متکی:
سناریوی جدید آمریکا؛ میخواهند ایران را تا انتخابات کنگره بازی بدهند
وزیر پیشین امور خارجه، با تأکید بر اینکه آمریکا در عرصه نظامی به اهداف خود نرسیده و به شکست اذعان کرده است، هشدار داد واشنگتن اکنون تلاش میکند از مسیر مذاکرات به اهدافی دست یابد که در میدان نبرد به آن نرسیده است.دریافت امتیازاتی مانند آزادسازی بخشی از داراییهای ایران نباید موجب فراموش شدن مطالبات اصلی کشور از جمله رفع کامل تحریمها، پرداخت غرامت و خروج آمریکا از پایگاههای منطقه شود.
به گزارش ایلنا، منوچهر متکی وزیر پیشین امور خارجه و نماینده فعلی مجلس شورای اسلامی با بیان این که آمریکایی ها پذیرفتند در عرصه نظامی شکست خوردند و با وجود تهدیدها میدانند ورودشان به جنگ نتیجهای جز دو جنگ گذشته ندارد، گفت:میدان ما هم دست آنان را خوانده و از لحاظ سوق الجیشی دست برتر را دارد. آنان در بُعد نظامی پذیرفتند شکست خوردند از این رو در بُعد سیاسی به دنبال این هستند که چگونه میتوانند رکب بزنند و به اهدافشان برسند.
متن این گفتگو به شرح زیر است:
سوال: ما دیشب راجع به مطلب منتشر شده از سوی رئیس جمهور آمریکا در فضای مجازی صحبت و ابعاد مختلف آن را بررسی کردیم و البته یکی از نکات مهمی که اساسا انگیزه آمریکاییها و ترامپ از منتشر کردن این مطالب چه است؟ تحلیل شما چیست و فکر میکنید با چه هدفی این اتفاق میافتد؟
متکی: اظهارات روز گذشته ترامپ گویای این است که در جاهایی که با شکست مواجه میشوند، طراحی شناخته شده خودشان را انجام میدهند. در مذاکرات با وساطت عمان خاطرتان اگر باشد ویتکاف در دیدارها چیز خاصی نمیگفت، اما ترامپ مطرح میکرد ادعاهای مورد نظر امریکا را از جمله به صفر رسیدن غنی سازی و مواردی از این دست؛ این شیوه امریکاییها است. ما هم سابقه طولانی در مذاکرات با آنها داریم. در ایامی که مذاکرات برجام بود من یک روز به یکی از این برادران که مسئولیت مذاکرات را بر عهده داشتند گفتم که اگر آمریکاییها توافقی را که میکنید نپذیرند چه میشود؟ او گفت که چنین اتفاقی نمیافتد. خیلی برای امریکاییها بد میشود در دنیا؛ اگر نپذیرند. امریکاییها نپذیرفتند، بعد از آن هم در دوره ترامپ خارج شدند اصلا از برجام؛ بنابراین امریکاییها در بحثهای بین المللی هم ما از ایشان سابقه داریم، وقتی یک قطعنامهای را که علیه ما میخواستند تصویب کنند، تصویب نمیشد مثلا در موضوع حقوق بشر، آنقدر به قول فرنگیها اصلاحیه میدادند که بتوانند همان هدف را محقق کنند. من در این مدت رویکرد آمریکاییها و برخورد آمریکایی ها را دارم رصد میکنم و اگر بگویم که نگران هستم چیزی به گزاف نگفتم.
سوال: از چه نگران هستید؟
متکی: آمریکایی ها پذیرفتند در عرصه نظامی شکست خوردند. با وجود تهدیدهایی که میکنند، به خوبی میدانند که ورود دوباره شان به جنگ نتیجهای غیر از دو جنگ گذشته برایشان نخواهد داشت. آن میدان ما تقریبا همه تاکتیکهای آنها را میدانند، طراحی هایشان دقیق است، دست برتر را هم ما به لحاظ سوق الجیشی و جغرافیایی داریم بر آمریکاییها که سرمایه گذاری ۴۰ ساله شان از بین رفت بنابراین در بعد نظامی پذیرفتند شکست خوردند این قضاوت هم قضاوت عام جهانی است.
