آتش‌سوزی در نفتکش عبوری از تنگه هرمز؛ اسرائیل در اندیشه حمله مجدد به ایران
هم‌زمان با وقوع آتش‌سوزی در یک نفتکش هنگام عبور از تنگه هرمز و گزارش سپاه پاسداران از برخورد یک نفتکش دیگر با مین، رسانه‌های اسرائیلی از بررسی سناریوهای حمله مجدد به ایران پیش از انتخابات کنست خبر دادند؛ گزارش‌هایی که از رایزنی‌های اخیر واشنگتن و تل‌آویو درباره اقدام نظامی جدید حکایت دارد.
به گزارش ایلنا به نقل از الجزیره، سازمان عملیات تجارت دریایی انگلیس اعلام کرد شامگاه شنبه، یک نفتکش هنگام حرکت برای خروج از تنگه هرمز هدف پرتابه‌ای با منشأ نامشخص قرار گرفت و در پی آن، در این کشتی آتش‌سوزی رخ داد.
بر اساس اعلام این سازمان، پرتابه به سمت چپ نفتکش برخورد کرده است. خدمه کشتی در سلامت هستند، اما هنوز ارزیابی دقیقی از میزان خسارت و پیامدهای زیست‌محیطی این حادثه منتشر نشده است.
این حادثه ساعاتی پس از آن رخ داد که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از انفجار یک نفتکش غول‌پیکر بر اثر برخورد با مین خبر داد. به گفته سپاه، این نفتکش هنگام تلاش برای عبور از مسیری غیرقانونی در تنگه هرمز با مین برخورد کرده بود.
در حادثه‌ای دیگر، سازمان عملیات تجارت دریایی انگلیس اعلام کرد شماری از ناخدایان کشتی‌های مستقر در اطراف رأس‌الخیمه امارات، از دریافت دستورهایی از طریق امواج رادیویی برای ترک محل‌های لنگراندازی خود خبر داده‌اند.
این سازمان افزود مقام‌های مسئول در حال بررسی موضوع هستند و از کشتی‌ها خواسته شده است هرگونه فعالیت مشکوک را گزارش کنند. با این حال، هنوز مشخص نیست چه نهادی دستور ترک محل‌های لنگراندازی را صادر کرده و علت آن چه بوده است.
ادعاهای آمریکا درباره محاصره دریایی ایران
در تحولی دیگر، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا اعلام کرد نیروهای این کشور یک کشتی باری را که قصد داشت محاصره دریایی علیه ایران را نقض کند، از ادامه مسیر بازداشته‌اند.
این فرماندهی همچنین مدعی شد نیروهای آمریکایی در جریان محاصره، ۱۰ نفتکش مرتبط با آنچه «شبکه پنهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی» خوانده شده، منهدم کرده‌اند.
بر اساس بیانیه فرماندهی مرکزی آمریکا، نیروهای این کشور طی سه ماه محاصره دریایی ایران، در مجموع چهار کشتی را از ادامه حرکت بازداشته و ۱۳۵ کشتی دیگر را وادار به تغییر مسیر کرده‌اند.
اسرائیل احتمال حمله مجدد به ایران را بررسی می‌کند
هم‌زمان با این تحولات، رسانه‌های اسرائیلی روز شنبه گزارش دادند تل‌آویو احتمال ازسرگیری جنگ علیه ایران پیش از انتخابات کنست در ۲۷ اکتبر (۵ آبان) را بررسی می‌کند؛ هرچند برخی ارزیابی‌های امنیتی این رژیم، احتمال اجرای حمله پیش از انتخابات را پایین می‌دانند.
بر اساس گزارش شبکه تلویزیونی اسرائیل، یکی از سناریوهای مطرح این است که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، پیش از انتخابات کنست با ازسرگیری جنگ علیه ایران موافقت کند یا به اسرائیل برای اجرای حمله‌ای مستقل چراغ سبز نشان دهد.
در این گزارش، ادامه حملات انصارالله یمن به عربستان و گزارش‌های اطلاعاتی درباره سرعت گرفتن بازسازی خطوط تولید موشک‌های بالستیک و پهپادها در ایران، از جمله عواملی عنوان شده‌اند که در محاسبات امنیتی اسرائیل مورد توجه قرار دارند.
با این حال، شبکه تلویزیونی اسرائیل به نقل از یک منبع اسرائیلی اعلام کرد احتمال حمله به ایران پیش از انتخابات پایین است. این رسانه همچنین از تماس‌های نزدیک اسرائیل با ارتش آمریکا و برخی کشورهای منطقه که در جریان جنگ اخیر هدف حملات ایران قرار گرفته بودند، خبر داد.
پیش‌تر نیز گزارش‌هایی درباره بررسی طرح‌های جدید حمله به ایران از سوی دولت ترامپ منتشر شده بود؛ طرح‌هایی که گفته می‌شد ممکن است پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا در اوایل نوامبر (آبان) بررسی شوند. ترامپ این گزارش‌ها را رد کرده بود.
