شفق در فهرست صد شرکت برتر ایران، جایگاه دوازدهم را از آن خود کرد؛
از دلار هفت تومانی تا صادرات؛ روایت یک تولیدکننده در زاهدان که تسلیم سختیها نشد
رئیس هیئت مدیره شرکت شفق گفت: درست است که مسیر ما پر از فراز و نشیب بوده، از نوسانات نرخ دلار هفت تومانی تا مدیریت چالشهای ترانزیت برق، اما امروز با افتخار اعلام میکنم که شفق در میان صد شرکت برتر کشور قرار گرفته و رتبه دوازدهم ملی را کسب کردهایم. ما نه تنها تسلیم نشدیم، بلکه نشان دادیم که تولید ملی از زاهدان هم میتواند در بالاترین سطح کشور بدرخشد.
بیژن افضلزاده، رئیس هیئتمدیره شرکت شفق، تولیدکننده انواع شیلنگهای فشار قوی از جنس PVC، در گفتگو با خبرنگار ایلنا ضمن ارائه تاریخچهای از نحوه تأسیس شرکت گفت: شرکت ما در سال ۱۳۶۷، در دوران دولت سازندگی با هدف توسعه مناطق محروم کشور و بر اساس موافقت اصولی دولت وقت تأسیس شد. قرار بر این بود در ازای سرمایهگذاری در این مناطق، ارز دولتی با نرخ هفت تومان برای واردات تجهیزات خارجی اختصاص یابد، اما متأسفانه آن وعده عملی نشد.
وی افزود: در آن زمان شهرک صنعتی زاهدان برای استقرار کارخانه انتخاب شد. زمینی به مساحت هشتهزار متر مربع در اختیار ما قرار گرفت که ۲۵۰۰ متر آن به زیرساختهای تولیدی اختصاص یافت. ما علیرغم عدم تحقق حمایتهای ارزی، پروژه را پیش بردیم تا ظرفیت تولید شیلنگهای فشار قوی را در کشور ایجاد کنیم.
رئیس هیئتمدیره شرکت شفق ادامه داد: در حال حاضر ظرفیت تولید ماهیانه نزدیک به ۴۰ تن و سالیانه حدود ۵۰۰ تن انواع شیلنگ فشار قوی از سایز ۴ میلیمتر تا ۲ اینچ است. شیلنگهای فشار قوی در صنایع مختلف مورد استفاده قرار میگیرند؛ از مصارف خانگی مانند؛ شیلنگ ورودی ماشین لباسشویی گرفته تا موارد صنعتی و معدنی. این نوع شیلنگها همیشه تحت فشار هستند و به همین دلیل استانداردهای اجباری خاصی دارند که ما موفق به دریافت آنها شدهایم.
تامنی ۷۰ درصد سهم بازار داخلی
افضلزاده درباره استانداردسازی افزود: تمام محصولات شرکت با روشهای کنترل کیفی دقیق و انجام آزمایشهای تخصصی تولید میشوند. رنگ، جنس و نوع ساخت شیلنگها مطابق با استانداردهای ملی بوده و کیفیت آنها قابل رقابت با محصولات خارجی است.
وی در خصوص وضعیت تولید گفت: در بخش سفارش کاهش نداشتیم، اما به دلیل تورم، نقدینگی مشتریان بزرگ مثل شرکت پاکشوما و آبسال کاهش یافته است. این شرکتها پرداختهای خود را با چکهای بلندمدت انجام میدهند و همین امر فشار مالی زیادی به مجموعه ما در حوزه نقدینگی وارد کرده است.
افضلزاده در پاسخ به پرسشی درباره سهم بازار شیلنگهای فشار قوی اظهار کرد: در زمینه شیلنگهای ماشین لباسشویی، حدود ۷۰ درصد نیاز داخلی کشور توسط شرکت ما تأمین میشود. برآورد ما نشان میدهد که مصرف کلی بازار حدود ۸۰۰ تن در سال است. با وجود نوسان قیمتها، ما موفق به تثبیت سهم خود در بازار شدهایم.
وی افزود: تولید شیلنگ سه چهارم، یک اینچ، شش، هشت و ده نیز در مجموعه انجام میشود و محصولات به بازارهای مختلف عرضه میگردد، شرکت ما در میان تولیدکنندگان داخلی شناخته شده است.
ورود به فهرست برترینهای اقتصاد ایران
افضلزاده درباره دستاوردهای شرکت شفق گفت: در سال جاری شرکت ما در میان صد شرکت برتر کشور قرار گرفت و رتبه دوازدهم را کسب کرد، در مراسم مربوطه لوح تقدیر رسمی دریافت کردیم و قرار است بستههای حمایتی جدیدی به شرکتهای برتر اعطاء شود.