سوال: رسما چیزی بر پذیرفتنشان اعلام نکردند ولی ...
متکی: بله ولی همه تحلیلها و همه اظهارنظرها گویای این است که آنها موفق نشدند در بعد نظامی. در بعد سیاسی دنبال این هستند که چگونه میتوانند رکب بزنند و به هدفی که در بعد نظامی نرسیدند برسند. این عمدهترین دغدغه دیپلماتهای ما و مذاکره کنندگان ما است.
سوال: هدف شما در بحث هستهای است یا در بحث تغییر نظام و ...
متکی: من صحنه را ترسیم میکنم شما ببینید چطور است. الان در روزهای اخیر ما در مورد ۴-۵ تا محور داریم رد و بدل اطلاعات میکنیم اعلام نظر میکنیم در مسئله محاصره، در مسئله تنگه، در مسئله فروش نفت ما، در مسئله آزادی بخشی از داراییهای ما، ۴-۵ تا محور را داریم مطرح میکنیم و بحث میکنیم. آیا اینها مطالبات اصلی دو طرف است؟ نه. مطالبات اصلی ما، چون ببینید تنگه امر روشنی است، بپذیرند یا نپذیرند ما این اشراف را داریم و تنگه در ید کنترل ما است. محاصره یک امر عَرَض است که باید جمع شود و بنده معتقدم که باید اولتیماتوم بدهیم و اگر نپذیرند آنها را از منطقه دور بکنیم، مسئله فروش نفت را ما الان داریم این که آزاد بکنند قدری از آن برای این است که میخواهند قیمت نفت را کاهش بدهند و فلان و اینها. داراییهای ما برای ما است، بنابراین این منتی از سوی کسی نیست، پولهای ما را که بلوکه کردند و نادرست آن را تحریم کردند در گردش مالی بانکی، میخواهند آزاد بکنند که ما بتوانیم به آن دسترسی پیدا کنیم، اما اصلیهها چیست؟ اصلیهها برای ما غرامت است. اصلیهها برای ما رفتن آمریکا از این پایگاهها و خالی کردن این پایگاهها است و برای آمریکا چه چیزها اصلی است که الان دارند بیان میکنند؟ مسئله هستهای است و در بحث هستهای کماکان از هیچ فرصتی فروگذار نمیکنند و میگویند که غنی سازی نشود میگویند که اورانیوم موجود باید به ما تحویل بشود از هیچیک از اینها برنگشتند.
سوال: البته دیشب در توئیتش گفته بود که اورانیوم را بزنیم با همکاری ایران و نظارت آژانس نابود کنیم یعنی میگفتند این یک نوع عقب نشینی است از خروج مواد ...
متکی: بله این ربطی به آنها ندارد این متعلق به ما است این حاصل کار دانشمندان ما است. ما تصمیم میگیریم که اینها را نگه داریم، رقیق کنیم یا هر کار دیگری در چارچوب منافع خودمان انجام بدهیم. غرضم این است و سوالم برای مذاکره کنندگانمان این است. ما این ۴-۵ تایی که الان مطرح است اسم آن را گذاشتند تفاهم و گام بعدی را میخواهند موافقتنامه اش بکنند و به آن برسند، مولفههای بحث بعدی ما با آنها چیست؟ ما ۳۰ تا ۶۰ روز آتش بس میشود، این ۴-۵ مورد عملیاتی بشود، بعد میآییم روی اصل مذاکرات، اصل مذاکرات برای ما چیست؟ پذیرش غرامت، غرامت در سه شکلی که مقام معظم رهبری مشخص کردند. یا میپردازند یا میگیریم به زور و یا به همان میزان ما نابود میکنیم داراییهای آنها را و مهمتر آینده این منطقه است. ۴۰ سال گذشته نشان داده که پایگاههای آمریکا فقط تهدیدزا است و دشمنشان در برخورد هم ایران بوده، این جنگ نشان داده، اگر این پایگاهها بماند آیا این تهدیدها ادامه پیدا نمیکند؟ پس این پایگاهها را باید تخلیه کنند و بروند. ما قاعدتا الان سه چهار مورد پنج مورد همانطور که برشمردند اینها را یک مفاهمه میکنیم بعد میرویم در آن بحث ها. ما میگوییم خروج از پایگاهها؛ آمریکایی ها نمیپذیرند. ما میگوییم غرامت؛ امریکاییها نمیپذیرند. آنها میگویند تحویل اورانیوم، طبیعی است که ما نمیپذیریم. آنها میگویند که ۲۰ سال فقدان غنی سازی، ما نمیپذیریم یعنی پایش بیفتد آن وقت اصلیهایی را که در ذهنشان هست مطرح میکنند. ما دو ماه آتش بس داریم، دو ماه دیگر اضافه میشود این مذاکرات ادامه پیدا میکند گاهی به پاکستان میگویند پاکستان دروغ گفته منظورما این نبوده، کاری که با سلطان قابوس پادشاه قبلی عمان انجام دادند اینها یک وقت به عمانیها گفتند این نامه را شما به ایرانیها تحویل بدهید، بعد هم ادعا کردند که عمانیها از پیش خودشان گفتند ما چنین نامهای ندادیم. پاکستانیها هم باید مواظب باشند فردا ممکن است همین بلا را سر آنها بیاورند. میرسد به آبان ماه؛ آبان ماه اتفاقی که برای ترامپ قرار است بیفتد، انتخابات آمریکا است و کنگره و فرض کنیم با این حرکت زیگزالی و برخورد مذبذبانه توانست انتخابات امریکا را ببرد حزب جمهوری خواه؛ بعد از آن سوال من اینجاست، بعد از آن میگویند ما ۴-۵ ماه مذاکره کردیم به توافق نرسیدیم بنابراین ما اعلام خاتمه جنگ میکنیم و قصه تمام شد. چه کار باید بکنیم؟
سوال: با چه شرایطی آن وقت؟
متکی: شرایط نمیگذارند.
سوال: یعنی وضعیت تنگه چگونه خواهد بود؟
متکی: وضعیت تنگه و فلان و اینها را شما با محاصره و آزادی تنگه و یکی دو ماه فروش نفت که بعد از آن میتواند دوباره تحریم شود و انتقال پولها که همین در توئیت دیروزش هم گفت، گفت پولی نمیدهیم و این روحیه سوداگرانه ترامپ است در این قسمتش اتفاقا اوستاکار است. من میخواهم عرض کنم شما این مرحله آسان قصه را یک جوری با آمریکاییها تمام کردید، اما اصل مطالبات شما روی زمین است و اصل مطالبات شما را او با سه چهار ماه بازی دادن، ادامه مذاکرات، تمدید کردن آتش بس و فلان برساند به آبانماه و انتخابات آمریکا ...
سوال: آن را هم ببرد
متکی: آن را هم ببرد و بعد هم بگوید که خب ما نپذیرفتند شرایط ما را ایرانیها و فلان و اینها، بنابراین ما اعلام میکنیم که جنگ خاتمه پیدا کرده است.
سوال: بعد چه اتفاقی میافتد؟
متکی: همین سوالی است که من از مذاکره کنندگان میپرسم.
سوال: الان پیش بینی شما چیست اگر به آنجا برسیم و او یک کلمه بگوید خاتمه پیدا کرده ...
متکی: بله ما دست از پا درازتر مواجه میشویم با شرایطی که کاری برای آن نمیتوانیم بکنیم. پایگاهها تخلیه نشده، غرامت پرداخت نشده که به اعتقاد من موضوع غرامت باید توسط متجاوزان و تسهیل کنندگان این تجاوز یعنی کشورهای حاشیه خلیج فارس اینها باید این غرامت را بپردازند. ما اگر در دوران جنگ تحمیلی صدام علیه ایران که عمده منابع مالی صدام را اینها تامین میکردند، آن زمان اگر هزار میلیارد دلار ما از اینها خسارت میگرفتیم، دوباره جرأت نمیکردند اینگونه همه امکاناتشان را در اختیار آمریکا بگذارند برای حمله به ایران.
سوال: اگر در آن تاریخ آبان ماه که شما فرمودید و آنها خاتمه جنگ را اعلام کنند با اعلام پیروزی در کنگره، ما تنگه هرمز را در دست داریم دیگر ...
