صنعاء و صعده زیر آتش؛ چرا دولت مورد حمایت ریاض حملات به انصارالله را تشدید کرد؟

به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، در حالی که درگیری‌های یمن طی هفته‌های اخیر بار دیگر شدت گرفته، نیروهای وابسته به دولت مورد حمایت ریاض در دو موج حمله، مناطقی در صنعاء و صعده را هدف قرار داده‌اند؛ اقدامی که به گفته منابع نظامی این جریان، با استفاده از جنگنده‌ها، پهپادها، توپخانه، موشک و راکت‌اندازها انجام شده است.

این حملات همزمان با تلاش انصارالله برای تثبیت دستاوردهای خود در سواحل غربی و منطقه راهبردی باب‌المندب و همچنین تحرکات این جنبش در مناطق کوهستانی استان‌های تعز و لحج صورت می‌گیرد.

صنعاء؛ قلب سیاسی نبرد

صنعاء که از سپتامبر ۲۰۱۴ تحت کنترل انصارالله قرار دارد، به دلیل جایگاه سیاسی و نمادین خود همچنان یکی از مهم‌ترین اهداف درگیری‌های یمن است.

در طول سال‌های جنگ، نیروهای وابسته به دولت مورد حمایت ریاض بارها تلاش کرده‌اند به پایتخت نزدیک شوند. این نیروها در مقطعی از جبهه نهم در شرق صنعاء تا نزدیکی‌های پایتخت پیشروی کردند، اما در اوایل سال ۲۰۲۰ و پس از درگیری‌های سنگین عقب‌نشینی کردند.

در موج جدید تنش‌ها نیز صنعاء بار دیگر به یکی از نخستین عرصه‌های رویارویی تبدیل شد. پس از آنکه انصارالله در اواخر ژوئن از آمادگی برای ورود به «مرحله میدانی جدید» سخن گفت، پرواز یک هواپیمای شرکت ایرانی ماهان‌ایر به فرودگاه صنعاء در سوم ژوئیه، به یکی از نقاط مهم تشدید تنش تبدیل شد.

دولت مورد حمایت ریاض این پرواز را نقض حاکمیت یمن خواند و تهدید کرد مانع تکرار آن خواهد شد. چند روز بعد نیز در جریان دومین پرواز، وزارت دفاع این دولت اعلام کرد باند فرودگاه صنعاء را هدف قرار داده تا از فرود هواپیمای ایرانی جلوگیری کند؛ هواپیما در نهایت در فرودگاه الحدیده فرود آمد.

بازگشت صنعاء به خط مقدم

اگرچه پس از این تحولات برای مدتی آرامش نسبی بر صنعاء حاکم شد، اما در هفته‌های اخیر بار دیگر این شهر به کانون تحولات نظامی تبدیل شده است.

همزمان با پیشروی‌های انصارالله در سواحل غربی و منطقه باب‌المندب در سپتامبر، نیروهای دولت مورد حمایت ریاض نیز عملیات‌هایی را در استان‌های مأرب، البیضاء و الجوف آغاز کردند؛ مناطقی که با صنعاء مرز مشترک دارند و می‌توانند مسیرهایی برای نزدیک شدن به پایتخت فراهم کنند.

در همین راستا، سرلشکر سمیر الصبری، مشاور وزیر دفاع دولت مورد حمایت ریاض، هفتم سپتامبر اعلام کرد تصمیم برای «آزادسازی صنعاء» گرفته شده و از وجود «غافلگیری» در این مسیر خبر داد.

رشاد العلیمی، رئیس شورای ریاستی مورد حمایت ریاض نیز اخیرا گفت هدف این جریان، بازپس‌گیری نهادهای دولتی و گسترش حاکمیت خود بر سراسر خاک یمن و در نهایت رسیدن به صنعاء است.

از اواخر سپتامبر نیز گزارش‌هایی از انفجارها و پرواز پهپادها بر فراز صنعاء منتشر شد. انصارالله آن زمان از دفع آنچه «توطئه‌های جنایتکارانه» خواند، خبر داد و عربستان سعودی را مسئول آن دانست؛ در حالی که نیروهای دولت مورد حمایت ریاض در آن مقطع رسما مسئولیت حملات را برعهده نگرفتند.

اما از ابتدای اکتبر، این روند تغییر کرد و سخنگوی نیروهای مسلح وابسته به دولت مورد حمایت ریاض اعلام کرد اهدافی با «ارزش بالا» در صنعاء و صعده هدف قرار گرفته‌اند.

پس از آن، حملات به این دو منطقه ادامه یافت و این نیروها بامداد امروز نیز از اجرای حملات علیه اهدافی «حیاتی» در صنعاء و صعده خبر دادند.

صعده؛ «پایتخت در سایه» انصارالله

در کنار صنعاء، صعده نیز در روزهای اخیر به یکی از مهم‌ترین اهداف حملات تبدیل شده است. اهمیت این استان از آن جهت است که یکی از اصلی‌ترین مراکز استقرار و فعالیت انصارالله به شمار می‌رود و در مجاورت مرز عربستان سعودی قرار دارد.

حملات به مواضع انصارالله در صعده طی چهار روز گذشته ادامه داشته و بر اساس گزارش‌های منتشرشده از سوی این جنبش، بخش‌هایی از استان هدف حملات هوایی و موشکی قرار گرفته‌اند.

بخش عمده صعده در کنترل انصارالله است و نیروهای وابسته به دولت مورد حمایت ریاض نیز در برخی مناطق مرزی مستقر هستند؛ مسئله‌ای که می‌تواند صعده را به یکی از کانون‌های اصلی تشدید درگیری‌ها تبدیل کند.

هدف از تشدید حملات چیست؟

علی الذهب، پژوهشگر مسائل نظامی و راهبردی، با اشاره به حملات اخیر، آنها را حملاتی دقیق علیه مناطق دارای اهمیت نظامی، امنیتی، اطلاعاتی و سیاسی دانست، اما تأکید کرد اهمیت واقعی این حملات به میزان استفاده از آنها برای ایجاد تغییر در موازنه میدانی و جغرافیای نفوذ بستگی دارد.

او صعده را دیگر یک استان دورافتاده ندانست و آن را «پایتخت سایه» انصارالله توصیف کرد؛ منطقه‌ای که به گفته او، مراکز سیاسی، نظامی، امنیتی و اطلاعاتی این جنبش در آن فعال است و از طریق آنها تحولات مناطق مختلف، حتی صنعاء، مدیریت می‌شود.

به گفته الذهب، تشدید حملات به صنعاء و صعده دو هدف اصلی را دنبال می‌کند: نخست، فراهم کردن زمینه برای گسترش دامنه عملیات و دوم، تضعیف توان انصارالله برای ارسال نیرو و تجهیزات بیشتر به جبهه‌های درگیری.

این تحلیلگر همچنین معتقد است تشدید حملات هوایی به صنعاء و صعده با شدت گرفتن نبردها در استان‌های تعز و مأرب ارتباط دارد؛ مناطقی که انصارالله در آنها نیرو و تجهیزات بیشتری مستقر کرده و تلاش می‌کند معادلات سیاسی و نظامی جدیدی ایجاد کند.

او متذکر شد فهرست اهداف در صنعاء، صعده، عمران و مناطق دیگر به‌صورت روزانه به‌روزرسانی می‌شود و این اهداف بر اساس اطلاعات به‌دست‌آمده از عملیات شناسایی هوایی پهپادها و همچنین منابع اطلاعاتی زمینی تعیین می‌شوند.