نگاه انسانی و حمایتهای اجتماعی از کارگران
به گفته افضلزاده، شرکت شفق هم اکنون حدود ۷۰ نفر نیروی انسانی بومی دارد و ۲۲ نفر از آنان از بهبودیافتگان تحت پوشش سازمان بهزیستی هستند.
وی بیان کرد: ما افتخار میکنیم به کسانی که پس از درمان اعتیاد قصد بازگشت به زندگی دارند، فرصت کار و امید میدهیم. همکاری با سازمان بهزیستی باعث شده که بخشی از اشتغال ما با هدف اجتماعی و انسانی همراه باشد.
بهگفته افضلزاده در استان سیستان و بلوچستان از نظر امنیت تولید مشکلی نداریم، برخلاف تصور عمومی، محیط کاری امن و آرام است. حتی برخی مزیتهای نیروی انسانی که در شهرهای بزرگ با کمبود شدید مواجهاند، اینجا وجود دارد. در زاهدان مردم خانوادهمحور هستند و نرخ زاد و ولد بالاست؛ بنابراین نیروی کار همیشه در دسترس است.
وی ادامه داد: اغلب کارگران ما زن و شوهر هستند. فضای کاری ما طوری طراحی شده که خانواده بتواند در کنار هم کار کند. این ساختار خانوادگی باعث ثبات، اعتماد و همدلی در محیط شده است.
افضلزاده درباره نوع نگاه شرکت به نیروی کار، بیان کرد: نمیخواهم بگویم شرایط کار آسان است؛ زندگی در این منطقه سخت است، اما ما تلاش کردهایم محیطی بسازیم که با فرهنگ محلی سازگار باشد، حقوق پرداختی ما مطابق قانون کار است و از نظر سبک زندگی مردم منطقه، قابلقبول و تأمینکننده معاش است.
افضلزاده گفت: کارگران ستون فقرات تولید هستند، بدون آنها هیچ دستگاهی حرکت نمیکند. ما به آنها نگاه انسانی داریم نه صرفاً اقتصادی. شاید هنوز همه طرحهای حمایتیمان عملی نشده باشد، ولی روح کار در کارخانه شفق بر احترام، همدلی و خانواده بنا شده است.
مشکلات ساختاری؛ از تأمین مواد اولیه تا تسهیلات بانکی
رئیس هیئتمدیره شرکت شفق با اشاره به چالشهای اقتصادی گفت: تورم باعث نوسانات شدید قیمت مواد اولیه شده و این مسأله تعیین بهای تمامشده را بسیار دشوار کرده است. تغییر مداوم قیمتها نهتنها بر تولید، بلکه بر رضایت مشتریان نیز اثر منفی میگذارد.
وی افزود: در گذشته سیاست سرکوب قیمت دلار باعث ورود محصولات خارجی ارزانقیمت شد و تولید داخلی را تحت فشار قرار داد؛ اما اکنون با افزایش نرخ ارز، شرایط به نفع تولید داخل تغییر کرده و خوشبختانه محصولات خارجی مشابه نتوانستهاند در بازار رقابت کنند.
بهرهوری در برابر مشکلات تأمین و نقدینگی
وی گفت: ما مواداولیه را معمولاً برای چهار ماه خریداری میکنیم، اما به دلیل کمبود فضای ذخیرهسازی و نقدینگی نمیتوانیم خود را برای دورههای طولانیتر تأمین کنیم. بخش موادسازی ما فعال است و تولید داخل را با روغن تیوبی و ترکیبهای خاص انجام میدهیم.
وی با تأکید بر نقش تجهیزات افزود: یکی از چالشهای اساسی ما فرسودگی تجهیزات است و بهروز کردن دستگاهها نیازمند سرمایهگذاری قابلتوجه است. بخشی از تسهیلات دریافتی از سازمان بهزیستی در همین مسیر صرف شده ولی مبالغ آن محدود است.
دشواری در دریافت تسهیلات بانکی و نرخهای بهره بالا
افضلزاده با انتقاد از شرایط سختگیرانه بانکها تصریح کرد: برای گرفتن وامهای صنعتی باید وثیقه ملکی سنگین حدود یک و نیم برابر مبلغ وام ارائه شود. بهرههای بالا و ضوابط پیچیده باعث شده عملاً بسیاری از واحدهای تولیدی نتوانند از تسهیلات استفاده کنند. در حالی که نرخ سود تولید در دنیا حدود ۷ تا ۱۵ درصد است، بهره وامها در کشور تا ۲۴ درصد میرسد که عملاً تولید را غیراقتصادی میکند.