متکی: بله تنگه هرمز را در دست داریم، پایگاههایشان هم در منطقه موجود است. غرامت هم نپرداختند
سوال: ولی با ابزار تنگه هرمز امکان این که شما تردد کشورهایی که درگیر جنگ بودند منوط شود به پرداخت غرامتها و الا اجازه تردد نخواهند داشت به نظر شما اجرایی نخواهد بود؟
متکی: من خیلی اعتقاد ندارم، ما حقمان برای گرفتن هزینههای امنیت کشتیرانی در خلیج فارس و تنگه هرمز یک حق شناخته شدهای است در دنیا. ترکیه بغل دست ما دارد میگیرد، کشتیهایی که میروند یک پول عبوری میپردازند به ترکیه و او هم از آن پولها استفاده میکند، حق ما است تنگه هرمز، تنگه هرمز را نیاز نداریم گره بزنیم به غرامت؛ یک کشوری فرض کنید که در آفریقا، یک کشوری در آسیا، هیچ ارتباطی هم با جنگ نداشته، به او بگوییم تو غرامت این جنگ را داری به ما میپردازی، این منطقی نیست اصلا.
سوال: از خود کشورهایی که درگیر جنگ بودند من عرض کردم. یعنی بالاخره کشورهای حاشیه خلیج فارس اینها یک بخش عمده از تردد برای همینها است، یا به مقصد اینها یا از مبدا اینها
متکی: به هر حال تصور من این است، گره زدن عبور از تنگه هرمز به غرامت، لق میکند این حق قانونی را که ما به علت این که آبهای سرزمینی ما است که عمده منطقه عبور این کشتیها است این را حقمان است که بگیریم و چه کشوری سهیم بوده اند؟... کشورهایی را ما اجازه نمیدهیم آن یک بحث دیگری است، که فرماندهان نظامی ما هم اعلام کردند، متخاصم نمیتواند از این تنگه عبور کند. ناوهای جنگی آمریکا باید این آرزو را دیگر در دلشان نگه دارند اگر نگوییم به گور ببرند به این که بتوانند از این جا عبور کنند و مثل سال ۵۸ در دل خلیج فارس ناوشان را بیاورند و واینبرگر وزیر دفاع آمریکا آنجا روی عرشه ناو بایستد رو به ایران و تهدید کند ایران را که ما ریشه ملت ایران را میکنیم.
سوال: یک نکته، این تقریبا ۵ موضوعی که مطرح شده بود در آزادشدن پولها، به رسمیت شناخته شدن حاکمیت ایران بر تنگه هرمز، رفع محاصره دریایی و اینها، این ۵ تا به عنوان پیش شرطهایی است که تا همه آن محقق نشود ما عملا وارد آن فرآیند ۶۰ روزه نخواهیم شد زمانی وارد میشویم که اینها محقق شده باشند، پول آزاد شده باشد، شما اگر فرض را بر این بگذارید که وقتی رسیدیم به ۶۰ روز یعنی اینها محقق شده، در پایان این ۶۰ روز که شما فرمودید به آبان مثلا میرسیم، ما تنگه هرمز را داریم، حداقل ۱۲ میلیارد پول بلوکه شده ما آزاد شده و آمده در حساب ما و امکان دسترسی به آن را داریم و مواد غنی شده هستهای مان همچنان در اختیار خودمان هست استقلال هستهایمان را حفظ کردیم و اینها را شما به عنوان یک پیروزی قلمداد نمیکنید؟ یعنی اینها چیزی نیست که روی آن بخواهیم خیلی حساب باز کنیم؟
متکی: پیروزی زمانی نگاه میکنیم، چون شما ۶۰ روز از یک امتیازی برخوردار میشوید روز شصت و یکم ممکن است زیر آن بزند، اگرچه ترامپ آدمی است که ممکن است در بین همین ۶۰ روز هم بازی در بیاورد و از او برمی آید؛ بنابراین من میگویم ما کل حیثیتمان در این جنگ ۱۲ میلیارد دلار نیست یک دلارش را هم باید از حلقومشان بکشیم بیرون، این طبیعی است که من مخالف نیستم، اما میخواهم بگویم این محورها، محورهای اصلی مذاکرات ما با آمریکا نیست. محورهای اصلی تحریمها است. محورهای اصلی خروج امریکا از این پایگاهها است، محورهای اصلی پذیرفتن غرامتهای ما است. به شرط محوری و کلیدی که وجود دارد، امریکاییها هیچ نشانهای از پذیرفتن این شروط را ندادند در حالی که آنها خیلی راحت پیرامون هستهای اظهارنظر میکنند، پیرامون اورانیوم اظهارنظر میکنند، در مورد آینده هستهای اظهارنظر میکنند ما تنها چیزی که میگوییم چیست؟ این است که مذاکرات هستهای بعدا، ما در این زمینه صحبت نمیکنیم.
