌المللی شده باشد.

بقایی گفت: بنابراین، ایران خود را متعهد به حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد می‌داند و خواسته ما همواره این بوده است که جامعه جهانی، طرف‌هایی را که به‌صورت مستمر ناقض حقوق بین‌الملل هستند، پاسخگو کند. دلیل اینکه ما با نوعی بی‌اعتباری در سطح سازمان‌های بین‌المللی و آنچه به‌عنوان هنجارهای بین‌المللی شناخته می‌شود، مواجه هستیم، عملکرد آمریکا، رژیم صهیونیستی و متحدان اروپایی آنهاست که با یک رویکرد گزینشی و استاندارد دوگانه، هرجا که به نفعشان بوده، به حقوق بین‌الملل استناد کرده‌اند و هرجا که احساس کرده‌اند حقوق بین‌الملل دست‌وپاگیر است و مانعی برای پیشبرد منافعشان محسوب می‌شود، به‌راحتی آن را کنار گذاشته‌اند.

وی در پاسخ به این سوال که به‌عنوان سخنگوی دستگاه دیپلماسی و فردی که شناختی از دشمن دارید، این تحلیل را چقدر منطقی و درست می‌دانید که ریشه دشمنی آمریکا با ایران، موضوع هسته‌ای است؟ مثلاً اگر جمهوری اسلامی ایران برخی اقدامات را انجام نمی‌داد و برخی رفتارها را تعدیل می‌کرد، از جمله موضوع غنی‌سازی و فعالیت‌های هسته‌ای را متوقف می‌کرد، آیا وضعیت به اینجا نمی‌رسید و شاید اساساً تحریم‌ها و جنگ‌ها نیز اتفاق نمی‌افتاد؟ گفت: فکر می‌کنم در مورد این موضوع زیاد صحبت کرده‌ایم. اساساً این نگاه که ما خودمان را مقصر بدانیم، واقعاً نگاه بسیار نادرستی است. بیایید واقعیت‌ها و فکت‌ها را با دقت ببینیم.

وی ادامه داد: مگر دشمنی آمریکا با ایران از دهه ۱۹۹۰ میلادی و آغاز بحث هسته‌ای ایران شروع شد؟ دشمنی آمریکا با ایران به دهه ۱۳۳۰ برمی‌گردد؛ از همان زمان و با کودتای ۲۸ مرداد این روند آغاز شد. ما نمی‌توانیم این واقعیت‌ها را نادیده بگیریم. مگر زمانی که هواپیمای مسافربری ایران را بر فراز خلیج فارس ساقط کردند، اصلاً چیزی تحت عنوان بحث هسته‌ای وجود داشت؟ مگر حمایت آمریکا از رژیم صدام در دهه ۱۹۸۰ میلادی ارتباطی با بحث هسته‌ای داشت؟

وی تصریح کرد: دشمنی آمریکا با ایران بهانه‌های مختلفی داشته که یکی از آنها موضوع هسته‌ای بوده است. مگر خودشان در خردادماه سال ۱۴۰۴ ادعا نکردند که موضوع هسته‌ای ایران را حل کرده‌اند؟ اگر بحث، صرفاً موضوع هسته‌ای بود، چرا باید به مدرسه میناب حمله می‌کردند؟اصلاً من یک سؤال اساسی‌تر مطرح می‌کنم: آیا غنی‌سازی می‌تواند دلیل موجهی برای حمله یک کشور به کشور دیگری باشد؟

وی گفت: بنابراین، خواهشم این است که گناه و جنایات دشمن را تقلیل ندهیم. طرفی که مرتکب تجاوز و اقدامات غیرقانونی علیه ایران شده، طرف آمریکایی است. ما در این پنج دهه از خودمان دفاع کرده‌ایم.بنابراین، این رویکرد که بگوییم اگر فلان کار را انجام نمی‌دادیم، دشمن متوقف می‌شد یا فلان جنایت را مرتکب نمی‌شد، به نظر من تحلیل جامع و واقع‌بینانه‌ای از نگاه آمریکا به ایران نیست.

وی گفت: در جاهای دیگر هم نگاه کنید. اتفاقی که در رابطه با کوبا در حال رخ دادن است، مگر کوبا فعالیت هسته‌ای دارد؟ مگر ونزوئلا غنی‌سازی داشته است؟ جنایات دیگری که آمریکا در حق بسیاری از کشورهای دیگر مرتکب شده، مگر ریشه آنها در همان بحث‌هایی بوده که درباره ایران مطرح می‌کنند؟ ببینید، برای حسن ختام این جلسه، از زنده‌یاد حسین منزوی، خدا رحمتش کند، یک بیت را خدمتتان عرض می‌کنم:

«ظلمت صریح با تو سخن گفت، پس تو هم

با شب به استعاره و ایما سخن بگو.»

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سؤالی درباره مصاحبه اخیر گوترش در گفت‌وگو با فایننشال تایمز و اینکه گفت من در جایگاه دبیرکل قدرتی ندارم تصریح کرد: منشور ملل برای جلوگیری از جنگ بین قدرت‌ها درست نشده بلکه برای جلوگیری از جنگ است. تقلیل فلسفه سازمان ملل به جلوگیری از جنگ بین قدرت های بزرگ تفسیر خطرناک از منشور است.

وی خاطرنشان کرد: انتظار داشته و داریم که سازمان ملل و دبیرکل موضع قاطعی در خصوص اقدامی که نقض بند ۴ منشور بوده اتخاذ کند.