شبکه ۱۳ تلویزیون اسرائیل نیز به نقل از یک مقام ارشد امنیتی این رژیم گزارش داد ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، طی هفته‌های اخیر درباره احتمال حمله‌ای جدید به ایران گفت‌وگوهای فوری داشته‌اند.
با وجود این رایزنی‌ها، مقام‌های امنیتی اسرائیل به این شبکه گفته‌اند هنوز تصمیم نهایی درباره اجرای عملیات اتخاذ نشده است. یکی از این مقام‌ها نیز اعلام کرده نتانیاهو تمایلی به اجرای عملیات نظامی پیش از انتخابات ندارد.
بر اساس گزارش شبکه ۱۳، ارتش اسرائیل سه سناریو را بررسی می‌کند: حمله مستقل به ایران، اجرای عملیات مشترک با آمریکا یا واکنش به شلیک موشک از خاک ایران.
یک افسر ارشد ارتش اسرائیل نیز مدعی شد نیروهای این رژیم در سطح بالایی از آماده‌باش قرار دارند و برای احتمال غافلگیری یا محاسبه اشتباه از سوی ایران آماده‌اند. با این حال، به گفته او، تاکنون دستور مشخصی برای اقدام نظامی جدید صادر نشده است.
این شبکه همچنین گزارش داده است ترامپ تاکنون پنج پیشنهاد برای حمله به ایران و انصارالله یمن دریافت کرده، اما آنها را رد کرده است.
رایزنی واشنگتن و تل‌آویو درباره حمله به ایران
وب‌سایت اسرائیلی «واللا» گزارش داد مقام‌های آمریکایی در جریان رایزنی‌های امنیتی دو هفته گذشته از اسرائیل خواسته‌اند بدون مشارکت نیروهای آمریکایی، حمله‌ای مستقل به تهران انجام دهد.
بر اساس این گزارش، این طرح پس از آن متوقف شد که ایال زامیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، به همتایان آمریکایی خود هشدار داد چنین حمله‌ای احتمالاً به تعویق انتخابات در اسرائیل منجر خواهد شد.
واللا به نقل از منابع خود نوشت مقام‌های آمریکایی می‌خواستند مسئولیت مخاطرات سیاسی چنین اقدامی بر عهده اسرائیل باشد؛ زیرا به ارزیابی آنان، حمله پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا می‌توانست برای ترامپ هزینه سیاسی داشته باشد، در حالی که ممکن بود نتانیاهو از آن در عرصه داخلی اسرائیل سود ببرد.
این وب‌سایت به نقل از منابع غربی گزارش داد ایران با وجود حملات گسترده، بخش بزرگی از ذخایر موشک‌های بالستیک خود را حفظ کرده و همچنان موشک‌های ضدکشتی در اختیار دارد. این منابع همچنین مدعی شده‌اند تهران می‌تواند ذخایر موشکی خود را در مدت کوتاهی تجدید کند و روسیه نیز به ایران موشک می‌دهد.
موضع ترامپ درباره مذاکرات و محاصره دریایی
ترامپ روز پنجشنبه اعلام کرده بود واشنگتن با تهران در حال انجام «گفت‌وگوهای مفید» است. او همچنین گفته بود آمریکا قصد ندارد پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره در ماه نوامبر به ایران حمله کند، اما محاصره دریایی این کشور ادامه خواهد یافت.
این اظهارات در حالی مطرح شده است که رسانه‌های اسرائیلی از بررسی گزینه‌های نظامی و ادامه رایزنی‌های امنیتی میان واشنگتن و تل‌آویو خبر می‌دهند؛ با این حال، گزارش‌های منتشرشده تاکنون از بررسی سناریوهای احتمالی حکایت دارند، نه تصمیم قطعی برای آغاز حمله‌ای جدید.
پیشینه جنگ و بن‌بست مذاکرات
آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه (۹ اسفند ۱۴۰۴) جنگ علیه ایران را آغاز کردند؛ جنگی که به کشته شدن هزاران نفر انجامید. ایران نیز در پاسخ، اهدافی در اسرائیل و مواضع آمریکا در کشورهای منطقه را هدف حملات خود قرار داد. در ادامه، طرف‌ها در آوریل (فروردین ۱۴۰۵) به آتش‌بس رسیدند.
پس از آن، در شرایطی که مذاکرات میان تهران و واشنگتن با بن‌بست روبه‌رو شده بود، آمریکا حملاتی را علیه اهدافی در ایران انجام داد؛ این در حالی بود که دو طرف در اواسط ژوئن (اواخر خرداد ۱۴۰۵) تفاهم‌نامه‌ای امضا کرده بودند.
اختلاف بر سر نحوه تردد دریایی در تنگه هرمز، یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های راهبردی انتقال انرژی و کالا در جهان، از عوامل اصلی تداوم بن‌بست در مذاکرات عنوان شده است.