سوال: یعنی شما الان معتقدید که در بحثهای مذاکراتی بحث هستهای باشد، بحث غرامت باشد، خروج آنها از پایگاههایشان باشد، اینها را مثل همان ۵ شرط به عنوان ۵ شرط الزام آور به آن نگاه کنیم.
متکی: من معتقدم موضوعات اصلی که ما با آمریکا ممکن است سالهای طولانی کماکان به صورت یک خاری در گلو برای ما باشد، اینها باید تکلیفش روشن باشد. ما درباره اینها حتی اظهارنظر هم نمیکنیم. حرف نمیزنیم در حالیکه آنها حرف میزنند، آنها در مورد هستهای ما حرف میزنند و در مورد تحریمها حرف میزنند و سایر مواردی که هست، تحریم که من میگویم تحریم ۶۰ روزه نیست تحریم ریاست جمهوری آمریکا و تحریم کنگره آمریکا است که آن زمان در بحثهای برجام کلاه سر ما گذاشتند و گفتند که ما این تحریمهایی که صحبت میکنیم تحریمهایی است که مثلا رئیس جمهور و دولت امریکا آنها را اعمال کرده است و کنگره دست ما نیست دست خودشان است؛ که وارد بحث آن من نمیخواهم بشوم. من میخواهم عرض کنم این چیزی که این روزها تقریبا تمام خبرها را دارد میپوشاند، بدیهی است من مخالف گرفتن این امتیازات نیستم. اما اگر این امتیازات موجب بشود که اصل مطالبات ما که رفع کامل تحریمها، که خروج آمریکا از منطقه و بستن پایگاههایش که خروج آمریکا از منطقه و بستن پایگاههایش و پذیرفتن غرامت منهای بحث تنگه هرمز. به نظرم این بحثی است که دیگران در ذهن ما انداختند که ما از طریق حق عبور کشتیها غرامتمان را تأمین کنیم. کسی که جنگ را بر ما تحمیل کرده، غرامت را باید بپردازد. کسی که جنگ را تسهیل کرده، پایگاهها در کشورش را داده، باید بپردازد؛ امارات و عربستان و بقیه کشورهایی که پایگاههای آنها علیه ما استفاده شده، باید بپردازند. معتقدم ما آنچنان ذوقزدگی ایجاد نکنیم با گرفتن یک بخشی از امتیازاتی که حق ماست البته، برای مدت ۳۰ تا ۶۰ روزه.
سؤال: یعنی شما معتقدید آن اتفاقی که میخواهد بعد از ۶۰ روز بیفتد، همین الان بندازیم کنار؟
متکی: این را باید در چارچوب داشته باشیم.