سخنگوی وزارت خارجه درباره پیامی که سفیر ایران در بغداد از سوی آقای عراقچی به آقای فؤاد حسین، وزیر امور خارجه عراق، منتقل کردند. برخی رسانه‌های عراقی مدعی شده‌اند که این پیام در چارچوب مذاکرات ایران و آمریکا بوده و در همین ارتباط منتقل شده است. نظر شما در این باره چیست گفت: آن چیزی که گفتند، نبوده است. می‌توانم این را خدمتتان عرض کنم که این پیام در راستای روابط دوجانبه ایران و عراق و مسائل مرتبط با تقویت امنیت مرزها و ارتقای همکاری‌ها میان دو کشور بوده است.

وی در پاسخ به این سوال که آیا حمله آمریکا به لارک و تلاش برای اختلال در مسیر توافقی تنگه هرمز، نقض آشکار آزادی کشتیرانی بین‌المللی است و ایران چگونه در چارچوب منافع ملی و مواضع قبلی خود در حمایت از امنیت دریایی منطقه، این تهدید را مدیریت خواهد کرد؟ گفت: من عرض کردم، این اولین باری نبود که آمریکا مرتکب چنین جنایتی می‌شد. این به این معنا نیست که بخواهیم عادی‌سازی کنیم، صرفاً بیان یک امر واقع است و جمهوری اسلامی ایران هم به نوبه خود پاسخ قاطعی به این تجاوز نظامی داد.

وی گفت: حتماً اقدامات آمریکا باعث تشدید ناامنی در تنگه هرمز خواهد شد. از یاد نبریم که تنگه هرمز به این دلیل ناامن شد که آمریکا و رژیم صهیونیستی از ۹ اسفند مرتکب تجاوز نظامی شدند. تداوم محاصره دریایی، ادامه جنگ اقتصادی، حملات به تأسیسات و مناطق مختلف در ایران، از جمله در سواحل جنوب، حتماً باعث تشدید ناامنی در کل منطقه و در تنگه هرمز خواهد شد. از جمله دلایل هم این است که متأسفانه علی‌رغم قول و قرارهایی که برخی از کشورهای منطقه به ما دادند، علی‌رغم اینکه تعهد دادند مانع از استفاده آمریکا از قلمرو و امکاناتشان برای حمله به ایران شوند، ما شاهد این بودیم که برخی از کشورها باز بدعهدی کردند و منشأ حملات آمریکا علیه لارک، برخی از کشورهای منطقه بوده که خبرش را دیدید. ما هم متقابلاً منشأ و مبدأ این حملات را مورد ضربات دفاعی قرار دادیم.

وی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه درون واشنگتن خیلی راجع به استفاده آمریکا از سلاح‌های اتمی تاکتیکی صحبت می‌کنند و حتی برخی اعلام کردند که در بخش نظامی آمریکا هم راجع به این صحبت شده است. می‌خواهم بدانم که دستگاه دیپلماسی تا الان هشدارهای لازم را به کشورهای منطقه بابت تبعات استفاده از این سلاح‌ها در ایران توسط آمریکا داده است و سازمان انرژی اتمی آیا راجع به این موارد صحبت کرده و اخطار داده یا خیر؟ گفت: یک اینکه آنها در مورد خیلی چیزها صحبت می‌کنند، ما هم در مورد خیلی چیزها صحبت می‌کنیم. بنابراین، نگران صحبت کردن در مورد خیلی از موضوعات نباشید. دو اینکه، آنقدر این موضوع قباحت دارد و از لحاظ انسانی، حقوق بین‌الملل و اخلاقیات بد است که حتی صحبت در مورد آن هم نشانگر ذهنیت بسیار غیرانسانی کسانی است که اساساً در این مورد بحث می‌کنند.

وی ادامه داد: من در پاسخ به سؤال قبلی اشاره کردم، جنایتی که آمریکا و رژیم صهیونیستی در این چند سال مرتکب شدند، فقط جنایت علیه انسان، علیه کشورها و علیه حقوق بین‌الملل نبوده است؛ سامانه منع اشاعه هسته‌ای را به بدترین وجه ممکن به مخاطره انداختند. گویا اساساً قوه تعقل‌شان، قوه دوراندیشی‌شان را از دست داده‌اند. نمی‌اندیشند که عادی‌سازی صحبت در مورد موضوعاتی که تا پیش از این در سطح بین‌المللی به عنوان تابو محسوب می‌شد، باعث می‌شود که خیلی از کشورها به خیلی چیزها فکر کنند.

بقایی تصریح کرد: متوجه نیستند که همزمان که در حال ارتکاب جنایت در منطقه ما هستند، مناطق منازعه در سایر نقاط جهان هم وجود دارد. متوجه نیستند که فقط خودشان دارنده سلاح هسته‌ای نیستند و صحبت از این موضوع می‌تواند این فکر را در ذهن خیلی دیگر از دارندگان هم بیاورد که گویا این موضوع، موضوع پیش‌پاافتاده و سطحی است.

وی تاکید کرد: لذا حتماً جامعه جهانی، شخص دبیرکل سازمان ملل متحد، همه کشورهایی که برای صلح و امنیت بین‌المللی، برای انسانیت، برای تمدن انسانی ارزش قائل هستند، حتماً در این موارد، حتی اگر در سطح رسمی مطرح نشده باشد، نفس طرح آن در سطح برخی از اندیشکده‌های بدسابقه، خودش باید جامعه جهانی را هوشیار کند نسبت به روندی که جامعه جهانی و تمدن انسانی به سمتی می‌رود که قطعاً کل تمدن انسانی را در معرض قرار خواهد داد.

انتهای پیام/