وی افزود: با وجود همه این موانع، مسئولان استان سیستان و بلوچستان همواره حمایت خود را از ما اعلام کردهاند و در مواردی اولین سهم وامهای حمایتی به شرکت ما اختصاص یافته است.
مقاومت در برابر ورشکستگی؛ اعتمادسازی در استان
وی اضافه کرد: در دهه ۸۰ تا میانه دهه ۹۰، شرایط بسیار بحرانی بود و شرکت ما تا مرز تعطیلی پیش رفت، اما حتی یک روز کار را تعطیل نکردیم. همین پایداری موجب جلب اعتماد مسئولان استان شد و اکنون آنها نخستین گزینه حمایت را شرکت ما میدانند.
افضلزاده افزود: پس از عدم دریافت ارز دولتی در سالهای نخست، گروهی از مهندسان کارخانه با طراحیهای ابتکاری توانستند تجهیزات مورد نیاز تولید را در داخل بسازند و به تدریج آنها را توسعه دهند. با این روش هزینه تمامشده بهطور قابلتوجهی کاهش یافته و کیفیت محصولات ارتقاء یافته است.
وی تأکید کرد: تکنولوژی اختصاصی شرکت ما در ساخت شیلنگهای فشار قوی موجب افزایش تیراژ و کاهش هزینه شده است. هیچگاه روش تولید را به دیگر رقبا منتقل نکردیم و تمرکزمان بر حفظ کیفیت با کاهش قیمت بوده است.
مشکلات انرژی و حملونقل در مناطق دور از پایتخت
افضلزاده گفت: به لحاظ موقعیت جغرافیایی، دوری از پایتخت و فاصله زیاد با مراکز تأمین، موجب افزایش هزینه حملونقل شده است. این هزینه متناسب با تورم بالا میرود و بخش قابلتوجهی از مخارج ما را تشکیل میدهد. همچنین قطعی برق و محدودیتهای انرژی از دیگر مشکلات واحدهای تولیدی در زاهدان است.
وی خاطرنشان کرد: با وجود تمامی این دشواریها، ما با ابتکار و اتکاء به نیروی انسانی متخصص توانستهایم کیفیت و بهرهوری را بالا ببریم. امیدوارم با کاهش موانع و اصلاح سیاستهای ارزی، بتوانیم در حوزه صادرات و نوسازی تجهیزات گام مؤثری برداریم.
وی درباره هزینههای غیرمنطقی تحمیل شده به واحدهای تولیدی، عنوان کرد: در حوزه انرژی یکی از موارد عجیب و بحثبرانگیز، هزینهای تحت عنوان “حق ترانزیت ترانس ۴۰۰ آمپر” است. ما برق ۴۰۰ آمپر داریم، اما در دوره مصرف، معمولاً حدود ۲۸۰ آمپر استفاده میکنیم. با این وجود بابت آن ۱۲۰ آمپر مصرفنشده هم باید پول پرداخت کنیم! واقعاً این موضوع برای تولیدکننده منطقی نیست؛ شما سرمایهگذاری کردهاید و زیرساخت را آوردهاید تا مصرف کنید، حالا بابت مصرف نکردن باید هزینه بدهید؟ این با سیاستهای صرفهجویی و کاهش مصرف هم تناقض دارد.
وی افزود: در واقع گاهی احساس میشود فشارها بر تولیدکننده بیشتر از همه گروههاست. هر موضوعی که به تولید مربوط میشود کاملاً قابل رصد است: مواداولیه، خرید، حملونقل، حتی انبارداری. همهچیز شفاف است و در نتیجه همه فشارها اول بر واحد تولیدی وارد میشود. ما در منطقهای مرزی و خاص هستیم، اما خوشبختانه مسئله امنیت برای ما تهدید نیست.
نگاهی به صادرات در آینده
افضلزاده از برنامههای آینده شرکت گفت: با توجه به شرایط جدید ارزی و مزیت رقابتی تولید داخل، قصد داریم وارد عرصه صادرات شویم. کشورهای همسایه مانند؛ عراق، پاکستان و افغانستان، مقصدهای مناسبی برای صادرات شیلنگهای فشار قوی هستند. اگر مشکلات مربوط به ارز و تعرفههای صادراتی کاهش یابد، این هدف به زودی محقق میشود.
