عبدالعلی دستغیب؛ ۹۵ سال زندگی در سپهر شعر و نقد

به گزارش ایلنا، حسینعلی امیری در دیداری با عبدالعلی دستغیب، چهره ماندگار نقد ادبی ایران، با حضور سیداحمد احمدی‌زاده، معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری فارس، مهدی رنجبر، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان، جمعی از مسئولان فرهنگی و شماری از ادیبان، نویسندگان و شاعران، از بیش از شش دهه فعالیت فرهنگی و ادبی این استاد پیشکسوت تجلیل کرد.

امیری در این دیدار، با اشاره به جایگاه عبدالعلی دستغیب در عرصه نقد و پژوهش ادبی، از تلاش‌های مستمر او برای اعتلای فرهنگ و ادب و معرفی ظرفیت‌های ادبی این سرزمین قدردانی کرد و لوح پاسداشت وی را به او اهدا کرد.

در متن لوح تقدیر استاندار فارس خطاب به عبدالعلی دستغیب آمده است: فرهنگ و ادب ایران‌زمین در گذر قرن‌ها وامدار فرزانگانی است که میراث اندیشه و زبان را نه در حصار تکرار، بلکه در افق پرسش و تأمل پاس داشته‌اند؛ آنان که با نگاهی نافذ و خردی سنجشگر، از ظاهر متن عبور کرده و به ژرفای معنا و حقیقت آن راه یافته‌اند.

در ادامه این پیام، از عبدالعلی دستغیب به عنوان یکی از مفاخر و پژوهشگران فرهیخته شیراز یاد شده و آمده است: نام وی با سال‌ها حضور اثرگذار و اندیشه‌ورزی مستقل، جایگاهی ماندگار یافته و نقد را از داوری صرف فراتر برده و به عرصه‌ای برای کشف، فهم و گفت‌وگوی ژرف با ادبیات تبدیل کرده است.

استاندار فارس همچنین در این لوح، کارنامه فکری و فرهنگی عبدالعلی دستغیب را فراتر از مجموعه‌ای از کتاب‌ها و نقدها دانسته و آن را بخشی از حافظه زنده اندیشه ادبی معاصر ایران توصیف کرده است.

در این پیام همچنین با اشاره به پیوند آثار دستغیب با خاستگاه فرهنگی او در شیراز، شهر حافظ و سعدی، آمده است که نسل‌هایی از اهل قلم و ادب از نگاه نقادانه و تأملات وی بهره برده‌اند و آثار و دیدگاه‌های او همچنان زمینه‌ساز گفت‌وگو و بازاندیشی در عرصه ادبیات است.

نقد؛ ابزاری برای اعتلای فرهنگ و ادب

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس نیز در این مراسم، عبدالعلی دستغیب را از چهره‌های اثرگذار عرصه نقد ادبی دانست و گفت: صمیمیت، صراحت بیان و قلم، پشتکار، نواندیشی و نقد منصفانه و اثرگذار از ویژگی‌های استاد دستغیب است.

مهدی رنجبر با اشاره به بیش از شش دهه فعالیت ادبی این نویسنده و پژوهشگر اظهار کرد: استاد دستغیب طی این سال‌ها آثار ارزشمندی درباره شاعران و نویسندگان مطرح معاصر و نقد و بررسی آثار آنان به رشته تحریر درآورده است.

وی نقد را ابزاری ارزشمند برای اعتلای فرهنگ و ادب استان و کشور دانست و افزود: رسالت ما این است که در مسیر ارتقای فرهنگ سرزمینمان گام برداریم، مشاهیر و آثار ارزشمند آنان را به جهان معرفی کنیم و از فرهنگ، ادب و هنر خود صیانت داشته باشیم.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس، پرورش استعدادهای نسل جوان و تقویت گفتمان بین‌نسلی را از دیگر ضرورت‌های حوزه فرهنگ و ادب عنوان کرد و گفت: به‌ویژه در زمینه گسترش ادبیات ایران کهن و میراث ادبی این مرز و بوم، باید زمینه حضور و نقش‌آفرینی نسل جدید را فراهم کنیم.

رنجبر با تأکید بر ضرورت تحول در حوزه ادبیات، تحقیق، نقد و پژوهش ادامه داد: در دنیای امروز، این حوزه‌ها نیازمند تحول هستند و باید جانی تازه در کالبد آنها دمیده شود؛ از این رو لازم است به جوانان میدان داده و از آنها حمایت کنیم تا زمینه رشد و تعالی در این عرصه فراهم شود.

بیش از ۸۰ عنوان اثر در کارنامه دستغیب

عبدالعلی دستغیب، منتقد ادبی، مترجم و پژوهشگر پیشکسوت، متولد ۱۶ آبان ۱۳۱۰ در شیراز است و تاکنون بیش از ۸۰ عنوان کتاب تألیفی و ترجمه‌ای در کارنامه خود دارد.

وی تحصیلات ابتدایی و دوره اول متوسطه را در فیروزآباد و جهرم گذراند و پس از آن وارد دانشسرای مقدماتی شیراز شد. دستغیب پس از پایان تحصیلات، به تدریس در دبستان‌های کازرون و نورآباد ممسنی پرداخت و در ادامه، مدتی نیز در دفتر اسناد رسمی و روزنامه‌های محلی شیراز فعالیت کرد.

او در سال ۱۳۳۷ برای ادامه تحصیل به تهران رفت و وارد دانشسرای عالی شد. پس از گذراندن دوره سه‌ساله دانشسرای عالی در رشته فلسفه و علوم تربیتی، تحصیل در مقطع فوق‌لیسانس همین رشته را ادامه داد، اما به دلیل موانعی از ادامه تحصیل بازماند.

دستغیب پس از آن تا سال ۱۳۵۹ به تدریس ادبیات، نقد ادبی و جامعه‌شناسی هنر در دبیرستان‌ها، مدارس عالی و دانشسراهای مقدماتی در شیراز و تهران پرداخت و در سال ۱۳۵۹ به درخواست خود بازنشسته شد تا فرصت بیشتری برای مطالعه و نگارش پیدا کند.

این نویسنده و منتقد از سال ۱۳۲۶ فعالیت مطبوعاتی خود را در روزنامه‌های شیراز از جمله «پارس» و «بهار ایران» آغاز کرد و پس از آن مقالات و مطالب متعددی در زمینه‌های تاریخ، فلسفه، جامعه‌شناسی و هنر در مجلات و روزنامه‌های تهران از جمله «اطلاعات»، «کیهان»، «سخن»، «فردوسی»، «نگین»، «روشنفکر»، «امید ایران»، «پیام نوین»، «راهنمای کتاب»، «آینده»، «آدینه»، «کلک»، «کیهان فرهنگی»، «نیستان» و «ادبیات داستانی» منتشر کرد.

عبدالعلی دستغیب در طول فعالیت فرهنگی و ادبی خود بارها مورد تجلیل قرار گرفته است. وی در سال ۱۳۷۴ از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به عنوان منتقد نمونه کشور انتخاب و لوح سپاس خدمات فرهنگی دریافت کرد.

در سال ۱۳۸۲ نیز طی مراسمی در صدا و سیما، به عنوان چهره ماندگار در رشته نقد ادبی معرفی شد و لوح تقدیر و جایزه دریافت کرد.

همچنین در سال ۱۳۹۵، نشان ارزشمند مفاخر استان فارس از سوی انجمن آثار و مفاخر استان فارس به این منتقد ادبی و نویسنده شیرازی اهدا شد.