سؤال: آن اتفاق را جلو بیاوریم با این تفاوت که اگر این اتفاق ۶۰ روز آینده بیفتد، به ترامپ کمک کردیم برای بردن کنگره، ولی اگر الان بیفتد، او را ورشکست خواهیم کرد؟
متکی: بله، او باید مواضع خود را راجع به تحریمها و پایگاهها روشن کند. در طول این مدت اینها یک کلمه در مورد پایگاهها حرف نزدند در حالی که سه فراز مستقل را مقام معظم رهبری ما درباره غرامت مشخص کردند، مگر میشود ما راجع به آن حساس نباشیم و به دنبال آن نباشیم. فکر میکنم اگر مطالبی که این روزها مطرح است؛ به عنوان امتیازاتی که میگیریم، کیفیت ریز آن را نمیدانم چه ارتباطی بین محاصره و تنگه هرمز و موارد دیگر است؛ آنها را مطلع نیستم، نمیدانم چطور است؟ اما در عین حال این امتیازات را بگیریم، در ازای منتفی شدن امتیازهای اساسی خود باید سبک و سنگین کنیم آیا میارزد؟ این کار را کنیم یا نه؟ این دغدغهای است که من دارم و سعی هم کردم با دوستانمان در وزارت خارجه و سایر مسئولان مذاکره کننده این را در میان بگذارم که ما یک وقتی بالأخره یک شکلاتی موجب نشود ما اصل کیک منافع و مطالبات ایران را خدای ناکرده در هالهای از ابهام قرار دهیم.
سؤال: برخی تحلیلشان این است که ما الان با پذیرش این پنج شرط به نوعی گام به گام جلو میرویم؛ یعنی تا زمانی که محقق نشود؛ مثل پولهای بلوکه شده؛ نه با قول و وعده؛ به صورت رسمی و عملی دسترسی ما به آن اتفاق نیفتد، اصلاً ما نخواهیم پذیرفت؛ بنابراین وقتی این محقق شود، ما وارد آن فرایند مذاکرات ۳۰ تا ۶۰ روزه شویم، اگر حتی جنگ هم اتفاق بیفتد، حداقل پول بلوکه شده را در حسابهای خودمان داریم و برخی باز معتقدند هم بحث غرامت؛ یعنی میگویند که کشورهای متخاصمی که از پایگاه مبدأ آنها به سمت ما حمله شد، مثل آنهایی که نام بردید، تردد شناورهای آنها با پرداخت مبلغی بیشتر به عنوان غرامت میتواند صاف شود و تحریمها هم حتی با اروپاییها در مذاکرات دوجانبه، به فرض فرانسوی میخواهد از این تنگه عبور کند، این منوط به این خواهد بود که به تحریمهای آمریکا تمکین نکند و عملاً تحریمش برداشته میشود؛ یعنی با مذاکرات دوجانبه هم تحریمها رفع میشود. ابزار تنگه هرمز میتواند هم مشکل غرامت و تحریمهای ما را حل کند؟
متکی: کشورهایی که در این جنایت سهیم بودند، تسهیل کردند، کم جنایتی هم مرتکب نشدند، اگر خود اینها پذیرفتند که؛ شما یک هزینه تردد کشتیها میگیری، ما دو تا سه برابر آن کمتر یا بیشتر را میدهیم تا زمانی که صاف شود، چون ما هم تا آن زمان محاسباتمان انجام میشود و معلوم میشود خسارتهای واردشده به ما، بلکه بعضی از این خسارتهای معنوی ما و انسانهای بزرگ ما که قابل جبران نیست، میماند خسارتهای مادی، اینها مشخص میشود. آن را من مخالفتی ندارم، منتها من دغدغهای که امشب مایلم مطرح کنم...؟
سؤال: هیچ جای موفقیتی برای ترامپ نگذاریم؛ تمام بحث شما این است؛ درست است؟
متکی: بله، چون من مطمئنم نظام امریکا در این مرحله به دنبال یک بازی دیگری است؛ همان بازی که ۴۶ سال پیش در الجزایر در بیانیه الجزایر روی ما پیاده کردند؛ همان بازی که در برجام پیاده کردند؛ که آنها اگر از برجام بیرون بروند، اسنپبکی برای آنها نیست، ما به صرف ادعای اروپاییها که دروغ هم هست، اسنپبک میتواند در مورد ما اجرا شود که البته در این مرحله، دیپلماسی ایران، روسیه و چین به دهانشان زد و منتفی کرد و ما الان رسماً به عنوان وزارت خارجه اعلام کردیم که ما دیگر هیچ تعهدی در برجام را نمیپذیریم، برای این که شما هیچ کاری نکردید و هیچ یک از تعهداتتان را عمل نکردید، اما در این ماجرا برای من مثل روز روشن است، به جهت طبیعت و شیطنت آمریکاییها، آنها به دنبال یک طراحی جدید هستند که بشود امتیازاتی را بدهند، چون همه دنیا میگویند ترامپ شکست خورده، و دنبال یک فرمولی است که از این جنگ رهایی پیدا کند. ما اینجا باید گوش به زنگ باشیم. من در بعضی جاها گفتم که وزارت خارجه و دیپلماتهای ما دو چشم دارند، دو تا هم باید قرض کنند؛ چهار چشمی این مرحله را پایش کنند. همین سؤال بنده را جواب دهند؛ که اگر آنها آمدند این چهار تا پنج تا را یک طوری آن هم برای ۶۰ روز عمل کردند، یک ۶۰ روز هم تمدید کردند، اما موارد اصلی ما را نپذیرفتند؛ حق غنیسازی، اورانیوم ما و سایر مواردی که تکرار نمیکنم را نپذیرفتند، ما بردیم؟
سؤال: اگر آن چه بعد از پایان مذاکرات ۶۰ روزه میخواهد اتفاق بیفتد که اشاره کردید الان سؤال آن را مطرح میکنید که اگر چنین شود ما بردیم یا نه؟ این را الان میخواهیم جلو بیندازیم؛ میگوییم بحثهای اصلی خود را همین الان با آمریکاییها جلو ببریم؛ راجع به هستهای، راجع به غرامت، خروج آنها از منطقه؛ همین الان با آنها بحث و تعیین تکلیف کنیم؛ منظور شما این است؟ الان راجع به اتفاق ۶۰ روزه آینده صحبت کنیم؟
متکی: بله، البته برخی معتقدند که ما نیازی به مذاکره هستهای با آمریکاییها نداریم.
سؤال: منظور شما این است که اتفاقی که میخواهد ۶۰ روز دیگر بیفتد و پنجره خروجی برای آمریکا و یک پیروزی در کنگره فراهم کند، الان رقم بزنیم، ولی سؤال این است بر مبنای چه محاسبهای اگر الان آن اتفاق رقم بخورد، باعث شکست ترامپ در کنگره خواهد شد و اگر ۶۰ روز آینده این اتفاق قبل از توافق بیفتد، باعث پیروزی ترامپ خواهد شد؟
متکی: انتخابات آمریکا برای من اولویت بعدی است؛ یعنی من به آن نگاه نمیکنم، من میگویم آمریکاییها اگر موفق شوند در این دیپلماسی که به کار میبرند، بسیار حساب شده؛ از دسترسی ما به مطالبات اصلی ما جلوگیری کنند، آمریکاییها بردهاند. در این انتخابات چه ببرند چه ببازند، ولی اگر مطالبات اصلی خود را که در چند پیام مقام معظم رهبری بر آن تأکید شده، اگر به آنها نرسیم، نمیتوانیم خود را پیروز اعلام کنیم که چند میلیاردی پول گرفتیم. اینها ۴۷ سال است میلیاردها دلار از پولها و سفارشات ما را که از زمان گذشته بوده، آنها نگه داشتند و به ما ندادند؛ طبیعی است یک دلار آن را هم ما میخواهیم بگیریم، ولی اهم و فالاهم باید کنیم.
سؤال: ولی در نگاه راهبردی حتی برخی معتقدند تا همین جای ماجرا هم به لحاظ این که اهداف راهبردی آنها هم محقق نشده، یعنی آن تحلیلهایی که الان ایران را به عنوان پیروز معرفی میکنند، بر مبنای شکست آمریکا در راهبردشان است؛ یعنی بحث فقط بحث رد و بدل این پولها نیست؛ درست است؟
متکی: ترامپ قطعاً شکست خورده، ترامپ اولین رئیس جمهور آمریکاست که موقعی که از دور قدرت خارج میشود، هیچ امریکایی یک تصویر مثبت از او در ذهنش نخواهد داشت. این سرنوشت ترامپ است. اما در رابطه با ما، کسانی که ترامپ را میچرخانند، آن حکمرانی پنهان آمریکا؛ آنها هدایت میکنند، آنها حتماً معتقدند حالا که از لحاظ نظامی شکست خوردند، در دیپلماسی به دست بیاورند و این تفکیک میتواند آنها را به اهدافشان برساند.
